کد خبر: 29344
ف
اهتمام حاکمان به رشد علم دلیل پرورش
استاد دانشگاه فردوسی ضمن اشاره به گذشته درخشان ایران در علم و پرورش دانشمندانی چون ابن سینا، ابوریحان بیرونی و خواجه نصیرالدین طوسی، درباره علل درخشش علمی ایران و وضعیت کنونی علم ریاضیات در کشور در گذشته سخن گفت و مهم‌ترین چالش امروزی پیش‌روی ریاضیات را اعتقاد نداشتن سیاستمداران به نقش علم دانست و افزود: مراکز پژوهشی محدودند و جشنواره‌هایی که در آن‌ها از محققان علمی تقدیر می‌شود، بیشتر جنبه نمایشی دارند. مسئولان به علم و فناوری به عنوان ابزار استراتژیکی که می‌تواند اسباب آرامش و آسایش مردم را فراهم کند، بها نمی‌دهند و به علم صرفا به چشم راهکار جزئی و حاشیه‌ای و یک ابزار تجملی نگاه می‌کنند.

به گزارش ثریا دکتر محمد صال‌مصلحیان  با اشاره به حضور افرادی مانند خیام، بوزجانی و کاشانی در ایران دلیل درخشش ایران در ریاضیات را بستر اجتماعی-فرهنگی آن دوره تاریخی و اهتمام حاکمان به رشد علم دانست.

صال‌مصلحیان درباره مقایسه شرایط فعلی با گذشته گفت: ما مشکلات بسیاری در مقایسه نسبی با آن زمان داریم و بازگشت به دوران اوج درخشش ایران در علم و ادب بسیار سخت است. لازمه ایجاد دورانی همچون دوران شکوه ریاضیات این است که شرایط اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی که چهارچرخ رشد علم را تشکیل می‌دهند، طبق معیارهای جهان امروز مطلوب باشد. امامتاسفانه در هرکدام از این حوزه‌ها با چالش‌های جدی روبه‌رو هستیم.

این استاد ریاضی مهم‌ترین چالش پیش‌روی علم ریاضیات را اعتقاد نداشتن سیاستمداران به نقش علم دانست و افزود: مراکز پژوهشی محدودند و جشنواره‌هایی که در آن‌ها از محققان علمی تقدیر می‌شود، بیشتر جنبه نمایشی دارد. مسئولان به علم و فناوری به عنوان ابزار استراتژیکی که می‌تواند اسباب آرامش و آسایش مردم را فراهم کند، بها نمی‌دهند. به عبارت دیگر، مدیران در همه سطوح، به این که علم و فناوری بهترین، مطمئن‌ترین و سریعترین راه برای توسعه کشور است، اعتقاد واقعی ندارند و به علم صرفا به چشم راهکار جزئی و حاشیه‌ای و یک ابزار تجملی نگاه می‌کنند.

آموزش ریاضی در ایران و تفاوت آن با کشورهای توسعه‌یافته

وی در پاسخ به سوالی درباره وضعیت آموزش ریاضی در ایران گفت: من سال‌ها به دبیران در دوره‌های ضمن خدمت درس داده‌ام. ما معلمان باانگیزه‌ای داریم و کتاب‌های جدید آموزشی هم نسبتا خوب هستند. اما مشکلی که وجود دارد، این است که احترامی را که باید برای معلمان به عنوان کسانی که نسل آینده را تربیت می‌کنند، قائل نیستیم. معلمان جایگاه شایسته و بایسته‌ای ندارند. هنگامی که یک معلم دغدغه امرار معاش را داشته باشد، طبیعی است که فرصتی برای فکر کردن به توسعه مهارت‌های خود ندارد. در کشوری مانند ژاپن تفاوت حقوق معلم و وزیر کم است، اما در ایران تفاوت‌ها فاحش است. افراد جامعه وقتی به شغل معلمی روی می‌آورند که بدانند در سطح جامعه به آن‌ها ارج می‌نهند.

صال‌مصلحیان ادامه داد: در کنکور سراسری ورود به دانشگاه‌ها تعداد داوطلبان کنکور تجربی 5 برابر ریاضی است. این یعنی دانش‌آموزان به سمت رشته‌های پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی گرایش دارند، زیرا در جامعه می‌بینند که وضعیت پزشکان چقدر از مهندسان و معلمان بهتر است. این درحالی است که صندلی‌های زیادی در دانشگاه برای داوطلبان کنکور ریاضی خالی می‌ماند که نشان‌دهنده این است که سیاستگذاری‌های دولتمردان به میزان زیادی در سمت‌وسو دادن به انتخاب مسیر برای جوانان جامعه می‌تواند نقش داشته باشد.

عضو فرهنگستان علوم درباره سرنوشت رشته‌های علوم‌پایه با وجود تمایل دانش‌آموزان و دانشجویان به رشته‌های پولساز یا با بازار کار خوب، گفت: این تقاضای تحصیل در رشته‌های گروه‌ تجربی ضربه بزرگی به رشته‌هایی همچون ریاضی خواهد زد، به این معنا که در آینده افرادی می‌خواهند مدارج بالای رشته ریاضی را کسب کنند که افرادی بی‌علاقه و کم‌توان هستند. در نتیجه ممکن است شخصی دکترای ریاضی داشته باشد، اما سوادش در حد یک کارشناس ریاضی باشد.

این پژوهشگر برجسته، این آسیب را صرفا منحصر به ریاضیات ندانست. وی معتقد است با ادامه این روند در آینده، با کاهش نخبگان در رشته‌های گروه علوم انسانی و درنتیجه حضور افرادی با توانایی کمتر در پست‌های مدیریتی کشور مواجه خواهیم شد.

وی با بیان اینکه در دوره‌های دکتری تخصصی با کاهش داوطلبان خوب روبه‌رو شده‌ایم، دلیل این کاهش را وجود چند هزار بیکار در مقطع دکتری عنوان کرد و گفت: دانشجویی که الان مدرک فوق‌لیسانس می‌گیرد، می‌داند که برای مدرک دکتری باید چهار یا پنج سال از عمر خود را صرف تحصیل کند و مطمئن نیست که شغلی آبرومند برایش وجود خواهد داشت.

مقایسه آموزش ریاضی در ایران و کشورهای توسعه‌یافته

عضو هیات‌علمی دانشگاه فردوسی مشهد هم‌چنین به مقایسه آموزش ریاضی در ایران و کشورهای توسعه‌یافته پرداخت و گفت: مهم‌ترین تفاوت آموزش ریاضی و علوم دیگر در ایران با کشورهای توسعه‌یافته این است که در ایران به دانش‌آموزان حجم زیادی از اطلاعات داده می‌شود و آن‌ها باید این مطالب آموزشی را حفظ کنند و در امتحانات با تکیه بر محفوظات، آن را طوطی‌وار پس دهند. چنین چیزی در کشورهای توسعه‌یافته وجود ندارد. در این کشورها تا قبل از دانشگاه حجم مطالب کم، ولی با کیفیت است، به این صورت که دانش‌آموزان یاد می‌گیرند که خودشان تحقیق کنند، گزارش بنویسند و از تحقیق خود دفاع کنند و در برابر دانش‌آموزان دیگر به نقدها و پرسش‌ها پاسخ دهند. در کشورهای توسعه‌یافته سعی می‌شود قدرت تجزیه و تحلیل افراد را توسعه دهند و این دانش‌آموزان تبدیل به انسان‌هایی شوند که توانایی پرسیدن و به چالش کشیدن داشته باشند و در یک کلام متفکری نقاد باشند.

به گفته این استاد دانشگاه در حال حاضر در کشورهای توسعه‌یافته به دنبال کسی‌ می‌گردند که بتواند از کتابخانه یا اینترنت اطلاعات موردنیازش را بیابد نه این که او را به یک دایرةالمعارف تبدیل کنند. در این کشورها آموزش دانشگاهی هم از آموزش‌های دانشگاهی در ایران رقیق‌تر است. در کشورهای پیشرفته این دیدگاه وجود دارد که به دانش‌آموزان آموزش‌های عمومی و به دانشجویان آموزش‌های دقیق و کاربردی دهند و در عوض هنگامی که فرد وارد شرکتی، سازمانی یا کارخانه‌ای می‌شود، بر اساس نیازهای تخصصی آن شرکت، سازمان یا کارخانه، فرد را به طور تخصصی آموزش می‌دهند. در این کشورها سعی می‌شود ذهن افراد درگیر مطالب غیر ضروری نشود تا طراوت و شادابی آن را حفظ کنند، درنتیجه برخلاف آنچه در کشور ما اتفاق می‌افتد به محصلین مهارت‌های تجزیه و تحلیل را می‌آموزند تا وقتی وارد حرفه‌ای شدند، بتوانند مسائل و مشکلاتی که در کار با آن‌ها روبه رو می‌شوند را به درستی به صورت بهینه حل کنند.

صال‌مصلحیان با بیان اینکه در کشورهای درحال توسعه یا جهان‌سوم مغز دانش‌آموزان را از محفوظات انباشته می‌کنند، گفت: انباشتن ذهن دانشجو یا دانش‌آموز با محفوظات ممکن است باعث شود که مغز طراوت ذهنی خود را در میان‌سالی ازدست بدهد.

نبود شغل متناسب با تخصص افراد یکی از دلایل خروج نخبگان از کشور

صال‌مصلحیان در ادامه با اشاره به مسئله «فرار مغزها» یکی از دلایل افزایش خروج افراد بااستعداد و توانمند از کشور را نبود شغل متناسب با تخصص و شأن افراد عنوان کرد.

این استاد ریاضی در پاسخ به پرسشی درباره راهکارهای حفظ افراد توانمند و بااستعداد در کشور خاطرنشان کرد: اصلا سوال اصلی این است که چرا باید چنین افرادی در کشور بمانند؟ آیا ما شغل کافی و متناسب با تخصص دانش‌آموختگانمان داریم؟ آیا به نیازها و آمال آنها توجه می‌کنیم؟ طی چند ماه گذشته و در اثر کاهش ارزش ریال، حقوق ماهانه یک استادیار دانشگاه که بیش از 22 سال درس خوانده تا دکترا بگیرد، با دستمزد حدود پنج روز کار یک کارگر ساده در کشورهای توسعه یافته برابری می‌کند. چطور می‌توانیم از چنین افرادی کار حرفه‌ای بخواهیم، درحالی که افرادی را در کشور می‌بینند که درآمدهای نجومی کنترل‌نشده دارند.

صال‌مصلحیان ادامه داد: برای حفظ افراد نخبه در کشور باید به آن‌ها شغل متناسب با تخصصشان، اجازه رشد در شغل و حقوق متناسب با شغلشان داده شود همچنین باید از تخصص آن‌ها در امور اجرایی و تصمیمات مملکت استفاده شود. حتی اگر حقوق مکفی به آنها داده شود، ولی از تخصص آن‌ها استفاده نشود رضایت قلبی برای فرد ایجاد نخواهد شد. اگر چنین شرایطی برای افراد تحصیل کرده وجود داشته باشد، چرا باید به کشورهای دیگر مهاجرت کنند؟

این استاد ریاضی در ادامه این گفت‌وگو درباره وضعیت تحقیق و پژوهش در ریاضیات در حال حاضر گفت: مهم‌ترین ویژگی‌ای که یک پژوهشگر باید داشته باشد، فراغ بال است؛ اگر از پژوهشگر فراغ‌بال و آسایش خاطر را بگیرید و محقق مدام نگران گذران زندگی خود یا چالش‌های اجتماعی باشد، نمی‌تواند ذهنش را روی یک مسئله پژوهشی متمرکز کند. به‌طور کلی سطح تحقیقات تعداد کمی از پژوهشگران ما در ایران هم‌تراز تحقیقات محققان جهانی است ولی اعضای هیات علمی زیادی وجود دارند که یا پژوهش نمی‌کنند یا به‌دلیل مشکلات اقتصادی-اجتماعی نمی‌توانند استعدادشان را بروز دهند.

تحت فشار قراردادن استادان برای مقاله‌نویسی

وی درباره اجبار اعضای هیئت‌علمی به نوشتن مقاله‌های ISI و تحت فشار قرار دادن استادان برای نوشتن مقاله گفت: الان وقتی افراد عضو هیئت‌علمی دانشگاه می‌شوند، یک سال بعد از استخدام از آنهامقاله می‌خواهند و به آنها می‌گویند که اگر مقاله ننویسند استخدامشان با مشکلات جدی روبرو می‌شود. چنین چیزی در کشورهای تراز اول وجود ندارد. در کشورهای توسعه‌یافته استادان بر اساس توانایی‌ها یا ویژگی‌های علمی خوبشان پذیرفته می‌شوند و به این افراد سه تا پنج سال فرصت داده می‌شود تا بتوانند خودشان را در جایگاه جدید پیدا کنند، تحقیقاتشان را توسعه دهند و بعد از این مدت ارزیابی می‌شوند.

این استاد ریاضی ادامه داد: من معاون پژوهشی دانشکده ریاضی دانشگاه فردوسی مشهد هستم و می‌بینم که اعضای هیئت علمی تازه استخدام چه فشار عصبی سنگینی را درخصوص مقاله دادن تحمل می‌کنند. پیشنهاد من این است که اولا در انتخاب عضو هیئت علمی در بدو استخدام بر اساس معیارهای علمی دقت کافی شود تا کاراترین افراد انتخاب شوند، ثانیا به آنها سه سال فرصت داده شود تا بتوانند انتظارات دانشگاه‌ها را از نظر تولیدات پژوهشی و فناوری تأمین کنند.

صال‌مصلحیان در پایان با بیان اینکه اولین قدم برای بهبود وضعیت علم ریاضیات در ایران این است که دولتمردان به نقش مهم علم و فناوری در توسعه کشور باور داشته باشند، گفت: باید ایمان داشته باشیم بهترین راه توسعه برای کشور پیشرفت علم و فناوری است، اگر به این موضوع اعتقاد داشته باشیم مشکلاتی مانند مشکلات زیست‌محیطی همچون آلودگی دریای‌خزر، ریزگردها، فرسایش خاک، کمبود آب با کارهای تحقیقی و پژوهشی و به وسیله متخصصان حل می‌شوند؛ ولی تا وقتی که به علم ارج ننهیم و در تصمیمات کشوری علم و فناوری نقش اول را ایفا نکند، کارهایی که اکنون انجام می‌شود در حکم نمایش است.


 


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

همه چیز درباره انواع چراغ جلو خودروها

اجباری کردن دو سال پیش دبستانی در مناطق محروم و دوزبانه

جزئیات مصاحبه ۳ رشته در آزمون دستیاری اعلام شد

دانشگاه بین‌المللی امام رضا(ع) در مقطع دکتری تخصصی دانشجو می‌پذیرد

گروه‌های آموزشی برتر دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی معرفی می‌شوند

درمان ام‌ اس با مولکول‌های مصنوعی!

حجم آب دریاچه ارومیه زیاد شد +عکس

جشن میلیونی منتظران در میعادگاه عاشقان+عکس

چرا قیام امام زمان(ع) پیش از قیامت روی می‌دهد؟

چگونه امام زمان(ع) انتقام خون امام حسین(ع) را می‌گیرد؟

ضرورت توجه به مهدویت در برنامه‌‌های مدیریتی

مهمترین وظیفه عصر غیبت/ وقتی مومنین بر کل زمین حاکمیت می‌یابند

زنی که بعد از ۵ ماه کما برای اولین بار نوزادش را دید +عکس

شباهت عجیب خانم بازیگر به مادرش +عکس

نگار جواهریان در جشنواره جهانی فیلم فجر +عکس

حالا با سیل ملخ چیکار کنیم؟ +عکس

امام‌جمعه تهران مسجد «ایران‌مال» را افتتاح نمی‌کند

برنامه‌ احیای شب نیمه شعبان در مساجد تهران

مهم‌ترین عوامل در تعجیل یا تاخیر ظهور امام زمان(عج) چیست؟

تصویر یک سحابی زیبا به مناسبت تولد هابل +عکس

ظاهر متفاوت پارسا پیروزفر در جشنواره جهانی فجر +عکس

نمایشگاه کتاب در حال آماده سازی +عکس

باید فقه و علوم انسانی را با هم جمع کنیم/ ظرفیت‌ها و چالش‌های فقه

سیارکی که یک دنباله‌دار را بلعیده است

اعمال شب نیمه‌ شعبان

خبری خوش برای افرادی که اهل پیاده‌روی هستند

ناسا فضانورد به قطب جنوب ماه می‌فرستد

دونات با روکش طلاییِ برای مهمانی های لاکچری + عکس

تولد یک نوزاد در اتوبان قم - تهران +عکس

افتتاح یک مسجد لاکچری در تهران + عکس

نمایش خودروی جدید چانگان؛ CS75 پلاس

اختصاص 20 درصد تخفیف شهریه به دانشجویان تحت پوشش بهزیستی

نظریه‌پردازی؛ قله فعالیت‌های علمی/ آنارشیسم در علوم انسانی مدرن

ششمین جشنواره آموزش دانشگاه تهران ۱۰ اردیبهشت برگزار می شود

واکسن‌های ایرانی راهی بازارهای جهانی می‌شود

پیامرسان بلک بری برای همیشه تعطیل می شود

پیام‌رسان دولتی فرانسه هک شد

این اتفاق قلب شاهرخ خان را شکست

موکب‌های اربعین در حال پذیرایی از سیل‌زدگان +عکس

از دستاوردهای جدید نیروی زمینی ارتش رونمایی شد +عکس

استخوان منسوخ شده دوباره در بدن انسان ظاهر شد!

رئیس جمهور در چادر سیل زدگان لرستانی + عکس

تجهیزات داخلی «انتقال نوری» جایگزین نمونه خارجی شد

دولت آمریکا بر مارک زاکربرگ نظارت می کند

تعدادی از اساتید پیمانی دانشگاه پیام نور از اخراج خود خبر دادند

جشن ولادت امام زمان (عج) هیئت کجا برویم؟

ملخ‌های صحرایی به هشتبندی هرمزگان حمله کردند +عکس

زمستان به اردبیل برگشت +عکس

شهرداری مشغول افتتاح‌های غیراستاندارد و شورای شهر درگیر بازی اسم و فامیل/ تصویب «۹۴ نامگذاری» در طول یک‌سال و نیم +جزییات

نامهربانی برف با شکوفه‌های بهاری + عکس

چهار قلاده یوز ایرانی در اردکان دیده شدند + عکس

ازدواج دو زوج سیل‌زده در کمپ اسکان اضطراری +عکس

کنکور کارشناسی به تعویق نمی افتد

زمان جدید آزمون پذیرش دستیار فلوشیپ اعلام شد

«باران کوچولو» هنوز پیدا نشده است

سه امام جمعه در یک قاب + عکس

وانت پراید هم ماشین عروس شد + عکس

آی‌ او اسی‌ها بیکار شدند

رمز عبور اینستاگرامی‌ها لو رفت

بیشترین علل مرگ و میر جوانان ۱۵ تا ۲۴ ساله چیست؟

تجزیه و تحلیل عرق جایگزینی برای نمونه‌گیری خون

جدیدترین شاسی بلند مرسدس بنز معرفی شد

عدالت، وعده اصلی ظهور موعود

آشنایی با شاتون و وظایف آن در خودرو

باران و کولاک در راه است +جزئیات

کاهش معلمان ارزبگیر در مدارس ایرانی خارج از کشور

مقدمات اردوی آموزشی کنکوری‌های مناطق سیل‌زده لرستان فراهم شد

تعداد لایک های اینستاگرام خصوصی می شود

۸۰ درصد مفاد سند دانشگاه اسلامی در دانشگاه‌ها اجرا می‌شود

کشف مدل سلولی جدید درباره خطر سرطان کولون

پذیرش ۱۴ هزار نفر در دکتری ۹۸/ بیشترین مجازین در علوم انسانی

حجم کتب درسی، سنگین نیست

درخواست عدم تغییر در روند پذیرش دستیارهای تخصصی و فوق تخصصی

آغاز انتخاب رشته آزمون دکتری از امروز

تالاب‌های پلدختر زیبا و پرآب شد +عکس

نقش صداقت و پایبندی به راستگویی در مقدمات ظهور امام مهدی (عج)

اعتراض فرانسوی‌ها برای سیل زدگان ایران +عکس

غول‌های خودروسازی جهان در نمایشگاه خودروی نیویورک

نقش مهم نورون‌های قشر حرکتی در اختلالات عصبی

کاهش اتصالات مغزی، عامل رفتار مخرب کودکان مبتلا به اوتیسم است

سگ‌های تیم حفاظت روحانی در رژه امروز +عکس

پسر بامزه و جذاب مجری معروف +عکس

اینم خونه ما بعد از گرون شدن اجناس! +عکس

شباهت بامزه محمدرضا گلزار به یک کودک +عکس

نبش قبر پدر برای گرفتن عکس یادگاری با او! +عکس

آمریکا، تحریم‌های ایران را کاهش می‌دهد؟

ماجرای کمک ۲ هزار تومانی پرویز پرستویی به زلزله‌زدگان +عکس

هنرپیشه معروف نام‌خانوادگی خود را تغییر داد

نظر قائم‌مقام معاون سیما درباره ممنوع التصویری مجری معروف

ظاهر متفاوت پارسا پیروزفر در جشنواره جهانی فجر +عکس

صیاد سیستان و بلوچستانی ماهی ۲۰ کیلویی گرفت +عکس

تمساحی که در خانه ای در چابهار پیدا شد+ عکس

دریاچه ارومیه از بحران خارج شد و سیراب شد +عکس

کارت دعوت خاص عروس و داماد افغانستانی +عکس

مجری معروف در میان سیل +عکس

ضرر میلیاردی تلویزیون به خاطر تعطیلی ۹۰ +جزئیات

اولین لامبورگینی شاسی بلند هم آمد + عکس

گوشت ارزان می‌شود +جزئیات

تصویری تکان دهنده از مناطق سیل زده +عکس

موج‌سواری ژن خوب روی سیل! +عکس

گزارشگر معروف فوتبال به تلویزیون آمد

سایت رهبرانقلاب هم دقایقی قبل توسط اینستاگرام بسته شد + عکس

رئیس جمهور در چادر سیل زدگان لرستانی + عکس

مسافران قطار تهران _ قم باید تا مقصد سرپا بایستند + عکس

سرهنگ فداکاری که مورد تقدیر رهبر انقلاب قرار گرفت +عکس

ملخ‌های صحرایی به هشتبندی هرمزگان حمله کردند +عکس

محمدعلی کشاورز در حال فوت کردن شمع ۸۹ سالگی‌اش +عکس

هواپیمای کمک‌های ایتالیا به سیل زدگان ایران +عکس

صف طولانی در جشن امضای کتاب عادل فردوسی پور +عکس

خوابیدن در ارتفاع ۵۰ متری روی دکل فشار قوی! +عکس