کد خبر: 171431

چه مقدار از ماه مبارک رمضان بهره بردیم؟

روزه پلی به سوی تقواست، نه مقصد نهایی. شرح حکمت ۱۴۵ نهج‌البلاغه به ما می‌آموزد که اگر بعد از ماه رمضان، همان انسان پیشین باشیم، گویی فقط گرسنگی کشیده‌ایم. پس بیاییم در این ماه، به جای توقف در ظاهر عبادت، به دنبال دگرگونی باطن باشیم.

به گزارش ثریا به مناسبت ماه ضیافت الهی، هر روز با یک حکمت ناب از کلام امیرالمؤمنین علیه‌السلام و شرح حجت‌الاسلام والمسلمین جواد محدثی کنار سفره‌های افطار با شما فرهیختگان خواهیم بود.

حکمت ۱۴۵ نهج البلاغه، که با ماه رمضان هم تناسب دارد، چنین می‌فرماید: قَالَ (علیه السلام): کَمْ مِنْ صَائِمٍ لَیْسَ لَهُ مِنْ صِیَامِهِ إِلَّا الْجُوعُ وَ الظَّمَأُ، وَ کَمْ مِنْ قَائِمٍ لَیْسَ لَهُ مِنْ قِیَامِهِ إِلَّا السَّهَرُ وَ الْعَنَاءُ؛ حَبَّذَا نَوْمُ الْأَکْیَاسِ وَ إِفْطَارُهُمْ.

«چه بسیار روزه دارانی که از روزه شان جز گرسنگی و تشنگی بهره ای نمی برند، و چه بسیار شب زنده داری که از عبادت شبانه اش جز بی‌خوابی و رنج، حاصلی ندارد. چه خوش است خواب زیرکان و افطار آنان!»

ما هر عبادتی، از نماز و روزه گرفته تا تلاوت قرآن و حج، ظاهری دارد و باطنی، قالبی دارد و روحی. بسیارند کسانی که در ظاهر و پوسته عبادات متوقف می‌مانند و به عمق و جوهره آن راه نمی‌یابند. و ما در هر عبادتی که انجام می‌دهیم باید به فکر ثمره آن نیز باشیم.

روزه، برای رسیدن به طهارت نفس، تهذیب اخلاق و کسب تقواست؛ چنانکه قرآن کریم نیز به این حقیقت تصریح دارد که روزه برای نیل به تقوا واجب شده است.

«لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ»

یعنی: به تقوا برسید.

انسان اگر روزه می‌گیرد ولی هیچ تغییری در اعمالش، در خصلت‌ها و در روحیاتش ایجاد نمی‌شود، چه ثمری از این رنج و گرسنگی و تشنگی برده است؟

پس چنین نباشد که بهرهٔ ما از روزه داری در ماه رمضان، تنها گرسنگی و تشنگی باشد؛ در این ایام روزها کوتاه است اما در روزهای بلند تابستان و هوای گرم، کسی که شانزده، هفده ساعت گرسنگی و تشنگی را تحمل کند، ولی پس از پایان ماه رمضان، همان انسان پیشین باشد، بی‌تردید جز رنج گرسنگی و تشنگی بهره‌ای نبرده است.

یا اگر کسانی که برای عبادت و نماز شب برمی‌خیزند... «قائم» هستیم، «صائم» به نهار یعنی روزه‌دار، «قائم به لیل» یعنی کسی که شب‌ها به قیام می‌ایستد و نماز می‌خواند.

کسانی هم هستند که نماز شب می‌خوانند، اهل تهجّدند، اهل شب‌بیداری هستند؛ به خصوص در ماه رمضان که فرصت برای این عبادات هم هست، ولی بهره‌شان از این قیام لیل و از این نماز شب، «سَهَرٌ وَ عَناء» است. «سَهَر» یعنی بیداری، بی‌خوابی کشیدن، از خواب شیرینشان بیدار شدند، بلند شدن، وضو گرفتن، رو به محراب ایستادن، در خلوت با خدا ایستادن، نمازهای طولانی خواندن؛ ولی چه ثمری داشته است؟

اگر قرار باشد نماز شب انسان را به خدا نزدیک نکند، پس برای انسان فقط بیداری و رنج و زحمت باقی می‌ماند.

امیدواریم که از عبادت‌هایمان، از نماز و روزه‌مان، بهره واقعی را ببریم. و اگر ماه رمضان به پایان رسید، احساس کنیم که با قبل از ماه رمضان تفاوت کرده‌ایم و این اعمال در ما سازندگی و تأثیر داشته است.

مرتبط ها