به گزارش ثریا - پژوهشگران دانشگاه کوئینزلند کشف کردهاند که سبزیجات خانواده کلم (مانند کلم کِیل، کلم بروکلی، گلکلم و خردل) توانایی طبیعی برای جذب تالیوم (یک فلز سمی اما ارزشمند) از خاک را دارند. این یافتهها که در مجله متالومیکس/ Metallomics منتشر شده، میتواند راه را برای استخراج پایدار این فلز صنعتی و پاکسازی زمینهای آلوده هموار کند.
دکتر آملیا کورزو-رمیگیو (Amelia Corzo-Remigio)، ژئوشیمیدان دانشگاه کوئینزلند، گفت: اشعه ایکس قوی نشان داده است گیاهان خانواده کلمیان (Brassicaceae) قابلیت فراوانی برای استخراج فلز از خاک (فیتوماینینگ) را دارند. این گیاهان در طول زمان توانایی جذب تالیوم از خاک آلوده را پیدا کردهاند.
کلم کِیل، کلم سبز، کلم بروکلی، گلکلم، خردل و کلم بروکسل قبلاً بهعنوان گیاهانی که فلز تالیوم را در خود ذخیره میکنند شناخته شده بودند؛ به همین دلیل، از نظر خطرات احتمالی برای سلامت مصرفکنندگان و محیطزیست بهدقت بررسی میشدند.
از یک خطر محیطی تا یک فرصت معدنی
دکتر کورزو-رمیگیو توضیح داد: تالیوم بسیار سمی است، اما در عین حال یک فلز ارزشمند و حیاتی برای صنعت است و از آن در فناوریهای پزشکی، شیشههای نوری و نیمهرساناها استفاده میشود.
او اضافه کرد: بنابراین، در حالی که این گیاهان در صورت رشد در خاک آلوده به تالیوم برای انسان خطر دارند، بسیاری از آنها میتوانند فرصتی عالی برای استخراج پایدار فلزات ایجاد کنند.
پژوهشگران با استفاده از روشهای پیشرفته دریافتند که کلم کِیل، تالیوم را به صورت کریستالهای نمک در امتداد رگبرگهای داخل برگهای خود ذخیره میکند؛ این ویژگی آن را برای روشهای استخراج فلز مناسب میکند.
این دانشمند گفت: استفاده از دو روش پیشرفته روی گیاهان زنده کلم کِیل، به ما دید بیسابقهای داد که چگونه و در کجا تالیوم در این گیاهان قرار دارد. رسوبات بلوری تالیوم را در امتداد رگبرگهای داخل برگها پیدا کردیم. این نشان میدهد که میتوان از این گیاهان برای استخراج پایدار تالیوم استفاده کرد.
راهی برای پاکسازی زمین و تأمین مواد حیاتی
پژوهشگران مرکز مسئولیتپذیری زیستمحیطی در معدنکاری دانشگاه کوئینزلند گفتند که روشهای غیرمتعارف استخراج مانند استخراج فلز توسط گیاهان برای تأمین برخی فلزات ضروری در فناوریهای پزشکی و انرژی تجدیدپذیر، نقشی بسیار مهم و تعیینکننده خواهند داشت.
دکتر کورزو-رمیگیو در پایان دو هدف همزمان خود و همکارانش را اینگونه توضیح داد: اول اینکه خاکهای آلوده را پاک کنیم، دوم اینکه فلزات حیاتی را به پایدارترین شکل ممکن تأمین نماییم. به نظر میرسد گیاهان خانواده کلم میتوانند به هر دو هدف کمک کنند.
منبع : سبزیجات