شبکه علمی ثریا: تصویب قانون سنجش و پذیرش دانشجو در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور (معروف به قانون حذف کنکور) در مجلس شورای اسلامی، این امید را در دل بسیاری از منتقدین شیوه فعلی برگزاری کنکور زنده کرد که پس از سالها این روش انتخاب دانشجو تغییر یابد و در نتیجه آن ما شاهد کاهش پیامدهای فردی و اجتماعی این آزمون باشیم. اما متاسفانه هیچگاه این قانون اجرایی نشد.
برای این که از دلایل چرایی عدم اجرای این قانون آگاه شویم، گفتوگویی با دکتر محمدمهدی زاهدی رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس و عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی انجام دادهایم که در ذیل تقدیم میشود:
مجلس قانونی مبنی بر برداشته شدن کنکور از تصویب گذرانده است. بهعنوان نخستین پرسش بفرمایید چرا این قانون تا به امروز عملیاتی نشده است؟
البته قانونی که تصویب شده بود، مدتش به اتمام رسیده است. ما در سال 91 قانون قبلی را اصلاح و تصویب کردیم، 5 سال مهلت دادیم که از سال 92 اجراشده و بهتدریج درصد تأثیر آزمونهای استانداردی که وزارت آموزشوپرورش انجام میدهد، بالاتر رود و درصد تأثیر خود کنکور کمتر شود. بهنوعی که پس از 5 سال، 85درصد پذیرش دانشجو صرفاً بر اساس سوابق تحصیلی باشد و حداکثر 15درصد پذیرش دانشجو بر اساس آزمون باشد.
همین میزان هم به خاطر این است که ما رشتههایی داریم که پرطرفدار هستند مثل پزشکی، داروسازی و دندانپزشکی یا برخی رشتههای مهندسی در برخی دانشگاههای خاص! اینها پرطرفدارند و به همین دلیل، در آنجا رقابت زیاد است و افرادی که دوره تحصیلی مشابه داشته باشند هم خیلی زیاد است؛ بهعنوان مثال، ما معدل 20 برای رشته تجربی زیاد داریم و اینها همه میخواهند بروند پزشکی و برای همه معدلهای 20 دانشگاههای ما ظرفیت ندارند که بخواهند بگیرند. به خاطر همین، آنجا آزمونی پیشبینی شده برای رشتههای پرطرفدار، ولی حداقل 85 درصد باید بر اساس آزمون استاندارد باشد و وظیفه وزارت آموزشوپرورش این است که مقدمات کار را در این 5 سال فراهم کند که آزمون استاندارد بتواند در 3 سال آخر دبیرستان برگزار شود، الان سال دوم دارد برگزار میشود. انشاءالله سال بعدی بعضی از دروس سال سوم نیز اضافه میشود و در طول 5 سال طبق قولی که وزارت آموزشوپرورش داده انشاءالله سال تحصیلی بهصورت استاندارد کاملاً مهیا شود. بعد از آن قانونی را که عرض کردیم بهصورت کامل اجرایی خواهد شد.
* حالا که قرار شده سوابق تحصیلی مدنظر قرار گرفته شود، بهتر نیست همچون بسیاری از کشورها این اختیار به دانشگاه سپرده شود که بررسی کنند و مصاحبه بگذارد و سیستم بهطور کلی در اختیار دانشگاه باشد که دانشجو را که مطابق با آنچه میخواهد بپذیرند؟
ما برای آن 85درصد ظرفیتی که حداقل گفتیم نیازی به آزمون ندارند، دانشگاهها خودشان میتوانند بگیرند و این به روال وزارت علوم برمیگردد که چگونه عمل کند.
* در مورد آن 15درصدی که مؤسسات کنکوری بر روی آن تأکید بسیار دارند و تبلیغ میکنند و مردم هم ممکن است تمایل به آنسو داشته باشند چه فکری شده است؟ چون همین میزان ظرفیت هم برای اینکه استرسها باقی بماند، کافی است.
این مشکل نیز بهراحتی قابلحل است. بهعنوان مثال، میشود محدودیتهای خاصی را بر اساس سوابق تحصیلی افراد اعمال کرد تا افرادی با شرایط خاص برای آن رشتهها بتوانند آزمون بدهند. مثلاً از معدلهای بالای 17 یا 18 بیایند در آزمون شرکت کنند و این شدنی است. این بحث اجرایی است که بحث اجرایی فرق میکند و میشود خیلی راحت مشکلات آن را مرتفع کرد.
* اگر مهلت طرح تمام شود و آموزشوپرورش اقدامی نکند برای این طرح، چه اتفاقی میافتد؟
وزارت آموزشوپرورش اقدام کرده و کار را شروع کرده است. امیدواریم که در سر زمان مقرر به اتمام برسانند.