به گزارش ثریا آیت الله مکارم شیرازی در کتاب نخستین آفریده خدا پیرامون فلسفه متفاوت بودن معجزات پیامبران، روایتی را از ابن سکیت اهوازی که در کتاب شریف اصول کافی جلد ۱ صفحه ۲۴ آمده است نقل میکند:
ابن سکیت اهوازی میگوید: خدمت امام رضا (علیه السلام) رسیدم و از آن حضرت پرسیدم:
چرا خدا حضرت موسی علیه السلام را با وسیله عصا و ید و بیضا و ابزار ابطال جادو فرستاد و حضرت عیسی علیه السلام را با وسیله طبابت و حضرت محمد را صلّی الله علیه و آله به وسیله کلام و سخنرانی؟
حضرت فرمود: چون خدا موسی علیه السلام را مبعوث کرد جادوگری بر مردم آن زمان غلبه داشت پس او از طرف خدا چیزی آورد که مانندش از توانایی آنها خارج بود و بوسیله آن جادوی آنها را باطل ساخت و حجت را برایشان ثابت کرد و عیسی علیه السلام را در زمانی فرستاد که فلج و زمینگیری زیاد شده بود و مردم نیاز به طب داشتند پس او از جانب خدا چیزی آورد که مانندش را نداشتند پس به اجازه خدا مردگان را زنده کرد و کور مادرزاد و پیسی را درمان نمود و حجت را برایشان ثابت کرد. و حضرت محمد صلّی الله علیه و آله را در زمانی فرستاد که خطبه خوانی و سخنوری -به گمانم شعر را هم فرمود- زیاد شده بود، پس آن حضرت از طرف خدا پندها و دستوراتی شیوا آورد که گفتار آنها را باطل کرد و حجت را برایشان تمام نمود.
ابن سکیت گفت به خدا هرگز مانند شما را ندیدم بفرمائید در این زمان حجت خدا بر مردم چیست؟
حضرت علیه السلام فرمود: عقل است که بوسیله آن امام راستگو را میشناسد و تصدیقش میکند و دروغگو را میشناسد و تکذیبش مینماید.
ابن سکیت گفت: به خدا جواب درست همین است.
پیامهایی که میتوان از روایت دریافت عبارتند از اینکه:
۱. علما مجهز به سلاح روز باشند:
از روایت مورد بحث، استفاده میشود که علما و دانشمندان دینی نیز که ورثه انبیا و جانشینان آنها هستند (اِنَّ الْعُلَماءَ وَرَثَةُ الْأَنْبِیاءِ) (۲) باید از نیازهای روز جامعه آگاه، و برای پاسخگویی به شبهات آماده باشند؛ بلکه باید قبل از طرح شبهات در جامعه، خود را آماده پاسخگویی کنند. نه این که پس از طرح و شیوع شبهه، تازه به فکر پیدا کردن جوابی برای آن بیفتند.
۲. عقل، بهترین داور:
در عصر و زمان ما که مدّعیان دروغین، فراوان، و مکتبهای انحرافی زیادند و کتابها و مجلّات و فیلمها و نشریات فاسد در جامعه کم نیستند، باید با استفاده از نور چراغ عقل، راه صحیح را انتخاب و در آن مسیر حرکت کرد چراکه مدعیان دروغین برای سو استفاده از مردم به سراغ خرافات و مسائل بی اساس میروند و بطلان این امور با مراجعه به عقل و اندیشه کار سختی نیست.
آری، عقل بهترین حجت برای تشخیص راه از بیراهه است.
۱. او یعقوب بن اسحاق السکیت الاهوازی، از بزرگان اصحاب امام رضا و امام جواد و امام هادی (علیهم السلام) است.
۲. بحارالانوار، ج ۱، ص ۱۶۴، ح ۲.
منبع: خبرگزاری مهر