به گزارش ثریا از "تیرانوسوروس رکس"(تیرکس) که چهرهای ترسناک داشته است، اغلب به عنوان "پادشاه دایناسورها" یاد میشود. اما چه موجودی قبل از آن وجود داشته و چگونه تکامل یافته تا به چنین جانور وحشتناکی تبدیل شود؟
دیرینشناسان اکنون فکر میکنند پس از کشف بقایای یک گونه جدید و ترسناک از تیرانوسوروس با شاخهایی در اطراف چشمانش، به یافتن پاسخ این پرسش نزدیکتر شدهاند.
آنها فکر میکنند که داسپلتوسور ویلسونی(Daspletosaurus wilsoni) که قطعات فسیل شده جمجمه و اسکلت مربوط به آن متعلق به حدود ۷۶.۵ میلیون سال پیش شناسایی شده است، میتواند جد باستانی تیرکسها باشد.
این گونه جدید در مونتانای آمریکا پیدا شده و به عنوان یک نقطه عطف یا حلقه گمشده بین گونههای تیرانوسوروس پیر و جوان دیده میشود.
تیرانوسوروس یک سرده از دایناسورهای گوشتخوار دو پا از دوره کرتاسه است. گونه شاخص این سرده با نام تیرانوسوروس رکس شناخته میشود که بهصورت عامیانه به تیرکس مختصر میشود و در فرهنگ عامه دنیا ماندنی شده است. تیرانوسوروس رکس که یک واژه ترکیبی به زبان یونانی به معنای "مارمولک ترسناک" و واژه لاتین «پادشاه» است بین ۶۸ تا ۶۶ میلیون سال پیش در اواخر دوره کرتاسه زندگی میکرد تا اینکه در اثر تغییراتی در کره زمین که بسیاری آنها را ناشی از برخورد شهابسنگها با کره زمین مینامند، به زندگی آنها و دیگر دایناسورها پایان داده شد. تیرانوسوروس رکس در سرزمینهای غرب آمریکای شمالی امروزی زندگی میکرد و نسبت به بقیه بیدادگرخزندگان از پراکندگی بیشتری برخوردار بود.
اما این موجود تازه کشف شده دارای ترکیبی از ویژگیهای موجود در تیرانوسوروسهای ابتداییتر مانند مجموعهای از شاخهای برجسته در اطراف چشم و همچنین ویژگیهایی است که از اعضای بعدی این گروه(از جمله تیرکس) مانند حدقه چشم بلند و حفرههای هوای باز در جمجمه شناخته میشوند.
دیرینشناسان موزه دایناسور بدلندز(Badlands) در داکوتای شمالی، فسیلهایی را که شامل یک استخوان دنده و انگشت پا هستند، در سازند رودخانه جودیت در شمال شرقی مونتانا بین سالهای ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ کشف کردند.
کشف اولیه این نمونه توسط جک ویلسون انجام شد که تکه کوچکی از این استخوان را مشاهده کرد که از زیر یک صخره بلند بیرون زده بود.
این استخوان مسطح متمایز، در واقع قسمت میانی سوراخ بینی یک تیرانوسوروس بود و حفاری دقیق اطراف استخوان، یک پیشبرواره کامل را نشان داد که استخوانی است که در جلوی آرواره قرار دارد.
سپس چند استخوان مهره در اطراف نشان داد که این موجود یک تیرانوسوروس بزرگ است، اما بالای استخوانها هشت متر سنگ وجود داشت.
دیرینشناسان در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱، از یک چکش برای حفاری لایه استخوانی استفاده کردند و پس از آن یک جمجمه و اسکلت جزئی را کشف کردند.
این نمونه به دلیل تلاش بسیار زیاد برای برداشتن صخرههای اطراف، سیسیفوس(Sisyphus) نامیده شد. سیسیفوس شخصیتی از اساطیر یونانی است که پس از دو بار حیلهگری توسط هادس(خدای مرگ) به مجازاتی بیپایان محکوم شد و باید بارها و بارها یک تخته سنگ را به بالای یک کوه میبرد و هر بار در نزدیکی قله آن سنگ به پایین میغلتید و این کار تا ابد ادامه داشت.
پژوهشگران تصور میکنند که داسپلتوسور ویلسونی از نوادگان داسپلتوسور توروسوس(Daspletosaurus torosus) و جد داسپلتوسور هورنری(Daspletosaurus horneri) است که احتمالاً بین ۷۷ تا ۷۵ میلیون سال پیش میزیسته است.
آنها میگویند، آناتومی این کشف جدیدشان از این نظریه حمایت میکند که دودمان داسپلتوسور از اجداد تیرکس است.
الیاس وارشاو و دنور فاولر، نویسندگان این پژوهش میگویند: بسیاری از پژوهشگران در مورد این که آیا تیرانوساریدها یا بیدادگرخزندگان یک دودمان واحد را نشان میدهند که در یک مکان تکامل یافتهاند یا چندین گونه نزدیک به هم هستند که از یکدیگر منشاء نمیگیرند، اختلاف دارند.
بیدادگرخزندگان یا تیرانوساریدها یک خانواده از دایناسورهای گوشتخوار بزرگ هستند که در دور کرتاسه پسین در آمریکای شمالی و آسیا زندگی میکردند. سنگوارههای این جانوران تاکنون در ایالات متحده آمریکا، کانادا، چین و مغولستان کشف شده است. بیدادگرخزندگان از آخرین دایناسورهای گوشتخوار غولپیکر محسوب میشدند ولی خودشان از بیدادگرخزندهریختان اولیه که دایناسورهای گوشتخوار اغلب کوچک تا متوسطی بودند، فرگشت یافتند. این خانواده از دایناسورها به دو زیرخانواده آلبرتوسوریان و تیرانوسوریان تقسیم میشوند. از زیرخانواده آلبرتوسوریان تاکنون تنها دو سرده یعنی آلبرتوسور و گورگوسور کشف شده ولی از زیرخانواده تیرانوسوریان تاکنون ۱۳ سرده از جمله تیرانوسور، تاربوسور و داسپلتوسور کشف شده است.
پژوهشگران افزودند که این موضوع به دلیل کمبود نمونههای باکیفیت بالا برای بررسی، هنوز روشن نشده است.
اما کشف دسپلتوسوروس ویلسونی نشان میدهد که سه داسپلتوسور یکی پس از دیگری، مانند پلههای متوالی نردبان در یک دودمان تکاملی واحد هستند، نه این که مانند عموزادههای تکاملی از یکدیگر منشعب شوند.
یافتههای این پژوهش نشان میدهد که پژوهشهای قبلی در شناسایی چندین گونه داسپلتوسور به عنوان یک دودمان منفرد در حال تکامل صحیح بوده است.
این پژوهش در مجله Paleontology and Evolutionary Science منتشر شده است.
منبع: خبرگزاری ایسنا
تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد
آغاز ثبتنام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»
رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه میتواند بحرانساز باشد
یادداشت کمتردیدهشدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزبالله جنایت پیجری
زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد
تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد
محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگهای اخیر بازنگری میشود
نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایدهپردازان قرآنی
وطندوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟
تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جانفدایان
حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جانفدا
حضور مقتدرانه بانوان کلاهکج در رزمایش جانفدا
حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا
فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید
خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس
براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است
نرخ اجارهبهای خوابگاههای دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس
جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا
دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی
برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»
فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصههای مجید
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.