به گزارش ثریا اندازهگیری شکل مرموز ماده در اطراف کهکشانهای اختروش میتواند پیامدهای عمیقی برای درک ما از چگونگی تکامل کیهان داشته باشد.
گروهی از اخترشناسان برای اولین بار هالههای ماده تاریک را که سیاهچالههای پرجرم فعال در قلب روشن کهکشانهای باستانی را تغذیه میکنند، «وزن» کردهاند.
این اختروشها اغلب از هر ستارهای در کهکشانهای اطرافشان درخشانتر هستند. این نواحی مرکزی فوقالعاده درخشان، زمانی «مشتعل» میشوند که سیاهچالههای پرجرمی که میتوانند میلیاردها برابر خورشید جرم داشته باشند، شروع به تغذیه از مواد اطراف آنها میکنند.
براساس یک مطالعه جدید، دانشمندان بیان میکنند که هالههای ماده تاریک در اطراف چنین کهکشانهای فعالی میتوانند به حرکت ماده به سمت سیاهچاله مرکزی کمک کنند و به عنوان یک سرویس تحویل کیهانی عمل کرده و به تغذیه آنها کمک کنند. این تحقیق جدید نشان میدهد که چنین مکانیسم تغذیهای واقعا در اطراف صدها اختروش باستانی کار میکرده است و این فرآیند در طول تاریخ کیهان ثابت بوده است.
نوبوناری کاشیکاوا (Nobunari Kashikawa)، رهبر تیم و استاد گروه نجوم دانشگاه توکیو، در بیانیهای گفت: ما برای اولین بار جرم معمولی هالههای ماده تاریک را که یک سیاهچاله فعال در جهان را احاطه کردهاند، اندازه گیری کردیم. ما متوجه شدیم که جرم هاله ماده تاریک اختروشها تقریبا ثابت و حدود ۱۰ هزار میلیارد ( ۱۰ تریلیون) برابر جرم خورشید ما است. چنین اندازه گیریهایی از جرم هاله ماده تاریک جدیدتر در اطراف اختروشها انجام شده است و این اندازه گیریها به طرز شگفت انگیزی شبیه به چیزی است که ما در اختروشهای باستانیتر میبینیم.
جالب توجه است که جرم مشخصی از هاله ماده تاریک وجود دارد که یک اختروش را فعال میکند، صرف نظر از اینکه میلیاردها سال پیش یا در حال حاضر ایجاد شده باشد.
ماهیت ماده تاریک یک مسئله مبرم برای علم است زیرا، علیرغم اینکه حدود ۸۵ درصد از کل ماده در جهان ما را تشکیل میدهد، با نور تعاملی ندارد و بنابراین برای ما نامرئی میماند.
ستاره شناسان میتوانند حضور ماده تاریک را از طریق اثرات گرانشی آن و تأثیر این اثرات بر ماده استاندارد روزمره که شامل ستارگان، غبار کیهانی و ابرهای گازی، سیارات در کهکشانها و همچنین نور عبوری از آن کهکشانها میشود، استنتاج کنند. این اثر گرانشی گریزان در نهایت دانشمندان را به سوی این درک سوق داد که بیشتر کهکشانها باید در نوعی هاله ماده تاریک پیچیده شده باشند زیرا کهکشانها تنها با گرانش ماده مرئی درون خود، قادر نخواهند بود در حالی که با سرعت زیاد میچرخند کنار هم بمانند.
اما حتی زمانی که این روشهای استنتاج ماده تاریک اصلاح میشوند، اندازهگیری جرم این ماده غیرقابل مشاهده در هالههای اطراف کهکشانهای مجاور دشوار است. و اندازه گیری ماده تاریک در اطراف کهکشانهای دورتر و در نتیجه اولیه، چالش برانگیزتر است زیرا نوری که از این کهکشانها میآید بسیار ضعیف است.
با این حال، کاشیکاوا نمیخواست این چالشها مانع او شود. او و تیمش میخواستند درک بهتری از چگونگی رشد سیاهچالهها در کیهان اولیه داشته باشند و به لطف درخشندگی صدها مورد از بزرگترین و قدرتمندترین سیاهچالهها که به اختروشها سوخت میدادند، محققان توانستند هالههای ماده تاریک را در اطراف کهکشانهای باستانی برای اولین بار اندازهگیری کنند.
نور ساطع شده از این اختروشهای باستانی ۱۳ میلیارد سال طول کشیده تا در کیهان سفر کند و از طریق تلسکوپها به ما برسد. در طول این سفر حماسی، این نور انرژی خود را از دست داده، و طول موجهای آن کشیده شدهاند، و آنها را از انتهای قرمز طیف نور مرئی به طولموجهای نور فروسرخ تبدیل کرده است. فرآیندی که ستارهشناسان آن را «انتقال سرخ» مینامند. در سال ۲۰۱۶، کاشیکاوا و تیمش شروع به جمعآوری دادههای فروسرخ از طیف وسیعی از بررسیهای نجومی انجامشده توسط ابزارهای مختلف، بهویژه تلسکوپ سوبارو در هاوایی کردند.
این کار به آنها اجازه داد تا ببینند چگونه نور حاصل از این اختروشها توسط تأثیر گرانشی ماده تاریک تغییر یافته است، مادهای که مانند همه مواد با جرم، تار و پود فضا را منحرف میکند و در نتیجه مسیر نور را منحنی میکند. فرآیندی که اخترشناسان آن را همگرایی گرانشی مینامند. اندازهگیری درجه تاب خوردگی و مقایسه آن با مقدار تاب خوردگی که باید در نتیجه انبوه مادههای روزمره به شکل گاز، غبار و ستاره در این کهکشانها ایجاد شود، جرم ماده تاریک پنهان را آشکار میکند.
تحقیقات این تیم در روز هشتم سپتامبر در مجله Astrophysical منتشر شد.
منبع: ایسنا
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
ظرفیت ۶ هزارنفری دستیاری پزشکی ۱۴۰۵؛ تعیین ظرفیت تعهد مناطق محروم
تحریم علم، رفتار علمی نیست؛ باید به دنبال مسیرهای جایگزین برای انتشار آثار محققان بود
بازنمایی قدرت نرم ایران در شرایط پساجنگ و جایزه جهانی دیپلماسی
آیا اصرار بر تفاوتهای فقهی، آب به آسیاب دشمنان وحدت اسلامی میریزد؟
انتظار، منطق دینی آمادگی تاریخی برای آینده موعود
«تحول تاریخی مفهوم فلسفه» با تقدیر از پرویز ضیاءشهابی رونمایی میشود
نگاهی به حکمرانی فضای مجازی در ایران از منظر تحلیل نهادی تنظیمگری
نظر قرآن درباره مسئولیت اجتماعی برای میانجیگری بین اختلاف زوجین
در همایش ادیان سن پترزبورگ چه گذشت؟ تاکید ایران بر مقاومت
حل موضوع حجاب با «مسئلهمندی مشترک»؛ مردم را درگیر مسئله وحدت کنیم
خود بنده فرهنگ درخشان تو آمد؛ آن قوم که از روی طمع، بنده تو را خواست
فروش «رویای نیمهشب» ۱۰۰ درصد افزایش یافت
نرگس آبیار: سینما را خودآموز یاد گرفتم
بزرگداشت جین فوندا در ونیز؛ از ترامپ بیزارم!
رونمایی از تندیس اکبر عبدی؛ هنرمندی که به خاطرهای ملی تبدیل شد
تصاویری از موشک بالستیک جهاد که در جریان یکی از موجهای عملیات نصر-۲ شلیک شده بود
نگاهی به انیمیشن «سفینه نجات»؛ وقتی تعزیه با ابرقهرمانی فضایی گره میخورد
آغاز ثبت نام بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
افشای هک وب سایت آلمانی توسط هوش مصنوعی اوپن ای آی
انتخاب رشته داوطلبان آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد تمدید شد
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.