کد خبر: 35265
ف
استبدادهای جزیره‌ای پارادایم‌های علمی مانع آزاد اندیشی است
دبیر هیئت حمایت ازکرسی‌های نظریه‌پردازی در برنامه زاویه گفت: تا زمینه آزاداندیشی فراهم نشود نوبت به نظریه پردازی نمی رسد. استبدادهای جزیره ای درگروه های علمی دانشگاه ها مانع آزاد اندیشی است.

به گزارش ثریا مجله تصویری علوم انسانی «زاویه» با موضوع «پرسش از سرنوشت هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی» با حضور حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، دبیر و نایب رئیس هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی و حسین سلیمی، رئیس دانشگاه علامه طباطبایی، شب گذشته، چهارشنبه ۱۹ دی‌ماه از شبکه ۴ سیما پخش شد.

عبدالحسین خسروپناه در ابتدا گفت: در این فعالیت ۱۶ ساله ابتدا فرهنگستان علوم با ریاست دکتر داوری اردکانی مسئولیت هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی را بر عهده گرفت. بعد با ریاست دکتر داوری به پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی آمد و سپس جناب آقای رشاد مسئولیت را بر عهده گرفتند. الان ساختار آزاداندیشی و ساختار نظریه پردازی متفاوت تلقی می شود. کرسی آزاداندیشی یک فعالیت دانشجویی محسوب می شود و کرسی نظریه پردازی مربوط به اساتید دانشگاه هاست. هیئت حمایت ساختاری پسینی دارد یعنی این هیئت به دنبال تربیت نظریه پرداز نیست تا نظریه تولید بشود. بلکه این شأن دانشگاه هاست.

دبیر و نایب رئیس هیئت حمایت از کرسی‌های نظریه‌پردازی افزود: تا قبل از تشکیل این ساختار، نهادی نبود که نظریه ها را ثبت کند و برای مدعی نظریه حمایتی به وجود آورد تا نظریه اش را در جمع نخبگان عرضه کند تا اگر پذیرفته شد نظریه اش ثبت شود. این که چقدر دانشگاه و حوزه در نظریه پردازی موفق اند بحثی دیگر است که یک بحث پیشینی است. مثل جشنواره فارابی که به دنبال نوشتن و تولید کتاب نیست و کتاب های نوشته شده را بررسی و حمایت می کند. آئین نامه آزاداندیشی در شورای اسلامی شدن دانشگاه ها تصویب می شود و آن ها ناظر و مجری کرسی های آزاداندیشی هستند.

رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه سپس گفت: در بحث حمایت اولین گام حمایت، بسترسازی و ایجاد زمینه برای برگزاری کرسی هاست. در گذشته چنین بستری نبود. البته امیدواریم زمانی این بستر در خود دانشگاه ها شکل بگیرد. اگر نظریه ای پذیرفته شد حمایت های حقوقی و مالی تعلق می گیرد. همچنین فرصتی مطالعاتی به استاد مربوطه داده می شود برای پخته تر و سخته تر کردن نظریه. اگر نظریه پذیرفته شد به جشنواره فارابی معرفی می شود و بدون ارزیابی برگزیده می شود.

حسین سلیمی در ادامه برنامه گفت: نهاد دانشگاه مدرن که به ایران آمد در ابتدا کارکردش انتقال یک سری تکنیک ها بود. بیشتر نگاه بر این بود که تکنیک هایی در غرب وجود دارد و ما آن ها را نداریم و باید آن ها را وارد کنیم. این ها بعد از مدتی به حوزه معرفتی تسری داده شد. در نتیجه به واردکننده محض در حوزه معرفتی تبدیل شدیم. مثلاً دانشجو به آن جا می فرستادیم تا همان طور که فلان تکنیک را یاد بگیرد چگونه اندیشیدن را هم یاد بگیرد. نهاد در یک جاهایی لازم است. وقتی استاد دانشگاه ما تصور می کند که مثلاً علم روانشناسی چیزی به جز فروید و یونگ و ... نیست، به نهادهایی نیاز داریم که جهت ما را در حوزه های معرفتی عوض کند.

رئیس دانشگاه علامه طباطبایی ادامه داد: می توان نهادی داشت تا اساتید ما را در یک بستر آزادانه تشویق به اندیشیدن و پاسخ دادن به مسایل جامعه اش بکند. به لحاظ محتوایی آزاداندیشی را از نظریه پردازی نمی توانیم جدا کنیم. در حوزه نظر ورزی خط قرمز نداریم. حتی در ادله اثبات وجود خدا یا در فهم جهان فعلی ما؛ مثلاً این که جهان فعلی، جهان سلطه است یا خیر. می توان در این حوزه ها وارد شد. باید بفهمیم ما می توانیم خالق اندیشه باشیم. ما نظریه های ناب ایرانی در حال حاضر داریم که واقعاً امکان عرضه جهانی دارند.

عبدالحسین خسروپناه در ادامه عنوان کرد: صرف نظر از کسانی که همیشه منفی نگر هستند و از اول می خواهند عیوب را ببینند، اصل ماجرا این است که تا زمینه آزاداندیشی فراهم نشود نوبت به نظریه پردازی نمی رسد. در نتیجه تدبیری در ۳-۴ سال اخیر انجام دادیم، در حدود ۲۳ نظریه و نوآوری از مجموع ۴۴ نظریه در این دوران ثبت شده است. ایده جدیدی را راه اندازی کردیم تحت عنوان کرسی های ترویجی که یک جلسه است و نیاز نیست حتماً به نظریه برسد اما جسارت به اساتید ما می دهد. تا الان ۲۵۰۰ کرسی ترویجی در دانشگاه های مختلف برگزار شده که این ها زمینه گفتگو و ایجاد یک فرهنگ را فراهم می کند.

وی با بیان این که اصالت با جسارت اندیشیدن است و نه ساختار، خاطرنشان کرد: اما رفتارهای مردم را با ساختارها جهت می دهند. مثل بانک، تأمین اجتماعی و ... . لذا ساختارها را نباید دست کم گرفت. کمیته های دستگاهی را در دانشگاه ها شکل دادیم تا دانشگاه ها خودشان مستقلاً تصمیم بگیرند و لزوماً هیئت برای آن ها تصمیم نگیرد. من سفرهای استانی در جمع اساتید دانشگاه های مختلف کشور انجام می دهم و بحث و گفتگو داریم. اگر بخواهیم نظریه پردازی به معنای دقیق کلمه در دانشگاه ها بدون لزوماً وجود هیئت محقق شود چند اتفاق باید بیفتد. ساختار آموزشی ما باید پژوهش محور شود. همچنین تمرکز برکیفیت مقالات به جای تمرکز بر حجم مقالات و ... .

عبدالحسین خسروپناه افزود: باید موانعی را نگاه کنیم که این هیئت آن ها را برداشته است. قبلاً وقتی دانشگاهی می خواست کرسی برگزار کند نهاد های مختلفی از جمله نهادهای امنیتی دخالت می کردند. الان این مسأله در کل دانشگاه های کشور دیگر وجود ندارد. این دخالت نکردن نهادهای دیگر، یک کار ساختاری است. مثلاً می دانیم در باب جمعیت، مقام معظم رهبری نظر مشخصی دارند. تعدادی از اساتید جامعه شناسی جمعیت با این نظر مخالفت داشتند و در چندین دانشگاه کشور کرسی برگزار کردند و نظرات شان را طرح کردند بدون این که یک نهاد دخالت کند. این یک کار بزرگ است. ۸۰ درصد کسانی که می خواهند نظریه شان را ثبت کنند استاد تمام اند و نیازی به ارتقا ندارند که بگوییم برای ارتقای خود می خواهد نظریه ای ثبت کند. ما خیلی از این نظریه ها را به دستگاه های مختلف معرفی می کنیم تا نظریه ها جنبه کاربردی پیدا کنند.

در ادامه برنامه حسین سلیمی گفت: ساختار ذهنی حاکم بر بسیاری از دانشجویان و اساتید است که مانع بزرگ ماست. برخی تصور می کنند که دانش یعنی ترجمه. کتاب های ترجمه ای در حال حاضر فروش شان بسیار بیشتر از کتاب های تألیفی است. نکته دیگر نگرانی از بیان نظریه است که تصور می کنند شاید مشکلی برایشان به وجود بیاورد. ساختار آموزشی ما از دوره دبیرستان به این طرف مانع بعدی ماست که حفظ محور و تست محور است و از آن اندیشه پروری بیرون نمی آید، در نتیجه نیاز به نهادی دیگر پیدا می کنیم. البته مشکلات معیشتی اساتید ما هم مشکلی دیگر است. در نتیجه فرصت و مجال اندیشه ورزی شان کم می شود. پس ما باید به آن ها کمک کنیم.

عبدالحسین خسروپناه سپس عنوان کرد: وقتی حدود ۵ سال پیش به دانشگاه علامه طباطبایی می رفتم استاد می گفت من آزادی حرف زدن ندارم اما الان آن استاد در نوبت است که کرسی برگزار کند. کسانی که احساس آزادی ندارند جسارت اندیشیدن و حرف علمی ندارند و می گویند ما اجازه حرف زدن نداریم. حال آن که حرفی برای ارائه ندارند. بخشی از نبود احساس آزادی هم به خاطر استبداد علمی پارادایم هایی است که در گروه های علمی دانشگاه ها وجود دارد. این استبدادهای جزیره ای در محیط های دانشگاهی مانع از آزادی است. تا می گوییم نبود آزادی، نهادهای امنیتی به ذهن می آید اما موانع مهم تری داریم که می توان گفت استبدادهای پنهان اند.

حسین سلیمی در ادامه اظهار داشت: این کرسی های نظریه پردازی مانند پتنت و حق ثبت اختراع در حوزه صنعت است. کرسی های نظریه پردازی به مالکیت معنوی نظریه و ثبت پتنت کمک می کند. همیشه تغییر جهت ها در ابتدا عکس العمل ایجاد می کند. برای مثال هومبولت در قرن ۱۸ مفهوم دانشگاه آموزشی- پژوهشی را مطرح کرد. در ابتدا به شدت در مقابلش موضع گرفتند. چون استادها یاد گرفته بودند تنها آموزش بدهند نه این که پژوهش هم انجام دهند. جایگاه اصلی دانشگاه، خالق اندیشه بودن و معرفت محور بودن است.

وی سپس گفت: در جلسه که آقای دکتر خسروپناه هم حضور داشتند یک استاد گفتند من می خواهم بنیاد نظری نظام جمهوری اسلامی را نقد کنم. آیا می گذارید؟ من گفتم اگر نقد علمی باشد بله می شود. اما توجه کنیم که ما فقط نباید لبه های شمشیر حرکت کنیم و بدانیم محدوده وسیعی از حوزه ها را در رشته های مختلف داریم که نیاز داریم به آن ها بپردازیم.

عبدالحسین خسروپناه در پایان گفت: نسبت به فعالیت های ایجابی همیشه جنگ های روانی است که نباید از اصل موضوع ما را منحرف کند. نکته دیگر این است که اگر حمایت معاونت پژوهشی وزارت علوم می بود کرسی های نظریه پردازی چند برابر ارتقا پیدا می کرد و این حمایت باید تقویت شود.


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

اصلی‌ترین چالش عید دیدنی در تهران + عکس

فردوسی پور سوار بر تراکتور در مناطق سیل زده +عکس

افزایش عجیب آمار عیدی بگیرها! +عکس

بلایی که سیل شیراز سر پراید آورد +عکس

صدای فرشته مرگ هم درآمد!

کار زیبای شهروند شیرازی برای مسافرین سیل زده +عکس

تعداد جانباختگان سیل امروز اعلام شد

خیابان‌های شیراز چند ساعت پس از سیل +عکس

اصلی‌ترین چالش عیددیدنی در تهران! +عکس

عذرخواهی آقای بازیگر از مردم بوشهر

وضعیت عجیب خودروها پس از سیل شیراز +عکس

کارگردان فیلم متری شیش و نیم، خبر شبکه خبر را تکذیب کرد+ عکس

نجات دو کودک از سیل شیراز + عکس

در تلویزیون ایران خبری از سیل نیست +عکس

نزن باران که ایران غرق خون است + عکس

راهبردهای نه گانه دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال 1398 در حوزه سیاستگذاری و برنامه‌ریزی متناسب با "رونق تولید"

ورود نفربرهای ارتش به "آق‌قلا" + عکس

تصویر ماهواره‌ای از وضعیت هوای امروز ایران

عکس هوایی از سیل شیراز

به زیر آب رفتن ۲۰۰ خودرو در سیل شیراز + عکس

سیل به سرپل‌ذهاب رسید + عکس

سیلی وحشتناک در شیراز + عکس

کنکور‌های سال ۹۸ کلید خورد/ جزئیات زمان‌بندی کنکور‌های سال ۹۸

اشتباه عجیب در دوبله مستند بروس لی +عکس

عکس حاشیه‌ساز رئیس هلال احمر در رستوران لاکچری گرگان +عکس

بایدها و نبایدها درمورد فشار خون بالا

کودکان از راه بازی بسیاری از ابعاد روانشناختی خود را پیدا می‌کنند

کنفرانس فلسفه صوری برگزار می‌شود

محبوب‌ترین جاذبه گردشگری تهران +عکس

فدراسیون قایقرانی هم به کمک سیل زدگان آمد +عکس

انتقال زن باردار سیل‌زده به گرگان با بالگرد ارتش +عکس

پیاز تا ۱۰ روز دیگر ارزان می‌شود!

گلایه خانم بازیگر از تنهایی

خواننده مشهور در کنار ضریح امام رضا (ع) +عکس

هدیه تهرانی در حال کمک به سیل زدگان +عکس

عبور با تیوپ روی سیلاب + عکس

بازیگر معروفی که مجبور شد با خانواده‌اش در اتومبیل زندگی کند

راه اندازی شورای راهبردی رشته‌های میان رشته‌ای در دانشگاه الزهرا

تخریب جاده اصلی در خرم‌آباد + عکس

بزرگترین بیمارستان صحرایی آق قلا + عکس

روایت منوچهر آذری از بدقولی مهران مدیری

فروش «متری شیش و نیم» از مرز ۲ میلیارد تومان گذشت

تهران‌گردی الناز شاکردوست در تعطیلات نوروز + عکس

راه‌آهن "آق‌قُلا" پس از انفجار + عکس

واتس اپ ابزار جدیدی برای مقابله با اخبار جعلی آزمایش می کند

حضور پررنگ دانشگاه‌های ایران در رتبه‌بندی ها/ سال ظهور جوان‌ترها

بالاخره تتلو به آرزویش رسید و کنسرت گذاشت

ابتکار شهرداری تهران در زیباسازی پست‌های برق +عکس

ماشین عروس در خیابان‌های آب گرفته آق قلا +عکس

اهالی کردستان از سریال نون. خ شاکی شدند +عکس

ماجرای سوء استفاده تبلیغاتی از افسانه بایگان

تصویری ناراحت کننده از مهمان ناخوانده عید امسال

قیمت انواع میوه در بازار+جدول

وزیر ارتباطات حقوق و عیدی‌هایش را به سیل زدگان بخشید

وجدانا سلفی و لایو یادتون نره! +عکس

تبریک تولد خاص برای یک ستاره +عکس

ارتفاع زیاد برف در گردنه مایین بلاغ تکاب +عکس

ماجرای رد شدن عمو پورنگ در آزمون منوچهر نوذری

محوریّت فرهنگ و ظرفیّت اساسی آن در تحوّل و سازندگی

بررسی علت گرایی و دلیل گرایی در علوم اجتماعی

اردوی جهادی طلبه‌های خارجی + عکس

حرکت بی‌سابقه تلویزیون در استفاده از مربی زن فوتبال

راه کارهای مواجه با بریدن ترمز خودرو

اثر دید و بازدید در زدودن گرفتاری انسان و افزایش روزی

بازیگر «بانوی عمارت» روی سقف ماشین در بیابان + عکس

ماجرای واگذاری جزیره کیش به چینی‌ها چیست؟

قبل از امتحان بروکلی بخورید

نظریه‌ گیاه‌خوار بودن انسان‌های نخستین به چالش کشیده شد

کمک زلزله زدگان به سیل‌زدگان + عکس

سوال بی‌جواب علی مطهری درباره برکناری فردوسی‌پور

درخواست مردم درباره استاندار گلستان عملی شد

جاده هراز و چالوس امروز یک طرفه می‌شود

ایجاد بسترهای قانونی خرید سراهای دانشجویی در سال ۹۸

فعلا به یزد سفر نکنید

تشییع مادر دو شهید آق قلا با قایق +عکس

اسکار هندی‌ برای بازیگر فیلم مجید مجیدی

وزیران در گلستان چه گفتند/ نماینده مجلس: می دانستیم سیل می آید

ناگفته‌های جمشید مشایخی از دیدار با تختی

پست علی دایی درباره مناطق سیل زده +عکس

تعیین الگوی شهری مدارس غیردولتی به صورت منطقه ای

اخراج مجری معروف از برنامه نوروزی شبکه دو

اهالی کردستان از سریال نون. خ شاکی شدند +عکس

بلایی که سیل شیراز سر پراید آورد +عکس

بالاخره استاندار گلستان پیدا شد +عکس

وقتی ایرانی‌ها در شب عید کم می‌آورند! +عکس

شیوه امدادرسانی به مردم سیل زده آق‌قلا +عکس

مسافران شمال دست بردار جاده چالوس نیستند! +عکس

چرا پیاز کیلویی ۱۱ هزار تومان شد؟

تشییع مادر دو شهید آق قلا با قایق +عکس

علت فوت محمد مطیع چه بود؟

در تلویزیون ایران خبری از سیل نیست +عکس

ژیلا صادقی ماجرای اخراجش را تکذیب کرد

بالاخره تتلو به آرزویش رسید و کنسرت گذاشت

برخورد متفاوت شهرداری گلپایگان با پاکبانان +عکس

ارتفاع زیاد برف در گردنه مایین بلاغ تکاب +عکس

ادامه اعتراض به سفر خارجی استاندار گلستان در هنگام سیل+عکس

اتحاد قرمز و آبی برای تشویق فردوسی پور در ورزشگاه آزادی

تعداد جانباختگان سیل امروز اعلام شد

گلستان را آب بُرد، مسئولین و سلبریتی‌ها را خواب +عکس

تبریک متفاوت پری‌ناز ایزدیار به مناسبت عید نوروز +عکس

وزیر ارتباطات حقوق و عیدی‌هایش را به سیل زدگان بخشید

استوری جالب وریا غفوری و درخواست کمک از علی دایی و نرگس کلباسی نه مسئولان + عکس

روایت منوچهر آذری از بدقولی مهران مدیری

نزن باران که ایران غرق خون است + عکس

رحمتی در کنار علی کریمی و ستاره‌های سینما +عکس

عکس صمیمی امیر جعفری و بهتاش پایتخت

عکس هوایی از سیل شیراز

بزرگترین اشتباه اقتصادی دولت در سال ۹۷ چه بود؟

ماشین عروس در خیابان‌های آب گرفته آق قلا +عکس

خیابان‌های شیراز چند ساعت پس از سیل +عکس