به گزارش ثریا ستارهشناسان با استفاده از دادههای «رصدخانه پرتو ایکس چاندرا»(CXO) و تلسکوپهای دیگر، تهدید جدیدی را برای حیات در سیاراتی مانند زمین شناسایی کردهاند. این تهدید، مرحلهای است که طی آن پرتوهای ایکس شدید ناشی از ستارگان منفجرشده میتوانند سیاراتی با فاصله بیش از ۱۰۰ سال نوری را تحت تأثیر قرار دهند. این نتیجه برای مطالعه سیارات فراخورشیدی و قابلیت سکونت آنها کاربرد دارد.
این تهدید تازه کشفشده، از برخورد موج انفجار یک ابرنواختر به گاز متراکم اطراف ستاره منفجرشده ناشی میشود. هنگامی که این برخورد اتفاق میافتد، میتواند دوز زیادی از پرتو ایکس را ایجاد کند که ماهها تا سالها پس از انفجار، به سیارهای مشابه زمین میرسد. دههها قرار گرفتن در معرض این شرایط ممکن است به بروز یک رویداد انقراض در سیاره منجر شود.
پژوهش جدیدی که این تهدید را گزارش داده، براساس مشاهدات پرتو ایکس منتشرشده از ۳۱ ابرنواختر و پیامدهای آنها انجام شده است که عمدتا توسط رصدخانه پرتو ایکس چاندرا، «رصدخانهٔ فضایی نیل گرلز سوئیفت»(Neil Gehrels Swift Observatory)، «آرایه تلسکوپ طیفسنجی هستهای» یا «نیوستار»(NuSTAR) و ماموریتهای «ایکسامام-نیوتون»(XMM-Newton) شکار شدهاند. این پژوهش نشان میدهد که سیارات میتوانند در معرض دوزهای کشندهای قرار بگیرند که در فاصله ۱۶۰ سال نوری قرار دارند. چهار ابرنواختر بررسیشده در این پژوهش، «SN ۱۹۷۹C»، «SN ۱۹۸۷A»، «SN ۲۰۱۰jl»، و «SN ۱۹۹۴I» نام دارند که در تصاویر ترکیبی حاوی دادههای چاندرا نشان داده شدهاند.
پیش از این، بیشتر تحقیقات در مورد اثرات انفجارهای ابرنواختر، روی خطر دو دوره متمرکز بود.
- تابش شدید تولیدشده توسط یک ابرنواختر در روزها و ماههای پس از انفجار
- ذرات پر انرژی که صدها تا هزاران سال پس از انفجار میرسند
اگر سیلابی از پرتوهای ایکس روی یک سیاره نزدیک بتابد، میتواند شیمی جو سیاره را به شدت تغییر دهد. برای سیارهای مانند زمین، این فرآیند میتواند بخش قابل توجهی از لایه ازون را از بین ببرد. همچنین، این فرآیند میتواند به از بین رفتن طیف گستردهای از موجودات، به ویژه موجودات دریایی در پایه زنجیره غذایی منجر شود و یک رویداد انقراض را به همراه داشته باشد.
پس از سالها قرار گرفتن در معرض پرتو ایکس کشنده ناشی از تعامل ابرنواختر و تأثیر تابش فرابنفش ناشی از ستاره میزبان یک سیاره مانند زمین، ممکن است مقدار زیادی دیاکسید نیتروژن تولید شود که یک مه قهوهای را در جو ایجاد میکند. همچنین، روند «سبززدایی» تودههای زمین نیز ممکن است در پی آسیب رسیدن به گیاهان رخ دهد.
در میان چهار ابرنواختر موجود در مجموعه تصاویر، SN ۲۰۱۰jl بیشترین پرتو ایکس را تولید کرده است. پژوهشگران معتقدند که این ابرنواختر، دوز کشنده پرتو ایکس را برای سیارات مشابه زمین در فاصله کمتر از ۱۰۰ سال نوری ارسال کرده است.
شواهد محکمی در مورد این ادعا وجود دارد؛ از جمله شناسایی یک نوع رادیواکتیو آهن در مکانهای گوناگون سراسر جهان که نشان میدهد ابرنواخترها در نزدیکی زمین بین دو تا هشت میلیون سال پیش ایجاد شدهاند. پژوهشگران تخمین میزنند که این ابرنواخترها بین ۶۵ تا ۵۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارند.
اگرچه زمین و منظومه شمسی در حال حاضر از نظر انفجارهای بالقوه ابرنواختر در فضای امنی قرار دارند اما بسیاری از سیارات دیگر کهکشان راه شیری چنین نیستند. این رویدادهای پرانرژی، مناطقی از کهکشان راه شیری را که به منطقه قابل سکونت کهکشانی معروف هستند، به طور قابل توجهی کوچک میکنند.
از آنجا که مشاهدات صورتگرفته در مورد پرتو ایکس ناشی از ابرنواخترها پراکنده هستند، پژوهشگران توصیه میکنند که مشاهدههای بعدی در مورد ابرنواخترهای در حال تعامل، تا ماهها و سالها پس از انفجار انجام شوند.
این پژوهش، در «The Astrophysical Journal» به چاپ رسید.
منبع: ایسنا
نتایج نهایی پذیرش در پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی اعلام شد
صدور حکم بدوی برای ۳۰ پرونده انضباطی دانشجویان؛ حکم اخراجی نداشتیم
وام دستیاری برای متاهلین و مجردین ۴۰ و ۳۰ میلیون تعیین شد
جدیدترین آمار انتخاب رشته در کنکور ۱۴۰۵؛ فردا آخرین فرصت انتخاب رشته
افزایش چشمگیر کاربران وفادار به سکوهای ایرانی؛ خدمات سکوها پایدار شد
ترکیه دسترسی کودکان زیر ۱۵ سال به شبکههای اجتماعی را ممنوع کرد
آغاز آنلاین مشاوره و آموزش سلامت روان؛ خدمات سلامت روان با زبان نسل زد
شیوه جدید پذیرش دانشجو در دوره های «همآموز» کلید خورد
تأکید بر توسعه بازرسیهای پیشگیرانه و دادهمحور در وزارت ارتباطات
مجلات نمایهشده SCIE و ESCI در ارزشیابی مقالات دارای اعتبار ISI هستند
اختصاص بورس نخبگان دانشگاه تهران به رتبه های زیر ۱۰۰ در کنکور
تعلیق برنامه گرینکارت مایکروسافت
ساعت ۱۲ امشب آخرین مهلت انتخاب رشته در کنکور سراسری سال ۱۴۰۵
مهلت ثبتنام آزمون وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه مجدد تمدید شد
تمدید مهلت انتخاب رشته آزمون های سراسری و پذیرش دانشجو معلم تا ۱۹ مهر
مخاطرات ورود هوش مصنوعی به کلاسهای درس
اوپن ای آی میزان استفاده روزانه نوجوانان از چت بات را اعلام کرد
بخشنامه و ضوابط جامع فعالیت مؤسسات جذب دانشجویان بینالملل ابلاغ شد
رشتهمحلهای جدید و اصلاحات دفترچه انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
شرایط خوابگاهی دانشگاههای کشور برای داوطلبان کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
تحلیل وزیر آموزش و پرورش از نقش فراجا در تأمین امنیت کشور
مجتبی جباری به «همکلام» میآید
اختتامیه رویداد ملی «همچو سرو» برگزار شد
«پپا»، همراه کوچک کودکان در یک روز پرماجرا
روایت ۸۰ روز زندگی یک خبرنگار در دل جنگ غزه، منتشر شد
وقتی صدای جمع، صدای عقل را خاموش میکند
برگزاری نشست تخصصی «مبانی الهیاتی و اجتماعی جانفدا» در تهران
کاظمی:تعطیلی احتمالی مدارس بر اساس شرایط هر منطقه تعیین میشود
مشاوران مبعوث؛ پیشگامان هدایت آگاهانه و انتخاب رشته کنکور
آرشیو الکترونیکی ۲۱ هزار عنوان کتاب درسی از سال ۱۳۳۰
آموزش قرآن در برنامهدرسی ملی باید مورد توجه قرار گیرد
چهار فضانورد اسپیس ایکس به زمین باز میگردند
برندگان نوبل شیمی معرفی شدند
آیا الگوریتمها شخصیت مارا میسازند؟
تحلیلی بر مناسبات فقه و تاریخ دوره نبوی
گفتن حقیقت درباره صاحبان قدرت، چه از سوی حوزه و چه قضا، هزینه دارد
بخل از کجا میآید؟؛ گنجی که صاحبش را نگهبان ترس میکند
«حیوانات» بن افلک بدترین نقدها را گرفت؛ فاجعه بود!
چین و عربستان هم آمدند؛ ۹۸ کشور در رقابت بهترین فیلم بینالمللی اسکار
غزل شاکری و سیامک صفری به تالار وحدت میآیند؛ اجرای اقتباسی از «ویتسک»
داریوش عیاری فیلمبردار سینما درگذشت
حمایت بانکها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد
ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر
نوبل فیزیک به «پیامهای شبحوار از فضا» رسید
آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دیماه صادر شد
تصویب صندوق عدالت آموزشی برای حمایت از دانشآموزان مناطق محروم
دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک بهکار گرفتند
آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده
مدیر ناسا: یوفوها میتوانند یک «لحظه اسپوتنیک» باشند
«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵
واتساپ ورود کاربران با سیستمعامل قدیمی را مسدود میکند
کشف سیاره ای که از خاکستر ستاره اش متولد شد
اوپن ای آی ویکی مدیا را هم هک کرد
رتبه ۶ کنکور: جنگ را مدیریت کردم، نه اینکه تسلیمش شوم
وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری میکنیم
ارتقای کیفیت آموزشی اولویت مدارس غیردولتی است
توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه
قهرمانی دانشآموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران
سرپرست صندوق ذخیره فرهنگیان منصوب شد
وزیر آموزش و پرورش وارد لامرد شد
کاظمی: ظرفیتهای آموزشی ایران و عراق باید بیش از گذشته توسعه یابد
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاههای جهان تایمز ۲۰۲۷
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلولهای عصبی با نور
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیههای کنکور
ثبت نام در رشتههای بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری
تام کروز شکست فیلمش را نپذیرفت
دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد
علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟
پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم
کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی
ضرورت انتقال پژوهشهای علمی هیئات از دانشگاه به هیئت
دوازدهمین شماره «خردورزی» با پروندهای درباره نسل نو منتشر شد
جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد
آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته
شانسهای جایزه نوبل فیزیک کدامند؟
مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد
هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد
وجه مغفول شخصیت شهید سید حسن نصرالله امامت اوست
ثبت نام در رشتههای بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
گامی تازه در توسعه آموزش بینالمللی؛ مجتمع آموزشی بینالمللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاههای جهان تایمز ۲۰۲۷
آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دیماه صادر شد
دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری
آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
رشتهمحلهای جدید و اصلاحات دفترچه انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه
آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته
پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم
توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیههای کنکور
نوبل فیزیک به «پیامهای شبحوار از فضا» رسید
سید حسن نصرالله رهبران جنبشهای آزادیبخش را تحتتأثیر قرار داد
کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی
ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر
مهلت ثبتنام آزمون وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه مجدد تمدید شد
دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد
دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک بهکار گرفتند
حمایت بانکها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد
علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟
قهرمانی دانشآموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلولهای عصبی با نور
هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد
جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد
وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری میکنیم
مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد
«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵
دوازدهمین شماره «خردورزی» با پروندهای درباره نسل نو منتشر شد
وجه مغفول شخصیت شهید سید حسن نصرالله امامت اوست
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.