به گزارش ثریا خط میخی یکی از اولین سیستمهای نوشتاری در تاریخ بشریت است و باستانشناسان بر این باورند که استفاده از خط میخی به ۳۴۰۰ سال قبل از میلاد مسیح یعنی حدود ۵۴۰۰ سال پیش برمیگردد. این خط برای مدتی طولانی یعنی بیش از ۳۰۰۰ سال نیز دوام داشته و مورد استفاده بوده.
در طول سالها محققان هزاران متن نوشته شده به خط میخی را در زبانهای سومری و آکدی یافتهاند و حالا شبکهای را آموزش دادهاند که میتواند بی دردسر و راحت، این متون را به زبان انگلیسی برگرداند.
زبان قدیمی و رمزآلود
زبان آکدی یکی از اولین زبانهای سامی شناخته شده است . خانواده زبانهای سامی شامل زبانهای مدرنی مثل عربی و عبری نیز میشود. این زبان در بینالنهرین باستان، معمولا در امپراطوری آکدی که در منطقهای که امروزه بخشی از عراق و شمال شرقی سوریه را تشکیل میدهد، مورد استفاده قرار میگرفت. نام امپراطوری آکدی از نام شهر باستانی آکد که یکی از مراکز مهم تمدن آکدی است، گرفته شده.
از زبان آکدی در طیف وسیعی از اهداف، از نوشتن اسناد اداری و حقوقی گرفته تا متون ادبی و علمی مورد استفاده قرار میگرفت. این زبان با بهرهگیری از خط میخی برروی لوحهای گلی نوشته میشد و رمزگشایی این لوحها در قرن نوزدهم، دریچه جدیدی را به روی باستانشناسان گشود و بینش ارزشمندی را در رابطه با تاریخ، فرهنگ و دستاوردهای علمی آن زمان در اختیار محققان قرار داد.
از سوی دیگر، زبان سومری، یکی از قدیمیترین زبانهای شناخته شده در دنیاست و به عنوان یک زبان منزوی شناخته میشود؛ یعنی هیچ زبان خویشاوند شناخته شدهای ندارد. این زبان در سومر باستان، بخشی در منطقه جنوبی عراق امروزی مورد استفاده قرار میگرفت و سومریها یکی از اولین تمدنهای جهان بودند که در حدود سال ۴۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح به وجود آمده و جامعه آنها تا حدود سال ۲۰۰۰ قبل از میلاد مسیح در اوج شکوفایی بود.
هر دوی این زبانها، همراه با چندین زبان دیگر، از سیستم نوشتاری خط میخی بهره میبردند ولی در طول سالها و قرنها، ترجمه خط میخی چالش بسیار بزرگی برای محققان به شمار میرفت.
کتیبه بیستون، سرآغاز ماجرای رمزگشایی
رمزگشایی خط میخی به شکل کامل بیش از ۲۰۰سال و در بین سالهای ۱۸۰۲ تا ۲۰۲۲ به طول انجامید. ماجرای این رمزگشایی از کتیبه بیستون آغاز شد که در ایران کشف شده و به دوران پادشاهی داریوش اول در سال ۵۵۰ قبل از میلاد مسیح برمیگردد. یک کتیبه چند زبانه که شامل سه نوع خط، یعنی خط فارسی باستان، ایلامی و خط میخی اکدی بود. در ابتدا خط فارسی باستان رمزگشایی شد و سرنخهایی برای رمزگشایی دو خط دیگر به دست آمد.
محققان تدریجا بر روی رمزگشایی و فهم خط میخی تلاش کردند و بعد از زحمات فراوان، به درک خوبی از خط میخی رسیدند. البته این برای محققان کافی نبود و آنها میخواستند تا ترجمه خط میخی را کاملا در دسترس قرار دهند؛ در نتیجه به سراغ هوش مصنوعی رفتند.
رویارویی خط میخی و هوش مصنوعی
در سالهای اخیر ترجمه زبانها مسیری طولانی را طی کرده و هوش مصنوعی سرعت زیادی به این روند بخشیده است. ترجمههای هوش مصنوعی با دستاوردهای چشمگیرشان به نقطه عطف بزرگی نزدیک شدهاند و دریک بررسی اخیر شای گوردین و همکارانش از دانشگاه اریل، یک مدل هوش مصنوعی را پرورش دادهاند که میتواند به صورت اتوماتیک متون نوشته شده به زبان آکدی و با خط میخی را به زبان انگلیسی ترجمه کند. در حال حاضر این گزینه تنها برای زبان آکدی در دسترس است (و برای زبانهای دیگری که نوشتارشان به خط میخی بود قابل استفاده نیست) ولی همین هم پیشرفت چشمگیر و قابل توجهی به شمار میرود.
این در حقیقت ادامه مطالعه قبلی گوردین و همکارانش است که در آن به چگونگی استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه خط میخی پرداخته بودند. این بار آنها دو نسخه از این مدل را آموزش دادند. نسخه اول زبان آکدی را از خط میخی به خط لاین (نویسه گردانی) ترجمه میکند و نسخه دوم از نمایشهای یونیکد نشانههای خط میخی ترجمه میشود.
نسخه اول نتایج بهتری را در بررسیها به دست آورد و نمره ۳۷.۴۷ را در رنکینگ بهترین ارزیابی دوزبانه ۴ (BLEU۴) کسب کرد.
نمره BLEU، معیاری است که برای ارزیابی کیفیت ترجمههای تولید شده توسط ماشینها مورد استفاده قرار میگیرد و به اندازهگیری این شاخص میپردازد که ترجمه ماشینی یک متن چقدر با مجموعهای از ترجمههای مرجع انجام شده توسط انسانها مطابقت دارد. امتیاز از صفر تا یک (یا صفر تا ۱۰۰) متغیر است و هر چقدر نمره بالاتر باشد، نشان دهنده ترجمه بهتر است. حتی بهترین مترجمهای انسانی باتجربه هم نمره ۱۰۰ را دریافت نمیکنند و برای زبانی مثل خط میخی، نمره ۳۷ آنقدر خوب است که یک ترجمه مناسب تلقی شود.
در اکثر موارد، ترجمههای انجام شده، به عنوان اولین ترجمه از متن بسیار مفید خواهند بود و محققان بر این باورند که هوشمصنوعی میتواند توسط محققان یا دانشجویانی که میخواهند با جزئیات بیشتری درباره این زبانها مطالعه کنند، مورد استفاده قرار بگیرد.
به علاوه، با فراگیرتر شدن این فناوری، تصور استفاده از آن در کلاسهای درس، موزهها و حتی تجربیات تاریخی تعاملی دور از ذهن نخواهد بود و این، این امکان را برایمان فراهم میکند تا به شکل بیسابقهای با گذشتهها درگیر شویم. این یک نگاه اجمالی و البته وسوسه انگیز از پتانسیلی است که در تقاطع تاریخ و فناوری نهفته است و ترکیبی است که میتواند درک ما از اینکه که هستیم و از کجا آمدهایم را دوباره تعریف کند.
منبع: خبر آنلاین
نقشۀ مسدودی خیابانهای منتهی به مصلی تهران
حضور سردار سید مجید موسوی در مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب
رزمندگان هوافضای سپاه در آماده باش کامل عملیاتی
کشف یک سیاره قابل سکونت در ۲۵ سال نوری از زمین
چگونه ناتوانی دولت قاجار و ظلم دشمن، «قحطی بزرگ»را در جنگ جهانی رقم زد؟
دعوت معاون علمی رئیس جمهور از نخبگان برای حضور در آیین تشییع رهبر شهید
دعوت ستاد کانونهای مساجد از مردم برای حضور در تشییع رهبر شهید
تصویری از یادبود کودکان مظلوم و شهید میناب
بازدید سردار وحیدی از بیمارستان موقت مصلای تهران
آیا تو را تشییع میکنیم، یا بخشی از هویت خویش را؟
رقیب چینی جدید اوپن ای آی و آنتروپیک از راه رسید
جمعیت حاضر در مقابل ورودی های منتهی به مصلی تهران
رهبر شهید انقلاب اسلامی، حکمرانان را خادمان ملت میدانستند
رهبر شهید: متن تاریخ، منظومه معرفت، میراث تمدن
واکنش زینب سلیمانی به آخرین وداع با رهبر شهید در حسینیه امام
سوء استفاده آمریکا و اسرائیل از هوش مصنوعی در جنگ
هماکنون انتظار دلدادگان رهبر شهید برای ورود به مصلی تهران
بسیج اپراتورها برای مدیریت ترافیک ارتباطی در مراسم تشییع رهبر شهید
گامی تازه در درمان نابینایی برداشته شد
مرحله کتبی آزمون پذیرش فلوشیپ پزشکی برگزار شد
دعوت بسیج اساتید برای شرکت در بدرقه باشکوه پیکر مطهر آقای شهید ایران
دانشگاهها برای وداع با رهبر شهید انقلاب آماده میشوند
اسرار آیفون ۱۸پرو در وب تاریک فاش شد
«حرف دلم را قورت دادم» روایتی صمیمی برای بیان احساسات و دغدغههای نوجوانان
قابلیت تازه واتس اپ برای چت کردن بدون افشای شماره موبایل
۴.۵ میلیون دانشآموز در مدارس غیردولتی تحصیل میکنند
فراخوان روایت وداع برای ثبت خاطرات مردمی از بدرقه رهبر شهید انقلاب
استفاده دانشجویان از هوش مصنوعی نظام ارزشیابی را با چالش مواجه کرده است
وزیر آموزش و پرورش: تشدید نظارت بر عملکرد مدارس غیردولتی الزامی است
۴۰ مدرسه قرچک برای اسکان زائران مراسم وداع رهبر شهید آماده میشود
مدرسه کانون هویتسازی و پرورش عزت و امید است
لایحه ایمنی آنلاین کودکان و نوجوانان در مجلس آمریکا تصویب شد
چگونه عاشورا به سرچشمه حقیقت تبدیل شد؟
کشف این ژن راز شکست بسیاری از بارداریها را آشکار میکند
اولین تصویر تابوت متعلق به رهبر شهید انقلاب و خانواده ایشان
کاروان هنرهای نمایشی «بدرقه خورشید» راهی ۶ استان میشود
لحظهبهلحظه وداع ملت با رهبر شهید انقلاب از امواج رادیو قرآن شنیدنی میشود
گریم متفاوت بازیگر بچه مهندس پربازدید شد+عکس
علت فوت فرزاد جمشیدی چه بود؟
آزمون انتخاب سردفتر اسناد رسمی در شهریورماه برگزار میشود
حل مشکلات استخدامی اعضای هیئت علمی جدید در دستور کار دانشگاه تهران
قائممقام بنیاد ملی نخبگان: صدور مرحلهای کارت نخبگی بنیاد ملی نخبگان آغاز شد
اساسنامه جدید مؤسسات آموزش عالی غیردولتی توسط پزشکیان ابلاغ شد
تاخیر یک ساله در تشکیل جلسه شورای عالی فضای مجازی
تأمین کمکهزینه درمان زوجین نابارور/اعطای بسته سیسمونی به دانشجوی مادر
پیگیری اجرای مصوبه افزایش حقوق اساتید/بیش از ۴۰ درصد اساتید دانشگاه فاقد مسکن
۳ لایه پنهان تسلیحاتیسازی استارتاپها برای قتل عام سایبری و نظامی
رقابت جدید علمی بریکس؛ فرصت همکاری دانشمندان ایرانی با ۵ کشور عضو بریکس
اینستاگرام به دنبال شخصی سازی الگوریتم کاربران
جزئیات آزمون ارزیابی علمی متقاضیان انتقال رشته فیزیوتراپی از خارج اعلام شد
استرالیا جریمه شبکههای اجتماعی را دو برابر کرد
یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز میشود
هواپیمای فضایی چین یک شیء مرموز را در مدار رها کرده است
آزمایش موشک «استارشیپ» پیش از پرواز سیزدهم با موفقیت به سرانجام رسید
صنعت هوانوردی اعلام کرد: ضایعات غذایی به سوخت جت تبدیل میشوند
شمارش معکوس تا پرتاب جدیدترین فناوری فضایی «اسپیسایکس» آغاز شد
جدیدترین خبر از وضعیت فاطمه شکری بازیگر پیشکسوت
اکران فیلم استخر سروش صحت به تعویق افتاد
سری جدید انیمیشن «داستان اسباببازی» همه رقبا را کنار زد
پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان
شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد
فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی
زیرساختهای فرسوده ناسا دیگر پاسخگوی ماموریتهای «آرتمیس» نیستند
راز کندی تنبلها کشف شد
تأثیر پنهان طعمهای محبوب سیگار الکترونیکی بر قلب را جدی بگیرید
آیا خاطرات را میتوانیم بخوریم؟
عکس روز ناسا از ماراتن مریخ منتشر شد
کاروان دانشآموزی ایران با بهترین شرایط به ژیمنازیاد اعزام شود
دستورالعمل فعالیتهای تابستانی مدارس ابلاغ شد
کلاسهای جبرانی تابستانی دانش آموزان از ۱۵ تیرماه آغاز میشود
راه حل مقابله با مصرف مواد مخدر در محیطهای دانشگاهی
صدور حکم اخراج دانشجوی امیرکبیر به دلیل اهانت به پرچم ایران
حضور ۱۱ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی کیواس ۲۰۲۷ ؛ دانشگاه تهران در صدر جدول
قرار بود ششم تیر و روز ترور آخرین روز جمهوری اسلامی باشد
تجلیل از گری اولدمن در جشنواره تلویزیونی بریتانیا
رسالت تداوم نهضت عاشورا و تاریخنگاری زنده سیره تبلیغی امام سجاد(ع)
برگزاری ۵ شب عزاداری در دانشگاه تهران در دهه دوم ماه محرم
نگاهی به وضعیت معنویت انیمیشن کودکان در سه الگوی، دیزنی، پیکسار و جیبلی
پوشش بیش از ۱۰۰۰ رسانه برای مراسم عاشورای کربلای معلی
مصاحبه دوره دکتری دانشگاه آزاد از امروز آغاز میشود
یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز میشود
علت فوت فرزاد جمشیدی چه بود؟
شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد
فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی
پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان
آزمایش موشک «استارشیپ» پیش از پرواز سیزدهم با موفقیت به سرانجام رسید
تأمین کمکهزینه درمان زوجین نابارور/اعطای بسته سیسمونی به دانشجوی مادر
صنعت هوانوردی اعلام کرد: ضایعات غذایی به سوخت جت تبدیل میشوند
سری جدید انیمیشن «داستان اسباببازی» همه رقبا را کنار زد
رقابت جدید علمی بریکس؛ فرصت همکاری دانشمندان ایرانی با ۵ کشور عضو بریکس
حل مشکلات استخدامی اعضای هیئت علمی جدید در دستور کار دانشگاه تهران
شمارش معکوس تا پرتاب جدیدترین فناوری فضایی «اسپیسایکس» آغاز شد
جدیدترین خبر از وضعیت فاطمه شکری بازیگر پیشکسوت
اکران فیلم استخر سروش صحت به تعویق افتاد
پیگیری اجرای مصوبه افزایش حقوق اساتید/بیش از ۴۰ درصد اساتید دانشگاه فاقد مسکن
هواپیمای فضایی چین یک شیء مرموز را در مدار رها کرده است
جزئیات آزمون ارزیابی علمی متقاضیان انتقال رشته فیزیوتراپی از خارج اعلام شد
لحظهبهلحظه وداع ملت با رهبر شهید انقلاب از امواج رادیو قرآن شنیدنی میشود
اینستاگرام به دنبال شخصی سازی الگوریتم کاربران
۳ لایه پنهان تسلیحاتیسازی استارتاپها برای قتل عام سایبری و نظامی
«حرف دلم را قورت دادم» روایتی صمیمی برای بیان احساسات و دغدغههای نوجوانان
تاخیر یک ساله در تشکیل جلسه شورای عالی فضای مجازی
کاروان هنرهای نمایشی «بدرقه خورشید» راهی ۶ استان میشود
استرالیا جریمه شبکههای اجتماعی را دو برابر کرد
اولین تصویر تابوت متعلق به رهبر شهید انقلاب و خانواده ایشان
دعوت بسیج اساتید برای شرکت در بدرقه باشکوه پیکر مطهر آقای شهید ایران
۴۰ مدرسه قرچک برای اسکان زائران مراسم وداع رهبر شهید آماده میشود
۴.۵ میلیون دانشآموز در مدارس غیردولتی تحصیل میکنند
کشف این ژن راز شکست بسیاری از بارداریها را آشکار میکند
اساسنامه جدید مؤسسات آموزش عالی غیردولتی توسط پزشکیان ابلاغ شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.