به گزارش ثریا در حال حاضر هیچکدام از قمرهای سیارات واقع در منظومه شمسی حلقه ندارند؛ اما مطالعه جدید نشان میدهد که در صورت ایجاد چنین حلقههایی، آنها ممکن است حتی درحالیکه توسط سایر اجرام منظومه شمسی کشیده میشوند، برای یکمیلیون سال پایدار باقی بمانند. چنین یافتههایی این معما که چرا اقمار منظومه شمسی همگی بدون حلقه هستند را عمیقتر میکند.
احتمالاً میدانید که بسیاری از اعضای خانواده منظومه شمسی، با حلقههایی احاطهشدهاند که زحل شاید شناختهشدهترین نمونهای باشد که توسط هشت حلقه اصلی ساختهشده از هزاران حلقه کوچکتر محصور هستند؛ طبق مشاهدات انجامشده در مأموریتهای فضایی وویجر، سه سیاره بیرونی دیگر نیز دارای حلقههایی هستند. این سیستمهای حلقهای که از تکههای یخ و سنگهایی با اندازههای مختلف تشکیلشدهاند، توسط قمرهای کوچک چوپانی که نیروهای گرانشی آنها را تکهتکه کرده و موقعیتشان را تغییر میدهند، حفظ میشوند.
شاید زمین هم حلقه داشته
در مطالعات جدیدتر با استفاده از تلسکوپهای زمینی، حلقههایی به نمایش درآمدند که چندین سیارک فراتر از مدار مشتری و سیارات کوچکی مثل Haumea که شکلی تخممرغی دارد را احاطه کردهاند. حتی این احتمال وجود داشته که روزگاری زمین و مریخ هم حلقه داشته بودند. البته تا امروز هیچ مطالعهای بهطور قطع وجود حلقههایی در اطراف هر یک از ۳۰۰ قمر منظومه شمسی را ثابت نکرده است و مطالعهای در سال ۲۰۰۸ که ادعا میکرد رئا، قمر مشتری دارای حلقه است، اشتباه بوده.
عدم وجود حلقه، موضوع جالبی است؛ چراکه فرآیندهای فیزیکی که باعث ایجاد حلقهها میشوند، ازنظر تئوری ممکن است هم در سیارات و هم در قمرهای آنها رخ دهند. متئو تیسکارنو، دانشمند سیارهشناسی مؤسسه SETI در کالیفرنیا به این نکته اشارهکرده که وقتی زبالهها شروع به چرخش به دور یک جسم میکنند، ممکن است حلقهای به دور آن جسم شکل بگیرد. این زبالهها ممکن است در پی برخورد یک سیارک یا ستاره دنبالهدار از بدنه خود جسم به اطراف آن پرتابشده باشند یا شامل تودههای یخی باشند که توسط آتشفشانهای انجمادی قدرتمند به بیرون از آن جسم پرتابشدهاند.
او ادامه داد: «با گذر زمان، نیروهای گرانشی جسم، این زبالهها را به شکل یک حلقه مرتب میکنند؛ اما بسیاری از قمرها از برخورد این سیارکها یا آتشفشانهای انجمادی آسیبدیدهاند و از همین رو تا امروز بدون حلقه باقی مانده باشند.»
شکار حلقههای ماه گمشده
این مشاهدات ماریو سوکرکیا، اخترفیزیکدان دانشگاه گرنوبل فرانسه و همکارانش را بر آن داشت تا به بررسی این موضوع بپردازند که آیا حلقههای قمرها میتوانند پایدار باشند یا خیر.
مطالعه سوکرکیا و همکارانش در سال ۲۰۲۲ نشان داد که ازنظر تئوری، قمرهای ایزوله میتوانند حلقههای ثابتی در اطراف خود داشته باشند؛ اما در این مطالعه اثرات گرانشی دیگر قمرها و سیارات در نظر گرفته نشد.
برای بررسی این موضوع، مطالعه جدیدی انجام و نتیجه آن در اکتبر ۲۰۲۴ منتشر شد. سوکرکیا و همکارانش، پنج مجموعه از قمرهای کروی و سیارات همسایه آنها، ازجمله زمین و ماه را انتخاب کردند. آنها برای هر مجموعه، حلقههایی را به همه قمرها اضافه کردند و در ادامه نحوه رفتار حلقهها در طول یکمیلیون سال و درحالیکه توسط قمر مادر، سایر قمرهای مجاور و سیاره بهطور گرانشی کشیده میشدند را شبیهسازی کردند. محققان همچنین محاسبه کردند که ذرات حلقه در طول یک هزاره چطور به طرز آشفتهای حرکت میکنند تا پایداری حلقهها را تعیین کنند.
محققان در انتظار آن بودند که بیثباتی را در حلقهها مشاهده کنند ولی این مدل نشان داد که با حذف چند قمر، ازجمله قمر میماس سیاره زحل که "ستاره مرگ" نامیده میشود، حلقههای قمرها پایدار هستند؛ مخصوصاً در قمر یاپتوس سیاره مشتری. نکته عجیب اینجاست که ماه، بهعنوان تنها قمر زمین هم ۹۵% شانس پشتیبانی از یک سیستم حلقهای پایدار در شبیهسازیها را داشت.
سوکرکیا دراینباره توضیح داد: «ما فکرش را هم نمیکردیم که قمرها در یک محیط گرانشی متخاصم، با وجود بسیاری از قمرها و سیارات دیگری که حلقههایشان را مختل میکنند، همچنان ثباتشان را حفظ کنند. در عوض این محیطهای متخاصم، بهجای تخریب حلقههایشان، با ایجاد ساختارهایی مثل شکافها و امواج (مشابه آنچه در حلقههای زحل مشاهده میشود) زیبایی زیادی به آنها میبخشند.»
این حلقهها کجا رفتند؟
حالا سؤالی که مطرح میشود این است که چرا حالا قمرها حلقه ندارند؟ طبق توضیح محققان، عوامل غیر گرانشی ازجمله تابش خورشید و ذرات باردار از میدانهای مغناطیسی سیارات مادر قمرها، باعث از هم پاشیدن حلقههای قبلی شدهاند. هرچند که همه محققان با یافتههای این مطالعه موافق نیستند؛ تیسکارنو که در این مطالعه شرکت نداشت، معتقد است که احتمالاً حلقهها در درازمدت توسط کششهای گرانشی خود قمرهای مادر از بین رفتهاند.
او دراینباره توضیح داد: «از آنجا که اکثر قمرهای منظومه شمسی بسیار آهسته میچرخند (مثل چرخش ماه به دور زمین که یک وجه یا صورت را به سمت سیاره خود نگه میدارد)، هر ذره حلقهای باید بسیار سریعتر از چرخش ماه، در مدار آن قمر حرکت کند؛ بنابراین کششهای گرانشی از قمرهای مادر، در طول زمان طولانی، باعث فروپاشی مدارهای ذرات حلقه میشوند تا جایی که درنهایت با سطح قمر برخورد کنند.»
این بدان معناست که اگر درگذشته ماه، تنها قمر زمین، حلقههایی داشته بوده هم این حلقهها مدتها پیش به سطح ماه برخورد کرده و از بین رفتهاند.
منبع: خبر آنلاین
کلید نهایی پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی منتشر شد
بازخوانی حادثه خروج اوپنایآی/ چگونه هوش مصنوعی مهاجم شد؟
رومینگ اربعین ارزانتر شد/ توصیه به استفاده از بستههای ایرانی
حال علامه امینی وقتی از مسیر مشایه به نزدیک کربلا میرسید، منقلب میشد
گوشهای از دلدادگی موکبداران عراقی در پیادهروی اربعین
اولین زیارت اربعین مادران داغدیده میناب؛ روایتی از دلهایی که سوخت
مریم همتیان بازیگر سینما و تئاتر درگذشت
داریوش فرضیایی بازیگر سریال جدید سیمافیلم شد
گانگستر مشهور سینما از دنیا رفت
مراسم یادبود اکبر عبدی برگزار شد؛ پخش سریال اکبر عبدی بعد از صفر
لطفاً زبان فارسی را تکه پاره نکنید!
پویش بزرگ کتابخوانی اربعین حسینی با محوریت «آب هرگز نمیمیرد» برگزار میشود
نخهای نازک هوشمند علائم حیاتی بدن را رصد میکند
شروط جدید وزارت بهداشت برای ایجاد رشته و دوره جدید علوم پزشکی
برافراشتهشدن پرچم ایران در بینالحرمین
راهاندازی نخستین مرکز دانش تخصصی بازیهای رایانهای در کشور
رکورد سریع ترین پهپاد الکتریکی جهان شکسته شد
اعتباربخشی؛ کلید ارتقای نظام آموزش عالی
اهدای جایزه چهره برجسته علمی و فرهنگی جهاد دانشگاهی به شهید لاریجانی
ابر خوشه استارلینک صاحب ۲۴ ماهواره جدید شد
۴ خانواده آمریکایی از متا، تیک تاک، اسنپ و گوگل شکایت کردند
همدستی هوش مصنوعی آمازون و والمارت با تقلب در کالا
اقدامات گسترده برای آمادهسازی زیرساختهای خوابگاهی دانشجویان
سه تصمیم راهبردی دولت برای تقویت نقشآفرینی دانشگاهها در حکمرانی کشور
تاسیسات آبی هفت ایالت آمریکا تحت حملات هک
صدرنشینی دانشگاه علوم پزشکی تهران در رتبهبندی سایمگو ۲۰۲۶
وقتی لذت سلفی غمِ سوگ را میبلعد؛ ۲ حکم قضایی به نفع سینماگران ایرانی
طلب خونخواهی قائد شهید امت روی دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج)
«مرد عنکبوتی» با رکوردشکنی از راه رسید؛ درخشش «روز کاملاً جدید»
نگاهی به الهیات و اخلاق جنگ و صلح از منظر اسلام و مسیحیت در همایشی بین المللی
ورود بیش از سه میلیون زائر خارجی به عراق از اول محرم
موشک اسپیس ایکس با ماه تصادف میکند
انتخاب واحد دانشگاه آزاد اسلامی از تاریخ ۲۴ مرداد آغاز میشود
کاهش ۵۰ درصدی خوردگی تجهیزات نیروگاهی با فناوری نانوحباب
توسعه دیپلماسی فناوری ایران و اتیوپی با محوریت صادرات دانشبنیان
مهلت ثبتنام آزمونهای علوم پزشکی تا ۲۰ شهریور تمدید شد
کلید اولیه آزمون ارتقای دستیاری منتشر شد/ مشارکت ۹۶ درصدی دستیاران
عدم امکان ثبت درخواست صدور دانشنامه در تعطیلات تابستانی پیام نور
سهروردی به صراحت خود را احیاکننده «حکمت خسروانی ایرانی» قلمداد می کرد
بیعت زنان با زینب کبری؛ آغازِ احیای تمدنِ مهدوی به دستِ زن
تأکید اوقاف بر تسهیل فرآیندها برای توسعه پروژههای مذهبی و درمانی
شب شهدای میناب در اربعین/ پدر دو شهید: من از کربلا به کربلا آمدم
رئیس دانشگاه الزهرا کربلا: نهضت حسینی مرزهای طایفهای را شکست داد
چسب زیستی الهامگرفته از صدف حسگرهای پوشیدنی را مقاومتر کرد
نگاهی به سه قسمت ابتدایی یک سریال؛ وقتی همه کوریم!
اربعین ۱۴۰۵ با دو شعار مشترک امت اسلامی برگزار میشود
گوگلپلی ابزارهای تأیید سن را برای توسعهدهندگان گسترش میدهد
اسپیس ایکس ماهواره جاسوسی به مدار زمین برد
اربعین زیر پوشش ارتباطی/ از رومینگ تا اینترنت رایگان در مسیر زائران
محدودیت آموزش مجازی برای دانشجویان خارجی رفع میشود
ایران عضو سازمان جهانی همکاری هوش مصنوعی شد
تصویری از کلاهک خیبرشکن و فتاح سوار بر بوستر حاج قاسم
درخواست برای تفکیک زمان پذیرش رشتههای بدون آزمون
زائران با سامانه هوشمند «هم موکب» دغدغه اسکان ندارند
راهاندازی «بازوی طریق» سامانه هوشمند خدمات به زائران اربعین
مطالبه بزرگ امت اسلام در اربعین امسال خونخواهی قائد شهید است
مفاهیم نهجالبلاغه را در پیادهروی اربعین ترویج کنیم
چه افرادی بدون آنکه به کربلا بروند زائر اباعبدالله هستند؟
مایک لی بازنشسته میشود؛ بیماری نمیگذارد فیلم بسازم
خنیاگران خیام با «مهرگان» آمدند؛ شنیدن ظرافتهای موسیقی خراسان
«خورشید اربعین» در رادیو ورزش؛ همراهی با زائران در حماسه استقامت
آییننامه جامع حمایت از دانشجویان توانخواه نهایی شد
سهم دانشجو از نرخ غذای دانشجویی مشخص شد
پیش ثبتنام ۸۱۰ هزار دانشآموز پایه هفتم
آموزش و پرورش با ۱۰۰ موکب، آماده خدمترسانی به زائران اربعین است
روایت زائرانی که اربعین را از شرق ایران آغاز میکنند در کتاب «شاه است حسین»
پرچمهایی در پیاده روی اربعین که هنوز خون را به یاد دارند
تصویر کمتر دیده شده از آیتالله سیدمجتبی خامنهای در نماز جمعه نصر
چالشهای عکاسی طبیعت چیست؟ سید صابر امامی پاسخ میدهد
جزئیات شرکت در آزمون های دانشنامه و گواهینامه فوق تخصصی پزشکی تعیین شد
اصغر خلیلی مدیریت مجموعه تئاتر شهر را بر عهده گرفت
آلبوم جدید خواننده پاپ در راه است
اودیسه نولان در ایکس لو رفت؛ ایلان ماسک در برابر نولان
جزئیات آزمونهای دانشنامه و گواهینامه تخصصی پزشکی را اینجا بخوانید
اجرای نزدیک به ۱۵ پروژه ملی در وزارت علوم پس از جنگ
۱۳۰ هزار فعالیت انجمنهای علمی دانشجویی در کشور ثبت شدند
دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر مسیر شغلی خود را طراحی میکنند
مدیر ارشد اوپن ای آی به این شبکه اجتماعی معتاد شده بود
متا تحقیق درباره خطرات اینستاگرام برای نوجوانان را نادیده گرفت
پرتاب ۵ هزار ماهواره آمازون برای بهبود کیفیت اینترنت در جهان
درخواست برای تفکیک زمان پذیرش رشتههای بدون آزمون
تصویری از کلاهک خیبرشکن و فتاح سوار بر بوستر حاج قاسم
تأکید اوقاف بر تسهیل فرآیندها برای توسعه پروژههای مذهبی و درمانی
کلید اولیه آزمون ارتقای دستیاری منتشر شد/ مشارکت ۹۶ درصدی دستیاران
مطالبه بزرگ امت اسلام در اربعین امسال خونخواهی قائد شهید است
چه افرادی بدون آنکه به کربلا بروند زائر اباعبدالله هستند؟
اقدامات گسترده برای آمادهسازی زیرساختهای خوابگاهی دانشجویان
شب شهدای میناب در اربعین/ پدر دو شهید: من از کربلا به کربلا آمدم
چسب زیستی الهامگرفته از صدف حسگرهای پوشیدنی را مقاومتر کرد
محدودیت آموزش مجازی برای دانشجویان خارجی رفع میشود
عدم امکان ثبت درخواست صدور دانشنامه در تعطیلات تابستانی پیام نور
مهلت ثبتنام آزمونهای علوم پزشکی تا ۲۰ شهریور تمدید شد
اربعین ۱۴۰۵ با دو شعار مشترک امت اسلامی برگزار میشود
نگاهی به الهیات و اخلاق جنگ و صلح از منظر اسلام و مسیحیت در همایشی بین المللی
زائران با سامانه هوشمند «هم موکب» دغدغه اسکان ندارند
«خورشید اربعین» در رادیو ورزش؛ همراهی با زائران در حماسه استقامت
بیعت زنان با زینب کبری؛ آغازِ احیای تمدنِ مهدوی به دستِ زن
مفاهیم نهجالبلاغه را در پیادهروی اربعین ترویج کنیم
خنیاگران خیام با «مهرگان» آمدند؛ شنیدن ظرافتهای موسیقی خراسان
انتخاب واحد دانشگاه آزاد اسلامی از تاریخ ۲۴ مرداد آغاز میشود
راهاندازی «بازوی طریق» سامانه هوشمند خدمات به زائران اربعین
ایران عضو سازمان جهانی همکاری هوش مصنوعی شد
مایک لی بازنشسته میشود؛ بیماری نمیگذارد فیلم بسازم
گوگلپلی ابزارهای تأیید سن را برای توسعهدهندگان گسترش میدهد
اربعین زیر پوشش ارتباطی/ از رومینگ تا اینترنت رایگان در مسیر زائران
نگاهی به سه قسمت ابتدایی یک سریال؛ وقتی همه کوریم!
شروط جدید وزارت بهداشت برای ایجاد رشته و دوره جدید علوم پزشکی
توسعه دیپلماسی فناوری ایران و اتیوپی با محوریت صادرات دانشبنیان
سهروردی به صراحت خود را احیاکننده «حکمت خسروانی ایرانی» قلمداد می کرد
سه تصمیم راهبردی دولت برای تقویت نقشآفرینی دانشگاهها در حکمرانی کشور
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.