به گزارش ثریا در حال حاضر هیچکدام از قمرهای سیارات واقع در منظومه شمسی حلقه ندارند؛ اما مطالعه جدید نشان میدهد که در صورت ایجاد چنین حلقههایی، آنها ممکن است حتی درحالیکه توسط سایر اجرام منظومه شمسی کشیده میشوند، برای یکمیلیون سال پایدار باقی بمانند. چنین یافتههایی این معما که چرا اقمار منظومه شمسی همگی بدون حلقه هستند را عمیقتر میکند.
احتمالاً میدانید که بسیاری از اعضای خانواده منظومه شمسی، با حلقههایی احاطهشدهاند که زحل شاید شناختهشدهترین نمونهای باشد که توسط هشت حلقه اصلی ساختهشده از هزاران حلقه کوچکتر محصور هستند؛ طبق مشاهدات انجامشده در مأموریتهای فضایی وویجر، سه سیاره بیرونی دیگر نیز دارای حلقههایی هستند. این سیستمهای حلقهای که از تکههای یخ و سنگهایی با اندازههای مختلف تشکیلشدهاند، توسط قمرهای کوچک چوپانی که نیروهای گرانشی آنها را تکهتکه کرده و موقعیتشان را تغییر میدهند، حفظ میشوند.
شاید زمین هم حلقه داشته
در مطالعات جدیدتر با استفاده از تلسکوپهای زمینی، حلقههایی به نمایش درآمدند که چندین سیارک فراتر از مدار مشتری و سیارات کوچکی مثل Haumea که شکلی تخممرغی دارد را احاطه کردهاند. حتی این احتمال وجود داشته که روزگاری زمین و مریخ هم حلقه داشته بودند. البته تا امروز هیچ مطالعهای بهطور قطع وجود حلقههایی در اطراف هر یک از ۳۰۰ قمر منظومه شمسی را ثابت نکرده است و مطالعهای در سال ۲۰۰۸ که ادعا میکرد رئا، قمر مشتری دارای حلقه است، اشتباه بوده.
عدم وجود حلقه، موضوع جالبی است؛ چراکه فرآیندهای فیزیکی که باعث ایجاد حلقهها میشوند، ازنظر تئوری ممکن است هم در سیارات و هم در قمرهای آنها رخ دهند. متئو تیسکارنو، دانشمند سیارهشناسی مؤسسه SETI در کالیفرنیا به این نکته اشارهکرده که وقتی زبالهها شروع به چرخش به دور یک جسم میکنند، ممکن است حلقهای به دور آن جسم شکل بگیرد. این زبالهها ممکن است در پی برخورد یک سیارک یا ستاره دنبالهدار از بدنه خود جسم به اطراف آن پرتابشده باشند یا شامل تودههای یخی باشند که توسط آتشفشانهای انجمادی قدرتمند به بیرون از آن جسم پرتابشدهاند.
او ادامه داد: «با گذر زمان، نیروهای گرانشی جسم، این زبالهها را به شکل یک حلقه مرتب میکنند؛ اما بسیاری از قمرها از برخورد این سیارکها یا آتشفشانهای انجمادی آسیبدیدهاند و از همین رو تا امروز بدون حلقه باقی مانده باشند.»
شکار حلقههای ماه گمشده
این مشاهدات ماریو سوکرکیا، اخترفیزیکدان دانشگاه گرنوبل فرانسه و همکارانش را بر آن داشت تا به بررسی این موضوع بپردازند که آیا حلقههای قمرها میتوانند پایدار باشند یا خیر.
مطالعه سوکرکیا و همکارانش در سال ۲۰۲۲ نشان داد که ازنظر تئوری، قمرهای ایزوله میتوانند حلقههای ثابتی در اطراف خود داشته باشند؛ اما در این مطالعه اثرات گرانشی دیگر قمرها و سیارات در نظر گرفته نشد.
برای بررسی این موضوع، مطالعه جدیدی انجام و نتیجه آن در اکتبر ۲۰۲۴ منتشر شد. سوکرکیا و همکارانش، پنج مجموعه از قمرهای کروی و سیارات همسایه آنها، ازجمله زمین و ماه را انتخاب کردند. آنها برای هر مجموعه، حلقههایی را به همه قمرها اضافه کردند و در ادامه نحوه رفتار حلقهها در طول یکمیلیون سال و درحالیکه توسط قمر مادر، سایر قمرهای مجاور و سیاره بهطور گرانشی کشیده میشدند را شبیهسازی کردند. محققان همچنین محاسبه کردند که ذرات حلقه در طول یک هزاره چطور به طرز آشفتهای حرکت میکنند تا پایداری حلقهها را تعیین کنند.
محققان در انتظار آن بودند که بیثباتی را در حلقهها مشاهده کنند ولی این مدل نشان داد که با حذف چند قمر، ازجمله قمر میماس سیاره زحل که "ستاره مرگ" نامیده میشود، حلقههای قمرها پایدار هستند؛ مخصوصاً در قمر یاپتوس سیاره مشتری. نکته عجیب اینجاست که ماه، بهعنوان تنها قمر زمین هم ۹۵% شانس پشتیبانی از یک سیستم حلقهای پایدار در شبیهسازیها را داشت.
سوکرکیا دراینباره توضیح داد: «ما فکرش را هم نمیکردیم که قمرها در یک محیط گرانشی متخاصم، با وجود بسیاری از قمرها و سیارات دیگری که حلقههایشان را مختل میکنند، همچنان ثباتشان را حفظ کنند. در عوض این محیطهای متخاصم، بهجای تخریب حلقههایشان، با ایجاد ساختارهایی مثل شکافها و امواج (مشابه آنچه در حلقههای زحل مشاهده میشود) زیبایی زیادی به آنها میبخشند.»
این حلقهها کجا رفتند؟
حالا سؤالی که مطرح میشود این است که چرا حالا قمرها حلقه ندارند؟ طبق توضیح محققان، عوامل غیر گرانشی ازجمله تابش خورشید و ذرات باردار از میدانهای مغناطیسی سیارات مادر قمرها، باعث از هم پاشیدن حلقههای قبلی شدهاند. هرچند که همه محققان با یافتههای این مطالعه موافق نیستند؛ تیسکارنو که در این مطالعه شرکت نداشت، معتقد است که احتمالاً حلقهها در درازمدت توسط کششهای گرانشی خود قمرهای مادر از بین رفتهاند.
او دراینباره توضیح داد: «از آنجا که اکثر قمرهای منظومه شمسی بسیار آهسته میچرخند (مثل چرخش ماه به دور زمین که یک وجه یا صورت را به سمت سیاره خود نگه میدارد)، هر ذره حلقهای باید بسیار سریعتر از چرخش ماه، در مدار آن قمر حرکت کند؛ بنابراین کششهای گرانشی از قمرهای مادر، در طول زمان طولانی، باعث فروپاشی مدارهای ذرات حلقه میشوند تا جایی که درنهایت با سطح قمر برخورد کنند.»
این بدان معناست که اگر درگذشته ماه، تنها قمر زمین، حلقههایی داشته بوده هم این حلقهها مدتها پیش به سطح ماه برخورد کرده و از بین رفتهاند.
منبع: خبر آنلاین
از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
اقتدار دفاعی ایران، ایدهای نو در بازیهای رومیزی
۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد
آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد
بازیهای تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش میشود
معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی
روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایتهای اشتباه رسانهای گم شد
جزئیات برنامههای محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد
دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است
پویش «ایران در پناه قرآن» تا پایان خرداد تمدید شد
برگزاری نمایشگاه معماری حرمین شریفین در مکه مکرمه
حمایت آیت الله رشاد از بازسازی و ساخت مجدد کنیسه آسیب دیده در جنگ
آیا در جنگ هرکاری مجاز است؟ نگاهی به اخلاق در میدان نبرد
تأثیر سوابق پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵ مثبت شد / ۶ درس نهایی برای کنکور
راز حذف زمینههای فلسفی «یوگا» در نسخه مدرن
آذینبندی و شادیهای عمومی باید به عنوان مدخل معرفت باشد
فرایند محدودیت در اینترنت شفاف میشود؛ ماجرای اینترنت پرو و خط سفید چه بود؟
۷۸ درصد ترافیک اینترنت به حالت قبل و اول دی ماه بازگشت
آغاز ثبت نام آزمون کاردانی به کارشناسی از ۲۴ خرداد ماه
مصوبه افزایش حقوق اعضای هیئت علمی لغو نشده است
تداوم فعالیت علمی دانشگاه شهید بهشتی با وجود آسیب در جنگ
ضیافت نور در آسمان خرداد؛ دیدار دو سیاره منظومه شمسی در آسمان ایران
نسخه جدید چتجیپیتی؛ از تولید عکس تا رزرو سفر در یک پنجره
مهلت دفاع از پایان نامه دستیاران پزشکی تا پایان آذر ۱۴۰۵ تمدید شد
حضوری شدن برخی امتحانات دانشگاه علم و صنعت در مقطع کارشناسی
ایران در جمع ۶ کشور دارای توان ساخت تجهیزات پیشرفته کرایوژنیک
چرا نقش استادان دانشگاه فراتر از کلاس درس است؟
انویدیا با غولهای فناوری کره جنوبی قرارداد بست
هوش مصنوعی زلزله یاب شد
ثبتنام خودکار ۸۵ درصد دانشآموزان ابتدایی در استان سمنان
فعالیت ۳۷ هزار سفیر سلامت دانشآموزی
هفته بینالمللی قرآن در کربلا افتتاح شد
چرا روابط فیلم «تهران کنارت» در سطح ماند؟
ولایت فقیه یک هویت تمدنی و تاریخی برای ملت ایران است
تأکید رئیس جهاددانشگاهی بر رفع موانع دیوانسالاری و بازگشت به شورای عالی انقلاب فرهنگی
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعالتر جهاد دانشگاهی صادر میشود
دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها
دستگاههای اجرایی ملزم به استفاده از پیامرسانهای بومی شدند
طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بینظیر
پیش ثبتنام الکامپ ۲۹ آغاز شد
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵
جزئیات احکام انضباطی دانشجویان در ایمیل معاون دانشجویی دانشگاه شریف به اساتید
امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد
امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت میداد
خبرنگاران ایرانی از دریافت ویزا برای پوشش جام جهانی محروم شدند
موقوفات چطور به حل مشکلات اقتصادی ورود کردهاند؟
زندگی امام موسی کاظم (ع) تابلویی تمامعیار از مدیریت بحران و کادرسازی دینی است
بازیگر معروف ایرانی نقش ترامپ را بازی میکند+عکس
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ
آیتالله مبلغی: نخستین ثمره استقامت، گشایش راهها و شکستن بنبستهاست
ثبت نام ۲ هزار هیئت جدید در سامانه عطر سیب/ رویکرد نمایشگاه امسال خانواده محور است
خدمترسانی موکب ها به زائران عید غدیر در نجف اشرف
روایتی از بزرگترین وقف درمانی تهران در کتاب «میراث فرمانفرما»
آخرین حضور و غیاب کودکان شهید میناب با حضور پرویز پرستویی
بازیگر معروف فیلم پدرخوانده ترامپ را ظالم و فاسد خواند
روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف
آنچه سیاهچالهای عباسی درباره امام کاظم(ع) پنهان نکردند
چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟
کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمیشود
امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم میشود
ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت
قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقهای میکند
وزارت آموزش و پرورش اعلام برنامه امتحانات نهایی را تکذیب کرد
رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانشآموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بیاعتمادی را گسترش داد
نمایهشدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان
مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز میشود
یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف
اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت
مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند
کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود
پیکر آیتالله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید
آغاز کلاسهای حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد
بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانشآموخته/ علوم پزشکی در صدر اشتغال
کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمیشود
حجتالاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بینظیر
دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعالتر جهاد دانشگاهی صادر میشود
امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم میشود
قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد
مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقهای میکند
چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟
سه انفجار خورشیدی در یک شبانهروز رخ داد
امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد
اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵
درک پیام غدیر؛ امامت، ستون فقرات حفظ اسلام در جامعه
رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانشآموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار
ممیزیهای فراوان کلینیک رویا صدای بازیگران را در آورد
اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت
روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف
متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ
امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت میداد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.