کد خبر: 37998
ف
علی پروهان:
بیم‌های خصوصی‌سازی آموزش پزشکی
طرح خصوصی‌سازی به صورت کاملا مشابه در دانشگاه‌های وزارت علوم هم اجرا شد و هم‌اکنون چند هزار دانشگاه خصوصی در این حوزه وجود دارد. نتیجه هم کاملاً مشخص است: زوال آموزش در آموزشگاه‌های خصوصی.
به گزارش ثریا، علی پروهان گفت: پس از یک مدت آرامش کوتاه، چند هفته پیش انتشار دستورالعمل تاسیس موسسات آموزش عالی علوم پزشکی خصوصی، جونسبتاً متلاطم علوم پزشکی کشور را به‌هم ریخت.این دستورالعمل که در خرداد ماه 97 بر اساس آیین‌نامهای که چند دهه پیش، توسط شورای عالی انقلاب فرهنگی نوشته شده‌بود، در دی ماه 97 اعلان عمومی شد که خودِ فاصله زمانی، در قدم اول کمی تعجب برانگیز است.اساساً پس از طرح این دستورالعمل باید به یک سوال اساسی پاسخ گوییم:
 
هم‌اکنون وضعیت آموزش در دانشگاه‌های دولتی و آزاد چگونه است؟
تاکنون بیش از60 دانشگاه/دانشکده‌ی علوم پزشکی، در اقصی نقاط کشور فعالیت می‌کنند؛ که به این جمع باید خیل عظیمی از دانشگاه‌های آزاد را نیز اضافه نمود که همگی با چند برابر ظرفیت اسمی ( ظرفیتی که حتی نمی‌توان روی کاغذ هم گفت، توان پذیرش آن وجود دارد) دانشجو پذیرش می‌کنند. برای مثال، در یک استان چندین دانشگاه/دانشکده وجود دارد که بعضی از آن‌ها حتی سه عضو هیئت علمی مقیم هم ندارند. در تعداد زیادی از شهرهای دارای دانشگاه علوم‌پزشکی، بیمارستان جهت یادگیری آموزش‌های بالینی وجود ندارد؛ و این یعنی عملاً در یک بیمارستان مرکزی در استان، باید6 الی7 دانشگاه وارد شوند و محیط بالین را بین خود تقسیم کنند و این بدان معناست که فقط و فقط باید امیدوار باشیم، دانشجویان بتوانند، کیس‌های مرتبط با آموزش خود را از دور زیارت کنند. در چنین شرایطی یادگیری آموزش‌های لازم در برخورد با طیف مختلفی از بیماری‌ها اولویت خود را از دست می‌دهد و صرفاً گذراندن زمانی در بیمارستان، جهت پر نمودن زمان در ترم‌هایی که جهت گرفتن مدرک واجب است، اولویت اصلی دانشجویان خواهدبود.
 
مشکلاتی که ذکر شد، تنها برای دانشگاه‌های دولتی مطرح نیست و دانشگاه‌های آزاد علوم‌پزشکی نیز، با چندین برابر این مشکلات روبه‌روهستند و هرساله فراهم کردن امکانات حداقلی سخت‌افزاری و نرم‌افزاری در دانشگاه و بیمارستان جهت آموزش و جذب اساتید هیئت علمی را به سال‌های بعد موکول کرده و با روش‌های استیجاری یا مطابق روشی که در بالاتر ذکر شد، دانشجویان خود را آموزش می‌دهند.
 
در بسیاری از شهرهای کشور، صرفاً جهت تولید دانشگاه، فقط یک دانشکده ایجاد شده که در آن نهایتاً سه رشته تدریس می‌شود. به جهت اینکه این دانشکده‌ها بسیاری از حداقل‌های لازم برای تبدیل شدن به دانشگاه را ندارند، به آن‌ها دانشکده علوم‌پزشکی خطاب می‌شود؛ اما به صورت کلی از دانشگاه اصلی آن استان مجزا اداره می‌شوند.
 
آیا در کشور نیاز به افزایش پذیرش دانشجویان علوم‌پزشکیو ورود بخش خصوصی در آموزش علوم‌پزشکی کشور احساس می‌شود؟
اگر خوش‌بین باشیم که تمام دانشجوهای فارغ‌التحصیل شده از این طیف دانشگاه‌ها که البته تنها اسم دانشگاه‌های دولتی را با خود یدک می‌کشند، آموزش‌های حداقلی لازم را دریافت کرده‌ باشند، به امید بازارکار مثلا تضمین شده علوم پزشکی، وارد جامعه می‌شوند؛ اما اینجا نیز، با پارادوکسی عجیب مواجه‌اند؛ آن‌ها خود با استدلال کمبود نیرو در حوز‌ی علوم‌پزشکی با ظرفیت‌های چند برابری جذب شدند؛ اما حالا که فارغ‌التحصیل شدند، عملاً هیچ‌گونه جذبی حتی برای طرح نیروی انسانی نیز وجود ندارد.
 
طرح خصوصی‌سازی به صورت کاملا مشابه در دانشگاه‌های وزارت علوم هم اجرا شد و هم‌اکنون چند هزار دانشگاه خصوصی در این حوزه وجود دارد. نتیجه هم کاملاً مشخص است: زوال آموزش در آموزشگاه‌های خصوصی؛ آموزشگاه‌هایی که هیچگاه آموزش اولویتشان نبوده و صرفاً به جهت منافع مالی تبدیل به دستگاه دریافت پول و چاپ مدرک شدند و این مورد مشکلی است که متأسفانه علوم‌ مهندسی کشور را با تمام توانمندی‌های آن با چالشی جدی روبه‌رو نموده‌است.
 
حال، نکته جالب توجه این است که نایب رییس اتحادیه دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی غیردولتی نظرشان این است که 'واگذاری رشته‌های پزشکی به بخش خصوصی به نفع سلامت مردم نیست و بهتر است، وزارت بهداشت خود این رشته‌ها را سرویس دهد.'
 
حال، فرض کنیم این طرح در حوزۀ علوم پزشکی رخ دهد؛ نتیجه چیست؟
فارغ‌التحصیل شدن افرادی که دانش آکادمیک نداشته و حالا با جان مردم در بالین روبه‌رو هستند، یک جنایت است. آزمون و خطا با جان مردم بزرگ‌ترین تهدید ممکن حاصل از ورود این طیف افراد به حوزه سلامت کشور است و می‌توان گفت، این اتفاق سلامت مردم را با فاجعه‌ای بزرگ روبه‌رو خواهدکرد که به تعبیر یکی از بزرگان هم جنایت است، هم ظلم! به تمام این چالش‌ها، چالش افزایش بیش از پیش دانشجویان فارغ‌التحصیل شده که کار ندارند را هم اضافه کنید.
 
آیا وزارت بهداشت مسئول است؟
اما سوال بعدی اینجاست که خیلی از افراد اشاره دارند، این آیین‌نامه مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی و واجب‌الاجراست و وزارت تنها شرایط پذیرش آن را سخت‌تر کرده‌است و عملاً اعتراض باید به نهادهای قانون‌گذار مثل مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی صورت پذیرد.
 
جواب این است: بله، نهادهایی مثل شورای صنفی دانشجویان، باید از تمامی مراجع ذی‌ربط و مسئول مثل مجلس و شورای عالی پی‌گیر باشند؛ اما قوۀ مجریه همواره در اجرای قوانین می‌تواند،امکان‌پذیر بودن یا نبودن قانون را اعلام کند و البته قبل از پی‌گیر شدن جهت اجرای مصوبات 30 سال پیش کشور، قوه مجریه می‌تواند، به داد دانشگاه‌های دولتی که هیچ‌گونه امکاناتی ندارند، برسد. اما با فرض پذیرش واجب‌الاجرا بودن آیین‌نامۀ خصوصی‌سازی آموزش و کمک وزارت بهداشت بر سخت‌تر شدن پذیرش، سوال اینجاست که آیا برای مثال، فراهم کردن 10 مربی و استاد و چند اتاق، برای تأسیس یک دانشکدۀ پرستاری کافی است؟ آیا فراهم کردن یک ساختمان، آن هم استیجاری و با وسایل استیجاری سخت است؟ آیا این سخت‌تر کردن فرایند است یا تسهیل در آن؟
 
جالب اینجاست که موارد مشابه‌ی‌ از عدم اجرای قوانین گذشته در کارنامۀ وزارت بهداشت دیده می‌شود؛ اگر مسئولین وزارت به دنبال احیای قوانین قبلی و بهبود وضعیت هستند، پیشنهاد می‌کنیم، به مصوبات و قانون‌هایی که بیش از یک دهه از تصویب آنها می‌گذرد نیز، سری بزنند. « قانون تعرفه‌گذاری فعالیت پرستاران» یکی از این موارد است که هر سال به سال‌های آتی موکول شده است و انگار، هیچ نیازی هم به بررسی و بازبینی و سخت‌تر شدن‌های احتمالی ندارد.
 
البته لازم به ذکر است که نمایندگان و مسئولان محترم مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز، باید به واسطۀ این بازی با جان مردم پاسخ‌گو باشند و استدلال خود جهت حمایت از این متد آموزشی غلط را اعلام بدارند.
 
آزموده را آزمودن خطاست!
حال باز هم فرض می‌کنیم که این آیین‌نامه فرایند را جهت خصوصی‌سازی سخت‌تر کرده و نظارت خود را نیز بیشتر کرده‌است. برای سنجش این فرضیه و بررسی امکان‌پذیر بودن آن کافی است، به یکی دو سال پیش برگشته و طرح دیگری با تقریبا همین مضمون جهت پذیرش پرستار بیمارستانی و تربیت دانشجو در بیمارستان، که توسط مسئولین وقت مطرح شد را بررسی کنیم. آن زمان نیز، استدلال مسئولین این بود که با این روش وضعیت آموزش بهبود یافته، ملاک‌های آموزش دانشجویان پیشرفت داشته و حتی تربیت دانشجو در بیمارستان منجر به بهبود آموزش دانشجویان در کل دانشگاه خواهد شد؛ اما آن چیزی که در واقعیت شاهد آن بودیم، تنها و تنها نابودی این رشته آکادمیک بود که البته با پی‌گیری‌های شورای صنفی و سایر نهادهای مربوطه این طرح نیز، لغو شد.
 
سوال اصلی اینجاست که وقتی همگی واقفیم که آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های هرچند به ظاهر سخت، به سادگی توسط افراد ذی‌نفوذ نادیده گرفته شده و با لابی‌های مختلف، عملاً لزوم اجرایی خود را از دست می‌دهند، حال چه تضمینی وجود دارد که این طرح نیز، به سرنوشت طرح‌های قبلی دچار نشود؟ باز می‌گویم، آزموده را آزمودن خطاست.
 
اظهارات متناقض
یکی از چالش‌های اساسی در بررسی فعالیت نهادهایی مثل وزارت بهداشت، مغایرت در عملکرد و سخنان مسئولین وزارت بهداشت در این حوزه است. وزیر سابق بهداشت در صحبت‌های خود در مهرماه امسال، به کیفی‌سازی گزینش دانشجو پرداخته بود و به صورت ضمنی از دانشگاه آزاد اسلامی بابت این قضیه انتقاد کرد. ایشان اشاره داشتند:«به اعتقاد من با اجرای برنامه طرح تحول، مراکزی که استانداردهای لازم را در عرصه‌های مختلف نداشته‌باشد، باید تعطیلشوند». بر اساس گزارش سازمان سنجش، خوشبختانه ما صد درصد ظرفیت‌ها را در پذیرش دانشجو در دانشگاه‌های علوم‌پزشکی رعایت کرده‌ایم و هم‌چنان تاکید می‌کنیم، باید روی میزان ظرفیت پذیرش دانشجو در کشور بسیار حساس باشیم!
 
با این همه، اکنون این سوال در اذهان عمومی نقش می‌بندد که چرا وزارت بهداشت که تا این حد نسبت به گسترش رشته‌های علوم‌پزشکی مقاومت داشته‌است ، اکنون درصدد کمک به ایجاد موسسات کوچک خصوصی برای آموزش پزشکی که اولویتی جز درآمدزایی و تجاری کردن دانشگاه ندارند، برآمده ‌است؟
 
جمع بندی
در نهایت دو دید کلی جهت علت طرح این موضوع در کشور قابل حدس است: یا واقعا استفاده از ظرفیت‌های بخش خصوصی در بهبود آموزش کشور و البته بررسی و سخت‌تر کردن مصوبات قبلی در نهادهای بالادستی مد نظر است که توضیحات لازم جهت رد این موضوع داده‌شد و پیشنهاد می‌شود، از ظرفیت‌های بخش خصوصی در قسمت‌هایی مثل طرح تحول سلامت که با مشکلات سخت‌افزاری و مالی عدیده‌ای مواجه است، استفاده شود؛ یا اینکه دست‌هایی در پشت پرده جهت از بین بردن جرم مطالبۀ عمومی ورود به رشته‌های حوزه علوم‌پزشکی در دانش‌آموزان پشت کنکوری، قصد نابود کردن صورت مسئله را داشته و با ورود بیش از حد دانشجو و رساندن آن به هدف فوق اشباع مایل‌اند، این آتش را در جامعه سرکوب نمایند که باز هم می‌گویم، این کار هم خیانت است، هم ظلم؛ اما دانشجویان آگاه و دغدغه‌مند علوم‌پزشکی کشور فارغ از هرگونه جهت‌گیری و منفعت‌طلبی، صرفاً جهت حفظ سلامت کشور و جان مردم،تا حل این مسئله از پای نخواهند نشست.

مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

حمایت ۱۲۰میلیون تومانی دانشگاه امام صادق (ع) از رتبه‌های زیر ۵۰۰ کنکور

بررسی راهکارهای پذیرش دانشجویان بین‌الملل در دانشگاه الزهرا(س)

جذب رتبه‌های برتر در رشته های اولویت دار کشور در کنکور ۱۴۰۵

مهلت انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ تمدید نمی‌شود

اصلاحات شرایط استخدام اعضای هیئت علمی؛ تغییر محاسبه فوق‌العاده حقوق

نتایج نهایی پذیرش در پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی اعلام شد

صدور حکم بدوی برای ۳۰ پرونده انضباطی دانشجویان؛ حکم اخراجی نداشتیم

وام دستیاری برای متاهلین و مجردین ۴۰ و ۳۰ میلیون تعیین شد

جدیدترین آمار انتخاب رشته در کنکور ۱۴۰۵؛ فردا آخرین فرصت انتخاب رشته

افزایش چشمگیر کاربران وفادار به سکوهای ایرانی؛ خدمات سکوها پایدار شد

ترکیه دسترسی کودکان زیر ۱۵ سال به شبکه‌های اجتماعی را ممنوع کرد

آغاز آنلاین مشاوره و آموزش سلامت روان؛ خدمات سلامت روان با زبان نسل زد

شیوه جدید پذیرش دانشجو در دوره های «هم‌آموز» کلید خورد

تأکید بر توسعه بازرسی‌های پیشگیرانه و داده‌محور در وزارت ارتباطات

مجلات نمایه‌شده SCIE و ESCI در ارزشیابی مقالات دارای اعتبار ISI هستند

اختصاص بورس نخبگان دانشگاه تهران به رتبه های زیر ۱۰۰ در کنکور

تعلیق برنامه گرین‌کارت مایکروسافت

ساعت ۱۲ امشب آخرین مهلت انتخاب رشته در کنکور سراسری سال ۱۴۰۵

مهلت ثبت‌نام آزمون وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه مجدد تمدید شد

تمدید مهلت انتخاب رشته آزمون های سراسری و پذیرش دانشجو معلم تا ۱۹ مهر

مخاطرات ورود هوش مصنوعی به کلاس‌های درس

اوپن ای آی میزان استفاده روزانه نوجوانان از چت بات را اعلام کرد

بخشنامه و ضوابط جامع فعالیت مؤسسات جذب دانشجویان بین‌الملل ابلاغ شد

رشته‌محل‌های جدید و اصلاحات دفترچه‌ انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد

شرایط خوابگاهی دانشگاه‌های کشور برای داوطلبان کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد

تحلیل وزیر آموزش و پرورش از نقش فراجا در تأمین امنیت کشور

مجتبی جباری به «هم‌کلام» می‌آید

اختتامیه رویداد ملی «همچو سرو» برگزار شد

«پپا»، همراه کوچک کودکان در یک روز پرماجرا

روایت ۸۰ روز زندگی یک خبرنگار در دل جنگ غزه، منتشر شد

وقتی صدای جمع، صدای عقل را خاموش می‌کند

برگزاری نشست تخصصی «مبانی الهیاتی و اجتماعی جان‌فدا» در تهران

کاظمی:تعطیلی احتمالی مدارس بر اساس شرایط هر منطقه تعیین می‌شود

مشاوران مبعوث؛ پیشگامان هدایت آگاهانه و انتخاب رشته کنکور

آرشیو الکترونیکی ۲۱ هزار عنوان کتاب درسی از سال ۱۳۳۰

آموزش قرآن در برنامه‌درسی ملی باید مورد توجه قرار گیرد

چهار فضانورد اسپیس ایکس به زمین باز می‌گردند

برندگان نوبل شیمی معرفی شدند

آیا الگوریتمها شخصیت مارا می‌سازند؟

تحلیلی بر مناسبات فقه و تاریخ دوره نبوی

گفتن حقیقت درباره صاحبان قدرت، چه از سوی حوزه و چه قضا، هزینه دارد

بخل از کجا می‌آید؟؛ گنجی که صاحبش را نگهبان ترس می‌کند

«حیوانات» بن افلک بدترین نقدها را گرفت؛ فاجعه بود!

چین و عربستان هم آمدند؛ ۹۸ کشور در رقابت بهترین فیلم بین‌المللی اسکار

غزل شاکری و سیامک صفری به تالار وحدت می‌آیند؛ اجرای اقتباسی از «ویتسک»

داریوش عیاری فیلمبردار سینما درگذشت

حمایت بانک‌ها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد

ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر

نوبل فیزیک به «پیام‌های شبح‌وار از فضا» رسید

آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دی‌ماه صادر شد

تصویب صندوق عدالت آموزشی برای حمایت از دانش‌آموزان مناطق محروم

دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک به‌کار گرفتند

آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده

مدیر ناسا: یوفوها می‌توانند یک «لحظه اسپوتنیک» باشند

«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵

واتس‌اپ ورود کاربران با سیستم‌عامل قدیمی را مسدود می‌کند

کشف سیاره ای که از خاکستر ستاره اش متولد شد

اوپن ای آی ویکی مدیا را هم هک کرد

رتبه ۶ کنکور: جنگ را مدیریت کردم، نه اینکه تسلیمش شوم

وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری می‌کنیم

ارتقای کیفیت آموزشی اولویت مدارس غیردولتی است

توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه

قهرمانی دانش‌آموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران

سرپرست صندوق ذخیره فرهنگیان منصوب شد

وزیر آموزش و پرورش وارد لامرد شد

کاظمی: ظرفیت‌های آموزشی ایران و عراق باید بیش از گذشته توسعه یابد

حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاه‌های جهان تایمز ۲۰۲۷

برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلول‌های عصبی با نور

اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت‌ مطالعاتی

توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیه‌های کنکور

ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون‌ کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد

دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری

تام کروز شکست فیلمش را نپذیرفت

دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد

علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟

پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم

کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی

ضرورت انتقال پژوهش‌های علمی هیئات از دانشگاه به هیئت

دوازدهمین شماره «خردورزی» با پرونده‌ای درباره نسل نو منتشر شد

جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد

ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون‌ کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد

حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاه‌های جهان تایمز ۲۰۲۷

آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دی‌ماه صادر شد

دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری

رشته‌محل‌های جدید و اصلاحات دفترچه‌ انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد

آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده

اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت‌ مطالعاتی

آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته

توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه

پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم

توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیه‌های کنکور

نوبل فیزیک به «پیام‌های شبح‌وار از فضا» رسید

کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی

قهرمانی دانش‌آموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران

ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر

حمایت بانک‌ها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد

سید حسن نصرالله رهبران جنبش‌های آزادی‌بخش را تحت‌تأثیر قرار داد

مهلت ثبت‌نام آزمون وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه مجدد تمدید شد

علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟

دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد

برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلول‌های عصبی با نور

دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک به‌کار گرفتند

«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵

جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد

مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد

هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد

وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری می‌کنیم

بخشنامه و ضوابط جامع فعالیت مؤسسات جذب دانشجویان بین‌الملل ابلاغ شد

دوازدهمین شماره «خردورزی» با پرونده‌ای درباره نسل نو منتشر شد

آمادگی ۴۰ کشور برای حضور در مسابقات بین‌المللی قرآن