به نقل از پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری، میثم مهدیار، جامعهشناس و معاون پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی در گفتگویی به بررسی و تحلیل ابعاد مسئله عدالت و علل عدم دستیابی به نقطه مطلوب در این زمینه پرداخته است؛
میثم مهدیار در پاسخ به این سوال که نقص جدی در مسئله عدالت ناشی از چه بوده است واولویتهای کلیدی برای جبران بیعدالتی چیست، گفت: رهبر انقلاب در پیامشان برای افتتاحیهی مجلس یازدهم به یکی از مهمترین چالشهای چند دههی اخیر در کشور اشاره کردند که آن مسئلهی «عدالت» است و از اینکه در این مسئله به آن توفیقی که باید میرسیدیم دست پیدا نکردیم گله کردند. این موضوع نیازمند آسیبشناسی است تا متناسب با آن، جریان سیاستگذاری در کشور هدایت بشود.
وی با بیان اینکه مهمترین مسئله در مورد عدم تحقق عدالت، اتفاقاتی است که به شکلگیریِ «کانونها یا موتورهای تولید نابرابری» در قلمروهای مختلف برمیگردد، گفت: یعنی نگاه ما خیریهای و امدادی بود و منابع زیادی هم صرف کردیم و زحمات زیادی هم کشیدیم، اما این منابع نتوانستند آن فاصله و شکاف اقتصادی و طبقاتی را تا حد قابل قبولی حل کنند و مسائل و بحرانهای جدیدی ایجاد کردند. ما با بررسی کانونهای تولید نابرابری میتوانیم به یک مدل در فهمشان دست پیدا کنیم. یعنی درست است که مثلاً آن کانون تولید نابرابری در صنعت، مسکن، تجارت، آموزش و پرورش و بقیه قلمروهای اجتماعی حضور دارند، منتها هرکدام از یک مدل پیروی میکنند. در واقع میتوان چنین گفت که ما یک کانون تولید نابرابری داریم که در قلمروهای مختلف ریشه دوانده است و در حال بازتولید فاصله طبقاتی است.
این پژوهشگر اجتماعی اظهار داشت: بهنظر میرسد کانون اصلی نابرابری، مسئله «تعارض منافع» است. یعنی اصناف و گروههای اقتصادی وجود دارند که وقتی در موقعیتهای قانونگذاری قرار میگیرند، بهصورت آگاهانه یا ناآگاهانه سیاستهای قانونی و قوانین و آئیننامهها را بهسمتی میبرند که بیشترین منفعت را به گروهها و اصناف ذینفع خودشان هدایت میکنند. بهعنوان مثال، وقتی برخی پزشکان یا سهامداران در پتروشیمی یا مالکان مدارس غیرانتفاعی در موقعیتهای ستادی اعم از وزارت و… یا کمیسیونهای مرتبط در مجلس قرار میگیرند جهتگیریها و سیاستگذاریها را بهسمتوسوی خاصی میبرند که تأمینکننده منافع اصناف و گروههای وابسته به خودشان باشد.
مهدیار افزود: این تعارض منافع با وظایف باعث شده است که جهتگیریها و سیاستگذاریهای اقتصادی، مالی و بانکی بهسمتوسوی خاصی برود که ماحصل آن فاصلهی طبقاتی است. یعنی یک کانونهایی در جامعه و در حوزه اقتصاد و قانونگذاری وجود دارند که عمده منابع را بهسمت خودشان میکشند. تا وقتی که ما به مسئله تعارض منافع توجه نکنیم و آن را مدیریت و رفع نکنیم، دائماً موتور تولید نابرابری کار خواهد کرد و هر چقدر هم که منابع را بهسمت نهادهای امدادی و خیریهای و صدقهای ببریم، مسئله و بحران حل نخواهد شد.
این پژوهشگر اجتماعی تأکید کرد: بنابراین نابرابریها، فاصله طبقاتی و عدم تحقق عدالت، ماحصل تعارض منافع است و خود تعارض منافع هم ناشی از «عدم شفافیت در نظام اقتصادی و اداری» است. اگر ما شفافیت داشته باشیم و مشخص بشود که هر فردی که در یک موقعیت سیاسی و یا در مرکز یک قدرت سیاسی قرار میگیرد منافع چه صنف و گروه و یا افراد و جریانی را نمایندگی میکند خیلی راحتتر میتوانیم جلوی رانتهایی که تولید میشود را بگیریم و آلودگی را از سرمنشأ خودش رفع میکنیم. بهنظر میرسد کنترل و مدیریتِ تعارض منافع و پیگیری تحقق شفافیت در نظام اقتصادی و اداری مهمترین رویکردی است که میتواند دنبال بشود و اتفاقات خیلی بزرگی را رقم بزند.
وی با بیان اینکه شفافیت زمینه را فراهم میکند تا «نظارت عمومی» بر کانونهای تصمیمگیری تقویت شود، افزود: برای اینکه بتوانیم این نظارت عمومی را فراهم کنیم باید تسهیلات لازم را هم برای این نظارت عمومی فراهم کنیم. نظارت را شخص نمیتواند به تنهایی انجام دهد و این قدرت و یا این فرصت را ندارد که بتواند نظارت و کنترل کند. رویههایی که وجود دارد باید متشکل بشوند. یعنی حوزهی عمومی باید متشکل شود و اجازه دهیم که این تشکلها در اشکال مختلف سندیکاها و اصناف شکل بگیرند تا نظارت عمومی بر کانونهای تولید نابرابری افزایش پیدا کند. اتفاقاً کانونهای تولید نابرابری خیلی متشکل رفتار میکنند و اینها امکان تشکلیابی خیلی خوبی در این سالها داشتند و بهصورت تشکیلاتی در برابر شفافیت و مدیریت تعارض منافع مقاومت کردهاند. ما به کسانی که به منابع قدرت نزدیک شدند، اجازهی متشکل شدن را دادیم، ولی به کسانی مثل رانندگان، کامیونداران، کارگران، معدنچیان، معلّمان و… که از منابع قدرت فاصله داشتند اجازه تشکلیابی مؤثر ندادیم.
وی در پایان گفت: کانونهای تولید نابرابری یکی از عوامل اصلی تهدیدِ تشکلیابی اصناف و گروههای مستضعف و پاییندست جامعهاند. بنابر این ما باید در این حوزه هم چند قدم رو به جلو برداریم و اجازه تشکلیابی قانونی را بدهیم تا اجازه اظهار و پیگیری منافع صنفی را داشته باشند و بتوانیم در بلندمدت تعادل را بین اصناف مختلف و گروهها در جامعهمان ایجاد کنیم.
منبع: خبرگزاری مهر
هفته بینالمللی قرآن در کربلا افتتاح شد
چرا روابط فیلم «تهران کنارت» در سطح ماند؟
ولایت فقیه یک هویت تمدنی و تاریخی برای ملت ایران است
تأکید رئیس جهاددانشگاهی بر رفع موانع دیوانسالاری و بازگشت به شورای عالی انقلاب فرهنگی
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعالتر جهاد دانشگاهی صادر میشود
دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها
دستگاههای اجرایی ملزم به استفاده از پیامرسانهای بومی شدند
طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بینظیر
پیش ثبتنام الکامپ ۲۹ آغاز شد
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵
جزئیات احکام انضباطی دانشجویان در ایمیل معاون دانشجویی دانشگاه شریف به اساتید
امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد
امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت میداد
خبرنگاران ایرانی از دریافت ویزا برای پوشش جام جهانی محروم شدند
موقوفات چطور به حل مشکلات اقتصادی ورود کردهاند؟
زندگی امام موسی کاظم (ع) تابلویی تمامعیار از مدیریت بحران و کادرسازی دینی است
بازیگر معروف ایرانی نقش ترامپ را بازی میکند+عکس
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ
آیتالله مبلغی: نخستین ثمره استقامت، گشایش راهها و شکستن بنبستهاست
ثبت نام ۲ هزار هیئت جدید در سامانه عطر سیب/ رویکرد نمایشگاه امسال خانواده محور است
خدمترسانی موکب ها به زائران عید غدیر در نجف اشرف
روایتی از بزرگترین وقف درمانی تهران در کتاب «میراث فرمانفرما»
آخرین حضور و غیاب کودکان شهید میناب با حضور پرویز پرستویی
بازیگر معروف فیلم پدرخوانده ترامپ را ظالم و فاسد خواند
روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف
آنچه سیاهچالهای عباسی درباره امام کاظم(ع) پنهان نکردند
چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟
کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمیشود
امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم میشود
ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت
قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقهای میکند
وزارت آموزش و پرورش اعلام برنامه امتحانات نهایی را تکذیب کرد
رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانشآموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بیاعتمادی را گسترش داد
نمایهشدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان
مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز میشود
یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف
اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت
مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند
کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود
پیکر آیتالله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد
ممیزیهای فراوان کلینیک رویا صدای بازیگران را در آورد
سه انفجار خورشیدی در یک شبانهروز رخ داد
آغاز کلاسهای حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد
بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانشآموخته/ علوم پزشکی در صدر اشتغال
جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید
پیمان شاهبد: باید از هر نوع فیلم مستقلی حمایت کرد
روایتی خواندنی از گروه سرود خرمآباد از یک روز غمانگیز
نگاهی به پرسپولیس؛ دیگری ساختن از «ایران» و مرجان ساتراپی
درک پیام غدیر؛ امامت، ستون فقرات حفظ اسلام در جامعه
حجتالاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد
غدیر، مسئله فراموشی یا تبعیت؟
قرآن پژوهی چگونه به استنباط احکام فقهی میانجامد؟
پیام ۱۵ خرداد این بود که «توسعه آمرانه» فرجامی جز تقابل نخواهد داشت
مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند
سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایههای هنر، عرفان و ادبیات
غدیر برای کودک نیازمند تخیل است
استقبال از کتابهای رهبر شهید انقلاب در نمایشگاه مجازی کتاب
اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند
مردم ما شایستگی «شیعه علی (ع)» بودن را اثبات کردند
مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران میآید
غدیرخم تبیینگر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است
آیتالله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیتالله خویی او را نور چشمش می دانست
تبعید به نجف، برگی تازه در روایت مرجعیت امام گشود
غدیر؛ واقعهای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی
تنگه هرمز را بیشتر بشناسید
حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده میکند؟
جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
شیوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای غیرانتفاعی اعلام شد
درخواست جمعی از اساتید حوزه علمیه برای دفن امام شهید در شهر مقدس قم
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
شیوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای غیرانتفاعی اعلام شد
تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است
جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
غدیر؛ واقعهای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی
آغاز کلاسهای حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد
مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران میآید
جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید
درخواست جمعی از اساتید حوزه علمیه برای دفن امام شهید در شهر مقدس قم
آیتالله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیتالله خویی او را نور چشمش می دانست
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
انتشار تازهترین اثر محسن چاوشی برای تکریم بیماران صعب العلاج
تنگه هرمز را بیشتر بشناسید
حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده میکند؟
حجتالاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد
بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانشآموخته/ علوم پزشکی در صدر اشتغال
نابودی نیروی دریایی صدام به روایت یک نوجوان در این کتاب خواندنی
غدیرخم تبیینگر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است
سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایههای هنر، عرفان و ادبیات
مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند
چگونه ابوترابی نقشه بعثیها برای قتلعام اسرا را ناکام گذاشت؟
اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
غدیر برای کودک نیازمند تخیل است
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
سه انفجار خورشیدی در یک شبانهروز رخ داد
مهمترین پیام اجتماعی غدیر اتحاد ملی ملتهاست
مردم ما شایستگی «شیعه علی (ع)» بودن را اثبات کردند
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.