به گزارش ثریا سیاره مریخ دارای دو قمر با شکلهای عجیب به نامهای فوبوس(Phobos) و دیموس(Deimos) است. این سیارهها در مقایسه با زمین کوچکتر هستند و قطر فوبوس و دیموس به ترتیب برابر با ۲۲ و ۱۲ کیلومتر است. به دلیل اندازه کوچک و شباهت فوبوس و دیموس به سیارکها اخترشناسان تا مدتها مریخ را سیارهای بدون قمر تصور میکردند.
یک ستارهشناس آمریکایی به نام آساف هال در ۱۸۷۷ ماههای سیاره مریخ را کشف کرد و سالها پس از این اکتشاف شیمیدانی انگلیسی به دلیل اینکه ریشه نام مریخ مربوط یکی از خدایان رومی است نامهای فوبوس و دیموس را که واژگانی یونانی هستند برای قمرهای سیاره سرخ انتخاب کرد.
بررسی دقیق قمرهای مریخ
یک روز کامل در مریخ ۲۴ ساعت و ۳۷ دقیقه طول میکشد. قمر بزرگتر مریخ یعنی دیموس در فاصله ۲۳ هزار و ۴۵۲ کیلومتری از مرکز مریخ قرار دارد و تقریباً ۳۰ ساعت زمان نیاز است تا این سیاره به دور مریخ بچرخد. دیگر قمر سیاره سرخ ۵ هزار و ۹۵۳ کیلومتر از مرکز مریخ فاصله دارد و چرخش کامل آن به دور این سیاره ۷.۶۶ ساعت طول میکشد. بنابراین فوبوس در یک روز سه بار به صورت کامل به دور مریخ میچرخد. برخی از دانشمندان معتقدند چون سیاره فوبوس فاصله بسیار کمی با مریخ دارد ممکن است تحت تأثیر میدان گرانشی از مدار خود منحرف شده و در فضا سرگردان شود. از طرفی فوبوس در هر قرن ۱.۸ سانتیمتر به مریخ نزدیکتر میشود و با ادامه این روند تا کمتر از ۵۰ میلیون سال آینده با سیارکهای اطراف سیاره سرخ برخورد میکند. از همین رو بسیاری از علاقهمندان به علم نجوم قمر فوبوس را محکوم به نابودی میدانند.
زمین و ماه ۳۸۴ هزار و ۳۱۷ کیلومتر از هم فاصله دارند و به دلیل همین فاصله انحنای زمین مانع دیدن ماه نمیشود ولی به دلیل نزدیکی فوبوس و دیموس به مرکز مریخ از روی سیاره سرخ نمیتوان این قمرها را مشاهده کرد. فقط در حوالی خط استوای مریخ این دو سیاره در افق دیده میشوند. فوبوس و دیموس را میتوان به ماهوارههایی در اطراف مریخ تشبیه کرد که به ترتیب با سرعت ۷ هزار ۷۰۰ کیلومتر بر ساعت و ۴ هزار و ۸۶۴ کیلومتر بر ساعت به دور سیاره سرخ میچرخند. طبق تحقیقات صورت گرفته قمرهای مریخ شباهت زیادی به شهاب سنگهای نوع c دارند و از جنس کندریت هستند.
به گفته یکی از مدیران ارشد ناسا کسب اطلاعات در مورد قمرهای سیاره سرخ به انسانها کمک میکند تا درک بهتری از چگونگی پیدایش سیارههای اطراف خورشید بهدست آورند.
شکلگیری پس از برخورد با اجرام آسمانی
قمرهای مریخ به قدری کوچک و کمنور هستند که دانشمندان تاکنون نتوانستهاند منشأ پیدایش آنها را بیابند. بر اساس یکی از نظریههای مطرح شده در مورد شکلگیری سیارههای فوبوس و دیموس این دو سیاره پس از برخورد تعدادی از اجرام کیهانی سرگردان در منظومه شمسی با مریخ به وجود آمدند و در واقع این دو سیاره تکههایی از سیاره سرخ هستند. تخمین زده میشود فوبوس و دیموس ۴.۵ میلیارد سال پیش شکل گرفتهاند و طی سالهای گذشته به تدریج و تحت تأثیر میدان گرانشی مریخ به شکل کنونی درآمدهاند. این نظریه پس از آن مطرح شده که گروهی از ستارهشناسان جنس مواد تشکیل دهنده دو قمر مریخ را با عناصر سازنده این سیاره یکی دانستند.
دیگر نظریه موجود در مورد چگونگی پیدایش فوبوس و دیموس بیان میکند قمرهای کنونی مریخ در واقع سیارکهایی سرگردان بین مریخ و مشتری بودند که به مرور زمان به سمت میدان گرانشی مریخ کشیده شده و در مدار این سیاره باقی مانند. در سال ۲۰۲۱ گروهی از محققان با سرپرستی امیرحسین باقری اعلام کردند مریخ مدت کوتاهی پس از شکلگیری تنها یک قمر داشت و سیاره دیگر از تکههای مریخ ایجاد شده است. این دو سیاره مدار مشابهی برای چرخیدن به دور مریخ ندارند و از همین رو مدت شب و روز در آنها یکی نیست.
حقایقی در مورد فوبوس و دیموس
مریخ تنها سیارهای از منظومه شمسی که دو قمر آن نسبت به بقیه اجرام کیهانی کوچکتر هستند. سازمان فضایی جاکسا(JAXA) قصد دارد در سال ۲۰۲۴ کاوشگر مخصوصی را به سمت فوبوس و دیموس پرتاب کند. بر اساس اطلاعیه جاکسا کاوشگر ویژه بررسی قمرهای مریخ پس از نمونهبرداری از سطح این سیارهها تا سال ۲۰۲۹ به زمین بازمیگردند. البته ژاپن تنها کشوری نیست که به شناخت قمرهای مریخ علاقه دارد اتحادیه جماهیر شوروی در ۱۹۸۸ کاوشگرهایی را برای نمونهبرداری از سطح قمرهای مریخ پرتاب کرد ولی این ماشینهای تحقیقاتی نتواستند به مقصد خود برسند.
بزرگترین کوه آتشفشانی منظومه شمسی روی مریخ قرار دارد. ارتفاع این کوه بیش از ۲۵ کیلومتر و قطر آن ۶۲۴ کیلوگرم است. این کوه آتشفشانی همانند شبکهای پیچیده از رگهای سیاره سرخ است و فوران مواد مذاب درون آن تغییرات قابل توجهی را در مریخ ایجاد میکند. برخی از دانشمندان معتقدند فوبوس و دیموس احتمالاً از فوران مواد ذخیره شده در اعماق مریخ به وجود آمدهاند. به هر روی اکثریت ستارهشناسان موافقند که کسب اطلاعات از این دو سیاره منجر به شناخت دقیق منشأ پیدایش اجرام کیهانی در منظومه شمسی میشود.
منبع: خبرگزاری آنا
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
ظرفیت ۶ هزارنفری دستیاری پزشکی ۱۴۰۵؛ تعیین ظرفیت تعهد مناطق محروم
تحریم علم، رفتار علمی نیست؛ باید به دنبال مسیرهای جایگزین برای انتشار آثار محققان بود
بازنمایی قدرت نرم ایران در شرایط پساجنگ و جایزه جهانی دیپلماسی
آیا اصرار بر تفاوتهای فقهی، آب به آسیاب دشمنان وحدت اسلامی میریزد؟
انتظار، منطق دینی آمادگی تاریخی برای آینده موعود
«تحول تاریخی مفهوم فلسفه» با تقدیر از پرویز ضیاءشهابی رونمایی میشود
نگاهی به حکمرانی فضای مجازی در ایران از منظر تحلیل نهادی تنظیمگری
نظر قرآن درباره مسئولیت اجتماعی برای میانجیگری بین اختلاف زوجین
در همایش ادیان سن پترزبورگ چه گذشت؟ تاکید ایران بر مقاومت
حل موضوع حجاب با «مسئلهمندی مشترک»؛ مردم را درگیر مسئله وحدت کنیم
خود بنده فرهنگ درخشان تو آمد؛ آن قوم که از روی طمع، بنده تو را خواست
فروش «رویای نیمهشب» ۱۰۰ درصد افزایش یافت
نرگس آبیار: سینما را خودآموز یاد گرفتم
بزرگداشت جین فوندا در ونیز؛ از ترامپ بیزارم!
رونمایی از تندیس اکبر عبدی؛ هنرمندی که به خاطرهای ملی تبدیل شد
تصاویری از موشک بالستیک جهاد که در جریان یکی از موجهای عملیات نصر-۲ شلیک شده بود
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.