به گزارش ثریا - دکتر سیده صالحه مرتضوی، معاون پژوهشی مرکز تحقیقات سلامت روان سالمندی با اعلام این خبر اظهار کرد: اگرچه افزایش امید به زندگی یک موفقیت بزرگ بشر محسوب می‌شود و مرهون رشد، توسعه و پیشرفت‌ در تکنولوژی و حوزه‌های پزشکی است، اما سالخوردگی جمعیت یعنی افزایش نسبت افراد بالای ۶۰ سال به کل یک جمعیت به عنوان یک واقعیت جهانی، فراگیر و نگران‌کننده نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، جامع و چندبخشی است.

وی با بیان اینکه چالش‌هایی مانند شیوع بالاتر انواع بیماری‌های مزمن در این گروه سنی و افزایش بار مالی بر سیستم سلامت، در کنار آن مسائل رفاهی، معیشتی و اجتماعی چالش‌هایی هستند که سالخوردگی جوامع آنها را شدیدتر و پیچیده‌تر می‌کند، افزود: وقتی جمعیتی به سمت سالخوردگی می‌رود، ما نیروی کار کمتری داریم. مسائلی مرتبط با بازنشستگی و صندوق‌های بازنشستگی و همچنین مسائل سیستم بیمه در جمعیت سالخورده، از دیگر مواردی هستند که همراه با این تغییر بافت جمعیتی باید مورد توجه ویژه و دقیق‌تری قرار گیرد.

مرتضوی یادآور شد: در ایران بر اساس سرشماری که در سال ۱۳۹۵ انجام شد، ۹.۲۸ درصد جامعه را افراد سالمند تشکیل می‌دادند که در حال حاضر این نسبت بالاتر رفته و به بیش از ۱۰ درصد رسیده است. البته باید توجه کرد که در همان سال ۱۳۹۵ هم مناطق متعددی مانند طالقان با میزان ۲۴ درصد در کشور وجود داشت که درصد جمعیت سالمندی آن بسیار بالاتر بود.

وی با بیان اینکه آنچه حائز اهمیت است، سرعت رشد جمعیت سالمندی در کشور است، خاطرنشان کرد: در کشورهای توسعه یافته طی ۱۰۰ تا ۱۵۰ سال جمعیت سالمندی آن حدود دو برابر شده، اما در ایران در کمتر از ۳۰ سال آینده جمعیت سالمندی حدود ۳ برابر خواهد شد.

مرتضوی ادامه داد: باید برای این آینده محتوم برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری کرده و زیرساخت‌های لازم را در کشور برای پاسخگویی به نیازهای مختلف مرتبط با سالخوردگی جمعیت فراهم کنیم.

معاون پژوهشی مرکز تحقیقات سلامت روان سالمندی گفت: از جمله راهکارهای مؤثر برای مواجهه با این پدیده، توانمندسازی سالمندان برای مدیریت مشکلات خودشان است. برای این منظور افزایش مهارت این افراد از طریق آموزش‌های کاربردی و عملی در بسیاری از کشورها انجام شده است.

وی با بیان اینکه آموزش سالمندان با سایر گروه‌های سنی متفاوت است، افزود: بستر خاصی برای این منظور طراحی شده که در اغلب نقاط دنیا با عنوان دانشگاه سومین نسل سنی (U3A) مطرح است.

مرتضوی اظهار کرد: U3A به یک مفهوم کلیدی بین‌المللی تبدیل شده که منظور از آن، ترویج یادگیری مادام‌العمر برای سالمندان علاقه‌مند به یادگیری است.

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران افزود: در ایران نیز با توجه به گذار جمعیتی و جمعیت رو به رشد سالمندان در کشور  با الهام از تجربیات موفق در دنیا به منظور عملیاتی شدن و گسترش این راهکار در کشور، پروژه‌های متعددی با هدف بومی‌سازی و تبیین مدل ایرانی دانشگاه سالمندی توسط من، با همکاری ذی‌نفعان کلیدی و همراهی اساتید و متخصصین مربوطه به سفارش اداره سلامت سالمندان دفتر سلامت جمعیت، خانواده و مدارس وزارت بهداشت در دانشگاه علوم پزشکی ایران انجام شده است.

وی مروری بر ساختار و فعالیت‌های دانشگاه‌های سالمندان جهان و ایران، تبیین نیازهای آموزشی – مهارتی سالمندان ایرانی، ارائه مدل مفهومی U3A ایرانی، طراحی مدل بازاریابی اجتماعی برای U3A در ایران و گام‌های اجرایی برای راه‌اندازی دانشگاه سالمندان در کشور را به عنوان فعالیتهای انجام شده برشمرد و افزود: تدوین برنامه حمایتی U3A در حال انجام است و در نهایت یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان دانشگاهی که به همین منظور در زیر مجموعه دانشگاه علوم پزشکی ایران تاسیس شده، به زودی پایلوت ابتدایی آن را انجام می دهد. 

مرتضوی یادآور شد: همزمان با اجرای این پروژه‌ها در طول سه سال گذشته بازنگری کلی و تدوین مجدد محتواهای بهبود شیوه زندگی سالم و فعال در دوره سالمندی و در حوزه‌­های تغذیه، سلامت روان، فعالیت بدنی، مشکلات شایع دوران سالمندی و توانبخشی انجام شده است.

وی با بیان اینکه برنامه دوره‌های آموزشی دانشگاه سالمندان با همکاری گروه آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران و جمعی از اساتید این حوزه آماده شده است، افزود: فیلم‌های آموزشی کوتاه و کاربردی نیز در قالب یک پروژه مشترک بین اداره سلامت سالمندان و صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در این زمینه نیز تهیه شده که در برنامه پخش شبکه‌های سراسری صدا و سیما قرار گرفته است.

مجری پروژه‌های ملی بومی‌سازی U3A با اشاره به تفاوت آموزش سالمندان با سایر گروه‌های سنی، گفت: کارگاه آموزشی برای مربیان سالمندی و افرادی که قرار است به سالمندان آموزش دهند، به سفارش اداره سلامت سالمندان و با همکاری مؤسسه بازاریابی اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج طراحی شده و آماده ارائه به آموزش دهندگان سالمندان است.

به نقل از روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی ایران، وی خاطرنشان کرد: از پنجشنبه هفتم مهرماه  ۱۴۰۱ مصادف با هفته ملی سالمند، کلاس‌های مجازی دانشگاه سالمندان در کشور با همکاری اداره سلامت سالمندان وزارت بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران و دانشگاه علوم پزشکی مجازی آغاز شده و نخستین کلاس با موضوع آموزش تغذیه سالم در دوران سالمندی با تدریس دکتر درستی؛ متخصص تغذیه و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار شد.

مرتضوی با بیان اینکه این کلاس‌ها هر پنجشنبه ساعت ۱۸ به شکل مجازی و با موضوعات مختلف مورد نیاز سالمندان برگزار می‌شود، افزود: خانواده‌ها می‌توانند برای دسترسی والدین و پدربزرگ و مادربزرگ‌ها در منزل آنها حاضر شوند و امکان دسترسی آنان را از طریق نشانی اینترنتی http://Vc1.vums.ac.ir/salmand فراهم کنند. همچنین فیلم ضبط شده این کلاس‌ها در لینک آپارات به نشانی http://aparat.com/vums در دسترس و قابل مشاهده است.

وی یادآور شد: به محض آماده شدن شرایط، کلاس‌های حضوری به صورت آزمایشی ابتدا در دانشگاه علوم پزشکی ایران برگزار می‌شود و بعد از رفع مشکلات اجرایی و فنی در تمامی دانشگاه‌های علوم پزشکی علاقه‌مند اجرا خواهد شد.

منبع : دانشگاه سالمندان