به گزارش ثریا - در تاریخ رقابتهای تسلیحاتی، معدود سلاحهایی وجود دارند که توانستهاند به نمادی از قدرت، ترس و هشدار جهانی تبدیل شوند. یکی از این سلاحها «بمب تزار» است؛ بزرگترین و مرگبارترین بمب هستهای که تاکنون در کره زمین منفجر شده است.
این بمب در سال ۱۹۶۱ توسط اتحاد جماهیر شوروی طراحی و آزمایش شد و همچنان رکورد قدرتمندترین انفجار ساخت بشر را در اختیار دارد.
۵۰ مگاتن قدرت ویرانگر
بمب تزار (Tsar Bomba) که روسها آن را «ایوان بزرگ» نیز مینامند، از نوع بمبهای هیدروژنی است و قدرت انفجاری آن به ۵۰ مگاتن تیانتی میرسد؛ یعنی بیش از سههزار برابر قویتر از بمبی که آمریکا در هیروشیما استفاده کرد.
آزمایش این بمب در تاریخ ۳۰ اکتبر ۱۹۶۱ بر فراز مجمعالجزایر «نوایا زِملیا» در شمال روسیه انجام شد. موج انفجار آن حتی تا فاصلهی ۱۰۰۰ کیلومتری احساس شد و ابر قارچی حاصل از آن به ارتفاعی حدود ۶۰ کیلومتر رسید؛ ارتفاعی که برخی هواپیماهای مسافربری امروزی هم به آن نمیرسند.
نکته جالب اینجاست که بمب تزار در ابتدا با قدرت ۱۰۰ مگاتن طراحی شده بود اما برای کاهش میزان آلودگی رادیواکتیو، نیمی از هستهی اورانیومی آن با سرب جایگزین شد.
| ویژگی | مشخصات |
|---|---|
| نام رسمی | RDS-۲۲۰ (معروف به بمب تزار - Tsar Bomba) |
| کشور سازنده | اتحاد جماهیر شوروی |
| تاریخ آزمایش | ۳۰ اکتبر ۱۹۶۱ |
| محل آزمایش | نوایا زملیا، اقیانوس منجمد شمالی |
| قدرت انفجار | ۵۰ مگاتُن تیانتی (تقریباً ۳٬۳۰۰ برابر بمب هیروشیما) |
| وزن بمب | حدود ۲۷ تُن |
| طول بمب | ۸ متر |
| قطر | ۲.۱ متر |
| ارتفاع قارچ انفجار | حدود ۶۰ کیلومتر |
| شعاع تخریب کامل | بیش از ۳۵ کیلومتر |
| میزان تابش در مرکز انفجار | معادل دمای سطح خورشید |
| قابلیت حمل | فقط توسط بمبافکن Tu-۹۵V با بدنه تغییر یافته |
| نام مستعار در شوروی | «ایوان کبیر» |
| قدرت اولیه طراحیشده | ۱۰۰ مگاتن (اما برای کاهش اثرات رادیواکتیو به ۵۰ مگاتن کاهش یافت) |
| هدف سیاسی | نمایش قدرت در اوج جنگ سرد |
تنها یک نمونه؛ و هیچگاه در زرادخانه قرار نگرفت
بمب تزار تنها یک بار ساخته و آزمایش شد و هیچگاه وارد تولید انبوه نشد. از آنجایی که قابلیت حمل آن دشوار بود و استفاده از آن خطرات زیستمحیطی گستردهای داشت، اتحاد جماهیر شوروی ترجیح داد به سلاحهای کوچکتر، دقیقتر و عملیاتیتر روی بیاورد.
با این حال، ساخت و آزمایش این بمب پیامدهای ژئوپلتیکی عمیقی داشت و تنشهای جنگ سرد را به نقطه جوش جدیدی رساند.
دانشی برای ساخت خورشید مصنوعی
بمب تزار بر پایه فناوری همجوشی هستهای چندمرحلهای ساخته شده بود؛ همان واکنشی که در خورشید رخ میدهد. در این فناوری، ایزوتوپهای سبک مانند دوتریوم و تریتیوم در فشار و دمای بالا با هم ترکیب میشوند و انرژی عظیمی آزاد میکنند.
ساخت این بمب نیازمند ترکیب پیچیدهای از فیزیک هستهای، مهندسی پیشرفته، طراحی انفجارهای زنجیرهای و همچنین استفاده از مواد خاص بود. وزن آن حدود ۲۷ تُن بود و تنها هواپیمای بمبافکن Tu-۹۵V با تغییرات ویژه میتوانست آن را حمل کند.
برای کاهش احتمال نابودی هواپیما، بمب به یک چتر نجات غولپیکر مجهز شد تا سرعت سقوطش کم شود و خلبان فرصت فرار داشته باشد.
واکنش جهانی و پیامدهای دیپلماتیک
آزمایش این بمب موجی از ترس را در سراسر جهان برانگیخت. ایالات متحده آن را «نمایشی غیرمسئولانه» خواند و بسیاری از دولتها و دانشمندان هشدار دادند که چنین سلاحهایی میتوانند زمین را به آستانه فاجعه زیستمحیطی ببرند.
نتیجهی این نگرانیها، امضای معاهده ممنوعیت جزئی آزمایشهای هستهای در سال ۱۹۶۳ بود؛ توافقی بین آمریکا، شوروی و بریتانیا که آزمایش بمبهای هستهای در جو، فضا و زیر آب را ممنوع کرد.
هرچند بمب تزار تنها یک بار ساخته شد، اما همچنان بهعنوان نماد نهایت توانایی تخریبی بشر در تاریخ باقی مانده است. این بمب نه فقط سندی از قدرت نظامی اتحاد جماهیر شوروی، بلکه یادآور این حقیقت است که فناوری بدون اخلاق، میتواند ابزار نابودی تمدنها باشد.
در دنیایی که امروز با هوش مصنوعی، مهندسی ژنتیک و انرژیهای نوین روبهروست، بمب تزار همچون آینهای پیشروی ماست: آیا توان کنترل دستاوردهای علمی خود را داریم؟
منبع : بمب اتمی
تأمین کمکهزینه درمان زوجین نابارور/اعطای بسته سیسمونی به دانشجوی مادر
پیگیری اجرای مصوبه افزایش حقوق اساتید/بیش از ۴۰ درصد اساتید دانشگاه فاقد مسکن
۳ لایه پنهان تسلیحاتیسازی استارتاپها برای قتل عام سایبری و نظامی
رقابت جدید علمی بریکس؛ فرصت همکاری دانشمندان ایرانی با ۵ کشور عضو بریکس
اینستاگرام به دنبال شخصی سازی الگوریتم کاربران
جزئیات آزمون ارزیابی علمی متقاضیان انتقال رشته فیزیوتراپی از خارج اعلام شد
استرالیا جریمه شبکههای اجتماعی را دو برابر کرد
یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز میشود
هواپیمای فضایی چین یک شیء مرموز را در مدار رها کرده است
آزمایش موشک «استارشیپ» پیش از پرواز سیزدهم با موفقیت به سرانجام رسید
صنعت هوانوردی اعلام کرد: ضایعات غذایی به سوخت جت تبدیل میشوند
شمارش معکوس تا پرتاب جدیدترین فناوری فضایی «اسپیسایکس» آغاز شد
جدیدترین خبر از وضعیت فاطمه شکری بازیگر پیشکسوت
اکران فیلم استخر سروش صحت به تعویق افتاد
سری جدید انیمیشن «داستان اسباببازی» همه رقبا را کنار زد
پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان
شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد
فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی
زیرساختهای فرسوده ناسا دیگر پاسخگوی ماموریتهای «آرتمیس» نیستند
راز کندی تنبلها کشف شد
تأثیر پنهان طعمهای محبوب سیگار الکترونیکی بر قلب را جدی بگیرید
آیا خاطرات را میتوانیم بخوریم؟
عکس روز ناسا از ماراتن مریخ منتشر شد
کاروان دانشآموزی ایران با بهترین شرایط به ژیمنازیاد اعزام شود
دستورالعمل فعالیتهای تابستانی مدارس ابلاغ شد
کلاسهای جبرانی تابستانی دانش آموزان از ۱۵ تیرماه آغاز میشود
راه حل مقابله با مصرف مواد مخدر در محیطهای دانشگاهی
صدور حکم اخراج دانشجوی امیرکبیر به دلیل اهانت به پرچم ایران
حضور ۱۱ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی کیواس ۲۰۲۷ ؛ دانشگاه تهران در صدر جدول
قرار بود ششم تیر و روز ترور آخرین روز جمهوری اسلامی باشد
تجلیل از گری اولدمن در جشنواره تلویزیونی بریتانیا
رسالت تداوم نهضت عاشورا و تاریخنگاری زنده سیره تبلیغی امام سجاد(ع)
برگزاری ۵ شب عزاداری در دانشگاه تهران در دهه دوم ماه محرم
نگاهی به وضعیت معنویت انیمیشن کودکان در سه الگوی، دیزنی، پیکسار و جیبلی
پوشش بیش از ۱۰۰۰ رسانه برای مراسم عاشورای کربلای معلی
مصاحبه دوره دکتری دانشگاه آزاد از امروز آغاز میشود
توسعه تعاملات دانشگاههای ایران و کشورهای عضو اکو در دستور کار
ایران به دانش فنی ساخت «مغز مصنوعی» دست یافت
در عصری هستیم که سرعت،فضیلت شده است/بحران معنایی انسان معاصر از کجاست؟
فراخوان کسب دانش فنی ساخت یک قطعه مهم در صنایع حساس و راهبردی
ثبتنام مدارس باید بر اساس محدوده محل سکونت انجام شود
زیارت تبلیغاتی صدام در عتبات/ سقوط یک سناریو توسط اسرای ایرانی
چرا امام حسین (ع) به پا خاست؟
تل زینبیه به روی بانوان زائر کربلا بازگشایی شد
اگر امام را نشناسیم، غربال خواهیم شد
هوش مصنوعی آنتروپیک شکاف در سیستمهای دولت آمریکا را شناسایی کرد
امروز آخرین فرصت ثبت نام در پذیرش کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
ارسال آییننامه جامع مدیریت دانشگاهها به شورای عالی انقلاب فرهنگی
آغاز پویش «کارت نشاط» برای حمایت از دانشآموزان
آموزش و پرورش: شرایط ثبتنام دانشآموزان اتباع اعلام خواهد شد
نتایج نقل و انتقالات فرهنگیان شنبه اعلام میشود
ابررایانه چینی از رقبای آمریکایی پیشی گرفت
خوابگاههای علوم پزشکی تهران میزبان مهمانان مراسم تشییع پیکر رهبر شهید
برنامه زمانی امتحانات دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر تغییر کرد
حضور وزیر علوم در آیین عاشورای حسینی در زینبیه استانبول
آماده تسهیل فرآیندهای اداری و حمایت از ابتکارات نوآورانه هستیم
ظرفیت ۶۸ هزار نفری پذیرش کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ اعلام شد؛ ثبتنام تا شنبه ۳۰ خرداد
نقش شهادت در آثار محمدعلی نادری؛ وقتی قلمو با زبان درد سخن میگوید
شرایط بهرهمندی مؤسسات قرآنی از نرخ صفر مالیاتی ابلاغ شد
نگاهی دوباره به ایران از دریچه «باد صبا»؛ میراثی که از دیروز بهجا ماند
پیام تسلیت مدیرعامل مرکز گسترش به مناسبت درگذشت یک مستندساز
شاپور رحیمی خواننده و نوازنده پیشکسوت درگذشت
روایت احساسات در بطن تصاویر؛ محدودیتها مانع ثبت جنایات جنگ شدهاند
تام کروز ۴۶ سال حضورش در سینما را با یک کلیپ یادآوری کرد
حقوق طبیعی امام حسین (ع) در آخرین موعظه ایشان
ماجرای پیشگویی امام علی(ع) درباره کربلا و شهادت امام حسین(ع) چه بود؟
کل خیر فی الحسین؛ بزرگترین خسارت جدایی از حسین (ع) است
اسکار از ۵۲۹ نفر برای عضویت دعوت کرد؛ از نگار اسکندرفر تا جیکوب الوردی
آموزش تدبر در قرآن ویژه کارکنان دولت اجرایی میشود
تابلوی ۶۰۰ ساله تایلندی، سند تاریخی پیشینه آئینهای حسینی
بشارت امام صادق (ع) به پیرمرد ۱۰۰ ساله؛ کلید رستگاری در دنیا و آخرت
انتقاد از یک بازیگر و کمدین برای حضور در مراسم ترامپ؛ با فاشیستها عکس نگیر!
مجموعه کامل فیلمهای استنلی کوبریک در یک بسته خاص عرضه میشود
عاشورا و پیوست فرهنگی ایران؛ از سوگ شیعی تا سرمایه انسجام ملی
تاثیر حرف مردم بر سرنوشت یک دختر؛ ایده «مرجان» از کجا پیدا شد؟
سیره امام حسین(ع) آمیزهای از تدبیر دینی و سیاسی و اخلاق اجتماعی بود
مدارک مورد پذیرش برای آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی اعلام شد
دانشگاه آزاد شرایط امتحانات پایانترم دانشجویان ارشد و دکتری در شهر محل سکونت را اعلام کرد
مخاطب از دیدن این سریال تکراری خسته نمیشود؛ جادوی «مختارنامه» چیست؟
مجریان تراز زبان فارسی معرفی شدند؛ پدافند زبانی با اجرا!
یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز میشود
امروز آخرین فرصت ثبت نام در پذیرش کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
برنامه زمانی امتحانات دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر تغییر کرد
بشارت امام صادق (ع) به پیرمرد ۱۰۰ ساله؛ کلید رستگاری در دنیا و آخرت
ارسال آییننامه جامع مدیریت دانشگاهها به شورای عالی انقلاب فرهنگی
ظرفیت ۶۸ هزار نفری پذیرش کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ اعلام شد؛ ثبتنام تا شنبه ۳۰ خرداد
خوابگاههای علوم پزشکی تهران میزبان مهمانان مراسم تشییع پیکر رهبر شهید
آماده تسهیل فرآیندهای اداری و حمایت از ابتکارات نوآورانه هستیم
مصاحبه دوره دکتری دانشگاه آزاد از امروز آغاز میشود
شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد
تاثیر حرف مردم بر سرنوشت یک دختر؛ ایده «مرجان» از کجا پیدا شد؟
نقش شهادت در آثار محمدعلی نادری؛ وقتی قلمو با زبان درد سخن میگوید
حضور وزیر علوم در آیین عاشورای حسینی در زینبیه استانبول
فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی
آغاز پویش «کارت نشاط» برای حمایت از دانشآموزان
عکس روز ناسا از ماراتن مریخ منتشر شد
تابلوی ۶۰۰ ساله تایلندی، سند تاریخی پیشینه آئینهای حسینی
مجموعه کامل فیلمهای استنلی کوبریک در یک بسته خاص عرضه میشود
آموزش و پرورش: شرایط ثبتنام دانشآموزان اتباع اعلام خواهد شد
اگر امام را نشناسیم، غربال خواهیم شد
رسالت تداوم نهضت عاشورا و تاریخنگاری زنده سیره تبلیغی امام سجاد(ع)
آیا خاطرات را میتوانیم بخوریم؟
ابررایانه چینی از رقبای آمریکایی پیشی گرفت
نتایج نقل و انتقالات فرهنگیان شنبه اعلام میشود
چرا امام حسین (ع) به پا خاست؟
فراخوان کسب دانش فنی ساخت یک قطعه مهم در صنایع حساس و راهبردی
حضور ۱۱ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی کیواس ۲۰۲۷ ؛ دانشگاه تهران در صدر جدول
پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان
هوش مصنوعی آنتروپیک شکاف در سیستمهای دولت آمریکا را شناسایی کرد
زیارت تبلیغاتی صدام در عتبات/ سقوط یک سناریو توسط اسرای ایرانی
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.