به گزارش ثریا - یک گروه بینالمللی از ستارهشناسان با استفاده از مشاهدات «کاوشگر تصویربرداری قطبشسنجی اشعه ایکس»(IXPE) ناسا و سایر تلسکوپها، شواهد جدیدی را برای توضیح دادن چگونگی تعامل بقایای تپنده ستارههای منفجرشده در اعماق کیهان کشف کردهاند.
به نقل از ساینس دیلی، دانشمندان اهل آمریکا، ایتالیا و اسپانیا توجه خود را به یک منظومه دوتایی مرموز کیهانی به نام «PSR J1023+0038» یا به اختصار «J1023» معطوف کردهاند. منظومه J1023 از یک ستاره نوترونی با چرخش سریع تشکیل شده است که از ستاره کمجرم همراه خود تغذیه میکند و این ستاره یک قرص برافزایشی را در اطراف ستاره نوترونی ایجاد کرده است. همچنین، این ستاره نوترونی یک تپاختر است و هنگام چرخش، پرتوهای دوقلوی قدرتمندی از نور را از قطبهای مغناطیسی مخالف خود ساطع میکند و مانند یک فانوس دریایی میچرخد.
منظومه J1023 نادر و برای مطالعه ارزشمند است زیرا این تپاختر به وضوح بین حالت فعال خود که در آن از ستاره همراه تغذیه میکند، و حالت غیرفعالتر که در آن تپشهای قابل تشخیص را به صورت امواج رادیویی انتشار میدهد، در حال گذار است. این امر آن را به یک «تپاختر انتقالی میلیثانیهای» تبدیل میکند. «ماریا کریستینا باگلیو»(Maria Cristina Baglio) پژوهشگر «رصدخانه بررا»(Brera Observatory) در ایتالیا و پژوهشگر ارشد این پروژه گفت: تپاخترهای میلیثانیهای، آزمایشگاههای کیهانی هستند و به ما برای درک چگونگی تکامل ستارههای نوترونی در منظومههای دوتایی کمک میکنند.
پرسش بزرگ دانشمندان درباره این منظومه تپاختری این بود که پرتوهای ایکس از کجا سرچشمه میگیرند. پاسخ این پرسش، نظریههای گستردهتری را درباره شتاب ذرات، فیزیک برافزایش و محیطهای اطراف ستارههای نوترونی در سراسر کیهان ارائه میدهد.
منبع انرژی این منظومه تپاختری، پژوهشگران را شگفتزده کرد. پرتوهای ایکس از باد تپاخترها میآمدند که ترکیبی آشفته از گازها، امواج ضربهای، میدانهای مغناطیسی و ذراتی بود که با سرعتی نزدیک به سرعت نور شتاب گرفتهاند و به قرص برافزایشی برخورد میکنند.
ستارهشناسان قطبش پرتو ایکس را با IXPE، تنها تلسکوپی که قادر به انجام این اندازهگیری در فضاست، مورد بررسی قرار دادند و آن را با قطبش نوری بررسیشده توسط «تلسکوپ بسیار بزرگ»(VLT) رصدخانه جنوبی اروپا در شیلی مقایسه کردند. تلسکوپ IXPE در دسامبر ۲۰۲۱ پرتاب شد و از آن زمان مشاهدات زیادی را از تپاخترها به دست آورده است اما J1023 اولین منظومه در نوع خود بود که مورد بررسی قرار گرفت.
«کاوشگر ترکیب داخلی ستاره نوترونی»(NICER) و «رصدخانه نیل گرلز سویفت»(Neil Gehrels Swift Observatory) نیز مشاهدات ارزشمندی را درباره این منظومه در نور پرانرژی ارائه دادند. از دیگر تلسکوپهایی که در این زمینه کمک کردند میتوان به «آرایه بسیار بزرگ کارل جی. جانسکی»(Karl G. Jansky Very Large Array) در نیومکزیکو اشاره کرد.
پژوهشگران در نتیجه این بررسیها، زاویه قطبش یکسانی را در طول موجهای گوناگون یافتند. «فرانچسکو کوتی زلاتی»(Francesco Coti Zelati) پژوهشگر «موسسه علوم فضایی»(ICE-CSIC) در اسپانیا گفت: این یافتهها شواهد قانعکنندهای هستند که نشان میدهند یک مکانیسم فیزیکی واحد و منسجم، زیربنای نوری است که ما مشاهده میکنیم.
پژوهشگران گفتند که این تفسیر، دانش متعارف را درباره انتشار تابش ستارههای نوترونی در منظومههای دوتایی به چالش میکشد. مدلهای پیشین نشان داده بودند که پرتوهای ایکس از قرص برافزایشی میآیند اما این پژوهش جدید نشان میدهد که آنها از باد تپاخترها سرچشمه میگیرند.
«فیلیپ کارت»(Philip Kaaret) اخترفیزیکدان «مرکز پروازهای فضایی مارشال» ناسا و پژوهشگر ارشد پروژه IXPE گفت: IXPE تپاخترهای منزوی زیادی را مشاهده کرده و نشان داده است که باد تپاخترها پرتوهای ایکس را تغذیه میکند. این مشاهدات جدید نشان میدهند که باد تپاخترها بیشتر انرژی خروجی منظومه را تأمین میکنند.
ستارهشناسان همچنان به مطالعهی تپاخترهای میلیثانیهای ادامه میدهند و چگونگی مقایسه سازوکارهای فیزیکی مشاهدهشده را با سازوکارهای سایر تپاخترها و سحابیها مقایسه میکنند. اطلاعات حاصل از این مشاهدات میتوانند به اصلاح مدلهای نظری توصیفکننده نحوه تولید تابش توسط بادهای تپاختری کمک کنند و پژوهشگران را یک گام به درک کامل سازوکارهای فیزیکی مؤثر در این منظومههای کیهانی خارقالعاده نزدیکتر کنند.
این پژوهش در «The Astrophysical Journal Letters» به چاپ رسید.
منبع : منبع انرژی
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.