به گزارش ثریا شعب ابیطالب یکی از سختترین و تاریکترین دوران زندگی پیامبر اسلام و یارانش بود که طی آن، مسلمانان اولیه سه سال تمام در محاصرهای کامل و خفقانآور قرار گرفتند و با گرسنگی، بیماری و مرگ دستوپنجه نرم کردند.
آغاز محاصره و صحیفه ظالمانه قریش
این شعب، درهای کوچک در کوههای اطراف مکه بود که متعلق به ابوطالب، عموی پیامبر بود به همین خاطر به این نام معروف شد.
در سال هفتم بعثت، زمانی که قریش دید تهدید، شکنجه و آزار جسمی نتوانسته جلوی گسترش اسلام را بگیرد و تعداد مسلمانان روزبهروز بیشتر میشد، تصمیم به اقدامی سازمانیافتهتر و خشنتر گرفت. سران قریش در دارالندوه جمع شدند و قراردادی نوشتند که بر اساس آن، تمام روابط اقتصادی و اجتماعی با بنیهاشم و بنیالمطلب قطع شد. این دو قبیله به دلیل حمایتشان از پیامبر اکرم(ص)، هدف این تحریم قرار گرفتند، حتی اگر خودشان مسلمان نشده بودند. قریش این قرارداد را روی پوستی نوشت و در دیوار کعبه آویخت تا همه به آن پایبند باشند و هیچکس نتواند از آن سرپیچی کند.
براساس این قرارداد ظالمانه، هیچکس حق نداشت به این خانوادهها غذا یا هر نوع کالای دیگری بفروشد، ازدواج با آنها ممنوع اعلام شد، هرگونه معامله تجاری با آنها حرام شمرده شد و کسی نمیتوانست با آنها نشستوبرخاست یا حتی صحبت کند. هدف قریش روشن بود: با گرسنه گذاشتن و انزوای کامل اقتصادی، پیامبر را مجبور کنند یا از رسالتش دست بکشد یا اینکه خود به خود همه از بین بروند.
پیامبر خدا، همراه با حدود چهل خانواده از بنیهاشم و بنیالمطلب، مجبور شدند به این دره محدود و تنگ بروند. این دره عملاً به زندانی بزرگ تبدیل شد که در آن مردان، زنان، کودکان و سالمندان در شرایطی اسفناک زندگی میکردند. محاصره آنقدر شدید بود که حتی صدای گریه کودکان گرسنه از درون شعب تا مکه شنیده میشد، اما دلهای سنگی سران قریش نرم نمیشد.
زندگی در محاصره؛ نبرد با گرسنگی و محرومیت
تامین غذا در این سه سال یکی از بزرگترین چالشها بود. در روزهای عادی، هیچکس جرات نداشت برای آنها غذا بیاورد، چون قریش سخت مراقب بود و هر کسی که میخواست به آنها کمک کند، خودش تحت تعقیب و تهدید قرار میگرفت. تنها در تاریکی شب، عدهای معدود که هنوز وجدان داشتند، مخفیانه و با خطر جان کمی غذا برای آنها میآوردند. حکیم بن حزام، برادرزاده حضرت خدیجه(س)، یکی از این افراد شجاع بود که شبها مخفیانه کیسهای گندم یا خرما برای آنها میبرد.
در ماههای حج که قریش نمیتوانست آشکارا جلوی محاصرهشدگان را بگیرد چون نمیخواست بدنامی پیدا کند، مسلمانان اجازه داشتند به بازار بیایند، اما قریشیها برنامهریزی کرده بودند که قیمتها را چند برابر کنند. بازرگانان قریش پیشقیمت میدادند و کالاها را خودشان میخریدند تا چیزی به دست مسلمانان نرسد، و اگر هم چیزی میماند، آنقدر گران بود که نمیتوانستند بخرند. حضرت خدیجه(س)، همسر پیامبر اکرم(ص) که ثروتمند و تاجر بود، تمام دارایی و سرمایهاش را در این سه سال برای خرید غذا و تامین نیازهای این جمع صرف کرد، تا جایی که وقتی محاصره تمام شد، دیگر چیزی از ثروتش باقی نمانده بود.
در روزهای عادی که نه حج بود و نه ماه حرام، محاصرهشدگان مجبور بودند هر چه پیدا کنند بخورند. برگ درخت، پوست درخت و حتی چرم خشکشده را در آب میخیساندند و میجویدند تا گرسنگیشان را کم کنند.
بسیاری از کودکان و سالمندان به دلیل سوءتغذیه و ضعف شدید جان باختند. زنان باردار و شیرده در وضعیت فجیعی بودند و شیرخواران از گرسنگی گریه میکردند اما مادرانشان چیزی برای دادن به آنها نداشتند.
رفتوآمد و ارتباط با بیرون نیز تقریباً ناممکن بود. در روزهای عادی، قریش محاصره را شدید نگه میداشت و کسی حق نداشت از شعب خارج شود یا به داخل آن برود. فقط در ماههای حرام و ایام حج بود که اندکی آزادی حرکت داشتند، اما باز هم تحت نظارت شدید بودند. هر کسی که سعی میکرد با آنها ارتباط برقرار کند یا کمکشان کند، خودش در معرض خطر قرار میگرفت و ممکن بود از قبیلهاش طرد شود یا مورد آزار و اذیت قرار بگیرد.
تجارت و معامله نیز برای محاصرهشدگان عملاً غیرممکن شده بود. قبل از محاصره، بسیاری از بنیهاشم تاجر بودند و کاروانهای تجاری داشتند، اما حالا دیگر هیچکس حاضر نبود با آنها معامله کند. اگر کاروانی میخواست کالایی به آنها بفروشد، قریشیها جلویش را میگرفتند و خودشان کالا را میخریدند. حتی اگر کسی توانسته بود چیزی بفروشد و پول به دست آورد، این پول هم فایدهای نداشت چون کسی حاضر نبود چیزی به آنها بفروشد. این یک محاصره تمامعیار اقتصادی بود که هدفش نابودی کامل این جمع بود.
پایان محاصره و معجزه صحیفه
سرانجام در سال دهم بعثت، پس از سه سال محاصره خفقانآور، پنج نفر از سران قریش که وجدانشان آرام نمیگرفت و از این کار پشیمان بودند، تصمیم گرفتند این ظلم را تمام کنند. این پنج نفر عبارت بودند از: زهیر بن ابیامیه، مطعم بن عدی، ابوالبختری بن هشام، زمعه بن اسود و هشام بن عمرو. آنها با هم توطئه کردند که صحیفه را پاره کنند و محاصره را بشکنند. وقتی به سراغ صحیفهای رفتند که روی دیوار کعبه آویخته بود، پیامبر اکرم(ص) به آنها خبر داد که خداوند موریانه را فرستاده و تمام آن نوشته ظالمانه را خورده است و فقط جمله "بسمالله الرحمن الرحیم" باقی مانده. وقتی صحیفه را باز کردند، دیدند واقعاً همانطور است که پیامبر اکرم(ص) گفته بود. این اتفاق آنچنان آنها را تکان داد که با قدرت بیشتری صحیفه را پاره کردند و اعلام کردند که این قرارداد باطل است. اینگونه محاصره شکسته شد و مسلمانان پس از سه سال رنج و سختی، دوباره به زندگی عادی برگشتند، هرچند خیلی از آنها دیگر سلامتیشان را از دست داده بودند.
منبع: حوزه
نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل» منتشر شد
مجسمههایی با پوششی از نقوش ایرانی به نیاوران آمدند
در دیدار آهنگساز ایتالیایی با مدیران بنیاد رودکی چه گذشت؟
طرح سینما کارت دانشآموزی اجرا میشود
ناهید شعشعانی، دوبلور پیشکسوت درگذشت
همراه با فیلمهای آخر هفته تلویزیون؛ از «به وقت شام» تا «در بروژ»
از کتاب اختران تهران رونمایی شد
روایت تازهای از جهان فکری و میراث فلسفی فارابی در هم اندیشی اساتید و پژوهشگران
انسان معاصر در عصر انفجار اطلاعات به حقیقت نزدیکتر شده است؟
پیشنهاد تشکیل شورای مستقل علوم پایه در دومین نشست هماندیشی استادان
لزوم رفع فوری چالشهای دانشجویان ایرانی در روسیه در دیدار رئیس سازمان امور دانشجویان و سفیر جمهوری اسلامی ایران
اعلام نتایج ارزشیابی فعالیت تحقیقات و فناوری دانشگاههای علوم پزشکی +جدول
ارتقاء رتبه دانشگاه تربیت مدرس در نظام رتبهبندی جهانی گرین متریک
تصویری از احمد نجفی در اتاق گریم سریال سلمان فارسی
ثبت نام پذیرفته شدگان نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ از اول آذر انجام میشود
۴۹۶ هزار و ۸۰۶ نفر در کنکور سراسری و دانشجومعلم سال ۱۴۰۵ قبول شدند
تصویب ضوابط ایجاد دورههای تکمیلی تخصصی بالینی «فلوشیپ»
نتایج نهایی کنکور سراسری سال ۱۴۰۵ اعلام شد
دانشگاهها مجاز به کاهش واحدهای درسی مقطع کارشناسی شدند
کلید نهایی آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی ۱۴۰۵ اعلام شد
تاکید رئیس دانشگاه تهران بر نظارت روسای دانشکدهها بر پوشش دانشجویان
پیامنور از نیمه آذرماه به دانشجویان علوم پزشکی درس میدهد+جزئیات
آمازون و گوگل مالک ۳۰ درصد سهام آنتروپیک پس از عرضه اولیه میشوند
توسعه همکاریهای علمی با کشورهای آفریقایی و جذب دانشجویان خارجی
نقش هوش مصنوعی در هدف قرار دادن مدرسه میناب به عنوان هدف نظامی
تأکید رئیس دانشگاه علمیکاربردی بر تشکیل انجمن دانشآموختگان
یک گام دیگر برای اصلاح ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی برداشته شد
مشوقهای جدید فناورانه پیرو منویات رهبری؛ حمایت از پروژههای پرریسک
سیستمهای زیرساختی آمریکا شکافهای رفع نشدنی دارند
ثبت رویداد از ایده تا کسبوکار دانشکده شریعتی در شبکه جهانی کارآفرینی
کپی کردن ریلزها در اینستاگرام ممنوع شد
درگذشت استاد پیشکسوت ریاضی دانشگاه صنعتی شریف
پاویون دانشبنیانها در نمایشگاه توانمندیهای صادراتی جمهوری اسلامی
نه قاطع انویدیا به استخدام دوباره هوانگ
تاکسی روباتیک گوگل از بزرگراه های آمریکا جمع شد
مایکروسافت با ۷ مدل جدید به جنگ اوپن ای آی و آنتروپیک رفت
نشست تخصصی دستگاههای پرتو ایکس در دانشگاه امیرکبیر برگزار شد
ایالت اورگن جدیدترین شاکی اوپن ای آی شد
نتایج نهایی رشتههای با آزمون دانشگاه آزاد در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
آغاز نخستین طرح سراسری نظرسنجی رضایت دانشجویان از اول آذرماه
تعمیر مبل استیل و راحتی در کرج؛ تفاوت خدمات و عوامل مؤثر بر هزینه
سرمایهگذاری در اتاق شیشهای؛ چرا شفافیت، شاهرگ حیات پلتفرمهای مالی دیجیتال است؟
تقدیر حجت الاسلام قمی از جانشین ستاد کل نیروهای مسلح
ششمین اجلاس مهدویت و انقلاب اسلامی فراخوان داد
تأسیس ۱۱ مؤسسه جدید فرهنگی قرآن و عترت
خدمات دینی و آثار ماندگار آیت الله وحید خراسانی سرمایه حوزه های علمیه
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.