به گزارش ثریا صدیقه غریبی، پژوهشگر و تحلیلگر حوزه فرهنگ و مد، در پاسخ به این پرسش در شرایطی که جامعه با فشار اقتصادی و اضطرابهای ناشی از بحرانهای منطقهای روبهروست، اساساً صحبت از مد چه ضرورتی دارد، گفت:اگر مد را صرفاً به معنای مصرف، برند و نمایش ظاهری درک کنیم، طبیعتاً در چنین شرایطی پرداختن به آن حتی میتواند نوعی بیحسی فرهنگی تلقی شود. اما مسئله این است که در مطالعات فرهنگی، مد فقط مصرف نیست؛ مد بخشی از «نظام نمادین جامعه» است. در واقع جامعه از طریق پوشش، رنگها، آیینها و نشانههای زیباییشناختی، وضعیت روانی خود را بازنمایی میکند. در شرایط بحران، این نظام نمادین یا فرو میپاشد یا به ابزاری برای بازسازی امید تبدیل میشود.
وی با اشاره به مفهوم مد و نسبت آن با وضعیت امروز جامعه یادآور شد: فرامد در واقع لایهای فراتر از مد روزمره است؛ یعنی جایی که مد به بازتاب ناخودآگاه جمعی جامعه تبدیل میشود. در دورههای بحران، جامعه بهصورت ناخودآگاه به نشانههایی پناه میبرد که حس استمرار و هویت را تقویت کنند. در ایران، یکی از مهمترین این نشانهها نوروز است.
این پژوهشگر گفت: نوروز فقط یک جشن تقویمی نیست؛ یک سازوکار فرهنگی برای بازسازی روان جمعی است. وقتی مردم در سختترین شرایط هم سفره هفتسین میچینند، لباس نو میپوشند یا خانه را تازه میکنند، در واقع دارند یک پیام نمادین میفرستند: «زندگی ادامه دارد».
وی با اشاره به نقش فرهنگ پوشش اظهار کرد: پوشش یکی از مهمترین زبانهای فرهنگی است. ما از طریق پوشش، امید، هویت و حتی مقاومت فرهنگی را منتقل میکنیم. در شرایطی که اقتصاد ضعیف است، جامعه الزاماً به سمت مصرفگرایی نمیرود، بلکه به سمت خلاقیت فرهنگی حرکت میکند.
غریبی گفت: ترکیب پارچههای سنتی، بازگشت به رنگهای ایرانی، یا حتی سادهسازی پوششها میتواند نشانهای از این بازآفرینی فرهنگی باشد. این همان چیزی است که من در نظریه «پازل مد» توضیح میدهم؛ مد حاصل کنار هم قرار گرفتن قطعاتی از اقتصاد، فرهنگ، رسانه و حافظه تاریخی است.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا نوروز میتواند در این پازل فرهنگی نقش محوری داشته باشد، خاطرنشان کرد:دقیقاً نوروز یک «موتور فرهنگی» است. این آیین تاریخی، جامعه را مجبور میکند حتی در سختترین شرایط، به سمت نظم، زیبایی و نو شدن حرکت کند. از خانهتکانی گرفته تا چیدمان سفره هفتسین و انتخاب لباس برای دید و بازدیدها، همه اینها بخشی از یک فرآیند فرهنگی بزرگتر هستند که هدفش بازسازی امید است. به همین دلیل است که نوروز در فرهنگ ایرانی فقط یک جشن نیست؛ یک پروژه تمدنی برای استمرار زندگی است.
غریبی در پاسخ به این پرسش که برخی معتقدند در شرایط اقتصادی دشوار، پرداختن به مد نوعی تجملگرایی است، گفت: این برداشت ناشی از تقلیل مد به مصرف است. اگر مد را به معنای «فرهنگ پوشش» درک کنیم، اتفاقاً در دوران بحران اهمیت بیشتری پیدا میکند. جامعه برای حفظ روحیه خود نیاز به نشانههای زیبایی دارد. این زیبایی میتواند بسیار ساده باشد؛ یک پارچه رنگی، یک لباس تمیز، یا حتی نظم و هماهنگی در ظاهر. اینها تجمل نیستند؛ اینها ابزارهای حفظ کرامت فرهنگی هستند.
این پژوهشگر در پایان گفت:به نظر من مد در ایران امروز اگر از سطح مصرف عبور کند، میتواند به زبان امید تبدیل شود. جامعه ایرانی در طول تاریخ بارها در شرایط سخت قرار گرفته، اما همیشه از طریق آیینها، هنر و فرهنگ خود راهی برای بازسازی روح جمعی پیدا کرده است. نوروز یکی از مهمترین این راههاست. در چنین فضایی، مد دیگر صرفاً نمایش نیست؛ بلکه روایتی از مقاومت فرهنگی و استمرار زندگی است.
از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
اقتدار دفاعی ایران، ایدهای نو در بازیهای رومیزی
۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد
آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد
بازیهای تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش میشود
معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی
روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایتهای اشتباه رسانهای گم شد
جزئیات برنامههای محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد
دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است
پویش «ایران در پناه قرآن» تا پایان خرداد تمدید شد
برگزاری نمایشگاه معماری حرمین شریفین در مکه مکرمه
حمایت آیت الله رشاد از بازسازی و ساخت مجدد کنیسه آسیب دیده در جنگ
آیا در جنگ هرکاری مجاز است؟ نگاهی به اخلاق در میدان نبرد
تأثیر سوابق پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵ مثبت شد / ۶ درس نهایی برای کنکور
راز حذف زمینههای فلسفی «یوگا» در نسخه مدرن
آذینبندی و شادیهای عمومی باید به عنوان مدخل معرفت باشد
فرایند محدودیت در اینترنت شفاف میشود؛ ماجرای اینترنت پرو و خط سفید چه بود؟
۷۸ درصد ترافیک اینترنت به حالت قبل و اول دی ماه بازگشت
آغاز ثبت نام آزمون کاردانی به کارشناسی از ۲۴ خرداد ماه
مصوبه افزایش حقوق اعضای هیئت علمی لغو نشده است
تداوم فعالیت علمی دانشگاه شهید بهشتی با وجود آسیب در جنگ
ضیافت نور در آسمان خرداد؛ دیدار دو سیاره منظومه شمسی در آسمان ایران
نسخه جدید چتجیپیتی؛ از تولید عکس تا رزرو سفر در یک پنجره
مهلت دفاع از پایان نامه دستیاران پزشکی تا پایان آذر ۱۴۰۵ تمدید شد
حضوری شدن برخی امتحانات دانشگاه علم و صنعت در مقطع کارشناسی
ایران در جمع ۶ کشور دارای توان ساخت تجهیزات پیشرفته کرایوژنیک
چرا نقش استادان دانشگاه فراتر از کلاس درس است؟
انویدیا با غولهای فناوری کره جنوبی قرارداد بست
هوش مصنوعی زلزله یاب شد
ثبتنام خودکار ۸۵ درصد دانشآموزان ابتدایی در استان سمنان
فعالیت ۳۷ هزار سفیر سلامت دانشآموزی
هفته بینالمللی قرآن در کربلا افتتاح شد
چرا روابط فیلم «تهران کنارت» در سطح ماند؟
ولایت فقیه یک هویت تمدنی و تاریخی برای ملت ایران است
تأکید رئیس جهاددانشگاهی بر رفع موانع دیوانسالاری و بازگشت به شورای عالی انقلاب فرهنگی
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعالتر جهاد دانشگاهی صادر میشود
دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها
دستگاههای اجرایی ملزم به استفاده از پیامرسانهای بومی شدند
طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بینظیر
پیش ثبتنام الکامپ ۲۹ آغاز شد
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵
جزئیات احکام انضباطی دانشجویان در ایمیل معاون دانشجویی دانشگاه شریف به اساتید
امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد
امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت میداد
خبرنگاران ایرانی از دریافت ویزا برای پوشش جام جهانی محروم شدند
موقوفات چطور به حل مشکلات اقتصادی ورود کردهاند؟
زندگی امام موسی کاظم (ع) تابلویی تمامعیار از مدیریت بحران و کادرسازی دینی است
بازیگر معروف ایرانی نقش ترامپ را بازی میکند+عکس
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ
آیتالله مبلغی: نخستین ثمره استقامت، گشایش راهها و شکستن بنبستهاست
ثبت نام ۲ هزار هیئت جدید در سامانه عطر سیب/ رویکرد نمایشگاه امسال خانواده محور است
خدمترسانی موکب ها به زائران عید غدیر در نجف اشرف
روایتی از بزرگترین وقف درمانی تهران در کتاب «میراث فرمانفرما»
آخرین حضور و غیاب کودکان شهید میناب با حضور پرویز پرستویی
بازیگر معروف فیلم پدرخوانده ترامپ را ظالم و فاسد خواند
روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف
آنچه سیاهچالهای عباسی درباره امام کاظم(ع) پنهان نکردند
چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟
کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمیشود
امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم میشود
ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت
قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقهای میکند
وزارت آموزش و پرورش اعلام برنامه امتحانات نهایی را تکذیب کرد
رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانشآموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بیاعتمادی را گسترش داد
نمایهشدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان
مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز میشود
یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف
اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت
مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند
کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود
پیکر آیتالله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانشآموختگان فراهم شد
تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است
جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
آغاز کلاسهای حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد
جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید
بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانشآموخته/ علوم پزشکی در صدر اشتغال
غدیر؛ واقعهای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی
مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران میآید
آیتالله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیتالله خویی او را نور چشمش می دانست
تنگه هرمز را بیشتر بشناسید
حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده میکند؟
مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند
بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگترین سرمایه یک هنرمند است
کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمیشود
حجتالاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد
هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج میکند
ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت
حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد
طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بینظیر
امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم میشود
غدیرخم تبیینگر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است
اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند
سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایههای هنر، عرفان و ادبیات
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد
دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها
غدیر برای کودک نیازمند تخیل است
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
سه انفجار خورشیدی در یک شبانهروز رخ داد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.