به گزارش ثریا هلیوسفر یا حباب منظومه شمسی مانند یک سپر از ما دربرابر پرتوهای مضر کیهانی محافظت میکند. بهتازگی نوسانهای عجیبی در مرز این حباب مشاهده شده است.
حباب فضایی دربرگیرندهی منظومه شمسی گاهی اوقات دچار چینخوردگی میشود. براساس دادههای بهدستآمده از فضاپیمایی در مدار زمین، ساختارهای نوسانی در مناطق هلیوپاس (مرز هلیوسفر) و شوک پایانی دیده شدند؛ دو منطقه بیثبات از فضا که مرز بین فضای داخل منظومه شمسی و فضای میانستارهای را مشخص میکنند.
براساس نتایج حاصله، میتوان به تصویر دقیقی از مرز منظومه شمسی و تغییرات آن در طول زمان رسید. این اطلاعات به دانشمندان در رسیدن به درک بهتری از منطقهی موسوم به هلیوسفر کمک میکنند. هلیوسفر از خورشید آغاز میشود و مانند سپری از منظومه شمسی دربرابر پرتوهای کیهانی محافظت میکند.
خورشید به شیوههای مختلف بر فضای اطرافش تأثیر میگذارد. یکی از این شیوهها، باد خورشیدی یا جریان فراصوتی ثابتی از پلاسمای یونیزه است. بادهای خورشیدی از سیارهها و کمربند کویپر عبور میکنند و درنهایت در فضای خالی عظیم بین ستارهها ناپدید میشوند.
به نقطهای که سرعت جریان باد خورشیدی کمتر از موجهای صوتی در فضای میانستارهای میشود، شوک پایانی میگویند و به نقطهای که بادهای خورشیدی دیگر از قدرت کافی برای مقاومت دربرابر فشار اندک فضای میانستارهای برخوردار نیستند هلیوپاس یا مرز هلیوسفر گفته میشود.
هر دو کاوشگر وویجر از هلیوپاس عبور کردند و حالا در فضای میانستارهای قرار دارند. این دو کاوشگر اولین اندازهگیریها از مرز متغیر هلیوسفر را ارائه دادند؛ اما ابزار دیگری در مدار زمین وجود دارد که از سال ۲۰۰۹ به دانشمندان در نقشهبرداری از هلیوپاس کمک میکند: کاوشگر مرز میانستارهای ناسا (IBEX).
IBEX به اندازهگیری اتمهای پرانرژی خنثی اختصاص دارد. این اتمها زمانی به وجود میآیند که باد خورشیدی در مرز منظومه شمسی با باد میانستارهای برخورد کند. برخی از این اتمها به داخل فضا پرتاب میشوند درحالیکه برخی دیگر به زمین بازمیگردند. با درنظر گرفتن قدرت باد خورشیدی تولیدکنندهی این اتمها، میتوان از ذرات خنثای پرانرژی بازگشتی برای نقشهنگاری شکل این مرز استفاده کرد.
نقشههای قبلی از ساختار هلیوسفر مبتنی بر اندازههایی در مقیاس طولانی از تکامل فشار باد خورشیدی و پرتوهای اتمی پرانرژی خنثی بودند که نتیجهی آنها مرزی یکنواخت در فضا و زمان بود؛ اما در سال ۲۰۱۴ در طی یک دورهی شش ماهه، فشار متغیر باد خورشیدی دقیقاً ۵۰ درصد افزایش یافت. گروهی از پژوهشگران به رهبری اریک زیرنستین، اخترفیزیکدان دانشگاه پرینستون از این رویداد کوتاهتر برای رسیدن به تصویری دقیقتر از شکل شوک پایانی و هلیوپاس استفاده کردند و به نوسانهای عظیمی در مقیاس دهها واحد نجومی رسیدند. یک واحد نجومی به فاصلهی میانگین بین زمین و خورشید گفته میشود.
پژوهشگرها همچنین مدلسازی و شبیهسازیها را برای تعیین چگونگی برهمکنش این باد پرفشار با مرز منظومه شمسی اجرا کردند. آنها به این نتیجه رسیدند که جبههی فشار در سال ۲۰۱۵ به شوک پایانی رسید و یک موج فشاری را به منطقهی بین شوک پایانی و هلیوپاس که هلیوشیت داخلی خوانده میشود، منتقل کرد. در هلیوپاس، موجی انعکاسی بازمیگردد و با جریان ورودی پلاسمای باردار پشت جبههی فشار برخورد میکند و طوفانی از اتمهای خنثای پرانرژی را به وجود میآورد که در حین بازگشت موج انعکاس به شوک پایانی، هلیوشیت را پر میکند.
اندازهگیریهای پژوهشگرها تغییرات قابل توجهی را در فاصلهی هلیوپاس نشان میدهند. کاوشگر وویجر ۱ در سال ۲۰۱۲ در فاصلهی ۱۲۲ واحد نجومی از هلیوپاس عبور کرد. در سال ۲۰۱۶ پژوهشگرها فاصله با هلیوپاوس را در جهت مسیر وویجر یک، ۱۳۱ واحد نجومی تخمین زدند؛ در آن زمان وویجر یک، ۱۳۶ واحد نجومی تا خورشید فاصله داشت و در فضای میانستارهای بود اما هلیوسفر دقیقاً پشت سر آن قرار داشت.
اندازهگیری هلیوپاس در مسیر وویجر ۲ در سال ۲۰۱۵ کمی دشوارتر بود و ۱۰۳ واحد نجومی با حاشیهی خطای ۸ واحد نجومی در هر طرف تخمین زده شد. در آن زمان فاصلهی وویجر ۲ تا خورشید ۱۰۹ واحد نجومی بود که هنوز در حاشیهی خطا قرار داشت. وویجر ۲ در سال ۲۰۱۸ و در فاصلهی ۱۱۹ واحد نجومی از هلیوپاس عبور کرد.
هر دو اندازهگیری نشان میدهند شکل هلیوپاس تغییر میکند و هنوز علت آن مشخص نیست. بااینحال، در سال ۲۰۲۵ کاوشگر جدیدی برای اندازهگیری پرتوهای اتم پرانرژی و خنثی با دقت بالاتر در طیف انرژی وسیعتر به فضا فرستاده خواهد شد. به گفتهی پژوهشگرها این کاوشگر میتواند پاسخ برخی پرسشهای پیچیده را دربارهی حباب نامرئی و عجیبی که از منظومه شمسی ما دربرابر فضا محافظت میکند، بدهد.
این پژوهش در مجلهی Nature Astronomy منتشر شد.
منبع: زومیت
نماز شب اول قبر چگونه خوانده میشود؟ زمان اقامه نماز رهبر شهید
سیره امام سجاد(ع) در کادرسازی فکری و تجدید حیات معنوی جامعه
دستیابی به جامعه قرآنی هدف متعالی رهبر شهید
گسست معرفتی در اندیشه ایرانی از چالشها تا راهکارها
لبنانیها هفته بزرگداشت تشییع امام مستضعفان را برگزار می کنند
آرامگاه ابدی رهبر شهید انقلاب در رواق دارالذکر حرم امام رضا(ع)
تصویر/ما همه خونخواه توییم خامنهای...
پیکر رهبر شهید و خانواده ایشان در این رواق حرم مطهر رضوی به خاک سپرده میشود
برای بابای زهرای کوچک و آزمون سخت او در شهادت زن و فرزند
ریشه انتقام در فرهنگ ایرانی شیعی به کجا برمیگردد؟
روسیه به دنبال مختل کردن استارلینک در اوکراین
تأکید شورای عالی انقلاب فرهنگی: تعیین تاریخ امتحانات نهایی و کنکور بر عهده متولیان اجرایی
کاهش تنوع مدارس با هدف تحقق عدالت آموزشی در دستور کار آموزش و پرورش
شیوهنامه اجرایی طرح حامی ویژه تابستان ۱۴۰۵ ابلاغ شد
درخشش تیم ملی المپیاد فیزیک جمهوری اسلامی ایران در مسابقات جهانی
وداع با معلم یک ملت تجلی سرمایه اجتماعی یک ملت
جایگاه آموزش و پرورش در منظومه فکری رهبر شهید کجا بود؟
رتبه نخست دانشگاه صنعتی امیرکبیر در شاخص نوآوری
توزیع کارت کنکور ارشد از ۲۲ تیر آغاز میشود
اطلاعیه دانشگاه آزاد درباره امتحانات دانشجویان تحصیلات تکمیلی
نسخه جدید چت جی تی پی راه اندازی میشود
رباتها حس لامسه پیدا میکنند
یک خبر ترسناک: ربات انسان نما به همکارانش حمله کرد
زبالههای فضایی در ساحل استرالیا نمایان شدند
تولید سوخت جت پایدار از دی اکسیدکربن صنعتی ممکن شد
کاوشگر ژاپنی توانست از یک سیارک تصویر ثبت کند
هوش مصنوعی دیپ سیک به دنبال تراشه سازی رفت
هم اکنون انبوهی از سوخت رسان های آمریکایی درحال پرواز در نزدیکی تنگه هرمز هستند
گلباران پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب توسط دانشجویان
اقتدار علمی ایران؛ محور همیشگی رهنمودهای رهبر شهید
رهبر شهید ایران در آغوش ملت ایران
کلاسهای تابستانی دانشگاه آزاد مجازی شد
ضوابط برگزاری امتحانات مجازی و جزئیات ترم تابستان شریف اعلام شد
گروههای امدادی دانشگاه آزاد از نخستین لحظات تشییع رهبر شهید به خدمترسانی زائران پرداختند
محتوای کاربران گوگل برای آموزش هوش مصنوعی به کار میرود
تصویری از مراسم بدرقه رهبر شهید انقلاب
حضرت آیت الله جوادی آملی در جمکران بر پیکر رهبر شهید انقلاب نماز می خواند
هوش مصنوعی وارد عصر امنیت ملی میشود
بسیج همهجانبه دانشگاه آزاد برای خدمت زائران امام شهید
نگاهی به حضور کسب و کارهای مجازی در بدرقه رهبر شهید
هدایتهای روشنگرانه رهبر شهید در حوزه علم و فناوری
شماره جدید مجله دانشمند منتشر شد
چه کسی بر پیکر رهبر کبیر انقلاب نماز اقامه کرد؟
تشییع رهبر شهید انقلاب، صحنهای تاریخی برای نمایش وفاداری ملت ما است
جامعه رستگار، راهبرد رهبر شهید در امت سازی
«آیفون» به تنهایی کسی را مدرن نمیکند/اخلاق ویژه جامعه شبهمدرن شهری!
پویش ختم جمعی قرآن به یاد رهبر شهید
روایتی از نماد و معنا در انیمیشن های متاخر کودکان
کاظمی: ۵ هزار مدرسه برای اسکان زائران آماده شد
دعوت وزیر آموزش و پرورش از دانشآموزان و فرهنگیان برای حضور در آیین وداع و تشییع
میزبانی دانشگاه امیر کبیر از ۳۰۰۰ نفر از زائرین مراسم تشییع رهبر شهید
ماموریت نجات تلسکوپ ناسا آغاز شد
تعویق دوباره امتحانات نهایی دانش آموزان ممکن نیست
دعوت جهاددانشگاهی از دانشگاهیان برای حضور در مراسم تشییع رهبر شهید
تأکید بر صیانت از اقتدار ملی و تبعیت از رهبری در مذاکرات آتی
آمادگی دانشگاه علامه برای اسکان ۶ هزار زائر مراسم تشییع رهبر شهید
قابلیت جدید چت در تلگرام دردسرساز شد
توجه رهبر شهید به نخبگان؛ تحول سیاستگذاری علمی با محوریت نوآوری و نسل جوان
نقشۀ مسدودی خیابانهای منتهی به مصلی تهران
حضور سردار سید مجید موسوی در مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب
رزمندگان هوافضای سپاه در آماده باش کامل عملیاتی
کشف یک سیاره قابل سکونت در ۲۵ سال نوری از زمین
چگونه ناتوانی دولت قاجار و ظلم دشمن، «قحطی بزرگ»را در جنگ جهانی رقم زد؟
دعوت معاون علمی رئیس جمهور از نخبگان برای حضور در آیین تشییع رهبر شهید
دعوت ستاد کانونهای مساجد از مردم برای حضور در تشییع رهبر شهید
تصویری از یادبود کودکان مظلوم و شهید میناب
بازدید سردار وحیدی از بیمارستان موقت مصلای تهران
آیا تو را تشییع میکنیم، یا بخشی از هویت خویش را؟
رقیب چینی جدید اوپن ای آی و آنتروپیک از راه رسید
جمعیت حاضر در مقابل ورودی های منتهی به مصلی تهران
رهبر شهید انقلاب اسلامی، حکمرانان را خادمان ملت میدانستند
رهبر شهید: متن تاریخ، منظومه معرفت، میراث تمدن
واکنش زینب سلیمانی به آخرین وداع با رهبر شهید در حسینیه امام
سوء استفاده آمریکا و اسرائیل از هوش مصنوعی در جنگ
هماکنون انتظار دلدادگان رهبر شهید برای ورود به مصلی تهران
بسیج اپراتورها برای مدیریت ترافیک ارتباطی در مراسم تشییع رهبر شهید
گامی تازه در درمان نابینایی برداشته شد
مرحله کتبی آزمون پذیرش فلوشیپ پزشکی برگزار شد
دعوت بسیج اساتید برای شرکت در بدرقه باشکوه پیکر مطهر آقای شهید ایران
دانشگاهها برای وداع با رهبر شهید انقلاب آماده میشوند
بسیج همهجانبه دانشگاه آزاد برای خدمت زائران امام شهید
میزبانی دانشگاه امیر کبیر از ۳۰۰۰ نفر از زائرین مراسم تشییع رهبر شهید
دعوت جهاددانشگاهی از دانشگاهیان برای حضور در مراسم تشییع رهبر شهید
تصویری از مراسم بدرقه رهبر شهید انقلاب
توجه رهبر شهید به نخبگان؛ تحول سیاستگذاری علمی با محوریت نوآوری و نسل جوان
نقشۀ مسدودی خیابانهای منتهی به مصلی تهران
جمعیت حاضر در مقابل ورودی های منتهی به مصلی تهران
هوش مصنوعی وارد عصر امنیت ملی میشود
هدایتهای روشنگرانه رهبر شهید در حوزه علم و فناوری
اقتدار علمی ایران؛ محور همیشگی رهنمودهای رهبر شهید
دعوت معاون علمی رئیس جمهور از نخبگان برای حضور در آیین تشییع رهبر شهید
حضور سردار سید مجید موسوی در مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب
چه کسی بر پیکر رهبر کبیر انقلاب نماز اقامه کرد؟
حضرت آیت الله جوادی آملی در جمکران بر پیکر رهبر شهید انقلاب نماز می خواند
شماره جدید مجله دانشمند منتشر شد
هم اکنون انبوهی از سوخت رسان های آمریکایی درحال پرواز در نزدیکی تنگه هرمز هستند
قابلیت جدید چت در تلگرام دردسرساز شد
جامعه رستگار، راهبرد رهبر شهید در امت سازی
سوء استفاده آمریکا و اسرائیل از هوش مصنوعی در جنگ
آمادگی دانشگاه علامه برای اسکان ۶ هزار زائر مراسم تشییع رهبر شهید
تأکید بر صیانت از اقتدار ملی و تبعیت از رهبری در مذاکرات آتی
گلباران پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب توسط دانشجویان
نگاهی به حضور کسب و کارهای مجازی در بدرقه رهبر شهید
بازدید سردار وحیدی از بیمارستان موقت مصلای تهران
تشییع رهبر شهید انقلاب، صحنهای تاریخی برای نمایش وفاداری ملت ما است
کاظمی: ۵ هزار مدرسه برای اسکان زائران آماده شد
ماموریت نجات تلسکوپ ناسا آغاز شد
پویش ختم جمعی قرآن به یاد رهبر شهید
هماکنون انتظار دلدادگان رهبر شهید برای ورود به مصلی تهران
تصویری از یادبود کودکان مظلوم و شهید میناب
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.