کد خبر: 1352
ف
پس از شکست داعش چه چیزی جایگزین آن خواهد شد؟
حتّی اگر داعش شکست بخورد، ایدئولوژی آن از بین نخواهد رفت و به شکل و قالب دیگری درخواهد آمد. در حقیقت این روزها خلائی که در اثر فقدان روشنفکران عرب به وجود آمده، توسّط افراطیان آدم‌کش پر شده است.

شبکه علمی ثریا ـ رمزی بارود: برکسی پوشیده نیست که اعراب و مسلمانان خود بیش از همه قربانی افراطی‌گری واقع شده‌اند. فریاد اعتراض علمای اسلام نیز نتوانسته چندان توجّه رسانه‌ها را به خود جلب کند و متأسفانه در نگاه غرب، داعش معرّف اسلام و مسلمانان شده است.

در این‌باره گفتگوهای بی‌ثمرِ بسیاری در رسانه‌های غربی و در میان دانشگاهیان صورت گرفته‌ است. اسلام‌هراسان مایلند اسلام را به داعش تقلیل دهند و عدّه‌ای دیگر خاستگاه داعش را نظریه‌های توطئه می‌دانند.

ریشه‌های افراطی‌گری را نمی‌توان در دینی جستجو کرد که مفتخر به تعالی‌بخشی اروپا و شکوفاسازی فلسفه و علومِ آن است. به لطف دانشمندان مسلمان در عصر طلایی اسلام، شیمی، ریاضیات، فلسفه، فیزیک و حتّی روش‌های کشاورزی از اعراب (دانشمندان مسلمان، مسیحی، یهودی و ایرانی) به اروپای قرون وسطی منتقل شد.

اسلام در دستان دانشمندان و روشنفکران بر جهان تأثیر مثبت گذاشت و در دستان داعش مورد سوءاستفاده قرار گرفت، فتواهای خونین صادر کرد و زنان را تحقیر کرد و به بردگی کشید.

مسلّماً این اسلام نیست که دستخوش تغییر شده است، بلکه روشنفکران تغییر کرده‌اند. اما متأسفانه ما به معضل داعش عمدتاً از منظر امنیت غرب نگاه می‌کنیم و نمی‌خواهیم به این موضوع توجّه کنیم که ظهور داعش در متنِ مداخلات آمریکا و غرب در عراق، سوریه، لیبی و یمن رخ داده است.

به نظر می‌رسد که هرجا در خاورمیانه پای «مناطق عملیاتیِ» نظامی غرب در میان است، افراطیان نیز به وجود می‌آیند. افراطی‌گری در جاهایی رشد پیدا می‌کند که از وجود قدرت مستحکمِ مرکزی بی‌بهره‌اند یا هیچ‌گونه مشروعیت سیاسی و حمایت مردمی وجود ندارد و لذا راه برای مداخله‌جویان خارجی کاملاً هموار است.

سال‌ها است که یمن، سومالی، لیبی و مالی از هیچ قدرت مرکزی مستحکمی برخوردار نیستند. جای شگفتی نیست که این کشورها به طور مضاعف قربانی افراطیان و مداخله‌جویان واقع شده‌اند.

مداخله‌جویان خارجی اغلب از شعار «مبارزه با افراطی‌گری» به بهانۀ توجیه هرچه بیشتر مداخلۀ خود در امور کشورهای دیگر استفاده می‌کنند و با این کار به قدرت افراطیان می‌افزایند. افراطیان از مداخلات برای جذب نیروها و بودجه‌های بیشتر و محکم کردنِ جای پای خود بهره می‌گیرند. این دور باطلی است که از زمان حملۀ آمریکا به خاک عراق در سال 2003 آفت جان خاورمیانه شده است. در گفتمان‌های حاکم بر رسانه‌های غربی غالباً توجّه نمی‌شود که بین مداخلات خارجی، هرج و مرج‌ها و افراطی‌گری رابطه وجود دارد.

اما در جهان عرب این چالش قدری متفاوت است. در سال‌های اخیر، بازار اندیشه‌ها کساد شده و روشنفکران با پول خرید و فروش می‌شوند. بسیار دیده می‌شود که یک سردبیر از روزنامۀ خود به عنوان بلندگوی یکی از احزاب استفاده می‌کند، اما بعد به خاطر منافع مالی سرسپردۀ احزاب رقیب می‌شود.

زمانی بود که روشنفکران عرب همگی برای بیان یک روایت منحصربه‌فرد (آمیزه‌ای از ایدئولوژی‌های ملّی‌گرایانه، سوسیالیستی و اسلامی که تأثیر شگرفی بر جامعۀ عرب داشت) تلاش می‌کردند و جنبش روشنفکری عرب سودمند، پویا و تأثیرگذار بود.

اما پس از آشوب‌ها و جنگ‌های سال 2011، بسیاری از روشنفکران عرب به غرب فرار کردند، زندانی شدند یا راه سکوت را در پیش گرفتند و روشنفکران کاذب پول‌پرست جای آنها را پر کردند. لذا بود که خلأ عقلایی را امثال داعش و القاعده پر کردند.

در زمانه‌ای که جوامع عرب دستخوش نومیدی گشته، پای مداخلات خارجی در میان است و هیچ جنبش روشنفکری‌ای وجود ندارد که راه رسیدن به یک آیندۀ روشن و به دور از استبداد و سلطۀ بیگانه را به مردم نشان دهد، وجود افراطیان پیامدی منطقی است.
حتّی وقتی داعش شکست بخورد، ایدئولوژی آن از میان نخواهد رفت و به شکل دیگری درخواهد آمد، چراکه خود داعش نیز ماحصل دگرگونی ایدئولوژی‌های افراط‌گرای دیگر است.

تنها روشنفکران و آزاداندیشان خود جهان عرب هستند که می‌توانند به داد آیندۀ منطقه برسند و در غیر این صورت جهان عرب دو گزینه بیشتر پیشاروی خود نخواهد داشت: یا باید نوکر قدرت‌های غربی باشد، یا اسیر دست رژیم‌های خودکامه.

 

دکتر رمزی بارود (نویسنده، مشاور رسانه و مؤسس سایت palestinechronicle.com)

مرجع: تلسور تی وی

مترجم: زهرا رحیمی

منبع: دین آنلاین


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

عکس روز ناسا از سیاره نپتون

واکنش آموزش و پرورش به خبر فوت سوگند صیادی

برگزیدگان رویداد «جوان سال» به مدرسه حکمرانی جوانان راه می‌یابند

تعطیلی مدارس آخرین راهکار مقابله با آلودگی هواست

نظارت بر تلاش شبانه‌روزی آماده‌سازی کتاب‌ درسی سال تحصیلی جدید

رکوردشکنی دانش‌آموزان ایرانی با ۲۴ طلای علمی در جنگ

قسمت جدید «ریحانه» با اجرای ژیلا صادقی امشب روی آنتن می‌رود

اژدهای افتخاری گوتبورگ جلوی پای سازندگان «ارزش احساسی» خوابید

ساخت مجموعه مستند ۱۴ قسمتی «طولانی ترین جنگ» با نگاهی به زندگی حاج قاسم

قصه فداکاری و عشق محض یک‌ مرد به همسرش در یک فیلم

رویداد ملی «ایران‌دخت» درباره توانمندی‌های زنان است

نکاتی جالب درباره تقسیم بندی‌های مختلف قرآن

کتاب «پس از پیامبر (ص)» منتشر شد

تصویری از موشک حاج قاسم با سر جنگی موشک خیبرشکن

ماجرای زندگی نویسنده مفاتیح الجنان برای نسلی که او را نمیشناسد

استاد گلشنی افق‌ بلند علوم تجربی و فیزیک را با ژرفای اندیشه فلسفی پیوند زد

زره مخصوص از فضانوردان در مقابل زباله‌های فضایی محافظت می‌کند

دکتر مهدی گلشنی، استاد ممتاز فیزیک دانشگاه شریف درگذشت

تربیت بیش از ۸۰ هزار دانش‌آموخته در دانشگاه صنعتی امیرکبیر

پذیرش مستقیم دستیاری از بین پزشکان عمومی نیمه دوم آذر اجرایی می‌شود

قابل توجه دانشجویان: فراخوان فرصت پژوهانه فولاد مبارکه برای دانشجویان منتشر شد

جشن استقبال از دانشجویان نوورود شریف ۲ آذرماه برگزار می‌شود+پوستر

یک ریاضیدان مسئله ۱۶۷ ساله ریاضی را با کمک هوش مصنوعی حل کرد

ایران و ترکیه در مسیر افزایش انتشار دی‌اکسیدکربن

ماموریت محرمانه نیروی فضایی آمریکا به مدار زمین انجام شد

ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان دانشگاه پیام نور از امروز آغاز می‌شود

واکنش رئیس دانشگاه تهران به مقاله نیویورک تامز درباره توجیه حمله به زیرساخت‌های آبی ایران

دامنه حمله‌های سایبری به اتحادیه اروپا رسید

اف بی آی و وزارت کشاورزی آمریکا جدیدترین قربانیان هکرها شدند

۳۰ درصد ظرفیت منتقل‌شده پزشکی و دندانپزشکی از پذیرش سال ۱۴۰۶ کسر می‌شود

نسخه ویژه نابینایان «بدنام» و «کنکل» منتشر شد

مجسمه‌هایی با پوششی از نقوش ایرانی به نیاوران آمدند

در دیدار آهنگساز ایتالیایی با مدیران بنیاد رودکی چه گذشت؟

طرح سینما کارت دانش‌آموزی اجرا می‌شود

ناهید شعشعانی، دوبلور پیشکسوت درگذشت

همراه با فیلم‌های آخر هفته تلویزیون؛ از «به وقت شام» تا «در بروژ»

از کتاب اختران تهران رونمایی شد

روایت تازه‌ای از جهان فکری و میراث فلسفی فارابی در هم اندیشی اساتید و پژوهشگران

انسان معاصر در عصر انفجار اطلاعات به حقیقت نزدیک‌تر شده است؟

پیشنهاد تشکیل شورای مستقل علوم پایه در دومین نشست هم‌اندیشی استادان

لزوم رفع فوری چالش‌های دانشجویان ایرانی در روسیه در دیدار رئیس سازمان امور دانشجویان و سفیر جمهوری اسلامی ایران

اعلام نتایج ارزشیابی فعالیت تحقیقات و فناوری دانشگاه‌های علوم پزشکی +جدول

ارتقاء رتبه دانشگاه تربیت مدرس در نظام رتبه‌بندی جهانی گرین متریک

تصویری از احمد نجفی در اتاق گریم سریال سلمان فارسی

ثبت نام پذیرفته شدگان نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ از اول آذر انجام می‌شود

۴۹۶ هزار و ۸۰۶ نفر در کنکور سراسری و دانشجومعلم سال ۱۴۰۵ قبول شدند

تصویب ضوابط ایجاد دوره‌های تکمیلی تخصصی بالینی «فلوشیپ»

نتایج نهایی کنکور سراسری سال ۱۴۰۵ اعلام شد

دانشگاه‌ها مجاز به کاهش واحدهای درسی مقطع کارشناسی شدند

کلید نهایی آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی ۱۴۰۵ اعلام شد

تاکید رئیس دانشگاه تهران بر نظارت روسای دانشکده‌ها بر پوشش دانشجویان

پیام‌نور از نیمه آذرماه به دانشجویان علوم پزشکی درس می‌دهد+جزئیات

آمازون و گوگل مالک ۳۰ درصد سهام آنتروپیک پس از عرضه اولیه می‌شوند

توسعه همکاری‌های علمی با کشورهای آفریقایی و جذب دانشجویان خارجی

نقش هوش مصنوعی در هدف قرار دادن مدرسه میناب به عنوان هدف نظامی

تأکید رئیس دانشگاه علمی‌کاربردی بر تشکیل انجمن دانش‌آموختگان

یک گام دیگر برای اصلاح ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی برداشته شد

مشوق‌های جدید فناورانه پیرو منویات رهبری؛ حمایت از پروژه‌های پرریسک

سیستم‌های زیرساختی آمریکا شکاف‌های رفع نشدنی دارند

ثبت رویداد از ایده تا کسب‌وکار دانشکده شریعتی در شبکه جهانی کارآفرینی

کپی کردن ریلزها در اینستاگرام ممنوع شد

درگذشت استاد پیشکسوت ریاضی دانشگاه صنعتی شریف

پاویون دانش‌بنیان‌ها در نمایشگاه توانمندی‌های صادراتی جمهوری اسلامی

نه قاطع انویدیا به استخدام دوباره هوانگ

تاکسی روباتیک گوگل از بزرگراه های آمریکا جمع شد

مایکروسافت با ۷ مدل جدید به جنگ اوپن ای آی و آنتروپیک رفت

نشست تخصصی دستگاه‌های پرتو ایکس در دانشگاه امیرکبیر برگزار شد

ایالت اورگن جدیدترین شاکی اوپن ای آی شد

نتایج نهایی رشته‌های با آزمون دانشگاه آزاد در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد

آغاز نخستین طرح سراسری نظرسنجی رضایت دانشجویان از اول آذرماه

تعمیر مبل استیل و راحتی در کرج؛ تفاوت خدمات و عوامل مؤثر بر هزینه

سرمایه‌گذاری در اتاق شیشه‌ای؛ چرا شفافیت، شاهرگ حیات پلتفرم‌های مالی دیجیتال است؟

تقدیر حجت الاسلام قمی از جانشین ستاد کل نیروهای مسلح

ششمین اجلاس مهدویت و انقلاب اسلامی فراخوان داد

تأسیس ۱۱ مؤسسه جدید فرهنگی قرآن و عترت

خدمات دینی و آثار ماندگار آیت الله وحید خراسانی سرمایه‌ حوزه های علمیه

به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس

فرصت مجدد ثبت‌نام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی

کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی

دانشگاه‌ها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند

نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام می‌شود

حجت‌الاسلام خسروپناه خواستار کوچک‌سازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاه‌ها شد

«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه

انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی

تلگرام در عراق فیلتر شد

چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی

حذف ۲ اپ کاربردی از موبایل‌های سامسونگ

فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سه‌شنبه غیرحضوری شد

دانشگاه‌ها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند

طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا می‌شود

به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس

فرصت مجدد ثبت‌نام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی

مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزش‌وپرورش واگذار شد

۳ پیش‌نیاز تحقق خیزش علمی جدید

کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی

ثبت نام پذیرفته شدگان نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ از اول آذر انجام می‌شود

آپارتمان‌های قم در زمان امام عسکری (ع)

بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند

خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت

واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی

گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد

اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس

آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان

«مسلمانان در اتریش» کتاب شد

آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت می‌شود؟

پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل می‌شود

هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت

اعلام نتایج ارزشیابی فعالیت تحقیقات و فناوری دانشگاه‌های علوم پزشکی +جدول

دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید

آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه