به گزارش ثریا «تلسکوپ فضایی جیمز وب»(JWST) ناسا، ارائه اطلاعاتی را در مورد سالهای اولیه شکلگیری کیهان آغاز کرده است که تاکنون دور از دسترس بودهاند. از میان این اطلاعات میتوان به شکلگیری و تجمع کهکشانها اشاره کرد. برای اولین بار، وجود یک پیشخوشه در فاصلهای تایید شده که ستارهشناسان معتقدند فقط ۶۵۰ میلیون سال پس از انفجار بزرگ به وجود آمده است. ستارهشناسان براساس دادههای جمعآوریشده، گسترش آینده این خوشه نوپا را محاسبه کردند و دریافتند که احتمالا از نظر اندازه و جرم به «خوشه کما»(Coma Cluster) که هیولای جهان مدرن است، شبیه خواهد شد.
«تاکاهیرو موریشیتا»(Takahiro Morishita)، پژوهشگر «مرکز پردازش و تحلیل فروسرخ»(IPAC) و پژوهشگر ارشد این پروژه گفت: این یک محل بسیار ویژه و منحصربهفرد از تکامل پرشتاب کهکشانها است و جیمز وب به ما توانایی بیسابقهای را داد تا به اندازهگیری سرعت این هفت کهکشان بپردازیم و تایید کنیم که آنها در یک پیشخوشه به هم متصل هستند.
اندازهگیریهای دقیقی که توسط «طیفنگار فروسرخ نزدیک»(NIRSpec) جیمز وب ثبت شد، کلید تأیید فاصله جمعی کهکشانها و سرعت بالای حرکت آنها در هالهای از ماده تاریک بود که به حدود یک هزار کیلومتر در هر ثانیه میرسید.
دادههای طیفی به ستارهشناسان امکان میدهند تا گسترش آینده کهکشانهای مورد نظر را تا زمان ما در جهان مدرن مدلسازی و نقشهبرداری کنند. پیشبینی کردن این که پیشخوشه مورد نظر در نهایت مشابه خوشه کما خواهد بود، به این معناست که در نهایت میتواند در میان متراکمترین مجموعههای کهکشانی شناختهشده با هزاران عضو باشد.
«بندتا ولکانی»(Benedetta Vulcani)، پژوهشگر «موسسه ملی اخترفیزیک»(INAF) ایتالیا و از پژوهشگران این پروژه گفت: ما میتوانیم این کهکشانهای دور را مانند قطرات کوچک آب در رودخانههای متفاوت ببینیم که در نهایت همه آنها بخشی از یک رودخانه بزرگ و قوی خواهند شد.
خوشههای کهکشانی، بزرگترین تراکم جرم شناختهشده در جهان هستند که میتوانند بافت فضا-زمان را به طرز چشمگیری منحرف کنند. این خمیدگی که «همگرایی گرانشی»(Gravitational lens) نامیده میشود، میتواند یک اثر بزرگنمایی را برای اجرام فراتر از خوشه داشته باشد و به ستارهشناسان امکان بدهد تا از آن مانند یک ذرهبین غولپیکر برای نگاه کردن از میان خوشه استفاده کنند. این گروه پژوهشی توانستند از این اثر استفاده کنند و از میان «خوشه پاندورا»(Pandora’s Cluster)، پیشخوشه مورد نظر را ببینند. حتی تجهیزات قوی جیمز وب نیز برای دیدن تا این مرحله، به کمک طبیعت نیاز دارند.
کاوش در مورد این موضوع که چگونه خوشههای بزرگی مانند پاندورا و کما برای نخستین بار به هم پیوستند، به دلیل انبساط جهان دشوار بوده است زیرا ستارهشناسان پیش از به کار بردن جیمز وب، دادههای با وضوح بالا را در اختیار نداشتند. تجهیزات فروسرخ جیمز وب به طور ویژه برای پر کردن شکافهایی توسعه داده شدند که در ابتدای داستان جهان وجود دارند.
هفت کهکشان تایید شده توسط جیمز وب، ابتدا با استفاده از دادههای برنامه میدانهای مرزی «تلسکوپ فضایی هابل»(HST) به عنوان کاندیدای رصد انتخاب شدند. این برنامه، زمان هابل را به مشاهدات با استفاده از همگرایی گرانشی اختصاص داد تا کهکشانهای بسیار دور را با جزئیات مشاهده کند. با وجود این، از آنجا که هابل نمیتوانست نور فراتر از فروسرخ نزدیک را تشخیص دهد، جزئیات بسیار زیادی برای دیدن باقی ماندند. تلسکوپ جیمز وب، این تحقیقات را با تمرکز بر کهکشانهایی که توسط هابل شناسایی شده بودند انجام داد و علاوه بر تصاویر، دادههای طیفسنجی دقیقی را نیز جمعآوری کرد.
این گروه پژوهشی پیشبینی میکنند که همکاری آتی بین جیمز وب و «تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن»(Nancy Grace Roman Space Telescope) ناسا، یک مأموریت پیمایشی با وضوح بالا و میدان وسیع خواهد بود و نتایج بیشتری را در مورد خوشههای کهکشانی اولیه به همراه خواهد داشت. تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن با ۲۰۰ برابر میدان دید فروسرخ هابل میتواند تعداد بیشتری از کهکشانهای پیشخوشه را شناسایی کند و سپس، جیمز وب میتواند با تجهیزات طیفسنجی خود به پیگیری آنها بپردازد و مورد تایید قرار دهد. تاریخ پرتاب تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن در حال حاضر تا مه ۲۰۲۷ مد نظر قرار گرفته است.
«توماسو ترئو»(Tommaso Treu)، پژوهشگر «دانشگاه کالیفرنیا، لسآنجلس»(UCLA) و از پژوهشگران این پروژه گفت: علمی که اکنون میتوانیم رویای انجام دادن آن را داشته باشیم، شگفتانگیز است. با این پیشخوشه کوچک از هفت کهکشان در این فاصله بسیار زیاد، ما یک میزان تایید طیفسنجی صددرصدی داشتیم که پتانسیل آینده را برای نقشهبرداری از ماده تاریک و پر کردن جدول زمانی توسعه اولیه کیهان نشان میداد.
این پژوهش، در مجله «Astrophysical Journal Letters» به چاپ رسید.
منبع: ایسنا
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.