به گزارش شبکه علمی ثریا، گروه پژوهشی تاریخ و تمدن اسلامی دانشگاه معارف اسلامی در راستای «اثربخشی کتابهای درسی» و «افزایش کارآیی» و «خلق چشمانداز آموزشی در راستای تدوین کتاب های درسی» و در نهایت «ارائه مدل الگویی برای مطالعه انتقادی به دانشجویان» جلسه نقد و بررسی کتاب «تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی ویژه رشته های هنر و معماری» نگاشته دکتر سید رضی موسوی گیلانی را 10 اسفندماه برگزار کرد.
این جلسه با حضور نویسنده، و ناقدین: دکتر احمد تندی عضو هیئت علمی دانشگاه هنر و دکترای تاریخ هنر از دانشگاه مسکو و دکتر سید ضیاءالدین میرمحمدی عضو هیئت علمی دانشگاه معارف اسلامی و داوری دکتر محمدحسین دانشکیا عضو هیئت علمی و مدیر گروه تاریخ و تمدن اسلامی دانشگاه معارف اسلامی برگزار شد. دبیر علمی این جلسه را نیز حجت الاسلام دکتر امیرمحسن عرفان بر عهده داشت.
در این جلسه ناقدین مهمترین نقاط قوت کتاب را در «سیر ورود به مباحث»، «انطباق با ویژگیهای کتاب درسی»، «نوع ادبیات مناسب»، «قوت محتوایی فصل هنر و زیبایی از منظر قرآن و سنت» و «نوع نگارش کتاب» دانستند. مهمترین نقاط ضعف این کتاب از دیدگاه ناقدین عبارت بود از :
همپوشانی محتوای ارائه شده این کتاب با محتوای چهار واحد درسی ارائه شده در رشتههای هنر با عنوان «هنر و تمدن اسلامی». به عبارتی واحدهای درسی رشته هنر در عرصه مطالعات تاریخ هنر بسیار غنی است و این کتاب برای دانشجویان هنر کیفی نمیباشد. انتظار این بود در این کتاب به جای پرداختن به چگونگی تاریخ هنر و معماری در اسلام به چیستی و چرایی هنر در تمدن اسلامی اشاره میشد. توصیف هنر در ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی در کتابهای دیگر نیز یافت میشود آنچه در این زمینه مهم است ارائه بینش تحلیلی به مخاطب است.
فقدان هدفگذاری مناسب برای پردازش اطلاعات.
پراکندگی در ارائه مطالب و عدم چینش مناسب مطالب.
عدم ارتباط مفاهیم ارائه شده در ابتدای کتاب با ساختار کتاب.
ضعف تعریفهای ارائه شده از فرهنگ و تمدن در کتاب و عدم ارائه تعریفی روشن از هنر و معماری.
اطلاعاتمحور بودن کتاب و عدم کمک کتاب به تغییر نگرش و بینش دانشجو در رویکرد تاریخی به هنر اسلامی.
عدم انطباق برخی از عناوین با محتوای ارائه شده برای نمونه در قسمتهای «هنر و معماری اسلامی و علم حدیث»، «هنر و معماری اسلامی و علم عقاید»، «هنر و معماری اسلامی و علم فقه». در بخش دوم و در ذیل فصل سوم با عنوان «هنر و معماری در تمدن اسلامی پس از رنسانس» نگارنده محترم صرفاً به دوره نادرشاه افشار، کریم خان زند و قاجاریه اشاره کرده است.
عدم توجه به مباحث اساسی و مهم نظیر «منطق گزینشگری مسلمانان در مواجهه با میراث هنری دیگر ملل و اقوام».
عدم رعایت تقدیم و تأخرها در ارائه مطالب برای نمونه بحث «تأثیر جغرافیا و سرزمین بر هنر اسلامی» میبایست مقدم بر دیگر مباحث مطرح میشد.
عدم رعایت شواهد تاریخی در ارئه مطالب برای نمونه نگارنده محترم مدعی است ورود نگارنگری تحت تأثیر مغولان بوده است در حالی که شواهد تاریخی نشان میدهد در دوره ساسانی نیز نگارگری در ایران بوده است.
عدم ارائه سیرتاریخی تحول هنر در قالب ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی. و عدم توجه به سیر تاریخی تأسیس، توسعه و محتوای هنری در تاریخ تمدن اسلام.
عدم توجه به ابداعات و خلاقیتهای تأسیسی هنرمندان مسلمان در ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی.
عدم اهتمام نگارنده به تبیین دیدگاههای اندیشمندان مسلمان در عرصه زیباییشناسی و مطالعات هنری.
و ... .
در این نشست داور ضمن سنجش دیدگاههای ناقدان در عرصه ساختار و محتوای کتاب بر ارتقای مباحث فرهنگی و تمدنی کتاب تأکید ورزیده و ارزشهای هنری در اسلام، اهداف هنرمند مسلمان در آفرینشهای هنری، اصول بینشی هنرمندان مسلمان و ... را از جمله مباحث با اهمیتی دانست که در این کتاب به آنها پرداخته نشده است.
در پایان دبیر علمی جلسه برخی از مهمترین موضوعات قابل تأمل که با مطالعه کتاب و نیز تأمل در نقطه نظرات اساتید محترم قابل پیگیریهای علمی است را این چنین برشمرد: «تمایزشناسی انگیزههای آفرینشهای هنری در ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی»، «بررسی اصل گزینشگری هنری مسلمانان در مواجهه با میراث هنری دیگر اقوام و ملل»، «پدیدارشناسی عوامل موثر و برانگیزاننده در رویکرد هنری مسلمانان به قرآن کریم»، «سنجش نقش هنر در مدیریت تحول اجتماعی در ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی (با القای حس شکایت اجتماعی از وضع موجود)»، «نقش راهبردی هنر در همگرایی اجتماعی مسلمانان در ادوار تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی»، «نقش تاریخی هنر در مواجهه با ضد فرهنگها در تمدن اسلامی».
حمایت بانکها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد
ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر
نوبل فیزیک به «پیامهای شبحوار از فضا» رسید
آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دیماه صادر شد
تصویب صندوق عدالت آموزشی برای حمایت از دانشآموزان مناطق محروم
دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک بهکار گرفتند
آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده
مدیر ناسا: یوفوها میتوانند یک «لحظه اسپوتنیک» باشند
«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵
واتساپ ورود کاربران با سیستمعامل قدیمی را مسدود میکند
کشف سیاره ای که از خاکستر ستاره اش متولد شد
اوپن ای آی ویکی مدیا را هم هک کرد
رتبه ۶ کنکور: جنگ را مدیریت کردم، نه اینکه تسلیمش شوم
وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری میکنیم
ارتقای کیفیت آموزشی اولویت مدارس غیردولتی است
توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه
قهرمانی دانشآموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران
سرپرست صندوق ذخیره فرهنگیان منصوب شد
وزیر آموزش و پرورش وارد لامرد شد
کاظمی: ظرفیتهای آموزشی ایران و عراق باید بیش از گذشته توسعه یابد
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاههای جهان تایمز ۲۰۲۷
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلولهای عصبی با نور
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیههای کنکور
ثبت نام در رشتههای بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری
تام کروز شکست فیلمش را نپذیرفت
دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد
علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟
پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم
کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی
ضرورت انتقال پژوهشهای علمی هیئات از دانشگاه به هیئت
دوازدهمین شماره «خردورزی» با پروندهای درباره نسل نو منتشر شد
جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد
آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته
شانسهای جایزه نوبل فیزیک کدامند؟
مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد
هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد
وجه مغفول شخصیت شهید سید حسن نصرالله امامت اوست
آمادگی ۴۰ کشور برای حضور در مسابقات بینالمللی قرآن
سید حسن نصرالله رهبران جنبشهای آزادیبخش را تحتتأثیر قرار داد
تمدید مهلت ثبتنام دومین آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان خارجی
اسامی معرفیشدگان رشتههای خاص آزمون کاردانی به کارشناسی اعلام شد
تفاهمنامه چهارجانبه طرح رداکارت دانشجویان فردا ۱۴ مهر امضاء میشود
گامی تازه در توسعه آموزش بینالمللی؛ مجتمع آموزشی بینالمللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
فراخوان بورس ویژه هنگکنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
نحوه انتخاب رشتههای بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
تعیین تکلیف بدهی وامهای دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
تقدیر از برگزیدگان سومین همایش علمی هیئت در سالروز ولادت حضرت زینب(س)
آیتالله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
خاموشی: وقت عبور از برنامهمحوری به اثرمحوری در فعالیتهای فرهنگی است
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
«بینام» روایتگر مفاهیمی از معنویت؛ تئاتری که زندانی آزاد میکند!
«اشراق» شنیدنی شد؛ بیان موسیقی ایرانی با امکانات موسیقی عربی!
موسیقی اعتراضی در آمریکا: رئیس جمهورِ من یک جنایتکار است!
سید حسن نصرالله مقاومت را مسیر پیشرفت و عزت بشریت میدانست
ناشنوایان فعال اربعینی در همایش ملی «قهرمانان سکوت» تجلیل شدند
جنگها و تحولات اخیر به کتابهای درسی نهم و یازدهم رسید
خانه فرهنگ در خوابگاههای دانشگاه فرهنگیان راهاندازی میشود
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامههای قرآنی ویژه
بچههای مسجدی با حداقل امکانات، کارهای «نشد» را «شد» میکنند
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمیتوان دستوری حکمرانی کرد
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمترسانی تبدیل شدند
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز میشود
نوشته جالب در دانشگاه شهید بهشتی
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفتهشدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
لشکر پهپادهای زیر آبی چین رکورد زد
شرکتهای فناوری درباره هوش مصنوعی با ترامپ چه توافقی کردند؟
اولویتهای استادان برای سال تحصیلی پیشرو بررسی شد
اختصاص ۳۰ میلیارد تومان تسهیلات معاونت علمی به حوزه بازیهای رایانهای
برگزاری همایش ملی نخبگان لغو شد
تشریح جزئیات اجرای آییننامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
نحوه انتخاب رشتههای بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
ثبت نام در رشتههای بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
گامی تازه در توسعه آموزش بینالمللی؛ مجتمع آموزشی بینالمللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
تعیین تکلیف بدهی وامهای دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
جنگها و تحولات اخیر به کتابهای درسی نهم و یازدهم رسید
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفتهشدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
خانه فرهنگ در خوابگاههای دانشگاه فرهنگیان راهاندازی میشود
اولویتهای استادان برای سال تحصیلی پیشرو بررسی شد
فراخوان بورس ویژه هنگکنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاههای جهان تایمز ۲۰۲۷
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمیتوان دستوری حکمرانی کرد
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
۳۰۰ گروه و کانال فیشینگ در سکوهای خارجی فعالیت میکنند
آیتالله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز میشود
ثبت نام آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان بینالملل ۱۴۰۵ آغاز شد
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
تشریح جزئیات اجرای آییننامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
اختصاص ۳۰ میلیارد تومان تسهیلات معاونت علمی به حوزه بازیهای رایانهای
پارک فناوری دانشگاه تهران پلتفرم سرمایه گذاری مجازی راه اندازی کرد
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمترسانی تبدیل شدند
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامههای قرآنی ویژه
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
برگزاری همایش ملی نخبگان لغو شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.