کد خبر: 155294
ف
نظام وزنی شعر فارسی به بازار آمد
کتاب «نظام وزنی شعر فارسی» نوشته محسن مهدوی مزده توسط نشر نو منتشر و راهی بازار نشر شد.

به گزارش ثریا -  کتاب «نظام وزنی شعر فارسی» نوشته محسن مهدوی مزده به‌تازگی توسط نشر نو منتشر و راهی بازار نشر شده است.

بدنه کتاب پیش‌رو پژوهش دکترای محسن مهدوی‌ مزده در دانشگاه آریزوناست که تابستان سال ۱۳۹۸ از آن دفاع کرد. این‌رساله ابتدا به زبان انگلیسی نوشته و سپس برای چاپ در قالب این‌کتاب، به فارسی بازگردانده شد که البته به‌گفته مهدوی مزده، یک‌ترجمه مستقیم از آن‌رساله نیست.

مولف کتاب هدف از انتشار آن را این‌گونه بیان می‌کند: «لازم می‌دیدم نسخه‌ای از نتیجه پژوهشم را به فارسی‌ برای صاحبان سنت وزنی‌ای که موضوع این‌کتاب است منتشر کنم تا هم اگر این‌پژوهش دستاوردی دارد در اختیار عموم فارسی‌زبانان علاقه‌مند قرار گیرد و هم این‌فرصت برای من فراهم شود که از نقد و نظر عموم متخصصان فارسی‌زبان بهره‌مند شوم.»

کتاب پیش‌رو به گفته نویسنده‌اش برای گستره متنوعی از مخاطبان فارسی‌زبان نوشته شده که لزوما به دانش فنی زبان‌شناسی مجهز نیستند. به همین‌دلیل برخی از مقدمات در آن به‌طور مشروح و مفصل آمده‌اند. محسن مهدوی مزده بر این‌باور است که نظام وزنی فارسی ریشه در شهودهای موسیقایی دارد و توصیف و تبیین این‌نظام باید از همین‌منظر صورت بگیرد. این‌رویکرد هم تازه نیست و با قدری تسامح می‌توان گفت قرن‌ها قدمت دارد. او همچنین می‌گوید وزن شعر پدیده‌ای به‌خصوص است که هرچند با ادبیات، زبان‌شناسی، موسیقی و روان‌شناسی ارتباط دارد، زیرمجموعه‌ هیچ‌کدام نیست.

در مجموع هدف از تهیه و تدوین این‌کتاب، ارائه نظریه تازه‌ای درباره نظام وزنی شعر فارسی است و مهم‌ترین وظایف یک‌نظریه وزنی عبارت‌اند از طبقه‌بندی اوزان، تعیین ساختار داخلی اوزان و ارائه سازوکاری نظام‌مند برای پیش‌بینی این‌که چه‌چیزی موزون است و چه‌چیزی نیست. نظریه‌ای که پایه و اساس نوشتن این‌کتاب قرار گرفته، مشتمل است بر تبیینی نظام‌مند از ماهیت وزن عروضی فارسی، فرایند ذهنی یادگیری آن، ارتباط آن با ریتم در موسیقی، عواملی که به مجاز شمرده‌شدن برخی اختیارات شاعری در آن می‌انجامند، و همچنین ارتباط آن با نظام‌های وزنی مشابه ازجمله نظام‌های وزنی عربی، یونانی و ژاپنی.

کتاب پیش‌رو ۱۱ فصل دارد که به‌ترتیب از این‌قرارند: «مقدمه»، «وزن چیست؟»، «چهار دسته وزن فارسی»، «میزان‌بندی و سکوت»، «اجزای نظام وزنی»، «بحور شعر فارسی»، «طول وزن و باقیمانده‌ها»، «اختیارات شاعری و مشابهت ارکان»، «وزن شعر در فارسی گفتاری»، «سنت‌های وزنی دیگر» و «جمع‌بندی».

در قسمتی از این‌کتاب می‌خوانیم:

درباره کشیده‌های انتهای مصراع، موضوع متفاوت است. در تحلیل وزنی، آنچه الگوی زمانی متناظر با وزن را تعیین می‌کند آغاز هجاهاست نه پایان آن‌ها. در نتیجه، اینکه آخرین هجا چه اندازه طول بکشد تغییری در الگوی زمانی ما ایجاد نمی‌کند. پس باید بتوانیم هر سه نوع هجا را در انتهای مصراع به کار ببریم. اما چرا آخرین هجا را همواره _ می‌دانیم و نه؟ این‌بار ممکن است ماجرا زبانی باشد نه موسیقایی (یا مربوط به گرایش ذهنی عمومی‌ای باشد که هم در زبان و هم در موسیقی بازتاب دارد.) دست کم در یونانی که نظام وزنی‌اش قاعده مشابهی دارد، ادعا شده است که این‌قاعده بازتاب قاعده‌ای زبانی‌ای است که طبق آن آخرین هجای یک‌ پاره‌گفتار همواره بلند است (گلستون و ریاد ۲۰۰۰). اگر در فارسی نیز ماجرا چنین باشد، حتی شاید معقول‌تر آن باشد که نگاشت هجای آخر به _ را بخشی از قواعد نگاشت زبانی بدانیم. غور بیشتر در این‌باره را به پژوهش‌های آینده می‌سپاریم.

این‌کتاب با ۳۵۰ صفحه، شمارگان ۷۷۰ نسخه و قیمت ۳۵۰ هزار تومان منتشر شده است.

منبع : نشر نو


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی

اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی

توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاس‌ها و امتحانات دانشگاه‌ها

کلاس های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد

معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی

عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی

به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکان‌پذیر نیست

برگزاری پویش یک‌ماهه حفظ سوره فتح در آستانه ماه محرم

جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان می‌رود

کارگردان و عضو خانه تئاتر دچار حادثه شد

شکوه دعای امروز عرفه در مسجد مقدس جمکران

متن تشکر سید مجید موسوی از مهدی رسولی+عکس

پیرمرد بیرجرندی در اوج طوفان پرچم ایران را بر زمین نینداخت

«تیرانداز زبردست» با استقبال کودکان و نوجوانان به چاپ دوم رسید

تارا و رؤیای داشتن یک تلفن همراه شخصی

رمان «فرار از زنگ ورزش» برای نوجوانان منتشر شد

قصه گویی یک اسباب‌بازی ارزان اما اثرگذار برای کودکان

ارسطوی پایتخت با یک سریال جدید به شبکه یک آمد

جناب خان و الیکا عبدالرزاقی به آنتن تلویزیون برگشتند

اسلام‌هراسی علیه زنان محجبه در اروپای سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است

عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟

بازتاب گسترده پیام رهبر انقلاب به مناسبت برگزاری حج در رسانه‌های بین المللی

شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد

درخواست رئیس جمهور: زمینه حضور اساتید برجسته برای انتقال آموزش‌های نوین فراهم شود

آیین‌نامه «توسعه مشارکت‌های مردمی از طریق تشکیل هیئت امنا در مدارس دولتی» تصویب شد

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرن‌هاست حسین حسین (ع) می‌گویند

روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟

توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه

از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعت‌ها را از دست ندهید

آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید

جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا

رئیس‌جمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بین‌الملل را ابلاغ کرد

صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس

روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت

۵۰ برج فناوری احداث می‌شوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری می‌شود

«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟

افزایش پذیرش دانشجوی شهریه‌پرداز در دانشگاه تربیت مدرس

تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان

جزئیات برگزاری امتحانات و کلاس‌های دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد

مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد

۱۷ هزار نسخه خطی کم‌نظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد

«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی می‌افتاد؟

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

راهکارهای مدیریت اضطراب دانش‌آموزان در روزهای امتحان چگونه است؟

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

عملیات بیت‌المقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت می‌شود

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

جزئیات امتحانات و کلاس‌های ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد

بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص

پاسخ یحیی گل‌محمدی به یاوه گویی ترامپ +عکس

اعتراف غم انگیز نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات درباره استفاده از هوش مصنوعی

نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد

نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی

توصیه امام باقر (ع) برای اصلاح جامعه چه بود؟

رباتی که امید را به کودکان مبتلا به ام اس بازگرداند

ربات‌های انسان‌نما در مزارع چین مشغول به کار شدند+عکس

موشک «نیو گلن» پس از سانحه دوباره مجوز پرتاب گرفت

قلمرو مه‌آلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد

فرمانده اولین پرواز انسانی به مریخ یک میلیاردر است+عکس

علت زنگ نزدن طلا کشف شد

استرس خاطرات شما را نابود می‌کند

مهلت ثبت نام کنکور سراسری ۱۴۰۵ تمدید شد

«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد

بهترین‌های جشنواره کن از نظر منتقدان/ فیلم اصغر فرهادی کجاست؟

چرا برنامه شهیدی‌فرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟

جزئیات امتحانات و کلاس‌های ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص

کلاس‌های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

حجت الاسلام پناهیان: مردم پس از میدان سراغ میز مدیران خواهند رفت

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

۴۰ شرکت دانش بنیان در جنگ‌ تحمیلی سوم به صورت کامل تخریب شد

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

چرا برنامه شهیدی‌فرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟

آغاز ثبت‌نام پانزدهمین دوره ارزیابی تخصصی قاریان و مدرسان قرآن کریم

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

علت زنگ نزدن طلا کشف شد

ثبت نام بیش از ۵۷۰ هزار نفر در کنکور ۱۴۰۵ و آزمون دانشجومعلم

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

فعالیت شرکت تاکسی خودران وایمو در یک شهر دیگر تعلیق شد

نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی

نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

قلمرو مه‌آلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد