کد خبر: 161853
ف
معرفی روشی نوین برای شناسایی ناخالصی‌های زردچوبه
پژوهشگران دانشکدگان علوم دانشگاه تهران با به‌کارگیری ترکیبی از روش‌های پیشرفته حسگرهای نوری و مدل‌های یادگیری عمیق، موفق به شناسایی ناخالصی‌های زردچوبه شدند.

به گزارش ثریا - در پژوهشی که به تازگی به سرپرستی دکتر جهانبخش قاسمی، استاد دانشکده شیمی دانشکدگان علوم دانشگاه تهران با همکاری علی صادقی و شکوفه خانی، دانشجویان این دانشکده و همچنین پژوهشگرانی از دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شده، راهکاری معرفی شده است که می‌تواند به عنوان یک راهکار استاندارد در صنایع غذایی برای اطمینان از کیفیت و اصالت محصولات مورد استفاده قرار گیرد.

دکتر قاسمی، سرپرست این تیم تحقیقاتی، درباره اهمیت این پژوهش گفت: زردچوبه به دلیل کاربردهای فراوان در آشپزی، داروسازی و طب سنتی، یکی از محصولات پرمصرف و ارزشمند به‌شمار می‌رود. با این حال در بسیاری از موارد، به انگیزه سودجویی، موادی مانند نشاسته ذرت، آرد گندم و آرد برنج به آن افزوده می‌شود. تشخیص این ناخالصی‌ها با روش‌های سنتی، زمان‌بر، پرهزینه و در مقیاس صنعتی، تقریباً ناممکن است. از این رو، این پژوهش با هدف توسعه یک روش سریع، دقیق و غیرمخرب برای شناسایی و تعیین میزان ناخالصی در زردچوبه انجام شده است.

دکتر قاسمی افزود: در این مطالعه، ترکیبی از روش‌های پیشرفته حسگرهای نوری، شامل طیف‌سنجی مادون قرمز نزدیک (NIR)، تحلیل تصاویر RGB و مدل‌های یادگیری عمیق مانند شبکه‌های عصبی کانولوشنی (CNN) به کار گرفته شد. برای این منظور، سه نمونه زردچوبه خالص از بازارهای محلی تهیه و در آزمایشگاه پودر شدند. سپس این پودرها با مقادیر مختلفی از آرد گندم، آرد برنج و نشاسته ذرت (از ۱% تا ۳۰% ناخالصی نسبت به وزن کل ترکیب) مخلوط شدند. در مجموع، ۷۵ نمونه تهیه و برای هر نمونه، تصاویر RGB و طیف‌های NIR ثبت شد.

عضو هیأت علمی دانشکدگان علوم در توضیح فرآیند جمع‌آوری داده و مدل‌سازی در این پژوهش، گفت: تصاویر RGB با دوربین Canon EOS ۶۰D در یک محفظه نورپردازی کنترل‌شده ثبت شد. سپس با استفاده از تکنیک‌های پیش‌پردازشی مانند تصحیح پراکندگی (MSC) و هموارسازی (Smoothing) پردازش شدند. داده‌های طیف‌سنجی NIR با استفاده از دستگاه Perkin Elmer و با دامنه ۴۰۰۰ تا ۱۲۰۰۰ سانتی‌متر معکوس ثبت شد. این داده‌ها نیز پس از اعمال تبدیل مشتق دوم، اصلاح خط پایه (Detrending) و نرمال‌سازی (SNV) برای مدل‌سازی آماده شدند.

وی در ادامه گفت: در روش تحلیل تصاویر RGB با روش رگرسیون حداقل مربعات جزئی (PLSR) مدلی توسعه یافت که میزان ناخالصی را براساس تغییرات رنگی نمونه‌ها پیش‌بینی کند. نتایج نشان داد که مدل‌های PLSR دارای ضریب تعیین (R²) بالای ۰.۹۹ و خطای پایین (RMSEC) بین ۰.۲۷۶ تا ۰.۹۶۵ هستند که بیانگر دقت بالای مدل در پیش‌بینی درصد ناخالصی بود. در تحلیل طیف‌های NIR با شبکه عصبی کانولوشنی نیز معماری CNN شامل لایه‌های کانولوشن یک‌بُعدی، لایه‌های چگال و لایه خروجی بود. داده‌های طیفی علاوه بر مدل‌سازی اولیه، با افزودن نویز مصنوعی گسترش یافتند تا مقاومت مدل در برابر تغییرات واقعی افزایش یابد. نتایج نشان داد که مدل CNN قادر به پیش‌بینی دقیق غلظت ناخالصی‌ها با خطای میانگین مربعات مطلوب و ضریب تعیین بالای ۰.۸۵ در داده‌های تست و آموزش بود.

دکتر قاسمی درباره نتایج این پژوهش گفت: مدل‌های توسعه‌یافته قادر به تشخیص و تفکیک ۹ سطح مختلف ناخالصی با حساسیت و ویژگی بسیار بالا بودند.

استاد تمام دانشگاه تهران درباره مزایای این روش شناسایی ناخالصی، اظهار داشت: روش پیشنهادی، یک راهکار سریع، غیرمخرب و قابل اعتماد برای پایش کیفیت زردچوبه در سطح صنعتی ارائه می‌دهد. در این روش، ترکیب شیمی‌سنجی (Chemometrics) و یادگیری عمیق باعث افزایش دقت و کاهش نیاز به فرآیندهای آزمایشگاهی پرهزینه و زمان‌بر شده است.

دکتر قاسمی با بیان اینکه مطالعه حاضر نشان داد که ادغام روش‌های تصویربرداری نوری و مدل‌های یادگیری ماشین عمیق، امکان توسعه سامانه‌های کارآمد برای شناسایی تقلب غذایی را فراهم می‌کند، گفت: این رویکرد نه‌تنها دقت و سرعت تحلیل را افزایش می‌دهد، بلکه می‌تواند در آینده به عنوان یک راهکار استاندارد در صنایع غذایی برای اطمینان از کیفیت و اصالت محصولات مورد استفاده قرار گیرد.

منبع : دانشگاه تهران


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

موشک اسپیس ایکس با ماه تصادف می‌کند

انتخاب واحد دانشگاه آزاد اسلامی از تاریخ ۲۴ مرداد آغاز می‌شود

کاهش ۵۰ درصدی خوردگی تجهیزات نیروگاهی با فناوری نانوحباب

توسعه دیپلماسی فناوری ایران و اتیوپی با محوریت صادرات دانش‌بنیان

مهلت ثبت‌نام آزمون‌های علوم پزشکی تا ۲۰ شهریور تمدید شد

کلید اولیه آزمون ارتقای دستیاری منتشر شد/ مشارکت ۹۶ درصدی دستیاران

عدم امکان ثبت درخواست صدور دانشنامه در تعطیلات تابستانی پیام نور

سهروردی به صراحت خود را احیاکننده «حکمت خسروانی ایرانی» قلمداد می کرد

بیعت زنان با زینب کبری؛ آغازِ احیای تمدنِ مهدوی به دستِ زن

تأکید اوقاف بر تسهیل فرآیندها برای توسعه پروژه‌های مذهبی و درمانی

شب شهدای میناب در اربعین/ پدر دو شهید: من از کربلا به کربلا آمدم

رئیس دانشگاه الزهرا کربلا: نهضت حسینی مرزهای طایفه‌ای را شکست داد

چسب زیستی الهام‌گرفته از صدف حسگرهای پوشیدنی را مقاوم‌تر کرد

نگاهی به سه قسمت ابتدایی یک سریال؛ وقتی همه کوریم!

اربعین ۱۴۰۵ با دو شعار مشترک امت اسلامی برگزار می‌شود

گوگل‌پلی ابزارهای تأیید سن را برای توسعه‌دهندگان گسترش می‌دهد

اسپیس ایکس ماهواره جاسوسی به مدار زمین برد

اربعین زیر پوشش ارتباطی/ از رومینگ تا اینترنت رایگان در مسیر زائران

محدودیت آموزش مجازی برای دانشجویان خارجی رفع می‌شود

ایران عضو سازمان جهانی همکاری هوش مصنوعی شد

تصویری از کلاهک خیبرشکن و فتاح سوار بر بوستر حاج قاسم

درخواست برای تفکیک زمان پذیرش رشته‌های بدون آزمون

زائران با سامانه هوشمند «هم موکب» دغدغه اسکان ندارند

راه‌اندازی «بازوی طریق» سامانه هوشمند خدمات‌ به زائران اربعین

مطالبه بزرگ امت اسلام در اربعین امسال خونخواهی قائد شهید است

مفاهیم نهج‌البلاغه را در پیاده‌روی اربعین ترویج کنیم

چه افرادی بدون آنکه به کربلا بروند زائر اباعبدالله هستند؟

مایک لی بازنشسته می‌شود؛ بیماری نمی‌گذارد فیلم بسازم

خنیاگران خیام با «مهرگان» آمدند؛ شنیدن ظرافت‌های موسیقی خراسان

«خورشید اربعین» در رادیو ورزش؛ همراهی با زائران در حماسه استقامت

آیین‌نامه جامع حمایت از دانشجویان توانخواه نهایی شد

سهم دانشجو از نرخ غذای دانشجویی مشخص شد

پیش ثبت‌نام ۸۱۰ هزار دانش‌آموز پایه هفتم

آموزش و پرورش با ۱۰۰ موکب، آماده خدمت‌رسانی به زائران اربعین است

روایت زائرانی که اربعین را از شرق ایران آغاز می‌کنند در کتاب «شاه است حسین»

پرچم‌هایی در پیاده روی اربعین که هنوز خون را به یاد دارند

تصویر کمتر دیده شده از آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای در نماز جمعه نصر

چالش‌های عکاسی طبیعت چیست؟ سید صابر امامی پاسخ می‌دهد

جزئیات شرکت در آزمون های دانشنامه و گواهینامه فوق تخصصی پزشکی تعیین شد

اصغر خلیلی مدیریت مجموعه تئاتر شهر را بر عهده گرفت

آلبوم جدید خواننده پاپ در راه است

اودیسه نولان در ایکس لو رفت؛ ایلان ماسک در برابر نولان

جزئیات آزمون‌های دانشنامه و گواهینامه تخصصی پزشکی را اینجا بخوانید

اجرای نزدیک به ۱۵ پروژه ملی در وزارت علوم پس از جنگ

۱۳۰ هزار فعالیت انجمن‌های علمی دانشجویی در کشور ثبت شدند

دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر مسیر شغلی خود را طراحی می‌کنند

مدیر ارشد اوپن ای آی به این شبکه اجتماعی معتاد شده بود

متا تحقیق درباره خطرات اینستاگرام برای نوجوانان را نادیده گرفت

پرتاب ۵ هزار ماهواره آمازون برای بهبود کیفیت اینترنت در جهان

تسهیلات ویژه دانشگاه آزاد برای اربعین امسال/ استقرار مواکب در ۵ مرز کشور

ثبت نام جذب دانش‌آموختگان دکتری در دانشگاه‌ها آغاز شد؛ ۲ شرط اصلی برای ورود

مشاور شورای آموزش پزشکی: ۲ متخلف آزمون دستیاری به مقامات قضایی تحویل داده شدند

«مردم نمایی» روایتی دیگر از ماجرای نیما تکیدو

حاج حسین ملک دارایی‌های فناپذیر را به میراثی تمدنی تبدیل کرد

پناهیان: بزرگ‌ترین تشییع‌های تاریخ مربوط به امامین انقلاب است

جستجوی حقیقت در مه‌آلودگی ابطال‌پذیری پوپر/سطحی‌نگری در علوم انسانی

جزئیات برگزاری مصاحبه مجازی متأخرین دکتری ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد اعلام شد

قیمت سامسونگ گلکسی و زد فولد گران می شود

خبر مصوبه شورای عالی فضای مجازی برای برخورد با بلاگرها تکذیب شد

رشد استقبال از آزمون دستیاری در سال‌های اخیر

‏ تصویری از تابوت استاد مرحوم اکبر عبدی

پارادوکس در وقف، سودجویی ناشر و موزّع

فانتزی‌ که به شاهنامه تکیه زده است/ احیای حماسه در ادبیات فانتزی ایران

رمان دینی باید افراد معاند و خاکستری را هم پای کتاب بنشاند

بعد از انفجار پیجرها، زندگی چگونه ادامه پیدا کرد؟

حافظه مکتوب ایران چگونه زنده می‌ماند؟

بزرگداشت شیخ صفی‌الدین اردبیلی در فضای مجازی

صفحه رسمی سفارت آلمان در تهران شایعات تخلیه کارکنان این نمایندگی دیپلماتیک را تکذیب کرد

تصویری از برخاستن ستون دود در اربیل عراق

رهبر شهید بیش از حوزویان با نخبگان دانشگاهی دیدار داشتند

ترامپ انتقام جریمه گوگل را از اروپا می گیرد

خونخواهی رهبر شهید ادامه یک مطالبه تاریخی است؛ انتقام با بیشترین ضربه

اعلام دستمزد طراحان صحنه و لباس تئاتر در سال ۱۴۰۵

خالق فیلم معروف «ماسک» از دنیا رفت؛ جیم کری از همکاری با وی تشکر کرد

خداحافظ آقای عبدی؛ دلمان برایتان تنگ می‌شود

اعزام ۴۷۴ معلم برگزیده به مدارس خارج از کشور

وزیر آموزش و پرورش: کنکور به موقع برگزار می‌شود

کشف آنزیمی که می‌تواند پیری را معکوس کند

چت جی پی تی در سراسر جهان مختل شد

ثبت نام دانش آموختگان خارج از کشور در آزمون پیش کارورزی پزشکی آغاز شد

رشد استقبال از آزمون دستیاری در سال‌های اخیر

ثبت نام جذب دانش‌آموختگان دکتری در دانشگاه‌ها آغاز شد؛ ۲ شرط اصلی برای ورود

آیین‌نامه جامع حمایت از دانشجویان توانخواه نهایی شد

جزئیات برگزاری مصاحبه مجازی متأخرین دکتری ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد اعلام شد

مشاور شورای آموزش پزشکی: ۲ متخلف آزمون دستیاری به مقامات قضایی تحویل داده شدند

اصغر خلیلی مدیریت مجموعه تئاتر شهر را بر عهده گرفت

قیمت سامسونگ گلکسی و زد فولد گران می شود

تسهیلات ویژه دانشگاه آزاد برای اربعین امسال/ استقرار مواکب در ۵ مرز کشور

روایت زائرانی که اربعین را از شرق ایران آغاز می‌کنند در کتاب «شاه است حسین»

تصویر کمتر دیده شده از آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای در نماز جمعه نصر

آموزش و پرورش با ۱۰۰ موکب، آماده خدمت‌رسانی به زائران اربعین است

پیش ثبت‌نام ۸۱۰ هزار دانش‌آموز پایه هفتم

اودیسه نولان در ایکس لو رفت؛ ایلان ماسک در برابر نولان

خبر مصوبه شورای عالی فضای مجازی برای برخورد با بلاگرها تکذیب شد

اجرای نزدیک به ۱۵ پروژه ملی در وزارت علوم پس از جنگ

چالش‌های عکاسی طبیعت چیست؟ سید صابر امامی پاسخ می‌دهد

۱۳۰ هزار فعالیت انجمن‌های علمی دانشجویی در کشور ثبت شدند

متا تحقیق درباره خطرات اینستاگرام برای نوجوانان را نادیده گرفت

مدیر ارشد اوپن ای آی به این شبکه اجتماعی معتاد شده بود

درخواست برای تفکیک زمان پذیرش رشته‌های بدون آزمون

پرتاب ۵ هزار ماهواره آمازون برای بهبود کیفیت اینترنت در جهان

جزئیات شرکت در آزمون های دانشنامه و گواهینامه فوق تخصصی پزشکی تعیین شد

پرچم‌هایی در پیاده روی اربعین که هنوز خون را به یاد دارند

جزئیات آزمون‌های دانشنامه و گواهینامه تخصصی پزشکی را اینجا بخوانید

آلبوم جدید خواننده پاپ در راه است

دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر مسیر شغلی خود را طراحی می‌کنند

تصویری از کلاهک خیبرشکن و فتاح سوار بر بوستر حاج قاسم

سهم دانشجو از نرخ غذای دانشجویی مشخص شد

‏ تصویری از تابوت استاد مرحوم اکبر عبدی

پناهیان: بزرگ‌ترین تشییع‌های تاریخ مربوط به امامین انقلاب است