به گزارش ثریا - با گسترش سریع فناوری، سازمانها ناچار شدهاند خدمات خود را مدرنتر و نوآورانهتر ارائه دهند. یکی از بخشهایی که به شدت تحتتأثیر این روند قرار گرفته، مراکز آرشیوی و اطلاعرسانی هستند؛ مراکزی که اسناد و اطلاعات را به صورت الکترونیکی ذخیره، مدیریت و سازماندهی میکنند. در این زمینه، نرمافزارهای مدیریت آرشیو نقش مهمی دارند اما همین نرمافزارها نیز با محدودیتهایی روبهرو هستند. علاوهبر این، تهدیدهایی مانند دستکاری اسناد، جعل، ویروسهای رایانهای، هزینههای بالای نگهداری و نبود استانداردهای مشخص، از جمله دغدغههایی هستند که امنیت و کارایی این مراکز را به خطر انداختهاند.
یکی از فناوریهایی که در سالهای اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده، فناوری بلاکچین است. بلاکچین در اصل برای ارزهای دیجیتال طراحی شده اما بهدلیل ویژگیهایی مانند جلوگیری از تغییر اطلاعات، شفافیت، تمرکززدایی و امنیت بالا، حالا مورد توجه مراکز اسنادی و آرشیوی قرار گرفته است. در کشورهای مختلف پروژههایی برای بررسی امکان استفاده از این فناوری در مدیریت اسناد انجام شده، اما همچنان در بسیاری از نقاط جهان، از جمله ایران، این فناوری به صورت گسترده در آرشیوها اجرا نشده و همچنان در مرحله بررسی و آزمون است. همین مسئله ضرورت بررسی شرایط، موانع و عوامل تأثیرگذار بر پیادهسازی این فناوری را برجسته میکند.
در همین راستا، مهدیه میرزابیگی، دانشیار بخش علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شیراز، بههمراه سه تن از همکاران دانشگاهی خود، پژوهشی را انجام دادند تا بررسی کنند چه عواملی میتوانند در بهرهگیری از فناوری بلاکچین در آرشیوهای دیجیتال تأثیرگذار باشند. آنها تلاش کردند از زاویهای ساده و علمی، امکان استفاده از این فناوری نوظهور را در مدیریت بهتر و امنتر اسناد بررسی کنند.
برای انجام این پژوهش، از روشی کیفی بهنام «فراترکیب» استفاده شد. این روش یعنی پژوهشگران با مطالعه دقیق مقالات و پژوهشهای پیشین، به یک جمعبندی کلی از یافتههای موجود میرسند. در این مطالعه، بیش از ۱۰۰ مقاله فارسی و انگلیسی مربوط به سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۳ بررسی شد که پس از حذف موارد تکراری یا نامرتبط، ۴۰ مقاله باقی ماند. پژوهشگران سپس دادههای این مقالات را دستهبندی و تحلیل کردند و در نهایت مدلی مفهومی از عوامل مؤثر بر اجرای بلاکچین در آرشیوها ارائه دادند.
نتایج بهدستآمده نشان میدهند که بهرهگیری از فناوری بلاکچین در آرشیوها تحتتأثیر شش دسته عامل است: فرهنگی، قانونی، فنی، اقتصادی، آموزشی و زیستمحیطی. هرکدام از این عوامل به بخشهای کوچکتری تقسیم میشوند که در مجموع ۲۷ زیرعامل را شامل میشوند. به عنوان مثال، عوامل فنی شامل بیشترین تعداد زیرعاملها بودند، که نشاندهنده پیچیدگی بالای پیادهسازی فناوری در سطح سختافزاری و نرمافزاری است.
پژوهشگران در تحلیل نتایج تأکید کردند که بدون شناخت درست از این عوامل، اجرای موفق فناوری بلاکچین در آرشیوها ممکن نیست و حتی ممکن است هزینههای بالایی بر سازمانها تحمیل کند. آنها اشاره کردند که اگرچه عوامل فنی مهماند، اما عوامل انسانی مانند فرهنگ و آموزش نقش تعیینکنندهای در پذیرش فناوری دارند. بدون فرهنگسازی و آموزش مناسب، حتی بهترین فناوریها نیز نمیتوانند به درستی اجرا شوند.
بر اساس این نتایج، فناوری فوق، به دلیل ویژگیهایی مانند کاهش واسطهها، افزایش شفافیت و جلوگیری از جعل اسناد، میتواند تحولی جدی در مدیریت اطلاعات ایجاد کند. با این حال، نبود آشنایی کافی میان کارکنان، مقاومت فرهنگی، نبود قوانین مشخص و کمبود بودجه، از جمله موانعی هستند که جلوی بهرهگیری از این فناوری را میگیرند.
پژوهشگران تأکید میکنند که برای موفقیت در استفاده از بلاکچین، باید تمام این موانع را همزمان در نظر گرفت و برایشان راهحل پیدا کرد. همچنین، توجه به آثار زیستمحیطی فناوری و استفاده از نسخههای جدیدتر بلاکچین که کممصرفترند، از دیگر نکاتی است که در این پژوهش مورد توجه قرار گرفته است.
مقاله علمی پژوهشی حاصل از این مطالعه در فصلنامه «پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات» منتشر شده که از سوی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) منتشر میشود؛ نشریهای که به انتشار پژوهشهای کاربردی در زمینه مدیریت اطلاعات، اسناد و فناوریهای نوین اختصاص دارد.
منبع : بلاک چین
انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت
حجتالاسلام قمی: وحدت یعنی همبستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام
راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است
اعلام مجموعههای امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶
بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی
فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی
اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان
انتشار آثار میانرشتهای مسئلهمحور؛ اولویت جدید گروه سیاستپژوهی علوم انسانی
تغییر زمان آزمونهای کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید
احیای اخلاق در زندگی فردی و اجتماعی با بازخوانی فلسفه عاشورا
بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی
دعوت از عاشقان اهل بیت برای شرکت در طرح توسعه حرم امام حسین (ع)
منطقه زینبیه استانبول سیاهپوش محرم شد؛ آغاز برنامه های عزاداری
رئیس سازمان فضایی ایران خبر داد: بهکارگیری ظرفیتهای ویژه ماهوارهای در تشییع رهبر شهید انقلاب
زنگ میراث فرهنگی و موزه در مدارس نواخته میشود
معافیت برخی المپیادها از کنکور و همزمانی آزمونها؛ همچنان چالش اصلی دانشآموزان
قابل توجه دانش آموزان: برنامه جدید امتحانات نهایی اعلام شد+جدول
هشدار به مدارس غیردولتی؛ با هرگونه دریافت شهریه غیرقانونی برخورد میشود
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: اختیار پذیرش دانشجویان به دانشگاهها واگذار شود
حاج اکبر مولایی در اولین شب از ماه محرم آسمانی شد
روایت شیخ حسین انصاریان از سه حقی که خداوند بر انسانها نهاده است
تجمعات خیابانی و مراسم ویژه در میادین تهران برای عزاداری محرم
مصرفگرایی؛ پارادایم فرهنگی که تمام زندگی بشر را تسخیر کرد
شروع برنامه ملی «میناب ۱۵۶»؛ بورسیه تحصیلی برای دانشجویان مستعد کمبرخوردار
علی دایی به دیدار اکبر عبدی رفت+عکس
خروج هواپیماهای سوخترسان آمریکایی از فلسطین اشغالی پس از تفاهم با ایران
امیرحسین مدرس برنامه نغمههای حسینی را به مناسبت ماه محرم اجرا میکند
منوچهر هادی: درآوردن سکانس صدای رئیس جمهور در سریال ۴۸ ساعت وقت گرفت
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) حال و هوای محرمی گرفت
نمایش تابوت عهد در تالار سایه به روی صحنه میرود
پانتهآ پناهیها در نمایش جدید صابر ابر به روی صحنه میرود
زمان تشییع پیکر بهروز رضوی اعلام شد
مساجد پایگاههایی برای شناسایی استعدادهای درخشان
به یاد کودکان میناب در جام جهانی فوتبال
اخلاص و پیامرسانی؛ کلید ماندگاری عاشورا
نگاهی به پیشینه تاریخی ایرانیان در عزاداری محرم
شبکههای اجتماعی برای زیر ۱۶ سالهها ممنوع شد
تمرکز بر امنیت سایبری و تابآوری شبکه در ایام تشییع رهبر شهید
دانشگاه علوم پزشکی تهران رتبه ۷۰۱ جهان را کسب کرد؛ همچنان صدرنشین دانشگاههای ایران
محقق ایرانی پمپ مینیاتوری برای نرم روباتها ابداع کرد
اندیشمندان مسلمان از شهدای کودک میناب میگویند
خبر خوش برای فناوران علوم شناختی؛ حمایت بدون سقف از طرحهای فناوری
دانشجویان میتوانند اعتراض به احکام انضباطی را به وزارت علوم بدهند
وزیر علوم: دانشجویان جدیدالورود احتمالاً از نیمسال دوم وارد دانشگاه میشوند
زمان برگزاری آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته ۱۴۰۵ جابهجا شد
خودروهای خودران بایدو با نام «AmiGo» مجوز فعالیت در شرق سوئیس گرفتند
رقابت سخت منطقهای برای جذب دانشجویان خارجی؛ هشدار دانشگاه امیرکبیر
امضای تفاهمنامه مشترک دانشگاههای صنعتی UT۵ برای تقویت همافزایی
تغییر زمان امتحانات دانشگاهها در ایام تشییع رهبر شهید انقلاب
تأثیر مثبت نمرات پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵؛ سوابق دوازدهم همچنان ۶۰ درصد
طرح «حامی» برای جبران کاستیهای یادگیری دانشآموزان اجرا میشود
وام ودیعه مسکن دانشجویان علوم پزشکی برای شهر تهران افزایش یافت
شهید لاریجانی؛ الگویی که مصلحت جامعه را بر فرد مقدم میدانست
بحران صندلی خالی در دانشگاهها؛ هشدار درباره آینده نزدیک
رئیس دانشگاه جامع انقلاب اسلامی: روحیه دفاع مقدس را در علم و فناوری بازتولید کنیم
حذف آزمون جامع در راه است؟ برنامه تحول وزارت علوم برای مقاطع کارشناسی تا دکتری
سنت منطقی اسلامی چگونه پشتوانه مواجهه با منطق ریاضی است؟
جهان اسلام به این روحانی فرزانه و اهل ادب میبالد
بانو مجتهده امین نماد توانمندی زنان است
بازیگر معروف: صداپیشگان شایسته دریافت اسکار بازیگری هستند
اختتامیه پویش ملی وطن به روایت من برگزار شد
اهدای نامه سید مجید موسوی و انگشتر یادبود به فرزند شهید سید مصطفی میرغفاری
حرمهای کربلا در آستانه محرم سیاه پوش شدند
زمان تشییع رهبر شهید اعلام شد +جزئیات را اینجا بخوانید
هزینه ثبتنام جهش تحصیلی دانشآموزان اعلام شد
مجموعهکتاب «داستانهای غولی» درباره اهمیت آب به کودکان میآموزد
نگاهی به نقش توییتر در جنگ رسانهای دشمن در کتاب «توئیتری شدن سیاست»
تکرار سنت اهریمنی استکبار در عاشورای ۱۴۰۵ در حمله به یک منابع آب
طراح بازی «نجات دختران اپستین توسط بچههای میناب» از این بازی میگوید
درباره زندگی رازآمیز درختان در این کتاب بخوانید
هکرها پیامرسان دولتی فرانسه را هک کردند
رونمایی آستان مقدس علوی از پروژه نگارش نسخهای نفیس از نهجالبلاغه
اختراع کتی که هوا را به آب آشامیدنی تبدیل میکند
وزیر علوم: اساتید دانشگاه با امید و انگیزه در کلاس درس حاضر شوند
مقابله با موج محتوای غیرقانونی در بحرانها؛ بریتانیا شبکههای اجتماعی را ملزم به سازوکار ویژه کرد
شکایت جدید علیه OpenAI؛ ChatGPT نتوانست جلوی خودکشی کاربر را بگیرد
مأموریت دانشگاهها در برنامه «مهر» برای حل بحران آب، ناترازی انرژی و تورم
بازگشت ۴۵۰۰ دانشجوی دانشگاه شریف از امروز
تأکید رئیس مرکز هیئت امنا و ممیزه بر نقش کلیدی فناوری در دفاع ملی
آگهی/ از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
افزایش سهمیه بومی در دستیاری دندانپزشکی؛ اعلام آخرین مهلت ثبتنام
وزیر علوم: دانشجویان جدیدالورود احتمالاً از نیمسال دوم وارد دانشگاه میشوند
مأموریت دانشگاهها در برنامه «مهر» برای حل بحران آب، ناترازی انرژی و تورم
اختتامیه پویش ملی وطن به روایت من برگزار شد
اپ ادیتس متا صاحب دستیار هوش مصنوعی می شود
امضای تفاهمنامه مشترک دانشگاههای صنعتی UT۵ برای تقویت همافزایی
تکرار سنت اهریمنی استکبار در عاشورای ۱۴۰۵ در حمله به یک منابع آب
تأکید رئیس مرکز هیئت امنا و ممیزه بر نقش کلیدی فناوری در دفاع ملی
اهدای نامه سید مجید موسوی و انگشتر یادبود به فرزند شهید سید مصطفی میرغفاری
تبدیل شدن آئین تعویض پرچم امام حسین(ع) به رویدادی جهانی
حذف آزمون جامع در راه است؟ برنامه تحول وزارت علوم برای مقاطع کارشناسی تا دکتری
بحران صندلی خالی در دانشگاهها؛ هشدار درباره آینده نزدیک
شهید لاریجانی؛ الگویی که مصلحت جامعه را بر فرد مقدم میدانست
تاکید بر ارتقای کیفیت آموزش هُنر در مدارس
رئیس دانشگاه جامع انقلاب اسلامی: روحیه دفاع مقدس را در علم و فناوری بازتولید کنیم
تغییر زمان امتحانات دانشگاهها در ایام تشییع رهبر شهید انقلاب
زمان برگزاری آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته ۱۴۰۵ جابهجا شد
تأثیر مثبت نمرات پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵؛ سوابق دوازدهم همچنان ۶۰ درصد
بازگشت ۴۵۰۰ دانشجوی دانشگاه شریف از امروز
زمان تشییع رهبر شهید اعلام شد +جزئیات را اینجا بخوانید
مقابله با موج محتوای غیرقانونی در بحرانها؛ بریتانیا شبکههای اجتماعی را ملزم به سازوکار ویژه کرد
مجموعهکتاب «داستانهای غولی» درباره اهمیت آب به کودکان میآموزد
رقابت سخت منطقهای برای جذب دانشجویان خارجی؛ هشدار دانشگاه امیرکبیر
دانشجویان میتوانند اعتراض به احکام انضباطی را به وزارت علوم بدهند
ایلان ماسک نخستین تریلیونر دنیا میشود
نگاهی به نقش توییتر در جنگ رسانهای دشمن در کتاب «توئیتری شدن سیاست»
بانو مجتهده امین نماد توانمندی زنان است
خودروهای خودران بایدو با نام «AmiGo» مجوز فعالیت در شرق سوئیس گرفتند
آگهی/ از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
جهان اسلام به این روحانی فرزانه و اهل ادب میبالد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.