کد خبر: 163457
ف
نوحه‌ای سوزناک برای امام حسین (ع) که بدون حتی یک فعل، معنا را منتقل می‌کند
نوحه «دشنه بر لب تشنه» یکی از آثارتأثیرگذار و مشهور حاج حسین فخری است که دو ویژگی خاص دارد، یکی این که در سراسر شعر این نوحه حتی یک فعل وجود ندارد، و دوم اینکه شعر نوحه پر از تکرار است.
به گزارش ثریا نوحه «دشنه بر لب تشنه» یکی از آثار تأثیرگذار و مشهور حاج حسین فخری است که با صدایی دلنشین و اجرای خاص خود، فضای عمیق و جان‌سوزی از واقعه عاشورا و مصائب امام حسین (ع) و یارانش خلق کرده است.

اما این نوحه دو ویژگی خاص دارد، یکی اینکه در سراسر شعر این نوحه حتی یک فعل وجود ندارد! تمامِ متنِ نوحه ترکیبات وصفی یا اضافی است و تشبیه و استعاره:

دشنه، بر لب تشنه

بر لب تشنه، بر لب تشنه، بر لب تشنه

خنجر، بر تار حنجر

بر تار حنجر، بر تار حنجر، بر تار حنجر

در خواب، کودک بی تاب

کودک بی تاب، کودک بی تاب، کودک بی تاب

خاموش، طفل در آغوش

طفل در آغوش، طفل در آغوش، طفل در آغوش

زینب، آیه‌ها بر لب

آیه‌ها بر لب، آیه‌ها بر لب، آیه‌ها بر لب

خواهر، داغ برادر

داغ برادر، داغ برادر، داغ برادر

عباس، بوی گل یاس

بوی گل یاس، بوی گل یاس، بوی گل یاس

اکبر، لاله پرپر

لاله پرپر، لاله پرپر، لاله پرپر

بیدار، سینه تب دار

سینه تب دار، سینه تب دار، سینه تب دار

فریاد، این همه بیداد

این همه بیداد، این همه بیداد، این همه بیداد

هیهات، شام خرابات

شام خرابات، شام خرابات، شام خرابات

گریان، محفل یاران

محفل یاران، محفل یاران، محفل یاران

آتش، شعله سرکش

شعله سرکش، شعله سرکش، شعله سرکش

بستر، خیمه خاکستر

خیمه خاکستر، خیمه خاکستر، خیمه خاکستر

عالم، غرقه در ماتم

غرقه در ماتم، غرقه در ماتم، غرقه در ماتم

بر لب، ناله‌های شب

ناله‌های شب، ناله‌های شب، ناله‌های شب…

نوحه پر از تصویر است، انگار قاب‌هایی از واقعه عاشوراست. با تصاویری از شهدای کربلا آغاز می‌شود؛ از لب تشنه امام حسین (ع) و خنجری که بر تارهای حنجر کشیده می‌شود، تا خواب کودکان بی‌تاب و خاموشی طفلان در آغوش مادرها، و حضرت زینب با آیه‌ها بر لب… در زمان می‌رود و برمی‌گردد، انگار تصاویری عظیم دیده است، باز یادش می‌افتد و دوباره تکرارش می‌کند و توالی حوادث را به هم می‌ریزد.

تکرار ویژگی دوم شعر نوحه است، اساساً تکرار بیانگر نوعی سوگ است. همانطور که در آئین عزاداری تکرار در انجام یک حرکت مثل سینه و زنجیر زدن یا لطم کردن و به سر و صورت زدن، یا تکرار یک آوا در سوگواری زنان مانند تکرار ولدی ولدی در عربی و رودُم رودُم (هر دو به معنی فرزندم فرزندم) در عزاداری عشایر و… این نوحه به بیان غم و ماتم اهل بیت و یاران امام پرداخته و فضای حزن‌انگیزی ایجاد می‌کند.

از سوی دیگر حسین فخری این نوحه را به آرامی و سبک خاص خودش اجرا می‌کند که به دلیل تسلط و مهارت او در آهنگسازی و نوحه‌خوانی، بسیار مورد توجه قرار گرفته است. اجرای آرام او اجرای دقیقی است، هر جا که لازم است صدا را بالا می‌برد و لحن را محکم می‌کند، این توانایی ویژه و تسلط او بر کلام و حالت بیان است که به عمق احساسات نوحه می‌افزاید.

منبع: مهر


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز می‌شوند

ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است

از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»

چه کسی گفته است قهرمان‌ها فقط در خط مقدم ساخته می‌شوند؟

نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟

غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل می‌دهد؟

روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا

حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد

فیلم ۱۰۰ جشنواره ایده‌هاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی

معرفی بهترین برنامه‌های تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد

سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریال‌های نوستالژیک اضافه می‌شود

سامانه «سادان» برای ارزش‌گذاری دارایی‌های نامشهود راه‌اندازی می‌شود

آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد

بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه

شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی

روند پرداخت یارانه‌های تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند

بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند

نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد

دانشگاه صنعتی امیرکبیر به‌دنبال جذب دانش‌آموزان مستعد کشورهای همسایه

شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید

هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم

لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد

به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد

کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد

حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران

نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵

نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است

افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت

۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند

ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش

مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد

تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵

پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی

بزرگ‌ترین رقابت دانش‌آموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد

شرکت انگلیسی داده‌های مشتریانش را به هکرها داد

مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد

حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار داده‌ها به کوه

چالش‌های مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی

مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند

قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد

سهمیه ویژه کنکور برای آسیب‌دیدگان جنگ نیازمند بازنگری است

پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟

پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰

عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد

نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی

نسل امروز بی اراده‌تر از نسل قبل است؟

از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوه‌ای از حرم بانوی کرامت

حجت‌الاسلام قمی: مردم نمی‌گذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد

جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت

خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه

«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج

چرا عرفان‌های نوپدید برای جوان امروز جذاب‌اند؟

نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال

شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد

دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمی‌کند؛ آغاز ایمن‌سازی

«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی

حسین علیزاده مهمان «هم‌کلام» می‌شود

بازی «بوم‌بوم» با حضور خانواده شهید طهرانی‌مقدم رونمایی شد

«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد

محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور می‌شد؟

اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست

رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریم‌های علمی برنامه‌ریزی می‌کنیم

روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی

توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!

برگزیدگان ‌بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند

اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفته‌شدگان تخصصی و فوق‌تخصصی پزشکی

علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟

مهلت مجدد ثبت‌نام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵

ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاه‌ها

تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی داده‌های دانشگاهی

آمار جالب از ازدواج‌های دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواج‌های دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته

آزمون‌های کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار می‌شود

روبات‌ها در لهستان راهپیمایی کردند

ورود تاکسی‌های خودران به ناوگان اوبر در لندن

آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش

وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبت‌نام در مدارس دولتی ممنوع است

برنامه‌های «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا می‌شود

انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایه‌گذاری در ۷هزار شرکت نوپا

کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد

آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد

سهمیه ویژه کنکور برای آسیب‌دیدگان جنگ نیازمند بازنگری است

مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد

تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵

مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد

پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی

شرکت انگلیسی داده‌های مشتریانش را به هکرها داد

بزرگ‌ترین رقابت دانش‌آموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد

افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت

نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد

از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوه‌ای از حرم بانوی کرامت

قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد

مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند

نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵

حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار داده‌ها به کوه

ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش

نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است

دانشگاه صنعتی امیرکبیر به‌دنبال جذب دانش‌آموزان مستعد کشورهای همسایه

نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال

هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم

چالش‌های مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی

۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند

به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد

حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران

شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید

نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی

نسل امروز بی اراده‌تر از نسل قبل است؟

«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج

شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد

پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰

کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد