کد خبر: 168448
ف
چرا برخی از خاطرات یک عمر باقی می‌مانند و برخی زود محو می‌شوند؟
دانشمندان، سیستمی مرحله‌به‌مرحله کشف کرده‌اند که تعیین می‌کند مغز کدام خاطره‌ها را تثبیت و کدام‌ها را محو کند. با ردیابی فعالیت مغز در حین یادگیری در محیط واقعیت مجازی، پژوهشگران مولکول‌هایی را شناسایی کردند که بر دوام خاطره‌ها اثر می‌گذارند. هر مولکول در بازه‌ زمانی متفاوتی عمل می‌کند و در کنار هم الگویی هماهنگ برای حفظ خاطره‌ها می‌سازند. این یافته‌ها نگاه تازه‌ای به فرایند شکل‌گیری حافظه ارائه می‌دهد.

به گزارش ثریا - خاطره‌های بلندمدت از طریق مجموعه‌ای لایه‌لایه از برنامه‌های مولکولی شکل می‌گیرند که تجربه‌های مهم را به‌تدریج تقویت می‌کنند و اجازه می‌دهند سایر خاطره‌ها محو شوند. این فرایند بر فعالیت هماهنگ تالاموس، قشر مغز و تنظیم‌کننده‌های ژنی متکی است.

به نقل از ساینس‌دیلی، روزانه، مغز برداشت‌های گذرا، جرقه‌های خلاقیت و تجربه‌های عاطفی را به خاطره‌های پایدار تبدیل می‌کند که هویت ما را شکل می‌دهند و تصمیم‌هایمان را هدایت می‌کنند. پرسش اصلی علوم اعصاب این بوده که مغز چگونه تصمیم می‌گیرد کدام اطلاعات ارزش ذخیره شدن دارند و چه مدت باید باقی بمانند.

یافته‌های تازه نشان می‌دهد خاطره‌های بلندمدت از طریق مجموعه‌ای از مکانیزم‌های زمان‌بندی مولکولی شکل می‌گیرند که در بخش‌های مختلف مغز فعال می‌شوند. با استفاده از سامانه‌ رفتاری واقعیت مجازی در موش‌ها، دانشمندان عوامل تنظیمی را شناسایی کردند که به خاطره‌ها کمک می‌کنند وارد حالت‌های پایدارتر شوند یا کاملا محو گردند.

مطالعه‌ای که در نشریه  نیچر منتشر شد، نشان می‌دهد چندین ناحیه‌ مغزی با هم کار می‌کنند تا خاطره‌ها را در طول زمان بازسازمان‌دهی کنند، با ایستگاه‌های بازرسی که اهمیت هر خاطره و دوام آن را ارزیابی می‌کنند.

این کشف کلیدی است، زیرا توضیح می‌دهد چگونه دوام خاطره‌ها تنظیم می‌شود. آنچه انتخاب می‌کنیم به یاد بیاوریم، یک فرایند پیوسته و در حال تحول است، نه یک تغییر ناگهانی شبیه کلید روشن/خاموش.

سال‌ها پژوهشگران بر دو مرکز اصلی حافظه تمرکز داشتند: هیپوکامپ (حافظه کوتاه‌مدت) و قشر مغز (حافظه بلندمدت). تصور می‌شد خاطره‌های بلندمدت پشت کلیدهای زیستی روشن/خاموش ذخیره می‌شوند.

مدل‌های موجود شامل مولکول‌هایی شبیه ترانزیستور بودند که به‌صورت روشن/خاموش عمل می‌کردند. این دیدگاه قدیمی توضیح نمی‌داد چرا بعضی خاطره‌های بلندمدت فقط چند هفته می‌مانند و بعضی دهه‌ها زنده‌اند.

در سال ۲۰۲۳، محققان  مدار مغزی‌ای را توصیف کردند که سیستم‌های حافظه کوتاه‌مدت و بلندمدت را به هم وصل می‌کند. عنصر مرکزی این مسیر تالاموس است که تعیین می‌کند کدام خاطره‌ها باید حفظ شوند و آن‌ها را برای تثبیت بلندمدت به قشر مغز می‌فرستد.

این کشف پرسش‌های عمیق‌تری را مطرح کرد: پس از خروج خاطره‌ها از هیپوکامپ چه رخ می‌دهد و چه فرایندهای مولکولی تصمیم می‌گیرند خاطره پایدار شود یا محو گردد؟

برای بررسی این مکانیسم‌ها، گروه پژوهشی سامانه‌ای واقعیت مجازی را ساخت که به موش‌ها امکان شکل‌گیری خاطره‌های خاص می‌داد. با تغییر تعداد دفعات تکرار تجربه‌ها، توانستند برخی خاطره‌ها را پایدارتر کنند و سپس فعالیت مغز را بررسی کنند.

برای فراتر رفتن از همبستگی، پژوهشگران از سامانه‌ غربالگری مبتنی بر کریسپر استفاده کردند تا فعالیت ژن‌ها در تالاموس و قشر مغز را تغییر دهند. حذف برخی مولکول‌ها طول عمر خاطره‌ها را تغییر داد و هر مولکول در بازه‌ زمانی خاصی عمل می‌کرد.

نتایج نشان داد حافظه بلندمدت بر یک دنباله‌ برنامه‌های تنظیم ژنی متکی است که مانند تایمرهای مولکولی در مغز فعال می‌شوند.

تایمرهای اولیه سریع فعال می‌شوند، اما زود خاموش می‌شوند و خاطره‌ها محو می‌شوند. تایمرهای دیرتر به‌تدریج روشن می‌شوند و تجربه‌های مهم، حمایت ساختاری پیدا می‌کنند و پایدار می‌مانند. تکرار تجربه‌ها در این مطالعه به‌عنوان شاخص اهمیت عمل کرد.

محققان سه تنظیم‌کننده‌ رونویسی کلیدی را شناسایی کردند. Camta۱ و Tcf۴ در تالاموس و Ash۱l در قشر سینگولیت قدامی.

این مولکول‌ها برای شکل‌گیری اولیه خاطره لازم نیستند، اما برای حفظ آن حیاتی‌اند. اختلال در Camta۱ و Tcf۴ ارتباط تالاموس و قشر مغز را ضعیف کرد و موجب از دست رفتن خاطره شد.

طبق مدل، شکل‌گیری حافظه در هیپوکامپ آغاز می‌شود. Camta۱ حافظه اولیه را حفظ می‌کند. سپس Tcf۴ فعال می‌شود و چسبندگی سلولی و حمایت ساختاری را تقویت می‌کند. در نهایت Ash۱l با تغییرات کروماتین، پایداری خاطره را ممکن می‌سازد.

Ash۱l  بخشی از خانواده‌ پروتئین‌های متیل‌ترانسفراز هیستونی است که در سیستم‌های دیگر هم عملکرد حافظه‌ مانند شکل می‌دهد. در سیستم ایمنی، بدن را قادر می‌سازند عفونت‌های گذشته را به یاد بیاورد. در رشد، به سلول‌ها کمک می‌کنند هویت خود (مثلا نورون یا عضله بودن) را حفظ کنند. مغز ممکن است همین مکانیزم‌های حافظه سلولی را برای حمایت از خاطره‌های شناختی استفاده کند.

کاربردهای بالینی

این کشف می‌تواند به درمان بیماری‌های مرتبط با حافظه کمک کنند. با شناخت برنامه‌های ژنی حافظه، شاید بتوان مسیرهای خاطره را در اطراف نواحی آسیب‌دیده مثلا در آلزایمر مجدد هدایت کرد.

گروه پژوهشی اکنون قصد دارد بررسی کند این تایمرهای مولکولی چگونه فعال می‌شوند و چه چیزی طول عمرشان را تعیین می‌کند. تمرکز آن‌ها همچنان بر تالاموس است که به‌عنوان مرکز تصمیم‌گیری در این فرایند دیده می‌شود.

منبع : خاطرات


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

از خرید کابل برق چه می‌دانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید

اقتدار دفاعی ایران، ایده‌ای نو در بازی‌های رومیزی

۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد

آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد

بازی‌های تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش می‌شود

معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی

روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایت‌های اشتباه رسانه‌ای گم شد

جزئیات برنامه‌های محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد

دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است

پویش «ایران در پناه قرآن» تا پایان خرداد تمدید شد

برگزاری نمایشگاه معماری حرمین شریفین در مکه مکرمه

حمایت آیت الله رشاد از بازسازی و ساخت مجدد کنیسه آسیب دیده در جنگ

آیا در جنگ هرکاری مجاز است؟ نگاهی به اخلاق در میدان نبرد

تأثیر سوابق پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵ مثبت شد / ۶ درس نهایی برای کنکور

راز حذف زمینه‌های فلسفی «یوگا» در نسخه مدرن

آذین‌بندی و شادی‌های عمومی باید به عنوان مدخل معرفت باشد

فرایند محدودیت در اینترنت شفاف می‌شود؛ ماجرای اینترنت پرو و خط سفید چه بود؟

۷۸ درصد ترافیک اینترنت به حالت قبل و اول دی ماه بازگشت

آغاز ثبت نام آزمون کاردانی به کارشناسی از ۲۴ خرداد ماه

مصوبه افزایش حقوق اعضای هیئت علمی لغو نشده است

تداوم فعالیت علمی دانشگاه شهید بهشتی با وجود آسیب در جنگ

ضیافت نور در آسمان خرداد؛ دیدار دو سیاره منظومه شمسی در آسمان ایران

نسخه جدید چت‌جی‌پی‌تی؛ از تولید عکس تا رزرو سفر در یک پنجره

مهلت دفاع از پایان نامه دستیاران پزشکی تا پایان آذر ۱۴۰۵ تمدید شد

حضوری شدن برخی امتحانات دانشگاه علم و صنعت در مقطع کارشناسی

ایران در جمع ۶ کشور دارای توان ساخت تجهیزات پیشرفته کرایوژنیک

چرا نقش استادان دانشگاه فراتر از کلاس درس است؟

انویدیا با غول‌های فناوری کره جنوبی قرارداد بست

هوش مصنوعی زلزله یاب شد

ثبت‌نام خودکار ۸۵ درصد دانش‌آموزان ابتدایی در استان سمنان

فعالیت ۳۷ هزار سفیر سلامت دانش‌آموزی

هفته بین‌المللی قرآن در کربلا افتتاح شد

چرا روابط فیلم «تهران کنارت» در سطح ماند؟

ولایت فقیه یک هویت تمدنی و تاریخی برای ملت ایران است

تأکید رئیس جهاددانشگاهی بر رفع موانع دیوان‌سالاری و بازگشت به شورای عالی انقلاب فرهنگی

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعال‌تر جهاد دانشگاهی صادر می‌شود

دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها

دستگاه‌های اجرایی ملزم به استفاده از پیام‌رسان‌های بومی شدند

طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بی‌نظیر

پیش ‌ثبت‌نام الکامپ ۲۹ آغاز شد

امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانش‌آموختگان فراهم شد

اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵

جزئیات احکام انضباطی دانشجویان در ایمیل معاون دانشجویی دانشگاه شریف به اساتید

امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد

امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت می‌داد

خبرنگاران ایرانی از دریافت ویزا برای پوشش جام جهانی محروم شدند

موقوفات چطور به حل مشکلات اقتصادی ورود کرده‌اند؟

زندگی امام موسی کاظم (ع) تابلویی تمام‌عیار از مدیریت بحران و کادرسازی دینی است

بازیگر معروف ایرانی نقش ترامپ را بازی می‌کند+عکس

بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگ‌ترین سرمایه یک هنرمند است

متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ

آیت‌الله مبلغی: نخستین ثمره استقامت، گشایش راه‌ها و شکستن بن‌بست‌هاست

ثبت نام ۲ هزار هیئت جدید در سامانه عطر سیب/ رویکرد نمایشگاه امسال خانواده محور است

خدمت‌رسانی موکب ها به زائران عید غدیر در نجف اشرف

روایتی از بزرگ‌ترین وقف درمانی تهران در کتاب «میراث فرمانفرما»

آخرین حضور و غیاب کودکان شهید میناب با حضور پرویز پرستویی

بازیگر معروف فیلم پدرخوانده ترامپ را ظالم و فاسد خواند

روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف

آنچه سیاه‌چال‌های عباسی درباره امام کاظم(ع) پنهان نکردند

چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟

کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمی‌شود

امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم می‌شود

ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت

قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد

حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد

خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقه‌ای می‌کند

وزارت آموزش و پرورش اعلام برنامه امتحانات نهایی را تکذیب کرد

رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانش‌آموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار

هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج می‌کند

شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم

تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بی‌اعتمادی را گسترش داد

نمایه‌شدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان

مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز می‌شود

یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف

اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت

مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او

بزرگ‌ترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقه‌ای به وسعت ایران

جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند

کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود

پیکر آیت‌الله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد

حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات

امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانش‌آموختگان فراهم شد

تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است

جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد

آغاز کلاس‌های حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد

جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید

بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانش‌آموخته/ علوم‌ پزشکی در صدر اشتغال

غدیر؛ واقعه‌ای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی

مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران می‌آید

آیت‌الله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیت‌الله خویی او را نور چشمش می دانست

تنگه هرمز را بیشتر بشناسید

حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده می‌کند؟

مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند

هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج می‌کند

بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگ‌ترین سرمایه یک هنرمند است

حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد

کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمی‌شود

حجت‌الاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد

ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت

طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بی‌نظیر

دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها

سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایه‌های هنر، عرفان و ادبیات

امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم می‌شود

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعال‌تر جهاد دانشگاهی صادر می‌شود

غدیرخم تبیین‌گر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است

اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند

بزرگ‌ترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقه‌ای به وسعت ایران

شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم

قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد

غدیر برای کودک نیازمند تخیل است