کد خبر: 169243
ف
سارا تبریزی دانشمند ایرانی برگزیده سال 2025 در مجله نیچر
سارا تبریزی دانشمند ایرانی که نخستین ژن درمانی بیماری هانتینگتون را هدایت کرد، در فهرست ۱۰ فرد تاثیرگذار سال ۲۰۲۵ از نگاه مجله «نیچر» قرار گرفت.

به گزارش ثریا -  فهرست ۱۰ فرد منتخب نیچر (Nature’s 10) روندها و کشفیات مهم علمی در طول یک سال را بیان می‌کند و داستان افرادی را روایت می‌کند که در آن‌ها نقش داشته‌اند. این فهرست توسط سردبیران نیچر گردآوری می‌شود تا برخی از تاثیرگذارترین پژوهش‌ها و مهم‌ترین تحولاتی را معرفی کند که جهان ما را شکل می‌دهند و نام سارا تبریزی دانشمند ایرانی نیز در میان این فهرست می‌درخشد.  

سارا تبریزی در یک تماس ویدئویی در اوایل ماه سپتامبر، برای نخستین بار داده‌هایی را دید که او و سایر پژوهشگران مطالعه‌کننده‌ی بیماری هانتینگتون دهه‌ها به دنبال آن بودند: شواهدی قانع‌کننده مبنی بر اینکه یک درمان هدف‌گیری‌کننده‌ی ژن، می‌تواند سرعت پیشرفت بی‌امان این اختلال زوال عصبی مغزی را کاهش دهد.

پیش از این نتایج، تبریزی، عصب‌شناسی که مرکز بیماری هانتینگتون در کالج دانشگاهی لندن را هدایت می‌کند می‌گوید: داشتم کمی نگران می‌شدم که شاید زمانی که افراد علائم را بروز می‌دهند، دیگر برای درمان خیلی دیر شده باشد. اما اینجا، یک تایید قدرتمند وجود داشت که نشان می‌داد پنجره‌ی درمان برای این وضعیت نادر و ارثی هنوز باز است و فرصتی برای مداخلات معنادار و تغییردهنده‌ی بیماری باقی‌مانده است. این یک گام عظیم رو به جلو است.

این ژن‌درمانی که در نوع خود اولین بود، AMT-۱۳۰ نام دارد و توسط شرکت زیست‌فناوری uniQure در آمستردام توسعه یافته و از یک ویروس بی‌خطر برای رساندن رشته‌هایی از ماده‌ی ژنتیکی به نواحی آسیب‌دیده‌ی مغز استفاده می‌کند. هنگامی که به آنجا می‌رسد، این درمان تولید پروتئین معیوبِ جهش‌یافتهٔ هانتینگتون را که به‌آهستگی سلول‌های مغزی را نابود می‌کند، خاموش می‌سازد.

مجموعه‌ی داده‌های کارآزمایی کوچک بود و تنها شامل ۱۲ فرد که دوز بالای درمان را دریافت کردند، می‌شد. درمان تهاجمی است و نیاز به جراحی طولانی مغز دارد. اما نتایج چشمگیر بودند. روی یک مقیاس استاندارد که برای ارزیابی عملکردهای حرکتی و شناختی و سایر معیارهای زندگی روزمره استفاده می‌شود، امتیازهای شرکت‌کنندگان دریافت‌کنندهٔ دوز بالا در طول سه سال تنها ۰٫۳۸ واحد کاهش یافت. این در مقایسه با ۱٫۵۲ واحد کاهش در گروه کنترل است یعنی درمان، سرعت افت عملکرد را ۷۵ درصد کاهش داده بود.

سطح مایع نخاعی یک پروتئین مرتبط با مرگ سلول‌های مغزی در دریافت‌کنندگان درمان کاهش یافته بود که درست برخلاف حالتی است که معمولا با پیشرفت بیماری رخ می‌دهد.

قدم بعدی برای تبریزی، ایفای نقش‌های رهبری در ارزیابی پنج درمان دیگرِ کاهش‌دهنده‌ی هانتینگتون است که در مرحله‌ی توسعه‌ بالینی‌اند؛ به‌علاوه‌ی چندین درمان دیگر که به‌زودی وارد کارآزمایی‌های انسانی می‌شوند.

تبریزی همچنین هدایت مطالعات آزمایشگاهی درباره‌ی مکانیسم‌های زوال عصبی را بر عهده دارد که می‌تواند تعداد زیادی گزینه‌ی دارویی دیگر در آینده به‌ثمر برساند.

«سارا تبریزی» دانشمند ایرانی برگزیده سال 2025

نقش‌داشتن در تقریبا همه‌ی پیشرفت‌های مهم بالینی یعنی او همچنین زخم‌های دردناک‌ترین شکست‌های این حوزه را نیز با خود حمل می‌کند. تنها چهار سال پیش، یک درمان امیدوارکننده‌ی دیگرِ به‌نام تومینرسن در کارآزمایی‌های مرحله‌ی نهایی ناکام شد. در کل، این دارو نتوانست نتایج افراد را نسبت‌به گروه کنترل بهبود دهد و در دوزهای بالاتر با عوارض جانبی خطرناک همراه بود.
به‌عنوان پژوهشگر اصلی این کارآزماییِ نزدیک به ۸۰۰ نفره، وظیفه‌ی ناخوشایند توضیح نتایج برای خانواده‌های شرکت‌کننده بر دوش تبریزی بود. او پیامش به جامعه‌ی اندوهگین را به یاد می‌آورد: از شکست هرچقدر هم دردناک باشد، درس خواهی گرفت.

درس‌هایی که در این مسیر آموخته شد، در توسعه‌ی AMT-۱۳۰ نقش داشت. دارویی که اکنون توسط بسیاری به‌عنوان امیدبخش‌ترین پیشرفت در درمان هانتینگتون تا امروز توصیف می‌شود. اما تبریزی تنها بر درمان هانتینگتون تمرکز ندارد: او در تلاش برای پیشگیری از آن است. در هشت سال گذشته، او هدایت یکی از بزرگ‌ترین مطالعات سلامت مغز در بزرگسالان جوانی را بر عهده داشته که جهشِ عاملِ بیماری را دارند اما هنوز ده‌ها سال با بروز علائم فاصله دارند.

منبع : زنان در علم


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آگهی/ پشتیبانی دکترتو تهران چگونه است؟

تصویری از ابابیل ۳ در آسمان کویت

امنیت ایران با صلح تحمیلی معامله‌ پذیر نیست

فروش بدون کارمزد خودرو در استان‌های درگیر جنگ

کشف یک مولکول ناشناخته روی قمر زحل و پلوتو که دانشمندان توضیحی برای آن ندارند

جزئیات ترم تابستانی دانشگاه خوارزمی اعلام شد

دانشگاه صنعتی امیرکبیر در جایگاه سوم رتبه بندی بنیاد ملی نخبگان

تفاهم دانشگاه شهید بهشتی با بانک برای پرداخت تسهیلات مسکن

فرانسه شبکه‌های اجتماعی را برای کودکان ممنوع می‌کند

کلید اولیه آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ تا فردا منتشر می شود

حضور گسترده دانشجویان با ۱۷۵ موکب در مراسم تدفین رهبر شهید

هوش مصنوعی به همتای خود حمله سایبری کرد

پایان مکاتبات کاغذی در ثبت اساسنامه مؤسسات اعزام دانشجو

تصویر منتشر نشده از آیت الله سید مجتبی خامنه‌ای

علت کوری‌های بی‌بازگشت کشف شد

اختصاص وام ضروری به دانشجویان آسیب دیده از جنگ

نتفلیکس استارتاپ هوش مصنوعی بازیگر معروف را خرید

فضاپیمای چینی برای دفاع از زمین با یک سیارک برخورد می کند

قابلیت تماشای عکس‌های اسلایدی به تلگرام آمد

فرزهای دندانپزشکی نانویی در ایران تولید شد

روبات‌ها با خواندن فکر فرمانبردار شما می‌شوند

میراث آیت الله شاه‌آبادی پیوند میان «عرفان شیعی» و سیاست و جهاد بود

«قرآن رنانی» با دستخط رهبر شهید به بازار نشر رسید

برگزاری همایش موکب‌داران «جاماندگان اربعین حسینی» در فرهنگسرای ولاء

آغاز طرح امنیتی و خدماتی زیارت اربعین حسینی در نجف اشرف

«سی‌وشش هفت» غم‌ میناب را از زبان خانواده شهدا به تصویر می‌کشد

ماندگاری ۸۲ درصدی نخبگان؛ جذب ۴۲۰ فارغ‌التحصیل از دانشگاه‌های برتر جهان

تیک تاک دوباره برای کارمندان دولت آمریکا مجاز شد

آیین بزرگداشت رهبر شهید انقلاب فردا در دانشگاه تهران برگزار می‌شود

شرکت سامسونگ کارمندانش در آمریکا را تعدیل کرد

توییت جالب اکانت سفارت ایران درباره ادعای رهگیری موشک های ایران

اعلام نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مردادماه

نحوه برگزاری امتحانات و کلاس‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی استان‌های جنوبی

مهلت تخلیه خوابگاه‌های دانشجویی دانشگاه الزهراء تمدید شد

درخشش تیم ملی رباتیک ایران در رقابت روبوکاپ جهانی ۲۰۲۶

توضیح معاون علمی رئیس جمهور درباره سند راهبردی «توسعه فرانچایز دانش‌بنیان»

امارات مقصد بعدی موشک‌های ایرانی؟ +عکس

تغییر در فرایند پذیرش دانشجومعلمان/ ایجاد سهمیه بومی برای برخی رشته‌ها

بررسی افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی وام‌های دانشجویی

آخرین وضعیت صدور احکام انضباطی دانشجویان خاطی حوادث دی ماه اعلام شد

دفترچه سوالات کنکور ارشد ۱۴۰۵ منتشر شد/ اعلام کلید تا ۳۱ تیر

فروشگاه‌های اپ طرف ثالث بالاخره وارد اندروید می‌شوند

ترامپ دسترسی به پست‌هایش در شبکه اجتماعی تروث را می‌فروشد

آزمون‌ کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ در رشته‌های شناور برگزار شد

کنکور سراسری ۱۴۰۵ در موعد مقرر برگزار می‌شود/تامین امنیت آزمون

بزرگداشت رهبر شهید و دکتر مصباح‌الهدی باقری‌کنی در دانشگاه امام صادق

گوگل باید دسترسی به سرویس‌هایش را برای رقبا فراهم کند

نوبت آخر آزمون‌ کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ برگزار شد

رگولاتور انگلیس درباره تیک تاک تحقیق می کند

برگزاری کنکور ارشد ۱۴۰۵ برای توان‌خواهان و زندانیان

آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ در سلامت و آرامش برگزار شد

نوشته‌ای که بالای سر یک کودک سرطانی در بیمارستان بقایی اهواز نصب شده

دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) به پیش‌بینی حذف شرور جهان پرداخت

حال خواننده معروف موسیقی بختیاری خوب نیست

سیاست بچه‌گانه ترامپ سوژه کارتون هنرمند برزیلی شد

ایران قبرستان متجاوزین+عکس

کارگردان سریال پایتخت درباره رهبر شهید مستند می‌سازد

کامران نجف زاده به جنوب سفر کرد

وزیر آموزش و پرورش: کیفیت‌بخشی و عدالت آموزشی دو راهبرد اصلی دولت است

غرق شدن ترامپ، سوژه جدیدترین دیوارنگاره تهران

آغاز دوره‌های راهبردهای تربیت و یادگیری مربیان پیش‌دبستانی در مراکز کانون پرورش فکری

نقش سازنده نخبگان در حل مسائل کشور

پویش «حفظ جزء ۳۰ قرآن» ویژه کودکان و نوجوانان برگزار می‌شود

جزئیات ثبت نام آزمون دانشنامه و گواهینامه تخصصی دندانپزشکی اعلام شد

امتحانات نهایی رشته‌های تحصیلی پایه دوازدهم در ۴ استان لغو شد

لزوم چرخش تحولی در دانشگاه فرهنگیان

الگوریتم ایکس پاسخ‌های دوستان کاربر به پست‌ها را اولویت می‌دهد

الگوریتم ایکس پاسخ‌های دوستان کاربر به پست‌ها را اولویت می‌دهد

واکنش معاون نهاد رهبری به اخراج یک کارمند دانشگاهی به دلیل پیگیری پوشش

مهلت پژوهش برای مادران پژوهشگر به ازای تولد فرزند تمدید شد

نخستین ماهواره راداری کشور در آستانه رونمایی

بیش از ۴۲۰ هزار داوطلب آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ کارت گرفتند

جزئیات طرح جدید تغذیه دانشجویی اعلام شد

تبریک وزیر آموزش و پرورش به قهرمانان المپیاد جهانی فیزیک

روایت ایستادگی ایران در مجلات رشد دانش آموزان

دستورالعمل تداوم برپایی میادین و تجمعات مردمی اعلام شد

پایگاه‌سازی برای آینده جهان تشیع/ارتباط عاطفی آیت الله بروجردی با مسجد چگونه بود؟

نسب رهبر شهید به کدام امامزاده‌های ایران می‌رسد؟

تصویری دیده‌نشده از آیت الله سید مجتبی خامنه‌ای در سرپل‌ ذهاب

آخرین تصویر منتشر شده از لیندسی گراهام قبل از مرگش در اوکراین+عکس

امتحانات نهایی رشته‌های تحصیلی پایه دوازدهم در ۴ استان لغو شد

مهلت پژوهش برای مادران پژوهشگر به ازای تولد فرزند تمدید شد

آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ در سلامت و آرامش برگزار شد

جزئیات ثبت نام آزمون دانشنامه و گواهینامه تخصصی دندانپزشکی اعلام شد

لزوم چرخش تحولی در دانشگاه فرهنگیان

نحوه برگزاری امتحانات و کلاس‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی استان‌های جنوبی

بررسی افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی وام‌های دانشجویی

ایران قبرستان متجاوزین+عکس

حال خواننده معروف موسیقی بختیاری خوب نیست

وزیر آموزش و پرورش: کیفیت‌بخشی و عدالت آموزشی دو راهبرد اصلی دولت است

آغاز دوره‌های راهبردهای تربیت و یادگیری مربیان پیش‌دبستانی در مراکز کانون پرورش فکری

کامران نجف زاده به جنوب سفر کرد

ماندگاری ۸۲ درصدی نخبگان؛ جذب ۴۲۰ فارغ‌التحصیل از دانشگاه‌های برتر جهان

شرکت سامسونگ کارمندانش در آمریکا را تعدیل کرد

دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) به پیش‌بینی حذف شرور جهان پرداخت

نخستین ماهواره راداری کشور در آستانه رونمایی

آخرین وضعیت صدور احکام انضباطی دانشجویان خاطی حوادث دی ماه اعلام شد

درخشش تیم ملی رباتیک ایران در رقابت روبوکاپ جهانی ۲۰۲۶

واکنش معاون نهاد رهبری به اخراج یک کارمند دانشگاهی به دلیل پیگیری پوشش

مهلت تخلیه خوابگاه‌های دانشجویی دانشگاه الزهراء تمدید شد

گوگل باید دسترسی به سرویس‌هایش را برای رقبا فراهم کند

برگزاری کنکور ارشد ۱۴۰۵ برای توان‌خواهان و زندانیان

پویش «حفظ جزء ۳۰ قرآن» ویژه کودکان و نوجوانان برگزار می‌شود

نوشته‌ای که بالای سر یک کودک سرطانی در بیمارستان بقایی اهواز نصب شده

کنکور سراسری ۱۴۰۵ در موعد مقرر برگزار می‌شود/تامین امنیت آزمون

تغییر در فرایند پذیرش دانشجومعلمان/ ایجاد سهمیه بومی برای برخی رشته‌ها

نقش سازنده نخبگان در حل مسائل کشور

دفترچه سوالات کنکور ارشد ۱۴۰۵ منتشر شد/ اعلام کلید تا ۳۱ تیر

اعلام نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مردادماه

کارگردان سریال پایتخت درباره رهبر شهید مستند می‌سازد