به گزارش ثریا در روزهای حساس پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، همافران نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی نقشی تعیینکننده در تحولات سیاسی و اجتماعی کشور ایفا کردند. مهمترین اقدام آنان، باز کردن درهای انبارهای سلاح به روی مردم بود؛ حرکتی جسورانه که نه تنها مردم را قادر ساخت تا در برابر گارد شاهنشاهی مقاومت کنند، بلکه توان عملیاتی جنبش مردمی را نیز به شکل چشمگیری افزایش داد.
این اقدام همافران، نقطه عطفی در تاریخ انقلاب محسوب میشود. با دستیابی مردم به سلاح، تظاهرات و شورشها در پایگاههای نظامی تهران، همدان، مشهد و دیگر شهرها شکل عملی به خود گرفت و انگیزه مردم برای پیوستن به انقلاب دوچندان شد. خاطرات مهدی نوروزی، یکی از همافران، نشان میدهد که این اقدامات نه تنها جنبه نظامی داشت بلکه انگیزه روحی و روانی مردم را نیز تقویت میکرد و به آنها اعتماد به نفس میبخشید.
نوروزی که ۱۷ ماه برای آموزشهای نظامی به انگلستان اعزام شده بود، پس از بازگشت و درک ماهیت دروغین تبلیغات رژیم، با مواجهه با اندیشههای دکتر علی شریعتی مسیر فعالیتهای انقلابی خود را آغاز کرد. او در خاطراتش بیان میکند که حضور همافران با لباس رسمی در مدرسه علوی، اولین قدم برای حمایت رسمی از بدنه انقلاب بود، در شرایطی که بدنه ساواک، اطلاعات وقت و دادگستری ارتش تحت نظارت شدید، کوچکترین اقدام حمایتی را به شدت سرکوب میکردند.
شعاری که به حقیقت پیوست
با فرار شاه و خروج سران رژیم از کشور، شرایط برای پیروزی انقلاب فراهم شد و همافران رسماً به صف مردم پیوستند. این پیوستن، نماد اتحاد واقعی نیروهای نظامی و مردم علیه رژیم پهلوی بود. همبستگی همافران با مردم در تظاهرات و اعتصابات نظامی موجب تقویت جنبش انقلاب اسلامی شد.
شعارهایی چون: «به فرمان خمینی، نظامیان ملی؛ از طاغوت گسستیم، به ملت پیوستیم» از سوی نیروهای نظامی همافر سر داده شد و انتشار اخبار پیوستن روزافزون نظامیان به صف مردم، قوت قلب و آمادگی برای حمایت از انقلاب را افزایش داد.
روزنامه اطلاعات در صفحه اول خود در تاریخ ۱۶ بهمن ۱۳۵۷ نوشت: «تماس با فرماندهان نظامی برای آزادی همافران». این گزارش به درخواست خانوادههای درجهداران و افسران نیروی هوایی اشاره داشت که خواستار آزادی زندانیان خود شده بودند. همزمان جامعه روحانیت تهران در بیانیهای مردم را دعوت کرد تا در راهپیمایی روز پنجشنبه ۱۹ بهمن از دولت موقت مهندس مهدی بازرگان حمایت کنند.
لحظهای که تاریخ رقم خورد
روز پنجشنبه ۱۹ بهمن، تظاهرات میلیونی مردم و حضور همافران در کنار امام خمینی، صحنهای ماندگار در تاریخ انقلاب خلق کرد. همافران با انجام احترام نظامی و قرائت قطعنامهای تاریخی، بیعت خود را با رهبری انقلاب اعلام کردند. عکسهای منتشر شده در روزنامه کیهان، نظامیان را در حالت خبردار و در کنار امام نشان میداد؛ تصاویری که به سرعت در سراسر کشور پخش شد و هیجان و شور مردم را دوچندان کرد.
این بیعت تاریخی، قدرت و توان هرگونه مقابله با انقلاب را از دشمنان گرفت و محبوبیت نیروی هوایی در میان مردم را افزایش داد. حضور همافران و مردم در خیابانها و قرائت قطعنامه هفتبندی، به همبستگی ملی عمق بخشید و نشان داد که انقلاب، محصول همکاری مردم و نیروهای نظامی وفادار است.
بیعت همافران، نشاندهنده قدرت ایمان و اراده بود؛ نیرویی که تحلیلگران مادی قادر به درک آن نبودند و توانست سرنوشت انقلاب را در مدت کوتاهی رقم زند.
غفلت رژیم و ظهور شجاعت
در همان روزها، رژیم پهلوی در حال طراحی کودتایی مشابه ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ بود و جلساتی با ژنرالهای آمریکایی در ایران از جمله ژنرال هایزر برگزار کرده بود. اما همافران با حرکت الهی خود، تمامی محاسبات رژیم را نقش بر آب کردند. دست بیعت به سوی امام، از قلب نیروی هوایی جرقه پیروزی را زد و زمینه فتح ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ فراهم شد.
بختیار دستور تیراندازی به مردم صادر کرد، اما همافران و مردم در خیابانها با حضور پرشور خود، جلوهای تاریخی از شجاعت و ایستادگی خلق کردند. امام خمینی در این دیدار خطاب به همافران فرمودند: «همانطور که گفتید تا حالا در اطاعت طاغوت بودید، حال به قرآن پیوستید. قرآن حافظ شماست. امیدوارم با کمک شما بتوانیم در اینجا حکومت اسلامی را برقرار کنیم.»
سند محرمانه؛ وحشت رژیم پهلوی
سندی محرمانه از نهادهای امنیتی رژیم پهلوی نشان میدهد که مقامات در انتظار روز ۱۹ بهمن، از فعالیت گروههای مسلح و احتمال اشغال وزارتخانهها به شدت نگران بودند. این سند توضیح میدهد که گروههای مارکسیست مانند چریکهای فدایی خلق و سازمان مجاهدین خلق قصد داشتند دانشگاه تهران و مسیرهای منتهی به موسسات دولتی را محل تجمع خود کنند و احتمالا مسلحانه وارد عمل شوند.
اظهارات دکتر ابراهیم یزدی، از نزدیکان آیتالله خمینی، درباره امکان اشغال وزارتخانهها، بر نگرانیهای رژیم افزود. با این حال، همافران و مردم نشان دادند که قدرت ایمان و اراده میتواند هر تهدیدی را خنثی کند و مسیر پیروزی را تضمین نماید.
متن این سند بدین شرح است: «به دعوت جامعه روحانیت تهران و سایر گروههای طرفدارآیتالله خمینی، به منظور پشتیبانی از به اصطلاح انتصاب آقای مهندس بازرگان به سمت نخستوزیری از جانب آیتالله، قرار است از ساعت ۰۹:۰۰ روز ۵۷/۱۱/۱۹ راهپیماییهایی در سطح شهر تهران صورت پذیرد. همزمان با این دعوت، گروه تروریست - مارکسیست چریکهای به اصطلاح فدایی خلق نیز برای بزرگداشت سالگرد واقعه سیاهکل (بنیانگذاران این گروه در سال ۴۹ با حمله به پاسگاه ژاندارمری سیاهکل اعلام موجودیت نموده و این و اقدام در حقیقت سرآغاز فعالیتهای مسلحانه گروههای برانداز در ایران بوده است.) در تدارک اجتماع و گردهمآیی در روز ۵۷/۱۱/۱۹ میباشد و در اطلاعیههایی که به همین منظور منتشر نموده، دانشگاه تهران را محل این تجمع معین کرده است. گزارشاتی نیز واصل شده که در تظاهرات روز ۵۷/۱۱/۱۹ چندین هزار نفر از تظاهرکنندگان که به احتمال زیاد از اعضای گروههای فدایی خلق و مجاهدین میباشند، مسلحانه در راهپیمایی شرکت نموده و در مسیرهایی که بعدا معین خواهند نمود به موسسات دولتی حملهور خواهند گردید. مسائل فوق واظهارات اخیر دکتر ابراهیم یزدی از نزدیکان آیتالله خمینی درباره اینکه طرحهایی برای اشغال ساختمان وزارتخانهها از جانب وزیران به اصطلاح دولت آقای بازرگان تحت بررسی دارند، موضوع راهپیمایی روز پنجشنبه را حساسیت ویژهای میبخشد، و بخصوص اینکه اکثر مفسرین رویدادهای ایران، هفته جاری را که آخرین ساعات آن با راهپیمایی مزبور سپری خواهد گشت، هفته سرنوشتساز تلقی نمودهاند.»
تظاهرات میلیونی؛ قدرت بیبدیل ملت
در روز ۱۹ بهمن، تظاهرات میلیونی مردم در حمایت از نخستوزیر موقت مهندس بازرگان در تهران و بیش از ۳۰ شهر کشور برگزار شد. شعارهایی مانند: «خمینی خمینی تویی مجری قرآن، بازرگان بازرگان نخستوزیر ایران» و «درود بر خمینی، سلام بر بازرگان» از سوی مردم سر داده شد و قطعنامه هفتبندی قرائت گردید که در آن از نیروهای نظامی و انتظامی خواسته شده بود تا مراتب اطاعت خود را از دولت موقت اعلام کنند. این حضور گسترده، قدرت ملت و انسجام مردم و نیروهای نظامی را به نمایش گذاشت و نشان داد که انقلاب، محصول همبستگی مردمی و وفاداری نیروهای نظامی است
با وجود سرعت گرفتن روند رو به رشد انقلاب اسلامی، هنوز صحبت از احتمال کودتا در مصاحبهها و رادیوهای بیگانه به گوش میخورد. عظمت و گستردگی راهپیمایی ملت ایران در روز پنجشنبه ۱۹ بهمن ۱۳۵۷ در حمایت از دولت موقت انچنان هیجانآور بود که سیاستمداران و مفسران سیاسی و خبری داخل و خارج کشور را به تعجب و حیرت واداشته بود. تفسیرهای سیاسی و تحلیلهای خبری حکایت از آن داشت که مردم ایران به دولت بازرگان رای اعتماد دادند. ولی انچه که در اینجا تعجب همه را بر انگیخت عکسی بود که روزنامه کیهان به چاپ رساند و متعلق به نظامیان بود که در برابر امام خمینی به حالت خبردار ایستاده بودند. عکس به حالت حفظ جنبههای امنیتی از پشت سر گرفته شده بود و در گوشه عکس نوشته شده بود: «هزاران نظامی امروز برابر امام رژه رفتند».
این تصاویر به سرعت در سراسر کشور پخش شد و مردم را به وجد آورد. رژیم شاهنشاهی همچنان در تلاش بود تا این تصاویر را جعلی اعلام کند اما حقیقت و واقعیت انقلاب به وضوح نمایان بود و رژیم دیگر توان مقابله با آن را نداشت. در این روز همافران در برابر امام خمینی با انجام احترام نظامی، قطعنامه نظامیان را قرائت کردند و با ایشان بیعت کردند. مردم در سراسر کشور به راهپیمایی پرداختند تا از کارکنان نیروی هوایی ارتش بابت بیعت با امام تشکر کنند.
بیطرفی ارتش؛ مصلحت کشور بر سیاست ارجح شد
فرماندهان ارتش و ستاد بزرگ ارتشتاران به این نتیجه رسیدند که بهتر است در رقابتهای سیاسی دخالت نکنند و منافع کشور را مقدم بر هر گونه جناحبندی قرار دهند. ارتشبد عباس قرهباغی، رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران، در ستاد مشترک دانشگاه پدافند ملی اظهار داشت: «باید سعی کنیم چون گذشته عملاً دخالتی در سیاست نداشته باشیم.»
همچنین شاپور بختیار در مصاحبه با خبرنگاران اعلام کرد: «در مقابل هیتلر، رضاشاه و شاه ایستادگی کردهام و در مقابل آیتالله خمینی و بازرگان نیز مقاومت خواهم کرد. اما در مقابل دولت موقت، هر نوع مذاکرهای را میپذیرم.»
همافران؛ نامی جاودانه در تاریخ انقلاب
پس از پیروزی انقلاب، همه مواد انقلابی که پیشتر به طور مخفیانه نگهداری میشد، علنی شد و در دسترس مردم قرار گرفت. کتابها، جزوات و قرآنها بر روی میزها و قفسهها قرار گرفت و نام همافران در تاریخ ماندگار شد. روز نوزده بهمن به نام «روز نیروی هوایی» ثبت شد و بیعت تاریخی همافران، نماد همبستگی ارتش و ملت در مسیر پیروزی انقلاب گردید.
حرکت همافران، از باز کردن انبارهای سلاح تا بیعت تاریخی با امام، عامل تعیینکنندهای در پیروزی انقلاب اسلامی بود. این اقدامات نشان داد که همبستگی میان نیروهای نظامی و مردم میتواند در برابر هر تهدیدی ایستادگی کند و سرنوشت یک ملت را رقم بزند.
جنبش همافران ارتش شاهنشاهی، از آغاز حرکتهای مخفیانه تا بیعت رسمی با امام، نمونهای بینظیر از شجاعت، وفاداری به وطن و اعتقاد به انقلاب بود. حرکت آنها در کنار مردم، توانست محاسبات رژیم را بر هم زند و زمینه تحقق آرزوی ملت برای آزادی، استقلال و حکومت اسلامی را فراهم کند. این دستاورد تاریخی، حاصل اتحاد مردم و نیروی هوایی بود و الگویی ماندگار در تاریخ ایران باقی گذاشت.
منبع:
_ «آبی آتشین» / دانیال قاسمیپور/ انتشارات شهید کاظمی
از کتاب اختران تهران رونمایی شد
روایت تازهای از جهان فکری و میراث فلسفی فارابی در هم اندیشی اساتید و پژوهشگران
انسان معاصر در عصر انفجار اطلاعات به حقیقت نزدیکتر شده است؟
پیشنهاد تشکیل شورای مستقل علوم پایه در دومین نشست هماندیشی استادان
لزوم رفع فوری چالشهای دانشجویان ایرانی در روسیه در دیدار رئیس سازمان امور دانشجویان و سفیر جمهوری اسلامی ایران
اعلام نتایج ارزشیابی فعالیت تحقیقات و فناوری دانشگاههای علوم پزشکی +جدول
ارتقاء رتبه دانشگاه تربیت مدرس در نظام رتبهبندی جهانی گرین متریک
تصویری از احمد نجفی در اتاق گریم سریال سلمان فارسی
ثبت نام پذیرفته شدگان نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ از اول آذر انجام میشود
۴۹۶ هزار و ۸۰۶ نفر در کنکور سراسری و دانشجومعلم سال ۱۴۰۵ قبول شدند
تصویب ضوابط ایجاد دورههای تکمیلی تخصصی بالینی «فلوشیپ»
نتایج نهایی کنکور سراسری سال ۱۴۰۵ اعلام شد
دانشگاهها مجاز به کاهش واحدهای درسی مقطع کارشناسی شدند
کلید نهایی آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی ۱۴۰۵ اعلام شد
تاکید رئیس دانشگاه تهران بر نظارت روسای دانشکدهها بر پوشش دانشجویان
پیامنور از نیمه آذرماه به دانشجویان علوم پزشکی درس میدهد+جزئیات
آمازون و گوگل مالک ۳۰ درصد سهام آنتروپیک پس از عرضه اولیه میشوند
توسعه همکاریهای علمی با کشورهای آفریقایی و جذب دانشجویان خارجی
نقش هوش مصنوعی در هدف قرار دادن مدرسه میناب به عنوان هدف نظامی
تأکید رئیس دانشگاه علمیکاربردی بر تشکیل انجمن دانشآموختگان
یک گام دیگر برای اصلاح ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی برداشته شد
مشوقهای جدید فناورانه پیرو منویات رهبری؛ حمایت از پروژههای پرریسک
سیستمهای زیرساختی آمریکا شکافهای رفع نشدنی دارند
ثبت رویداد از ایده تا کسبوکار دانشکده شریعتی در شبکه جهانی کارآفرینی
کپی کردن ریلزها در اینستاگرام ممنوع شد
درگذشت استاد پیشکسوت ریاضی دانشگاه صنعتی شریف
پاویون دانشبنیانها در نمایشگاه توانمندیهای صادراتی جمهوری اسلامی
نه قاطع انویدیا به استخدام دوباره هوانگ
تاکسی روباتیک گوگل از بزرگراه های آمریکا جمع شد
مایکروسافت با ۷ مدل جدید به جنگ اوپن ای آی و آنتروپیک رفت
نشست تخصصی دستگاههای پرتو ایکس در دانشگاه امیرکبیر برگزار شد
ایالت اورگن جدیدترین شاکی اوپن ای آی شد
نتایج نهایی رشتههای با آزمون دانشگاه آزاد در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
آغاز نخستین طرح سراسری نظرسنجی رضایت دانشجویان از اول آذرماه
تعمیر مبل استیل و راحتی در کرج؛ تفاوت خدمات و عوامل مؤثر بر هزینه
سرمایهگذاری در اتاق شیشهای؛ چرا شفافیت، شاهرگ حیات پلتفرمهای مالی دیجیتال است؟
تقدیر حجت الاسلام قمی از جانشین ستاد کل نیروهای مسلح
ششمین اجلاس مهدویت و انقلاب اسلامی فراخوان داد
تأسیس ۱۱ مؤسسه جدید فرهنگی قرآن و عترت
خدمات دینی و آثار ماندگار آیت الله وحید خراسانی سرمایه حوزه های علمیه
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
تلگرام در عراق فیلتر شد
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.