به گزارش ثریا بررسی تاریخ تحولات معاصر ایران و منطقه، بدون تحلیل دقیق منظومه فکری و سیره عملی شهید آیت‌الله خامنه‌ای امری ناممکن است. ایشان در قامت یک نظریه‌پرداز سیاسی و رهبری که طولانی‌ترین دوران مدیریت کلان نظام را بر عهده داشت، واجد ویژگی‌های منحصربه‌فردی در حوزه‌های فقه حکومتی، استراتژی نظامی و دیپلماسی مقاومت بود.

درصددیم در مجموعه گفتگویی به خوانشی تحلیلی از دهه‌ها کنشگری ایشان در سپهر عمومی بپردازیم. شخصیت ایشان، به عنوان پیونددهنده‌ سنت فقاهتی با مقتضیات دنیای مدرن، چالش‌ها و فرصت‌های نوینی را پیش روی حکمرانی اسلامی قرار داد.از تدوین سیاست‌های کلان در دوران گذار پس از جنگ، تا ایستادگی بر اصول استقلال‌طلبی در برابر فشارهای بین‌المللی، همگی بخشی از کارنامه‌ای است که نیازمند واکاوی است.

در این گفتگوها تلاش شده است تا فراتر از نگاه‌های کلیشه‌ای، به ابعاد کمتر شناخته شده‌ی اندیشه ایشان در باب «تمدن نوین اسلامی» و «نظم نوین جهانی» پرداخته شود. اکنون که دوران حیات سیاسی ایشان به تاریخ پیوسته و به مقام شهادت نائل گشته‌اند، بازخوانی میراث‌شان نه تنها یک ضرورت تاریخی برای درک ریشه‌های ثبات ایران، بلکه نقشه‌راهی برای فهم آینده‌ی جبهه مقاومت در منطقه به شمار می‌رود.

به همین منظور با نصرت نیل‌ساز، دانشیار دانشگاه تربیت مدرس به گفتگو نشستیم که در ادامه حاصل آن را می خوانید:

نصرت نیل‌ساز، دانشیار دانشگاه تربیت مدرس، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، به تبیین نسبت فلسفه سیاسی اسلام با واقعه غدیر و نقش نظام «امت و امامت» در اندیشه رهبر شهید انقلاب پرداخته و گفت: فلسفه سیاسی اسلام در غدیر بازتاب یافته است. به بیان رهبر شهید انقلاب، غدیر بر دو رکن استوار است؛ از یک سو اعلان رسمی شاخص‌ها و معیارهای رهبری جامعه و از سوی دیگر عید دخالت مردم در امر حکومت است، به فرموده ایشان، معنای غدیر ارائه راهکاری دینی برای دو خطر بزرگی است که سیاست را تهدید می‌کند؛ نخست فاصله گرفتن سیاست از اخلاق، معنویت و فضیلت و دوم سپردن زمام حکومت به دست انسان‌های کوته‌بین و بی‌کفایت.

این استاد دانشگاه ادامه داد: بی‌تردید نظام «امت و امامت» در ایجاد و بقای انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی نقشی بی‌بدیل داشته و دارد. در انقلاب اسلامی، این ملت ایران بود که ندای امام خمینی(ره) خطاب به مسلمانان جهان را شنید؛ ندایی که آنان را به رهایی از مرگ تدریجی، غلبه بر ترس از مرگ و شناخت ماهیت واقعی نظام سلطه فرا می‌خواند. امام خمینی تأکید می‌کردند ملت‌ها باید عقده حقارت و خودکم‌بینی و بیگانگی از فرهنگ خویش را کنار بگذارند، زیرا استعمار می‌کوشد ملت‌ها را مصرف‌زده و هراسناک از قدرت‌های شیطانی تربیت کند تا جرأت ابتکار را از دست بدهند و در برابر ابرقدرت‌ها مطیع باشند.

نیل‌ساز افزود: پس از امام خمینی(ره)، رهبر شهید انقلاب نیز در دیدار با اقشار مختلف مردم، همواره با تکیه بر آیات الهی، عزت و کرامت و روح امید را در جامعه زنده نگه داشتند و افسون یأس و ذلت را از جان مردم زدودند.

وی با اشاره به شرایط جهانی در زمان پیروزی انقلاب اسلامی گفت: انقلاب اسلامی در دوره‌ای رخ داد که جهان پس از شکست نظام‌های سیاسی مبتنی بر کمونیسم و لیبرالیسم با خلأیی عمیق در عرصه فکری و نظری مواجه شده بود. در چنین فضایی، انقلاب اسلامی با الهام از قرآن کریم نگاه تازه‌ای به زندگی، سیاست، حکومت و تحولات اجتماعی ارائه کرد و «جمهوری اسلامی» یعنی نظام مردم‌سالاری دینی را بنیان نهاد.

این دانشیار دانشگاه تربیت مدرس تأکید کرد: در نگاه رهبر شهید انقلاب، مردم‌سالاری به معنای «اصل بودن مردم» است؛ نه تنها در عرصه سیاسی بلکه در همه حوزه‌ها از جمله علمی، اقتصادی، فرهنگی، سازندگی و نظامی. اعتماد به مردم و سپردن کارها به آنان موجب شکوفایی استعدادها، تقویت اعتماد به نفس ملی و افزایش عزت و اعتبار ملت در عرصه جهانی می‌شود.

وی ادامه داد: ملت ایران با صبر و مقاومت در برابر کسانی که با بزرگ‌نمایی قدرت‌های مادی و مستکبران می‌کوشیدند آنان را بترسانند، به وعده‌های نصرت الهی اعتماد کرد. از همین رو قدرت‌های سلطه‌گر مادی با ملت ایران دشمنی می‌کنند و حضور فعال این ملت در عرصه‌های گوناگون موجب خشم آنان شده است.

نیل‌ساز با اشاره به مفهوم «یوم‌الله» در بیانات رهبر شهید انقلاب گفت: ملت ایران در نیم قرن گذشته، که رهبر شهید انقلاب از آن با عنوان «عصر خمینی» یاد کرده‌اند، روزهای بزرگی را رقم زده است. یوم‌الله روزی است که انسان دست قدرت الهی را در حوادث مشاهده می‌کند؛ از ۱۵ خرداد تا ۱۲ و ۲۲ بهمن ۱۳۵۷، از آزادی خرمشهر تا روزهای اخیر که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شده و همچنان ادامه دارد.

وی تصریح کرد: به تعبیر رهبر شهید انقلاب، ملتی که صدق و راستی پیشوایان خود را باور کند، صحنه را با حضور پربرکت خود رونق می‌بخشد و هرگاه با عزم راسخ در میدان بماند، هیچ قدرتی توان شکست آن را نخواهد داشت.

نیل‌ساز، در پایان خاطرنشان کرد: از ۹ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون ایران صحنه اثبات صدق پیشوایان و مردم بوده است؛ اثباتی که با شهادت و حضور در میدان شکل گرفته و همین حقیقتی است که بسیاری از تحلیلگران مادی از درک آن عاجز هستند. امروز هیبت معنوی ملت ایران در دل جهانیان از هیمنه مادی قدرت‌های سلطه‌گر بسیار عظیم‌تر است.