به گزارش ثریا جلسه نقد و بررسی کتاب «صبح شام، روایتی از بحران سوریه خاطرات دکتر حسین امیرعبداللهیان» عصر روز چهارشنبه ۹ تیر ۱۴۰۰ با حضور مجتبی رحماندوست نویسنده و فعال حوزه مقاومت، خانم حسینی و آقای سلطان‌شاهی و جمعی از نویسندگان و فعالان حوزه بین‌الملل در سالن سلمان هراتی حوزه هنری برگزار شد.

مجتبی رحماندوست در خصوص کتاب «صبح شام» گفت: من این کتاب را آذرماه ۱۳۹۹ خواندم. این کتاب برای من بسیار بسیار جالب بود. به اعتقاد من الان حداقل با این محتوا و نظر در این صفحات محدود به خوبی آگاهی‌بخشی کرده است. این کتاب محتوای سیاسی پیچیده‌ای که دارد را در قالب جذاب و خواندنی ارائه کرده است. این کتاب‌، با جاذبه ارائه شده و این طور نیست که این محتوای پیچیده، خواننده را خسته کند.

رحماندوست جایگاه ویژه صاحب این اثر را موقعیتی استثنایی در مورد مستندنگاری توصیف کرد و گفت: باورپذیری همه مسائل در حوزه ارائه اسناد را ۱۰۰ درصد رسانده است؛ چرا که اگر بخواهیم از مستندات آن جویا شویم باید بگویم عبداللهیان به عنوان راوی بی‌واسطه بهترین مستند برای بیان این وقایع است.

وی با اشاره به اینکه بخش عمده‌ای از اتفاقات در این کتاب آورده نشده است، پیشنهاد داد در آینده دور یا نزدیک، بار دیگر این کتاب به رشته تحریر دربیاید تا بتوان با ذکر تاریخ و خاطرات آن در حد بیشتری به ترسیم مظلومیت مردم و مسلمانان و سایر بومیان ساکن غرب آسیا و شمال آفریقا پرداخت. وی پیشنهاد داد تا در کتاب از شهید حسین شیخ‌الاسلام و اقدامات ایشان هم نام برده و به آن پرداخته شود.

رحماندوست افزود: غارت نفت سوریه و عراق توسط تروریست‌ها و حمایت مجامع جهانی از آنها موضوع دیگری است که پیشنهاد می‌کنم در این کتاب گنجانده شود. در این کتاب در مورد عملکرد دیپلمات‌های ایرانی کلاً با حُسن نظر برخورد شده و سخن و اقدام آنها از مسائل نظام است و اگر عملکردهای آنها تأثیری در فضای منطقه داشته، باید با زبان منصفانه و منتقدانه نقل شود. اگر آقای عبداللهیان خاطرات خود را در مورد جریانات سیاسی چپ و راست در داخل و وحدت‌نظر غربی‌ها خصوصاً جمهوری‌خواه و دمکرات در آمریکا را بنویسند و فرصت‌های احتمالی و فرصت‌سوزی‌های احتمالی را شرح دهند، درس بزرگی برای مردم ایران و جبهه مقاومت در منطقه است.

در این نشست خانم حسینی نیز در مورد کتاب «صبح شام» با ارائه برخی نکات در مورد محتوا و فرم کتاب به مهم‌ترین موارد آنها اشاره کرد. وی گفت: کتاب از نقطه موضوعی و پایه‌ای مناسبی شروع شده است. همچنین صاحب خاطره، نگاهی جامع به مسائل منطقه دارد و در عین حال بیشتر خاطرات حول حوزه سیاسی و نه حوزه شخصی خاطره‌نگار می‌گذرد. به همین دلیل مخاطب خیلی کم با خاطره‌نگار آشنا می‌شود و این امر باعث می‌شود نسبت اعتماد مخاطب به مطالب درج شده در برخی موارد کمرنگ شود. حجم مطالب کتاب برای خواننده مناسب است و کتاب با قلمی روان و نرم روایت شده است که باعث خوش‌خوانی هرچه بهتر آن می‌شود.

حسینی سرعت ارائه و بیان مطالب در این کتاب را بالا خواند و تأکید کرد: متأسفانه در این کتاب در برخی مصادیق که می‌توانست باعث رمزگشایی در مورد مسائل مختلف باشد به سرعت از آنها گذشته است. موضوعاتی که مستعد هستند، به لایه‌های عمیق‌تر آنها نیز پرداخته می‌شد. جای خالی شناخت‌نامه و بیوگرافی خاطره‌نگار در این اثر خالی است و بهتر بود مخاطب در مقدمه و یا پیشگفتار و یا پانوشت، با شخصیت و ابعاد مختلف خاطره‌نگار آشنا می‌شد.

امیر عبداللهیان در ادامه این نشست ضمن تشکر از زحمات حجت‌الاسلام فخرزاده و انتشارات سوره مهر برای چاپ این کتاب و کلیه افرادی که در بهبود نگارش و چاپ کتاب او را همراهی کردند، گفت: نقطه آغاز فکر نوشتن این کتاب سردار سلیمانی بود.

وی با بیان خاطره‌ای از دیدارش با شهید سلیمانی، گفت: دو سال قبل حذف داعش از منطقه، ایشان در جمعی حدود ۲ ساعت، گزارشی از وضعیت منطقه را ارائه کردند و در آن تحلیل و گزارش، همه تمرکزشان بر این بود که همه شواهد نشان می‌دهد که تجزیه کشورهای اسلامی بزرگ‌ترین هدفی است که استکبار جهانی آن را دنبال می‌کند. در آن جلسه ایشان همه نگاهشان بر این بود که باید در همه حوزه‌های فرهنگی، هنری، اقتصادی، سیاسی و تجاری و رسانه‌ای باید دستاوردها نهادینه‌سازی شود.

وی با بیان اینکه شهید سلیمانی درخواست کردند که به‌دلیل عدم فرصت موجود و اینکه چون نظامی هستند امکان انتشار خاطراتم را ندارم؛ بنده خاطرات حضور خودم را در منطقه بنویسم تا نسل آینده ما بدانند که چه اتفاقی افتاد و شروع نگارش این کتاب به درخواست سردار سلیمانی شد.

عبداللهیان سرعت دادن به چاپ این کتاب را یکی از علت‌های مغفول ماندن برخی نکات در این کتاب عنوان کرد: این نکات در چاپ‌های بعدی اصلاح شد. همچنین همه خاطرات بنده ضبط شده است و در آرشیو حوزه هنری موجود است. اما به دلیل برخی ملاحظات مجبور بودم از بیان آنها در این کتاب پرهیز کنم.

وی با اشاره به انتشار اسناد افشاکننده‌ای از همکاری گروه‌های مختلف مسلحی مانند «جیش الحر» یا «معارضین مسلح با داعش» گفت: قرار است در چاپ پنجم این کتاب حدود ۱۰ صفحه به انتشار اسناد این اقدامات پرداخته شود. این اسناد نشان می‌دهد این گروه‌ها با همکاری داعش عملیات‌های مختلف را طراحی و اجرا می‌کردند و از برخی از کشورهای منطقه حمایت می‌شدند. این مستندات از اتاق‌های فرماندهی مشترک آنها بیرون آمده و به دست نیروهای اطلاعاتی سوریه و جمهوری اسلامی ایران رسیده است.

عبداللهیان در ادامه با اشاره به اینکه در این کتاب سعی کرده است نگاه‌های راهبری مقام معظم رهبری، اقداماتی که در منطقه انجام شد و نقش سردار سلیمانی و دوستانشان را ترسیم کند، گفت: به همین خاطر این کتاب را با بیان خاطرات خودم تحت‌الشعاع قرار ندادم و این خواهش را کردم که حتی رزومه مختصری هم از من در این کتاب درج نشود.

وی ضمن بیان خاطره‌ای از سفر هیئت مصری به ایران و دیدارشان با سردار سلیمانی، عنوان کرد: بیان بسیاری از این خاطرات اکنون با مواضعی تند و گاهاً با حاشیه‌هایی مواجه می‌شود که ما را مجبور می‌کند که فعلاً در قالب این کتاب درج نکنیم. اما امیدواریم در آینده بتوانیم در مورد جزئیات مسائل و موارد مصداقی بیشتر بنویسیم.

کتاب «صبح شام» خاطرات امیر عبداللهیان روایتی از بحران سوریه است که توسط انتشارات سوره مهر به چاپ رسیده است و قرار است به زودی چاپ پنجم آن با اصلاحات جدید روانه بازار شود.