به گزارش ثریا از عربستان سعودی گرفته تا عراق و از کویت گرفته تا ایران، طوفانهای شن خاور میانه را فرا گرفته است و باعث تاخیر در پروازها، تعطیلی مدارس و بستری شدن هزاران نفر در بیمارستانها با مشکلات تنفسی شده است. این وضعیت در سالهای اخیر هزینههای زیادی را به دولتها تحمیل کرده است، اما نکته نگران کنندهتر این است که کارشناسان با پیش بینی تشدید تغییرات آب و هوایی، باز هم وضعیت بدتری را انتظار دارند.
کشور عراق با ورود نهمین طوفان گرد و غبار خود از اواسط آوریل در این هفته، بیشترین آسیب را تاکنون تجربه کرد. در این کشور حداقل ۴۰۰۰ نفر به دلیل مشکلات تنفسی در بیمارستانها تحت درمان قرار گرفتند و طوفان منجر به بسته شدن فرودگاه ها، مدارس و ادارات دولتی در سراسر کشور شده است. کویت، ایران، عربستان، امارات متحده عربی، قطر و بحرین هم با نسبتی کمتر، همین میزان گرد و غبار را تجربه کردند. در ایران، گرد و خاک پایتخت این کشور را به تعطیلی کشاند و بسیار از شهرهای جنوب غربی آسمانی تیره را تجربه کرد. در ابوظبی طوفان گرد و غبار دید را تنها به چند صد متر در سراسر شهر کاهش داد و باعث کاهش شدید کیفیت هوا شد. در عربستان سعودی در یک روز حدود ۱۲۸۵ نفر به دلیل مشکلات تنفسی در اثر طوفان شن در بیمارستانهای ریاض بستری شدند.
آیا گرمایش جهانی سبب افزایش طوفانهای گرد و خاک شده است؟
در حالی که دلایل دقیق طوفانهای شن و گرد و غبار هنوز توسط دانشمندان به طور کامل شناخته نشده است، بسیاری از کارشناسان به ارتباط مقولههایی همچون جنگل زدایی و بیابان زایی با چرایی افزایش این طوفانها در سالهای اخیر اشاره دارند. بنفشه کینوش، محقق غیرمقیم در برنامه Middle East Institute’s Iran Programme گفت که طوفانهای شن و گرد و غبار اغلب در کشورهایی با پوشش گیاهی محدود سرچشمه میگیرند، جایی که موانع کمتری برای بادهای شدید وجود دارد. وی افزود که این طوفانها بیش از سه ماه در سال به کویت فقیر از پوشش گیاهی ضربه میزنند. در مقایسه، مناطقی که پوشش به نسبت بهتری دارند این تأثیرات تا حدودی کمتر است. مثلا طوفانهای گرد و خاک بر بحرین ۵.۶ درصد از سال، قطر ۷.۱ درصد و ابوظبی ۳.۹ درصد تأثیر میگذارند. خانم کینوش گفت: باد در کویت که ماسه و گرد و غبار را حمل میکند نیز میتواند به ۹۳ تا ۱۰۹ کیلومتر در ساعت برسد و دید را تقریباً به صفر برساند.
گرمایش جهانی بخشی از پاسخ ما به این سوال خواهد بود، اما همه پاسخ نیست. بی شک گرمایش جهانی مناطق گرم و خشک خاورمیانه را بیش از سایر نقاط جهان درگیر خود کرده است و این روند ادامه هم خواهد یافت. اما هنوز کشورهای خشک دیگری نیز وجود دارند که بر اساس دادههای سازمانهای بین المللی آلودگی کمتری را در شرایط مشابه تجربه میکنند.
آیا سوء مدیریت آب مقصر این ماجراست؟
کارشناسان منطقه که طوفانهای شن و گرد و غبار را در طول سالها دنبال کردهاند، میگویند مدیریت نادرست منابع آبی در کشورهایی مانند ایران و عراق که رودخانهها در آنها خشک شدهاند، باعث افزایش دفعات وقوع این طوفانها در منطقه شده است. انریک ترادلاس، هواشناس مرکز پیشبینی طوفان شن و گرد و غبار سازمان جهانی هواشناسی به بیبیسی گفت که افزایش فراوانی طوفانهای شن مستقیماً با کاهش جریان رودخانهها در عراق و ایران به دلیل ساخت سدها مرتبط است. آقای ترادلاس افزود: «یکی از منابع اصلی طوفانهای شن و گرد و غبار، کشور عراق است، جایی که جریان رودخانهها به دلیل رقابت در ساخت سدها در کشورهای بالادست همچون ترکیه کاهش یافته است. این امر منجر به ناپدید شدن باتلاقها و خشک شدن دریاچهها در عراق و ایران شده است و رسوبات به جا مانده از منابع بسیار مهم گرد و غبار در منطقه هستند.»
راهی برای بازگشت وجود دارد؟
سالانه ۱۳ میلیارد دلار در سراسر منطقه به دلیل طوفانهای گرد و غبار از دست میرود. این هزینهای بسیار هنگفت برای دولتها است پس هرگونه سرمایه گذاری در زمینه گاهش و کنترل این طوفانهای گرد و غبار میتواند برای تمام منطقه سودمند باشد. تاکنون ایدههای مختلفی برای رسیدن به این هدف از سوی دولتهای مختلف مطرح شده است. برای مثال، محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی ابتکار موسوم به «سبز سعودی» و ابتکار «خاورمیانه سبز» را در مارس گذشته اعلام کرد که هدف آن کاهش انتشار کربن به میزان تا ۶۰ درصد در منطقه و کاشت ۵۰ میلیارد درخت در بزرگترین پروژه جنگلکاری جهان بود. امارات متحده عربی نیز سیستم پیش بینی سریع طوفان گرد و غبار را در سال ۲۰۱۶ راه اندازی کرد و عراق نیز طرح موسوم به «کمربند سبز» را با کمک برخی کشورها از جمله ایران در دست اجرا دارد.
اما اینکه این طرحها بتوان منطقه خاورمیانه را از باتلاق گرد و خاک بیرون بیاورد، هنوز نامشخص است. کشورهای خاورمیانه اغلب اولویتهای دیگری را مقدم بر مسائل زیست محیطی میدانند که این امر میتواند سبب محقق نشدن اهداف شود. برای نمونه کندی کار در طرح کمربند سبز عراق، به رغم سرمایههای هنگفتی که برای اجرای این پروژه تخصیص داده شده، وسعت بیابانها در این کشور را بیشتر کرده و حتی مناطق جدید را هم در این کشور تحت تاثیر قرار داده است. با این وجود، آینده طوفانهای گرد و غبار در منطقه، آیندهای کاملاً نامشخص و حتی نگران کننده است.
منبع: فرارو
تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد
آغاز ثبتنام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»
رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه میتواند بحرانساز باشد
یادداشت کمتردیدهشدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزبالله جنایت پیجری
زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد
تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد
محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگهای اخیر بازنگری میشود
نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایدهپردازان قرآنی
وطندوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟
تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جانفدایان
حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جانفدا
حضور مقتدرانه بانوان کلاهکج در رزمایش جانفدا
حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا
فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید
خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس
براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است
نرخ اجارهبهای خوابگاههای دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس
جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا
دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی
برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»
فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصههای مجید
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.