پروستات غده کوچکی در مردان است که وظیفه تولید بخشی از مایع منی برعهده آن است. بزرگ شدن پروستات همراه با افزایش سن و ابتلا به سرطان پروستات از جمله مشکلات شایعی است، که مردان زیادی آن را تجربه می‌کنند. آزمایش PSA به تشخیص این مشکلات سلامتی کمک می‌کند. اگر قصد دارید تا در مورد بیماری پروستات و تشخیص آن بیشتر بدانید، ادامه مطالب را از دست ندهید.

پروستات چیست؟

پروستات غده بسیار کوچکی در مردان است. این غده در مردان وظیفه تولید بخشی از مایع منی را برعهده دارد. غده پروستات دقیقاً زیر مثانه و جلو راست روده قرار می‌گیرد و دور تا دور لوله دفع ادرار و منی را احاطه می‌کند. هر چه سن مردان افزایش پیدا می‌کند، این غده کوچک نیز بزرگ‌تر می‌شود. چنانچه پروستات در مردان بیش از حدود طبیعی بزرگ شود، منجر به بروز برخی از اختلالات و مشکلات سلامتی خواهد شد.
به همین علت متخصصین به مردان در گروه‌های سنی مختلف بخصوص از ۴۰ سال به بالا توصیه می‌کنند که آزمایش PSA و Free PSA انجام دهند. تفسیر آزمایش PSA در تشخیص و کنترل بیماری پروستات نقش بسزایی خواهد داشت.
 

بیماری پروستات چیست؟

همانطور که اشاره کردیم با افزایش سن سایز غده پروستات نیز تغییر کرده و بزرگ‌تر می‌شود. بزرگی پروستات در مردان مسن اتفاق غیرطبیعی نیز است و بسیار رایج است. اما موضوع زمانی جدی است که این روند افزایش حجم پروستات غیرطبیعی شود و پروستات بیش از حد معمول رشد کند. بزرگی پروستات در برخی از موارد تبدیل به سرطان پروستات می‌شود.
سرطان پوستات یکی از شایع‌ترین انواع سرطان در مردان بخصوص مردان کهنسال بشمار می‌رود. بنابراین می‌توان به راحتی دریافت که دلیل تاکید متخصصین به انجام آزمایش Free PSA و بررسی سطح Free PSA چیست.
پزشکان نمی‌توانند بگویند که هر مورد ابتلا چرا و به چه علت دچار سرطان پروستات و دیگر اختلالات شایع پروستات می‌شود. ولی متخصصین بر این باورند که رژیم غذایی و سبک زندگی مردان در افزایش و کاهش خطر ابتلا به سرطان پروستات نقش پررنگی دارد. به عنوان مثال مردانی که در جوانی و میانسالی مقادیر زیادی چربی مصرف می‌کنند، بیشتر در معرض ابتلا به سرطان پروستات قرار دارند.
همچنین مصرف گوشت قرمز و سایر منابع غذایی که حاوی چربی حیوانی زیادی هستند و در حرارت بسیار بالا طبخ می‌شوند نیز ریسک ابتلا به سرطان پروستات پیشرفته یا بدخیم را افزایش می‌دهند.
طبق این ادعای متخصصین، مطالعات نشان می‌دهند که آمار ابتلا به سرطان پروستات در کشورهایی که سبک زندگی با رژیم غذایی سرشار از محصولات لبنی و گوشت دارند، بالاتر است.
خوب است بدانید که مصرف سبزیجات تازه همچون گل کلم، بروکلی، سویا و برنج خطر ابتلا به سرطان پروستات را در مردان کاهش می‌دهد، یا به نسبت رژیم حاوی گوشت شانس آن کمتر خواهد بود.

آزمایش Free PSA چیست و چرا تجویز می‌شود؟

اولین سوالی که در مواجهه با این آزمایش در ذهن افراد بوجود می‌آید این است که، منظور از Free PSA در آزمایش خون چیست و تاثیر سطح Free PSA چیست ؟
آزمایش free psa از جمله بهترین، پرتکرارترین و قابل اعتمادترین روش‌های بررسی وضعیت سلامت پروستات در مردان بشمار می‌رود. درمورد اینکه کاربرد آزمایش Free PSA چیست باید بگوییم: این تست با هدف تشخیص رشد سلول‌های سرطانی در غده پروستات انجام می‌گیرد. در این تست آنتی ژن آزاد پروستات در نمونه آزمایش شناسایی می‌شود.
این آزمایش برعکس بسیاری از تست‌ها، آزمایش مکمل یا مرتبط ندارد و به صورت واحد جهت غربالگری وضعیت سلامت پروستات مردان انجام می‌گیرد. آزمایش Free PSA به روش نمونه‌گیری از خون انجام می‌گیرد و روشی کم تهاجمی است. در تفسیر آزمایش PSA می‌توانید سطح آنتی ژن‌های آزاد پروستات را که ثبت شده را مشاهده کنید.
 

تفسیر آزمایش Free PSA

سطح آنزیم PSA در جریان خون مردان بسیار کم است، بنابراین اگر تفسیر آزمایش PSA مقدار عددی بسیار بالایی یا بیش از حدود نرمال را نشان دهد، به این معناست که فرد دچار اختلالات و مشکلات شایع پروستات است. واحد اندازه‌گیری آنزیم PSA در نمونه خون مردان نانو گرم در میلی لیتر است. بر اساس نژاد، سن و حجم پروستات تفسیر آزمایش PSA به صورت زیر دسته بندی می‌شود:

مردان تا سن ۷۰ سال و بیشتر <(۵)ng/ml

مردان تا سن ۶۰ سال <(۴)ng/ml

مردان تا سن ۵۰ سال <(۳)ng/ml

چه عاملی سبب بروز سرطان پروستات می‌شود؟

بزرگترین عامل بروز و افزایش آمار ابتلا به سرطان پروستات که با رژیم غذایی افراد نیز مرتبط است، هورمون‌ها هستند. مصرف زیاد چربی‌ها سبب می‌شود میزان تستوسترون و دیگر هورمون‌ها در مردان افزایش پیدا کند. تستوسترون رشد سرطان پروستات را سرعت می‌بخشد. خوب است بدانید که هورمون تستوسترون موجب فعال شدن سلول‌های سرطانی در پروستات می‌شود.

بنابراین می‌توان این هورمون را در شروع بیماری سرطان پروستات دخیل دانست.

شرایط انجام آزمایش Free PSA

معمولاً مردانی که تاکنون آزمایش PSA انجام ندادند می‌پرسند که شرایط انجام آزمایش PSA و Free PSA چیست ؟

جهت انجام این تست نیاز نیست که ناشتا باشید و درمورد خوردن غذا و نوشیدنی محدودیت ندارید.

حداقل ۴۸ ساعت از آخرین انزال شما باید گذشته باشد.

اگر معاینه رکتال یا بیوپسی سوزنی انجام دادید باید حداقل ۴ هفته صبر کنید و سپس آزمایش PSA بدهید.

چگونه بیماری‌های مربوط به پروستات کنترل می‌شوند؟

بیماری پروستات اگر خوش‌خیم باشد، پزشک از دارو درمانی و در موارد شدیدتر از جراحی استفاده می‌کند. این جراحی به روش باز انجام می‌گیرد. اما اگر بیماری از نوع بدخیم باشد و سرطان پیشرفته پروستات باشد، پزشک از روش‌های درمانی مناسب با شرایط بیمار همچون شیمی درمانی، پرتو درمانی و جراحی استفاده خوهد کرد.
بهترین کاری که شما می‌توانید برای جلوگیری و کنترل ریسک ابتلا به بیماری‌های شایع پروستات انجام دهید، رعایت نکات پیشگیرانه است. مرتباً ورزش کنید، سیگار نکشید، غذاهای چرب نخورید، انجام تست PSA را جدی بگیرید، فعالیت جنسی خود را به یکباره متوقف نکنید، تحت نظر پزشک از یک رژیم غذایی سالم پیروی کنید.

چه چیزهایی ریسک ابتلا به سرطان پروستات را افزایش می‌دهد؟

مواردی که در زیر به آن‌ها اشاره می‌شود، می‌توانند در افزایش خطر ابتلا به سرطان پروستات موثر باشند:

مصرف مقدار خیلی کم سس گوجه فرنگی

قد مردان

شاخص توده بدنی بالا یا چاقی مفرط

عدم فعالیت بدنی کافی

سیگار کشیدن

مصرف زیاد کلسیم

سابقه ابتلا به سرطان‌های مختلف و سرطان پروستات در خانواده

مصرف بیش از حد اسید لینولئیک

انجام آزمایش پروستات در منزل با هومکا

اگر نمیدانید چگونه می‌توانید آزمایش PSA انجام دهید و شرایط صحیح انجام تست Free PSA  چیست، می‌توانید در این خصوص با مشاوران هومکا صحبت کنید. همچنین برای انجام آزمایش و تفسیر آزمایش PSA در منزل نیز می‌توانید از خدمات آزمایش در منزل هومکا استفاده کنید.

مجموعه هومکا امروز علاوه‌بر تهران در سایر شهرها همچون رشت، شیراز، اصفهان، کرج، تبریز، اهواز و مشهد نیز فعالیت دارد. ضمناً هومکا طرف قرار داد با بیمه پایه و تکمیلی است و از این نظر می‌تواند انتخاب خوبی برای شما باشد. شما می‌توانید جهت ثبت درخواست آزمایش در منزل به وبسایت هومکا به آدرس www.homca.ir مراجعه کنید و یا اینکه با شماره ۰۲۱۶۷۳۷۱ تماس بگیرید.