به گزارش ثریا ابرنواختر جدیدی در یک کهکشان فراتر از کهکشان ما ظاهر شده است. این کهکشان معروف به «کهکشان فرفره»(Pinwheel Galaxy) که «مسیه ۱۰۱»(Messier ۱۰۱) یا «ام۱۰۱»(M۱۰۱) نیز نامیده میشود، یک کهکشان مارپیچی بزرگ پر از پیچ و تاب است که اگر آسمان به اندازه کافی تاریک باشد، میتوان آن را با یک تلسکوپ کوچک مشاهده کرد. برای دیدن آن، به یک میدان دید وسیع و یک عدسی چشمی نیاز دارید.
عکسهایی که با نوردهی طولانی همراه باشند، میتوانند بازوهای مارپیچی این کهکشان را نشان دهند. در برخی از عکسهایی که طی روزهای اخیر گرفته شدهاند، ستاره جدیدی ظاهر شده است که در هیچ یک از عکسهای پیشین ظاهر نشده بود اما این به هیچ وجه یک ستاره جدید نیست، بلکه یک ستاره در حال مرگ است.
یک انیمیشن ترکیبی از کهکشان فرفره که ظاهر ابرنواختر را به وضوح نشان میدهد
«استیون بلاویا»(Steven Bellavia) عکاس نجومی ساکن لانگ آیلند، نیویورک، این انیمیشن را با ترکیب عکسهای ثبتشده در ۲۱ آوریل و ۲۱ مه تولید کرده است
کهکشان فرفره حاوی این ابرنواختر، در نزدیکی مرزی قرار دارد که صورت فلکی «خرس بزرگ» یا «دب اکبر»(Ursa Major) را از صورت فلکی «گاوران»(Boötes) جدا میکند. اگر صورتواره «ملاقه بزرگ»(Big Dipper) را پیدا کردید، خطی را تصور کنید که بین دو ستاره «اِلیَت»(Alioth) و «مئزر»(Mizar) امتداد دارد.
عکس خیرهکننده «تلسکوپ فضایی هابل» از کهکشان فرفره
این یکی از بزرگترین عکسهایی به شمار میرود که هابل از یک کهکشان مارپیچی گرفته است
ستارهشناسان آماتور که با رصد مسیه ۱۰۱ آشنا هستند، ممکن است این ابرنواختر را از نظر بصری به عنوان یک ذره نور در یکی از بازوهای مارپیچی ببینند. توجه داشته باشید که این کهکشان و ابرنواختر، سادهترین اجرام برای مشاهده کردن در آسمان نیستند. بخشی از دلیل مشکلساز بودن دیدن کهکشان، اندازه ظاهری آن است. اندازه مسیه ۱۰۱ تقریبا یک سوم قطر ظاهری ماه است. بنابراین، روشنایی کلی مسیه ۱۰۱ به اندازهای گسترده است که تضاد بین آن و آسمان پسزمینه، درک آن را تا حدودی دشوار میکند.
عکسی از آسمان شب که موقعیت کهکشان مسیه ۱۰۱ را در نزدیکی صورتهای فلکی دب اکبر و گاوران نشان میدهد
چیزی که در این ابرنواختر جدید میبینیم، ستارهای چندین برابر بزرگتر و پرجرمتر از خورشید است(بود). اگر چنین ستارهای جایگزین خورشید در منظومه شمسی شود، ممکن است فراتر از مدار مریخ گسترش یابد. ستارگان، انرژی مورد نیاز را با جمع کردن هلیوم در اعماق هسته خود تولید میکنند. هنگامی که یک ستاره هلیوم کافی را در هسته خود جمع میکند، انرژی خروجی آن به طور قابل توجهی افزایش مییابد و ستاره به یک غول سرخ مانند «ابطالجوزا»(Betelgeuse) در صورت فلکی «شکارچی»(Orion) تبدیل میشود.
در چنین ستارگانی، هسته به طور متوالی عناصر سنگینتری را تولید میکند تا تخریب بیوقفه گرانش را متعادل سازد اما هنگامی که هسته ایجاد آهن را آغاز کند، روزهای عمر یک ستاره به شماره درمیآیند. فرآیند تشکیل شدن عناصر سنگینتر از آهن، به جای تولید انرژی، به مصرف کردن آن میپردازد. نهایتا از آنجا که هسته دیگر نمیتواند وزن بسیار زیاد ستاره را تحمل کند، فرو میریزد و انفجار فاجعهآمیز ابرنواختر آغاز میشود. انتشار نور و انرژی حاصل از این رویداد، تقریبا معادل ۱۰ میلیارد ستاره عادی است.
این همان چیزی است که ما اکنون میبینیم اما متلاشی شدن ستاره در واقع هفته گذشته اتفاق نیفتاده است زیرا مسیه ۱۰۱ در فاصله تقریبا ۲۱ میلیون سال نوری از زمین قرار دارد. بنابراین، نور حاصل از این انفجار به مدت ۲۱ میلیون سال در فضا در حال حرکت بوده است تا این که سرانجام هفته گذشته به سیاره ما رسید.
ستارهشناسان مطمئنا در روزهای آینده به بررسی این ابرنواختر ادامه خواهند داد و هرگونه نوسان در روشنایی را پیش از محو شدن آن مشاهده خواهند کرد.
منبع: ایسنا
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.