به گزارش ثریا - از ستاد ویژه توسعه فناوری نانو، در حالی که امروزه هزاران ماهواره در مدار زمین میچرخند و خدمات ارتباطی و ناوبری بیوقفهای را ارائه میدهند، اما بازتاب نور آنها از سطح زمین، چالشی اساسی برای رصدخانهها و اخترشناسان ایجاد کرده است. پروژههای عظیمی مانند سامانه ماهوارهای «استارلینک» (Starlink) که به ابتکار شرکت «اسپیسایکس» (SpaceX) برای پوشش اینترنت جهانی راهاندازی شدهاند، هر چند در دسترسی دیجیتال انقلابآفرین بودهاند، ولی همزمان موجب اختلال در تصاویر نجومی شدهاند.
بهعنوان نمونه، در زمان بهرهبرداری رسمی رصدخانه ۱.۹ میلیارد دلاری «ورا روبین» (Vera Rubin Observatory) در ژوئن ۲۰۲۵، دانشمندان انتظار دارند تا ۴۰ درصد از تصاویر آن به نوعی با رد ماهوارهها مخدوش شود.
راهکارهای پیشین برای کاهش این بازتابهای مزاحم، شامل استفاده از پوششهای تیره بر روی ماهوارهها بود، اما این روشها با چالشهایی چون شکنندگی پوششها، دشواری در فرآیند پوششدهی و خطر داغ شدن بیش از حد مواجه بودند. حال، پژوهشگران دانشگاه سری در بریتانیا پوششی به نام Vantablack ۳۱۰ طراحی کردهاند که میتواند نقطه عطفی در حل این معضل باشد.
این پوشش جدید از ترکیبی نوآورانه از نانولولههای کربنی و چسبهای ویژه ساخته شده است و میتواند در برابر تشعشع، اکسیژن اتمی و دماهای شدید در فضا مقاومت کند. افزون بر این، Vantablack ۳۱۰ حتی پس از شبیهسازی سه سال حضور در مدار، خاصیت تیرگی خود را حفظ کرده و نسبت به پوششهای رقیب عملکرد نوری بهتری نشان داده است.
مزیت چشمگیر این پوشش در امکان استفاده ساده آن است؛ برخلاف نمونههای پیشین، این ماده میتواند در محیطهای تمیز همانند رنگ معمولی اعمال شود و در فرآیند ساخت نیز به راحتی قابل لمس و حملونقل است. «کیِران کلیفورد» (Keiran Clifford)، متخصص مواد در شرکت Surrey NanoSystems (شرکت منشعب از دانشگاه سری) میگوید: پوششهای قبلی ساختاری بسیار حساس داشتند و حتی لمس آنها باعث فروپاشی میشد. ما به پوششی نیاز داشتیم که مهندسان بتوانند در تأسیسات خود بهراحتی با آن کار کنند.
نخستین آزمون واقعی این پوشش قرار است روی ماهواره دانشجویی «Jovian ۱» انجام شود؛ ماهوارهای که با همکاری دانشگاههای بریتانیا طراحی شده و قرار است سال آینده به مدار زمین پرتاب شود. بخشی از پنل خورشیدی این ماهواره با پوشش Vantablack ۳۱۰ پوشانده خواهد شد و در طول چرخش ماهواره، میزان بازتاب نور از زمین اندازهگیری میشود.
بررسیها نشان دادهاند که این پوشش شدت درخشش ماهواره را به حدود قدر ۷ کاهش میدهد؛ بهطوریکه برای چشم انسان تقریباً نامرئی است. در حالی که ماهوارههای استارلینک معمولاً بین قدر ۳ تا ۵ قرار دارند و به راحتی دیده میشوند. در سیستم اندازهگیری نجومی، هر چه عدد قدر بیشتر باشد، جسم کمنورتر است؛ بنابراین عدد ۷ نشاندهنده نوری بسیار ضعیف و غیر قابل مشاهده برای چشم غیر مسلح است.
افزون بر این، پوشش جدید تنها ۲ درصد از نور مرئی و نزدیکبهمادونقرمز را بازتاب میدهد، در حالی که پوششهای رقیب حدود ۵ درصد بازتاب دارند.
این نوآوری نهتنها نویدبخش تصاویری شفافتر و دقیقتر برای اخترشناسان است، بلکه به صنعت ماهواره نیز سود میرساند؛ چرا که با کاهش نگرانیهای جامعه علمی، احتمال اعمال محدودیتهای سختگیرانه کمتر میشود و مسیر تولید انبوه و سریعتر ماهوارهها هموارتر خواهد شد.
گرچه هنوز زود است که این دستاورد را انقلابی قطعی در صنعت فضایی بدانیم، اما بیشک Vantablack ۳۱۰ گامی مهم در همزیستی فناوریهای مدرن با آسمان پاک و بکر شب است.
منبع : ماهواره ها
ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی
اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی
توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاسها و امتحانات دانشگاهها
کلاس های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد
معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی
عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی
به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکانپذیر نیست
برگزاری پویش یکماهه حفظ سوره فتح در آستانه ماه محرم
جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان میرود
کارگردان و عضو خانه تئاتر دچار حادثه شد
شکوه دعای امروز عرفه در مسجد مقدس جمکران
متن تشکر سید مجید موسوی از مهدی رسولی+عکس
پیرمرد بیرجرندی در اوج طوفان پرچم ایران را بر زمین نینداخت
«تیرانداز زبردست» با استقبال کودکان و نوجوانان به چاپ دوم رسید
تارا و رؤیای داشتن یک تلفن همراه شخصی
رمان «فرار از زنگ ورزش» برای نوجوانان منتشر شد
قصه گویی یک اسباببازی ارزان اما اثرگذار برای کودکان
ارسطوی پایتخت با یک سریال جدید به شبکه یک آمد
جناب خان و الیکا عبدالرزاقی به آنتن تلویزیون برگشتند
اسلامهراسی علیه زنان محجبه در اروپای سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است
عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟
بازتاب گسترده پیام رهبر انقلاب به مناسبت برگزاری حج در رسانههای بین المللی
شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد
درخواست رئیس جمهور: زمینه حضور اساتید برجسته برای انتقال آموزشهای نوین فراهم شود
آییننامه «توسعه مشارکتهای مردمی از طریق تشکیل هیئت امنا در مدارس دولتی» تصویب شد
آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد
این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرنهاست حسین حسین (ع) میگویند
روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟
توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه
از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعتها را از دست ندهید
آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید
جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا
رئیسجمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بینالملل را ابلاغ کرد
صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس
روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت
۵۰ برج فناوری احداث میشوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری میشود
«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟
افزایش پذیرش دانشجوی شهریهپرداز در دانشگاه تربیت مدرس
تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان
جزئیات برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد
کلاسهای دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد
کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد
مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد
۱۷ هزار نسخه خطی کمنظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد
«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد
کتابهایی خواندنی برای بچههای ایران
فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟
اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی میافتاد؟
پیام آیتالله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی
دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست
الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس
شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس
محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس
«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد
راهکارهای مدیریت اضطراب دانشآموزان در روزهای امتحان چگونه است؟
امتحانات نهایی دانشآموزان مجازی میشود؟
عملیات بیتالمقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت میشود
امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین
یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد
تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد
ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان
تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه علم و صنعت اعلام شد
جزئیات امتحانات و کلاسهای ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد
بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص
پاسخ یحیی گلمحمدی به یاوه گویی ترامپ +عکس
اعتراف غم انگیز نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات درباره استفاده از هوش مصنوعی
نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد
نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی
توصیه امام باقر (ع) برای اصلاح جامعه چه بود؟
رباتی که امید را به کودکان مبتلا به ام اس بازگرداند
رباتهای انساننما در مزارع چین مشغول به کار شدند+عکس
موشک «نیو گلن» پس از سانحه دوباره مجوز پرتاب گرفت
قلمرو مهآلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد
فرمانده اولین پرواز انسانی به مریخ یک میلیاردر است+عکس
علت زنگ نزدن طلا کشف شد
استرس خاطرات شما را نابود میکند
مهلت ثبت نام کنکور سراسری ۱۴۰۵ تمدید شد
«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد
بهترینهای جشنواره کن از نظر منتقدان/ فیلم اصغر فرهادی کجاست؟
چرا برنامه شهیدیفرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟
جزئیات امتحانات و کلاسهای ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد
ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان
بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص
کلاسهای تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد
حجت الاسلام پناهیان: مردم پس از میدان سراغ میز مدیران خواهند رفت
شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس
۴۰ شرکت دانش بنیان در جنگ تحمیلی سوم به صورت کامل تخریب شد
تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه علم و صنعت اعلام شد
پیام آیتالله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی
آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد
آغاز ثبتنام پانزدهمین دوره ارزیابی تخصصی قاریان و مدرسان قرآن کریم
الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس
دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست
چرا برنامه شهیدیفرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟
یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد
علت زنگ نزدن طلا کشف شد
ثبت نام بیش از ۵۷۰ هزار نفر در کنکور ۱۴۰۵ و آزمون دانشجومعلم
تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد
محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس
فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟
کلاسهای دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد
نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی
امتحانات نهایی دانشآموزان مجازی میشود؟
کتابهایی خواندنی برای بچههای ایران
فعالیت شرکت تاکسی خودران وایمو در یک شهر دیگر تعلیق شد
نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد
اعتراف غم انگیز نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات درباره استفاده از هوش مصنوعی
امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین
«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد
قلمرو مهآلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.