به گزارش ثریا - این پرسش که هوش مصنوعی چگونه میتواند به ستارهشناسان در شناسایی اجرام آسمان شب کمک کند، اخیراً توسط یک گروه بینالمللی از پژوهشگران مورد بررسی قرار گرفته است.
به نقل از یونیورس مگزین، این گروه پژوهشی پتانسیل استفاده از هوش مصنوعی را برای تحقیقات اخترفیزیکی درباره پدیدههای آسمانی از جمله جذب ستارهها توسط سیاهچالهها یا حتی انفجار ستارهها بررسی کردند. این پژوهش میتواند به ستارهشناسان کمک کند تا با کاهش زمان و منابعی که به طور سنتی صرف بررسی آسمان شب میشوند، از هوش مصنوعی برای بهبود بررسیهای خود بهره ببرند.
پژوهشگران در این پروژه، مدل زبانی بزرگ «گوگل» موسوم به «جمینای»(Gemini) را روی سه مجموعه داده درباره آسمان شب آزمایش کردند که با «تلسکوپ نقشهبرداری پانوراما و سیستم واکنش سریع» یا «پان-استارز»(Pan-STARRS)، «میرلیشت»(MeerLICHT) و «سیستم آخرین هشدار برخورد سیارک به زمین» یا «اطلس»(ATLAS) به دست آمدهاند. هدف از ارائه سه مجموعه داده به جمینای این بود که مشخص شود آیا مدلهای زبانی بزرگ میتوانند به همان سطح از دقت و کارآیی مجموعه دادهها دست یابند.
پژوهشگران از دستورالعملهای ویژهای برای جمینای استفاده کردند تا ۱۵ نمونه را با دستورالعملهایی برای طبقهبندی آنها به عنوان «بدون علاقه»، «کمعلاقه» و «پرعلاقه» برای ساختههای دست انسان در آسمان، ستارههای متغیر و رویدادهای انفجاری، با مخزن کامل مثالها، دستورالعملها و دستورالعملهای آپلودشده در «گیتهاب»(GitHub) تحلیل کنند. سپس پژوهشگران ۶ ماه پس از بهروزرسانی جمینای با الگوریتمهای جدید، یک تحلیل مجدد را انجام دادند. آنها در نهایت دریافتند که جمینای به دقتهای ۹۱.۹ درصد، ۹۳.۴ درصد و ۹۴.۱ درصد برای دادههای اطلس، میرلیشت و پان-استارز دست یافته است.
ستارهشناسان معتقدند که شبکههای عصبی به آنها کمک میکنند تا هنگام پردازش دادهها، مشکل جداسازی رویدادهای واقعی از سیگنالهای کاذب را حل کنند.
دکتر «استیون اسمارت»(Stephen Smartt) استاد اخترفیزیک «دانشگاه آکسفورد»(University of Oxford) و از پژوهشگران این پروژه گفت: ما سالها زمان را صرف آموزش مدلهای یادگیری ماشینی و شبکههای عصبی برای تشخیص تصویر کردهایم. با وجود این، دقت مدلهای زبانی بزرگ در تشخیص منابع با حداقل راهنمایی به جای آموزشهای ویژه برای هر وظیفه، قابل توجه بود. اگر بتوانیم این فناوری را در مقیاس وسیعتری توسعه دهیم، میتواند به یک تغییر اساسی در این حوزه تبدیل شود و نمونه دیگری از هوش مصنوعی باشد که امکان کشف علمی را فراهم میکند.
این پژوهش زمانی انجام شده که هوش مصنوعی به لطف کاربردهای متنوع خود از جمله تشخیص سیارههای فراخورشیدی، تحلیل سطوح سیارهای و مجموعه دادههای نجومی، شناسایی ابرنواخترها، انفجارهای رادیویی سریع، انفجارهای پرتو گاما و امواج گرانشی، علوم شهروندی، مدلسازی نظری و عملیات تلسکوپ، به سرعت در حوزه ستارهشناسی و علوم سیارهای در حال پیشرفت است.
نمونهای از کاربرد هوش مصنوعی در نجوم، کشف سیاره «کپلر-۹۰آی»(Kepler-90i) است که تقریباً ۲۷۶۷ سال نوری از زمین فاصله دارد و هشتمین سیاره کشفشده در این منظومه است. اگرچه کپلر-۹۰آی به عنوان یک ابرزمین با جرم تقریباً ۲.۳ برابر زمین تعریف میشود اما دمای سطح سنگی آن برای پشتیبانی از زندگی به شکلی که ما میشناسیم، بسیار بالاست. علاوه بر این، همه سیارههای منظومه «کپلر-۹۰» در لبه داخلی منطقه قابل سکونت ستاره خود میچرخند. این یعنی احتمالاً همه آنها سطوح یا اتمسفرهایی دارند که برای پشتیبانی از زندگی بسیار داغ هستند. نمونهای از کاربرد هوش مصنوعی در علوم سیارهای، بررسی مریخلرزهها و نحوه انتشار امواج لرزهای در مریخ به روشی بسیار متفاوت از تصورات پیشین است.
کاربردهای آینده هوش مصنوعی در ستارهشناسی و علوم سیارهای شامل پیشبینی آبوهوای فضایی، استفاده از رباتهای خودران در ماه و مریخ و استفاده از هوش مصنوعی در ماموریتهای سرنشیندار آینده برای کمک به فضانوردان در تصمیمگیریهای آگاهانهتر است. بنابراین، این پژوهش جدید نه تنها کاربرد روبهرشد هوش مصنوعی را در ستارهشناسی و علوم سیارهای به نمایش میگذارد، بلکه نشان میدهد که چگونه افراد غیر دانشمند میتوانند از فناوریهای آنلاین رایگان مانند جمینای برای دستیابی به پیشرفتهای علمی استفاده کنند.
این پژوهش در مجله «Nature Astronomy» به چاپ رسید.
منبع :هوش مصنوعی
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.