کد خبر: 168448
ف
چرا برخی از خاطرات یک عمر باقی می‌مانند و برخی زود محو می‌شوند؟
دانشمندان، سیستمی مرحله‌به‌مرحله کشف کرده‌اند که تعیین می‌کند مغز کدام خاطره‌ها را تثبیت و کدام‌ها را محو کند. با ردیابی فعالیت مغز در حین یادگیری در محیط واقعیت مجازی، پژوهشگران مولکول‌هایی را شناسایی کردند که بر دوام خاطره‌ها اثر می‌گذارند. هر مولکول در بازه‌ زمانی متفاوتی عمل می‌کند و در کنار هم الگویی هماهنگ برای حفظ خاطره‌ها می‌سازند. این یافته‌ها نگاه تازه‌ای به فرایند شکل‌گیری حافظه ارائه می‌دهد.

به گزارش ثریا - خاطره‌های بلندمدت از طریق مجموعه‌ای لایه‌لایه از برنامه‌های مولکولی شکل می‌گیرند که تجربه‌های مهم را به‌تدریج تقویت می‌کنند و اجازه می‌دهند سایر خاطره‌ها محو شوند. این فرایند بر فعالیت هماهنگ تالاموس، قشر مغز و تنظیم‌کننده‌های ژنی متکی است.

به نقل از ساینس‌دیلی، روزانه، مغز برداشت‌های گذرا، جرقه‌های خلاقیت و تجربه‌های عاطفی را به خاطره‌های پایدار تبدیل می‌کند که هویت ما را شکل می‌دهند و تصمیم‌هایمان را هدایت می‌کنند. پرسش اصلی علوم اعصاب این بوده که مغز چگونه تصمیم می‌گیرد کدام اطلاعات ارزش ذخیره شدن دارند و چه مدت باید باقی بمانند.

یافته‌های تازه نشان می‌دهد خاطره‌های بلندمدت از طریق مجموعه‌ای از مکانیزم‌های زمان‌بندی مولکولی شکل می‌گیرند که در بخش‌های مختلف مغز فعال می‌شوند. با استفاده از سامانه‌ رفتاری واقعیت مجازی در موش‌ها، دانشمندان عوامل تنظیمی را شناسایی کردند که به خاطره‌ها کمک می‌کنند وارد حالت‌های پایدارتر شوند یا کاملا محو گردند.

مطالعه‌ای که در نشریه  نیچر منتشر شد، نشان می‌دهد چندین ناحیه‌ مغزی با هم کار می‌کنند تا خاطره‌ها را در طول زمان بازسازمان‌دهی کنند، با ایستگاه‌های بازرسی که اهمیت هر خاطره و دوام آن را ارزیابی می‌کنند.

این کشف کلیدی است، زیرا توضیح می‌دهد چگونه دوام خاطره‌ها تنظیم می‌شود. آنچه انتخاب می‌کنیم به یاد بیاوریم، یک فرایند پیوسته و در حال تحول است، نه یک تغییر ناگهانی شبیه کلید روشن/خاموش.

سال‌ها پژوهشگران بر دو مرکز اصلی حافظه تمرکز داشتند: هیپوکامپ (حافظه کوتاه‌مدت) و قشر مغز (حافظه بلندمدت). تصور می‌شد خاطره‌های بلندمدت پشت کلیدهای زیستی روشن/خاموش ذخیره می‌شوند.

مدل‌های موجود شامل مولکول‌هایی شبیه ترانزیستور بودند که به‌صورت روشن/خاموش عمل می‌کردند. این دیدگاه قدیمی توضیح نمی‌داد چرا بعضی خاطره‌های بلندمدت فقط چند هفته می‌مانند و بعضی دهه‌ها زنده‌اند.

در سال ۲۰۲۳، محققان  مدار مغزی‌ای را توصیف کردند که سیستم‌های حافظه کوتاه‌مدت و بلندمدت را به هم وصل می‌کند. عنصر مرکزی این مسیر تالاموس است که تعیین می‌کند کدام خاطره‌ها باید حفظ شوند و آن‌ها را برای تثبیت بلندمدت به قشر مغز می‌فرستد.

این کشف پرسش‌های عمیق‌تری را مطرح کرد: پس از خروج خاطره‌ها از هیپوکامپ چه رخ می‌دهد و چه فرایندهای مولکولی تصمیم می‌گیرند خاطره پایدار شود یا محو گردد؟

برای بررسی این مکانیسم‌ها، گروه پژوهشی سامانه‌ای واقعیت مجازی را ساخت که به موش‌ها امکان شکل‌گیری خاطره‌های خاص می‌داد. با تغییر تعداد دفعات تکرار تجربه‌ها، توانستند برخی خاطره‌ها را پایدارتر کنند و سپس فعالیت مغز را بررسی کنند.

برای فراتر رفتن از همبستگی، پژوهشگران از سامانه‌ غربالگری مبتنی بر کریسپر استفاده کردند تا فعالیت ژن‌ها در تالاموس و قشر مغز را تغییر دهند. حذف برخی مولکول‌ها طول عمر خاطره‌ها را تغییر داد و هر مولکول در بازه‌ زمانی خاصی عمل می‌کرد.

نتایج نشان داد حافظه بلندمدت بر یک دنباله‌ برنامه‌های تنظیم ژنی متکی است که مانند تایمرهای مولکولی در مغز فعال می‌شوند.

تایمرهای اولیه سریع فعال می‌شوند، اما زود خاموش می‌شوند و خاطره‌ها محو می‌شوند. تایمرهای دیرتر به‌تدریج روشن می‌شوند و تجربه‌های مهم، حمایت ساختاری پیدا می‌کنند و پایدار می‌مانند. تکرار تجربه‌ها در این مطالعه به‌عنوان شاخص اهمیت عمل کرد.

محققان سه تنظیم‌کننده‌ رونویسی کلیدی را شناسایی کردند. Camta۱ و Tcf۴ در تالاموس و Ash۱l در قشر سینگولیت قدامی.

این مولکول‌ها برای شکل‌گیری اولیه خاطره لازم نیستند، اما برای حفظ آن حیاتی‌اند. اختلال در Camta۱ و Tcf۴ ارتباط تالاموس و قشر مغز را ضعیف کرد و موجب از دست رفتن خاطره شد.

طبق مدل، شکل‌گیری حافظه در هیپوکامپ آغاز می‌شود. Camta۱ حافظه اولیه را حفظ می‌کند. سپس Tcf۴ فعال می‌شود و چسبندگی سلولی و حمایت ساختاری را تقویت می‌کند. در نهایت Ash۱l با تغییرات کروماتین، پایداری خاطره را ممکن می‌سازد.

Ash۱l  بخشی از خانواده‌ پروتئین‌های متیل‌ترانسفراز هیستونی است که در سیستم‌های دیگر هم عملکرد حافظه‌ مانند شکل می‌دهد. در سیستم ایمنی، بدن را قادر می‌سازند عفونت‌های گذشته را به یاد بیاورد. در رشد، به سلول‌ها کمک می‌کنند هویت خود (مثلا نورون یا عضله بودن) را حفظ کنند. مغز ممکن است همین مکانیزم‌های حافظه سلولی را برای حمایت از خاطره‌های شناختی استفاده کند.

کاربردهای بالینی

این کشف می‌تواند به درمان بیماری‌های مرتبط با حافظه کمک کنند. با شناخت برنامه‌های ژنی حافظه، شاید بتوان مسیرهای خاطره را در اطراف نواحی آسیب‌دیده مثلا در آلزایمر مجدد هدایت کرد.

گروه پژوهشی اکنون قصد دارد بررسی کند این تایمرهای مولکولی چگونه فعال می‌شوند و چه چیزی طول عمرشان را تعیین می‌کند. تمرکز آن‌ها همچنان بر تالاموس است که به‌عنوان مرکز تصمیم‌گیری در این فرایند دیده می‌شود.

منبع : خاطرات


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

آیین‌نامه جامع حمایت از دانشجویان توانخواه نهایی شد

سهم دانشجو از نرخ غذای دانشجویی مشخص شد

پیش ثبت‌نام ۸۱۰ هزار دانش‌آموز پایه هفتم

آموزش و پرورش با ۱۰۰ موکب، آماده خدمت‌رسانی به زائران اربعین است

روایت زائرانی که اربعین را از شرق ایران آغاز می‌کنند در کتاب «شاه است حسین»

پرچم‌هایی در پیاده روی اربعین که هنوز خون را به یاد دارند

تصویر کمتر دیده شده از آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای در نماز جمعه نصر

چالش‌های عکاسی طبیعت چیست؟ سید صابر امامی پاسخ می‌دهد

جزئیات شرکت در آزمون های دانشنامه و گواهینامه فوق تخصصی پزشکی تعیین شد

اصغر خلیلی مدیریت مجموعه تئاتر شهر را بر عهده گرفت

آلبوم جدید خواننده پاپ در راه است

اودیسه نولان در ایکس لو رفت؛ ایلان ماسک در برابر نولان

جزئیات آزمون‌های دانشنامه و گواهینامه تخصصی پزشکی را اینجا بخوانید

اجرای نزدیک به ۱۵ پروژه ملی در وزارت علوم پس از جنگ

۱۳۰ هزار فعالیت انجمن‌های علمی دانشجویی در کشور ثبت شدند

دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر مسیر شغلی خود را طراحی می‌کنند

مدیر ارشد اوپن ای آی به این شبکه اجتماعی معتاد شده بود

متا تحقیق درباره خطرات اینستاگرام برای نوجوانان را نادیده گرفت

پرتاب ۵ هزار ماهواره آمازون برای بهبود کیفیت اینترنت در جهان

تسهیلات ویژه دانشگاه آزاد برای اربعین امسال/ استقرار مواکب در ۵ مرز کشور

ثبت نام جذب دانش‌آموختگان دکتری در دانشگاه‌ها آغاز شد؛ ۲ شرط اصلی برای ورود

مشاور شورای آموزش پزشکی: ۲ متخلف آزمون دستیاری به مقامات قضایی تحویل داده شدند

«مردم نمایی» روایتی دیگر از ماجرای نیما تکیدو

حاج حسین ملک دارایی‌های فناپذیر را به میراثی تمدنی تبدیل کرد

پناهیان: بزرگ‌ترین تشییع‌های تاریخ مربوط به امامین انقلاب است

جستجوی حقیقت در مه‌آلودگی ابطال‌پذیری پوپر/سطحی‌نگری در علوم انسانی

جزئیات برگزاری مصاحبه مجازی متأخرین دکتری ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد اعلام شد

قیمت سامسونگ گلکسی و زد فولد گران می شود

خبر مصوبه شورای عالی فضای مجازی برای برخورد با بلاگرها تکذیب شد

رشد استقبال از آزمون دستیاری در سال‌های اخیر

‏ تصویری از تابوت استاد مرحوم اکبر عبدی

پارادوکس در وقف، سودجویی ناشر و موزّع

فانتزی‌ که به شاهنامه تکیه زده است/ احیای حماسه در ادبیات فانتزی ایران

رمان دینی باید افراد معاند و خاکستری را هم پای کتاب بنشاند

بعد از انفجار پیجرها، زندگی چگونه ادامه پیدا کرد؟

حافظه مکتوب ایران چگونه زنده می‌ماند؟

بزرگداشت شیخ صفی‌الدین اردبیلی در فضای مجازی

صفحه رسمی سفارت آلمان در تهران شایعات تخلیه کارکنان این نمایندگی دیپلماتیک را تکذیب کرد

تصویری از برخاستن ستون دود در اربیل عراق

رهبر شهید بیش از حوزویان با نخبگان دانشگاهی دیدار داشتند

ترامپ انتقام جریمه گوگل را از اروپا می گیرد

خونخواهی رهبر شهید ادامه یک مطالبه تاریخی است؛ انتقام با بیشترین ضربه

اعلام دستمزد طراحان صحنه و لباس تئاتر در سال ۱۴۰۵

خالق فیلم معروف «ماسک» از دنیا رفت؛ جیم کری از همکاری با وی تشکر کرد

خداحافظ آقای عبدی؛ دلمان برایتان تنگ می‌شود

اعزام ۴۷۴ معلم برگزیده به مدارس خارج از کشور

وزیر آموزش و پرورش: کنکور به موقع برگزار می‌شود

کشف آنزیمی که می‌تواند پیری را معکوس کند

چت جی پی تی در سراسر جهان مختل شد

ثبت نام دانش آموختگان خارج از کشور در آزمون پیش کارورزی پزشکی آغاز شد

کلید اولیه آزمون دستیاری پزشکی امروز منتشر می‌شود

اتحادیه اروپا گوگل را ۸۹۰ میلیون یورو جریمه کرد

سیزدهمین پرتاب استارشیپ موفقیت آمیز بود

رویداد «معماری نوین حکمرانی علم و فناوری کشور» آغاز بکار کرد

آغاز همکاری مشترک برای تدوین سند ملی صلاحیت حرفه‌ای ICT

۳۵۰ پرونده دانشگاه پیام‌نور در دیوان عدالت اداری بررسی شد

ضرورت تدوین استانداردهای تازه برای خدمات پزشکی پیشرفته

تصمیم‌گیری درباره حضوری شدن دوره کارشناسی با شورای عالی امنیت ملی است

عزای عمومی برای مردی که خاطره‌ مشترک میلیون‌ها ایرانی بود

مرحله غیرمتمرکز المپیاد علمی دانشجویی کشور برگزار شد

آغاز حضوری سال تحصیلی جدید/آمادگی دانشگاه‌ها برای سناریوهای مختلف

معیارهای جدید هم‌ترازی رشته‌های دانشگاهی برای استخدام ابلاغ شد

پشتیبانی دکترتو تهران چگونه است؟

رقابت ۱۷ هزار داوطلب در پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی آغاز شد

تصویری از ابابیل ۳ در آسمان کویت

امنیت ایران با صلح تحمیلی معامله‌ پذیر نیست

فروش بدون کارمزد خودرو در استان‌های درگیر جنگ

کشف یک مولکول ناشناخته روی قمر زحل و پلوتو که دانشمندان توضیحی برای آن ندارند

جزئیات ترم تابستانی دانشگاه خوارزمی اعلام شد

دانشگاه صنعتی امیرکبیر در جایگاه سوم رتبه بندی بنیاد ملی نخبگان

تفاهم دانشگاه شهید بهشتی با بانک برای پرداخت تسهیلات مسکن

فرانسه شبکه‌های اجتماعی را برای کودکان ممنوع می‌کند

کلید اولیه آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ تا فردا منتشر می شود

حضور گسترده دانشجویان با ۱۷۵ موکب در مراسم تدفین رهبر شهید

هوش مصنوعی به همتای خود حمله سایبری کرد

پایان مکاتبات کاغذی در ثبت اساسنامه مؤسسات اعزام دانشجو

تصویر منتشر نشده از آیت الله سید مجتبی خامنه‌ای

علت کوری‌های بی‌بازگشت کشف شد

اختصاص وام ضروری به دانشجویان آسیب دیده از جنگ

نتفلیکس استارتاپ هوش مصنوعی بازیگر معروف را خرید

معیارهای جدید هم‌ترازی رشته‌های دانشگاهی برای استخدام ابلاغ شد

رشد استقبال از آزمون دستیاری در سال‌های اخیر

رهبر شهید بیش از حوزویان با نخبگان دانشگاهی دیدار داشتند

ثبت نام دانش آموختگان خارج از کشور در آزمون پیش کارورزی پزشکی آغاز شد

پشتیبانی دکترتو تهران چگونه است؟

رقابت ۱۷ هزار داوطلب در پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی آغاز شد

کلید اولیه آزمون دستیاری پزشکی امروز منتشر می‌شود

اعزام ۴۷۴ معلم برگزیده به مدارس خارج از کشور

تصویری از برخاستن ستون دود در اربیل عراق

صفحه رسمی سفارت آلمان در تهران شایعات تخلیه کارکنان این نمایندگی دیپلماتیک را تکذیب کرد

کشف آنزیمی که می‌تواند پیری را معکوس کند

جزئیات برگزاری مصاحبه مجازی متأخرین دکتری ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد اعلام شد

فانتزی‌ که به شاهنامه تکیه زده است/ احیای حماسه در ادبیات فانتزی ایران

رمان دینی باید افراد معاند و خاکستری را هم پای کتاب بنشاند

بعد از انفجار پیجرها، زندگی چگونه ادامه پیدا کرد؟

حافظه مکتوب ایران چگونه زنده می‌ماند؟

اعلام دستمزد طراحان صحنه و لباس تئاتر در سال ۱۴۰۵

رویداد «معماری نوین حکمرانی علم و فناوری کشور» آغاز بکار کرد

پارادوکس در وقف، سودجویی ناشر و موزّع

خداحافظ آقای عبدی؛ دلمان برایتان تنگ می‌شود

ترامپ انتقام جریمه گوگل را از اروپا می گیرد

خبر مصوبه شورای عالی فضای مجازی برای برخورد با بلاگرها تکذیب شد

قیمت سامسونگ گلکسی و زد فولد گران می شود

وزیر آموزش و پرورش: کنکور به موقع برگزار می‌شود

چت جی پی تی در سراسر جهان مختل شد

بزرگداشت شیخ صفی‌الدین اردبیلی در فضای مجازی

عزای عمومی برای مردی که خاطره‌ مشترک میلیون‌ها ایرانی بود

خونخواهی رهبر شهید ادامه یک مطالبه تاریخی است؛ انتقام با بیشترین ضربه

خالق فیلم معروف «ماسک» از دنیا رفت؛ جیم کری از همکاری با وی تشکر کرد

سیزدهمین پرتاب استارشیپ موفقیت آمیز بود