به گزارش ثریا - با افزایش آلودگی هوا ما با عبارت‌های متعدد و گاه نگران کننده‌ای مواجه می‌شویم که به ما هشدار می‌دهد این آلودگی حتی می‌تواند مرگبار هم باشد. «ناسالم برای گروه‌های حساس»، «ناسالم برای همه» یا «تا حد امکان از خانه خارج نشوید»؛ اینها بخش کوچکی از عبارت‌های نگران کننده در خصوص آلودگی هواست که ما هر روز با آن مواجه می‌شویم.
این هشدارها اما یک معنا و مفهوم مشخص دارند؛ آلودگی هوا خطرناک و می‌تواند مرگبار باشد. حال این سوال در ذهن ایجاد می‌شود که دقیقا چه چیزی در آلودگی هوا وجود دارد که این همه خطرناک و حتی باعث مرگ می‌شود؟ در این مطلب قصد داریم تا شما را با کشنده‌ترین عامل موجود در آلودگی هوا آشنا سازیم.
کُشنده‌ترین عامل موجود در آلودگی هوا چیست؟
آلودگی هوای تهران هر سال جان هزاران نفر را می‌گیرد، اما اگر فقط یک آلاینده را به‌عنوان قاتل اصلی معرفی کنیم، آن آلاینده ذرات معلق با قطر هواگرا کمتر از ۲٫۵ میکرومتر یا PM2.5 است. سازمان بهداشت جهانی و مطالعات ایرانی نشان می‌دهند که بیش از ۸۰ تا ۸۵ درصد مرگ‌های زودرس ناشی از آلودگی هوا مستقیماً به این ذره ریز مربوط می‌شود.
این ذرات از دو راه اصلی تولید می‌شوند؛ احتراق ناقص سوخت‌های فسیلی و واکنش‌های شیمیایی در جو. در تهران، حدود ۶۰–۷۰ درصد PM2.5 از منابع احتراقی است؛ یعنی دود سیاه خودروهای دیزلی قدیمی، اتوبوس‌های فرسوده، کامیون‌ها، موتورسیکلت‌های کاربراتوری و سوزاندن مازوت در نیروگاه‌ها و صنایع حاشیه شهر در زمستان.
بخش دیگر از سایش مکانیکی لنت ترمز، لاستیک و آسفالت، گردوخاک ساختمانی و ریزگردهای ورودی از کویرهای عراق و استان‌های غربی تولید می‌شود. در روزهای وارونگی دما، این ذرات در لایه پایین جو گیر می‌افتند و غلظت‌شان گاهی به بیش از ۱۵۰–۲۰۰ میکروگرم بر مترمکعب می‌رسد.
چرا PM2.5 این‌قدر کُشنده است؟ مکانیسم علمی دقیق
اندازه PM2.5 (یک سی‌ام قطر موی انسان) باعث می‌شود به‌راحتی از سد دفاعی ریه عبور کند و مستقیماً وارد آلوئول‌ها شود. از آنجا دو مسیر مرگبار را طی می‌کند: اول، از دیواره آلوئول به جریان خون نفوذ می‌کند و التهاب سیستمیک ایجاد می‌کند. این التهاب باعث فعال شدن پلاکت‌ها، تشکیل لخته و در نتیجه سکته قلبی و مغزی می‌شود.
دوم، از راه عصب بویایی مستقیماً وارد مغز می‌شود و پروتئین‌های آسیب‌رسان (مثل آمیلوئید بتا) را افزایش می‌دهد که با آلزایمر و پارکینسون مرتبط است. همچنین این ذرات حامل ترکیبات سرطان‌زای چندحلقه‌ای (PAHs) هستند که با آسیب DNA باعث سرطان ریه می‌شوند.
مطالعه کوهورت تهران (منتشرشده در Lancet Regional Health – Western Pacific، ۲۰۲۴) با پیگیری ۵۰ هزار نفر در تهران نشان داد هر افزایش ۱۰ میکروگرمی طولانی‌مدت PM2.5 خطر مرگ قلبی-عروقی را ۱۶ درصد و مرگ ناشی از سرطان ریه را ۲۲ درصد افزایش می‌دهد.
پربیننده ترین پست همین یک ساعت اخیر
منبع : الودگی هوا
حمایت بانک‌ها از ۴ دانشگاه آسیب دیده از جنگ کلید خورد
ساخت چندین ماهواره سنجشی ایران با دقت تصویربرداری یک متر
نوبل فیزیک به «پیام‌های شبح‌وار از فضا» رسید
آرای نهایی ۱۴ پرونده انضباطی دانشجویان مرتبط با حوادث دی‌ماه صادر شد
تصویب صندوق عدالت آموزشی برای حمایت از دانش‌آموزان مناطق محروم
دانشجویان دانشگاه هنر نقوش ایرانی را در طراحی پوشاک به‌کار گرفتند
آغاز اجرای طرح «ردا کارت» دانشجویی در ۲۰ دانشگاه کشور طی ۱۰ روز آینده
مدیر ناسا: یوفوها می‌توانند یک «لحظه اسپوتنیک» باشند
«کامپیوتر شریف» انتخاب اول برترین رتبه های ریاضی کنکور ۱۴۰۵
واتس‌اپ ورود کاربران با سیستم‌عامل قدیمی را مسدود می‌کند
کشف سیاره ای که از خاکستر ستاره اش متولد شد
اوپن ای آی ویکی مدیا را هم هک کرد
رتبه ۶ کنکور: جنگ را مدیریت کردم، نه اینکه تسلیمش شوم
وزیر آموزش و پرورش: معیشت معلمان را جدی پیگیری می‌کنیم
ارتقای کیفیت آموزشی اولویت مدارس غیردولتی است
توزیع ۷۶۵ میلیارد تومان تجهیزات ورزشی در ۶۲ هزار مدرسه
قهرمانی دانش‌آموزان ایرانی در مالزی؛ سه سکوی نخست برای ایران
سرپرست صندوق ذخیره فرهنگیان منصوب شد
وزیر آموزش و پرورش وارد لامرد شد
کاظمی: ظرفیت‌های آموزشی ایران و عراق باید بیش از گذشته توسعه یابد
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاه‌های جهان تایمز ۲۰۲۷
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلول‌های عصبی با نور
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیه‌های کنکور
ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری
تام کروز شکست فیلمش را نپذیرفت
دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد
علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟
پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم
کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی
ضرورت انتقال پژوهش‌های علمی هیئات از دانشگاه به هیئت
دوازدهمین شماره «خردورزی» با پرونده‌ای درباره نسل نو منتشر شد
جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد
آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته
شانس‌های جایزه نوبل فیزیک کدامند؟
مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد
هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد
وجه مغفول شخصیت شهید سید حسن نصرالله امامت اوست
آمادگی ۴۰ کشور برای حضور در مسابقات بین‌المللی قرآن
سید حسن نصرالله رهبران جنبش‌های آزادی‌بخش را تحت‌تأثیر قرار داد
تمدید مهلت ثبت‌نام دومین آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان خارجی
اسامی معرفی‌شدگان رشته‌های خاص آزمون کاردانی به کارشناسی اعلام شد
تفاهم‌نامه چهارجانبه طرح رداکارت دانشجویان فردا ۱۴ مهر امضاء می‌شود
گامی تازه در توسعه آموزش بین‌المللی؛ مجتمع آموزشی بین‌المللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
فراخوان بورس ویژه هنگ‌کنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
نحوه انتخاب رشته‌های بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
تعیین تکلیف بدهی وام‌های دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
تقدیر از برگزیدگان سومین همایش علمی هیئت در سالروز ولادت حضرت زینب(س)
آیت‌الله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
خاموشی: وقت عبور از برنامه‌محوری به اثرمحوری در فعالیت‌های فرهنگی است
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
«بی‌نام» روایتگر مفاهیمی از معنویت؛ تئاتری که زندانی آزاد می‌کند!
«اشراق» شنیدنی شد؛ بیان موسیقی ایرانی با امکانات موسیقی عربی!
موسیقی اعتراضی در آمریکا: رئیس جمهورِ من یک جنایتکار است!
سید حسن نصرالله مقاومت را مسیر پیشرفت و عزت بشریت می‌دانست
ناشنوایان فعال اربعینی در همایش ملی «قهرمانان سکوت» تجلیل شدند
جنگ‌ها و تحولات اخیر به کتاب‌های درسی نهم و یازدهم رسید
خانه فرهنگ در خوابگاه‌های دانشگاه فرهنگیان راه‌اندازی می‌شود
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامه‌های قرآنی ویژه
بچه‌های مسجدی با حداقل امکانات، کارهای «نشد» را «شد» می‌کنند
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمی‌توان دستوری حکمرانی کرد
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمت‌رسانی تبدیل شدند
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز می‌شود
نوشته جالب در دانشگاه شهید بهشتی
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفته‌شدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
لشکر پهپادهای زیر آبی چین رکورد زد
شرکت‌های فناوری درباره هوش مصنوعی با ترامپ چه توافقی کردند؟
اولویت‌های استادان برای سال تحصیلی پیش‌رو بررسی شد
اختصاص ۳۰ میلیارد تومان تسهیلات معاونت علمی به حوزه بازی‌های رایانه‌ای
برگزاری همایش ملی نخبگان لغو شد
تشریح جزئیات اجرای آیین‌نامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
نحوه انتخاب رشته‌های بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
گامی تازه در توسعه آموزش بین‌المللی؛ مجتمع آموزشی بین‌المللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
تعیین تکلیف بدهی وام‌های دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفته‌شدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
جنگ‌ها و تحولات اخیر به کتاب‌های درسی نهم و یازدهم رسید
خانه فرهنگ در خوابگاه‌های دانشگاه فرهنگیان راه‌اندازی می‌شود
اولویت‌های استادان برای سال تحصیلی پیش‌رو بررسی شد
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
فراخوان بورس ویژه هنگ‌کنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاه‌های جهان تایمز ۲۰۲۷
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمی‌توان دستوری حکمرانی کرد
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
۳۰۰ گروه و کانال فیشینگ در سکوهای خارجی فعالیت می‌کنند
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز می‌شود
آیت‌الله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
ثبت نام آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان بین‌الملل ۱۴۰۵ آغاز شد
اختصاص ۳۰ میلیارد تومان تسهیلات معاونت علمی به حوزه بازی‌های رایانه‌ای
پارک فناوری دانشگاه تهران پلتفرم سرمایه گذاری مجازی راه اندازی کرد
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
تشریح جزئیات اجرای آیین‌نامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمت‌رسانی تبدیل شدند
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامه‌های قرآنی ویژه
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.