کد خبر: 170439
ف
فراتر از تدریس و نمره؛ معلم خوب از نگاه دانش‌آموزان
پژوهشی تازه با تمرکز بر دیدگاه دانش‌آموزان دوره متوسطه اول، تلاش کرده است مفهوم معلم خوب را از زاویه‌ای کمتر دیده‌شده بررسی کند و اهمیت رابطه انسانی و اخلاقی معلم با دانش‌آموز را برجسته سازد.

به گزارش ثریا -  در سال‌های اخیر، آموزش و پرورش با تغییرات گسترده‌ای روبه‌رو شده است. گسترش فناوری، تغییر سبک زندگی خانواده‌ها و پیچیده‌تر شدن مسائل اجتماعی باعث شده انتظارات از مدرسه و به‌ویژه معلم افزایش یابد. دیگر نقش معلم تنها انتقال اطلاعات کتاب درسی نیست، بلکه او به‌عنوان فردی اثرگذار در شکل‌گیری شخصیت، نگرش‌ها و مهارت‌های زندگی دانش‌آموزان شناخته می‌شود. به همین دلیل، توجه به کیفیت عملکرد معلمان و شناخت دقیق ویژگی‌های یک معلم خوب به یکی از دغدغه‌های اصلی نظام‌های آموزشی در سراسر جهان تبدیل شده است. بسیاری از صاحب‌نظران آموزشی بر این باورند که هیچ نظام آموزشی نمی‌تواند از سطح کیفیت معلمان خود فراتر رود و هرگونه تحول پایدار در آموزش، از کلاس درس و معلم آغاز می‌شود.

از سوی دیگر، دانش‌آموزان به‌عنوان مخاطبان اصلی فرایند آموزش، تجربه زیسته و مستقیمی از حضور معلم در کلاس دارند. نگاه آنان به معلم، می‌تواند بازتابی واقعی از اثربخشی آموزش باشد. بررسی دیدگاه دانش‌آموزان درباره معلم خوب، نوعی نیازسنجی مهم برای بهبود برنامه‌های تربیت معلم و آموزش‌های ضمن خدمت به شمار می‌رود. این رویکرد کمک می‌کند تا سیاست‌گذاران آموزشی و برنامه‌ریزان درسی، به جای تکیه صرف بر معیارهای نظری، از تجربه‌های واقعی دانش‌آموزان نیز بهره بگیرند. به‌ویژه در دوره متوسطه اول که دانش‌آموزان در سنین حساس نوجوانی قرار دارند، نقش معلم در هدایت تحصیلی، عاطفی و اجتماعی آنان اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند.

در همین راستا، عباس پورسلیم، استادیار گروه آموزش علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان، تحقیقی را با تمرکز بر دیدگاه دانش‌آموزان دوره متوسطه اول انجام داده است. این پژوهش با هدف شناخت تجربه‌ها و برداشت‌های دانش‌آموزان از مفهوم معلم خوب صورت گرفته و تلاش کرده است با نگاهی عمیق، ابعاد مختلف این مفهوم را روشن کند.

روش انجام این پژوهش از نوع کیفی بوده و با رویکرد پدیدارشناسی انجام شده است. پدیدارشناسی روشی است که به جای اندازه‌گیری عددی، به تجربه‌های زیسته افراد و معنایی که آن‌ها به یک پدیده می‌دهند توجه می‌کند. در این مطالعه، ۳۳ دانش‌آموز پسر دوره متوسطه اول از یک دبیرستان دولتی به‌صورت هدفمند انتخاب شدند و داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختارمند جمع‌آوری شد؛ یعنی گفت‌وگوهایی که هم چارچوب کلی داشتند و هم به دانش‌آموزان اجازه می‌داد آزادانه تجربه‌های خود را بیان کنند. سپس پاسخ‌ها با روشی علمی تحلیل شد تا مفاهیم و الگوهای مشترک استخراج شود.

یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که از نگاه دانش‌آموزان، معلم خوب تنها فردی باسواد نیست، بلکه باید مدیر، قابل اعتماد، مسئولیت‌پذیر و اجتماعی باشد. دانش‌آموزان بر صمیمیت، همدلی و فهمیده بودن معلم تأکید زیادی داشتند و معتقد بودند نقش معلم با پایان ساعت مدرسه تمام نمی‌شود. به باور آنان، معلم خوب حتی در رفتارهای روزمره خود نیز الگوی مناسبی ارائه می‌دهد و تأثیرش فراتر از فضای کلاس ادامه دارد. این نگاه نشان می‌دهد که دانش‌آموزان، معلم را نه فقط یک آموزش‌دهنده، بلکه راهنما و مرشد زندگی می‌بینند.

پژوهش بر این نکته تأکید می‌کند که توجه به این ویژگی‌ها می‌تواند به ارتقای کیفیت آموزش و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان کمک کند.

مقوله‌هایی که در این تحقیق استخراج شده‌اند، می‌توانند به‌عنوان راهنمایی عملی برای طراحی برنامه‌های تربیت معلم و آموزش‌های ضمن خدمت مورد استفاده قرار گیرند. به‌ویژه دانشگاه‌ها و مراکز مسئول آموزش معلمان می‌توانند از این یافته‌ها برای نزدیک‌تر کردن آموزش نظری به نیازهای واقعی کلاس درس بهره ببرند.

طبق اطلاعات ارائه‌شده در این پژوهش، تدریس اثربخش یکی از مهم‌ترین و در عین حال پیچیده‌ترین وظایف معلم است. استفاده از روش‌های فعال، مشارکتی و خلاقانه، مانند داستان‌گویی، ایفای نقش و ارتباط دادن درس با زندگی روزمره، از نظر دانش‌آموزان نقش مهمی در یادگیری دارد. همچنین مدیریت مؤثر کلاس درس، توجه به تفاوت‌های فردی و ایجاد فضای امن و منظم، از عوامل کلیدی موفقیت معلم به شمار می‌رود. این مهارت‌ها نیازمند دانش تخصصی، تمرین مستمر و شناخت روان‌شناختی دانش‌آموزان است.

بخش دیگری از یافته‌ها به نقش معلم در آموزش مهارت‌های زندگی و ویژگی‌های اخلاقی اشاره دارد. دانش‌آموزان انتظار دارند معلم به آن‌ها مهارت‌هایی مانند تفکر انتقادی، مسئولیت‌پذیری، ارتباط مؤثر و مدیریت استرس را بیاموزد. همچنین عدالت، صداقت، مهربانی و احترام از مهم‌ترین ویژگی‌های اخلاقی معلم خوب از دیدگاه آنان است.

در مجموع، این نتایج علمی نشان می‌دهند که معلم هزاره سوم باید ترکیبی از دانش علمی، مهارت حرفه‌ای و منش اخلاقی را در کنار هم داشته باشد.

گفتنی است این یافته‌ها، در فصلنامه «مطالعات آموزشی و آموزشگاهی» منتشر شده‌اند؛ نشریه‌ای علمی که وابسته به دانشگاه فرهنگیان است و به انتشار پژوهش‌های مرتبط با آموزش، تربیت معلم و مسائل آموزشی می‌پردازد.

منبع : دانش اموزان


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

تاب‌آوری کودکان در جنگ را با داستان‌ افزایش دهیم

برگزاری بزرگداشت ابوریحان بیرونی از سوی فلاسفه و اساتید

از نگاه امیرالمومنین(ع) راه مهار طمع انسان به قدرت و ثروت چگونه است؟

برگزاری آزمون‌های تافل و GRE رسماً در ایران متوقف شد

اعلام جزئیات مرحله شفاهی آزمون‌های دانشنامه تخصصی و فوق تخصصی پزشکی

ایران پرچمدار المپیاد فناوری نانو در سطح جهانی

محکومیت اقدام غیرقانونی آمریکا علیه متقاضیان آزمون‌های بین‌المللی

ارزش از کدنویسی به فهم مسئله منتقل می‌شود

ثبت نام آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵ آغاز شد/ اعلام جزئیات آزمون

واکنش وزیر علوم به تحریم‌های علمی آمریکا

مهلت انتخاب رشته آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ تمدید شد

ویژه برنامه‌های هفته وحدت در تجمعات شبانه

افتتاح دفاتر مشاوره وقف در سراسر کشور

برگزاری رویداد رحمه للعالمین در باغ کتاب

دانشجویان خارجی جشنواره هنر و رسانه عهد همزیستی را برگزار می‌کنند

وقف بر پایه ایثار، نوع‌دوستی و دوراندیشی استوار است

آغاز انتخاب رشته داوطلبان آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد

شرکت های فناوری خواستار افزایش دفاع سایبری در مقابل حملات هوش مصنوعی

نوار نانویی ۳ داروی مسکن را در کمتر از ۲ ثانیه آزاد می‌کند

قدرتمندترین موشک اروپا به پرواز درآمد

تاکید علمای مسلمان بر عملی کردن وحدت و ایستادگی در مقابل دشمن مشترک

نزاع حجاب، از ابتدا نزاع بر سر قدرت زن بود

البرز زیر بار کمبود مدرسه؛ مهاجرت چالش بزرگ مدارس البرز

توانمند سازی و گذار از الفبا رویکرد جدید سواد آموزی استان سمنان

جزئیات بورسیه تحصیلی صنعت و مشاغل در پذیرش کارشناسی ارشد ۱۴۰۵

غرامت ۱۸ میلیارد دلاری متا برای فرار از شکایت ایالت‌های آمریکا

واکنش دانشگاه صنعتی خواجه نصیر به کناره گیری رئیس آن

نفوذ هکرهای چینی به ناسا و سنای آمریکا ردیابی شد

موبایل‌های آینده چگونه تغییر می‌کنند؟

از خیال‌پردازی سرامیک تاشاعرانگی کاغذ در ماه هنر؛ تکثرِ بودن در پایتخت

محمد اصفهانی در دومین شب از «روایت رحمت» روی صحنه می‌رود

در طبیعت چه خبر است؟ یک مجموعه خواندنی برای کودکان

پرچم ایران روایتی از خون، باور، ایستادگی و تمنای رسیدن

تاکید بر نقش هنرستان‌ها در مقابله با چالش‌های جنگ اقتصادی

کاظمی: دشمن تلاش می‌کند تا دولت‌ها را از صف مردم جدا کند

امین و مهدیه احمدزاده؛ خواهر و برادر شهید مینابی

پذیرش برگزیدگان المپیادهای جغرافیا و علوم زمین بدون کنکور ابلاغ شد

نتایج آزمون صلاحیت گروه پرستاری سال ۱۴۰۵ اعلام شد

جزئیات آزمون مرحله انفرادی هجدهمین المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی

دفترچه انتخاب رشته آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ منتشر شد

آغاز انتخاب رشته داوطلبان مجاز آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ از امروز

سینمای زیرزمینی ایران بررسی شد؛ از بحران بازنمایی تا اقتصاد نامرئی

روایت دبیر انجمن سرود کانون پرورش فکری از برگزاری یک جشنواره ملی

«حبیبی یا نبی»؛ نغمه‌ای برای پیامبر رحمت

ریدلی اسکات با «ستاره های سگی» بدترین فیلمش را ساخت

«کوری» از پرونده‌های قضایی تا ممیزی؛ این سریال مروج مشروبات الکلی است؟

رازهایی که در یک کشو پنهان است؛ چه کسی دست‌خط قاتل را تقلید کرد؟

برای پویایی صنف باید صدای جوان‌ها را جدی گرفت؛ سکوت معنا دارد

نسخه ویژه نابینایان «روزی روزگاری» منتشر می‌شود

وقتی مستند، حافظه میراث ملی را بیدار می‌کند

ایرانی‌خوانی نمایشنامه «تاجماه» برگزار شد

«رویای نیمه شب» و ضرورت ساخت آثار تلویزیونی با موضوع مهدویت

وقف رقیب اقتصاد کشور نیست

بیستمین آزمون سراسری قرآن پس از وقفه ای طولانی برگزار می‌شود

دانشمندی که هنوز رازهایش کشف نشده است؛ کیمیای رازی در تاریخ علم

تجلیل از ۴۵ چهره شاخص در اولین دوره جایزه جهانی دیپلماسی فرهنگی

تاسیس ۱۳ مؤسسه جدید فرهنگی قرآن و عترت

برگزاری آزمون بخش معارفی چهل و نهمین دوره مسابقات سراسری قرآن اوقاف

شرق‌شناسی بدون ایران‌شناسی، امکان یا امتناع؟

متن نوبت‌دهی آرایشگاه برای عید؛ نمونه‌هایی برای جذب مخاطب

دانشگاه‌ها با ورزش تاب‌آوری دانشجویان را تقویت کنند

راهنمای ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان دکتری دانشگاه علامه طباطبائی اعلام شد

پایان رویای «تنگه ترامپ» و غروب توهمات طاغوت روزگار در اعماق خلیج فارس

بهنام تشکر کارآگاه علوی جدید شد

برگزاری بزرگداشت ابن سینا با حضور اندیشمندان ایرانی و خارجی

تجربه‌های جهانی بازسازی پساجنگ در ۱۲ جلد کتاب

تلقی رایج از موسسات خیریه غلط است؛ انتشار نخستین گزارش زیست بوم خیریه

برگزاری جشن‌های میلاد پیامبر مهربانی‌ها با محوریت خون‌خواهی رهبر شهید

رجبی دوانی: نیازمند «انقلابی درون انقلاب» هستیم

آیا بین «امر تاریخی» و «امر ایمانی» می توان تمایزی مفهومی ایجاد کرد؟

ابن‌شهرآشوب روایات را دستکاری می‌کرد؟

تشخیص زودهنگام سرطان سینه با طراحی یک نانوزیست‌حسگر در دانشگاه تهران

استکبار جهانی به زباله‌دان تاریخ می‌پیوندد؛ خونخواهی رهبر شهید حق ماست

حمایت مجری معروف اخبار عراق، از خلیج فارس+عکس

جدیدترین تصویر از آیت الله سیستانی

صعود دانشجوی دانشگاه آزاد به بام ایران با یاد دانشمند شهید دکتر طهرانچی +عکس

آغاز کلاس‌های نیمسال اول دانشگاه صنعتی امیرکبیر از ۲۸ شهریور

حمله هکرهای ایرانی یک واحد تولید برق را در انگلیس تعطیل کرد

شکایت آمریکا از تیک تاک با ۴۰۰ میلیون دلار تسویه شد

واکنش قالیباف به جنگ اقتصادی ترامپ و دار‌دسته‌اش+عکس

دفترچه انتخاب رشته آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ منتشر شد

آغاز انتخاب رشته داوطلبان مجاز آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ از امروز

جزئیات آزمون مرحله انفرادی هجدهمین المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی

نتایج آزمون صلاحیت گروه پرستاری سال ۱۴۰۵ اعلام شد

پذیرش برگزیدگان المپیادهای جغرافیا و علوم زمین بدون کنکور ابلاغ شد

«حبیبی یا نبی»؛ نغمه‌ای برای پیامبر رحمت

روایت دبیر انجمن سرود کانون پرورش فکری از برگزاری یک جشنواره ملی

بیستمین آزمون سراسری قرآن پس از وقفه ای طولانی برگزار می‌شود

ریدلی اسکات با «ستاره های سگی» بدترین فیلمش را ساخت

سینمای زیرزمینی ایران بررسی شد؛ از بحران بازنمایی تا اقتصاد نامرئی

تاسیس ۱۳ مؤسسه جدید فرهنگی قرآن و عترت

وقف رقیب اقتصاد کشور نیست

شرق‌شناسی بدون ایران‌شناسی، امکان یا امتناع؟

برگزاری آزمون بخش معارفی چهل و نهمین دوره مسابقات سراسری قرآن اوقاف

«کوری» از پرونده‌های قضایی تا ممیزی؛ این سریال مروج مشروبات الکلی است؟

ثبت نام آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵ آغاز شد/ اعلام جزئیات آزمون

تجلیل از ۴۵ چهره شاخص در اولین دوره جایزه جهانی دیپلماسی فرهنگی

دانشمندی که هنوز رازهایش کشف نشده است؛ کیمیای رازی در تاریخ علم

وقتی مستند، حافظه میراث ملی را بیدار می‌کند

از خیال‌پردازی سرامیک تاشاعرانگی کاغذ در ماه هنر؛ تکثرِ بودن در پایتخت

«رویای نیمه شب» و ضرورت ساخت آثار تلویزیونی با موضوع مهدویت

جزئیات بورسیه تحصیلی صنعت و مشاغل در پذیرش کارشناسی ارشد ۱۴۰۵

محمد اصفهانی در دومین شب از «روایت رحمت» روی صحنه می‌رود

تاکید علمای مسلمان بر عملی کردن وحدت و ایستادگی در مقابل دشمن مشترک

ایرانی‌خوانی نمایشنامه «تاجماه» برگزار شد

نسخه ویژه نابینایان «روزی روزگاری» منتشر می‌شود

مهلت انتخاب رشته آزمون کارشناسی‌ارشد سال ۱۴۰۵ تمدید شد

محکومیت اقدام غیرقانونی آمریکا علیه متقاضیان آزمون‌های بین‌المللی

برای پویایی صنف باید صدای جوان‌ها را جدی گرفت؛ سکوت معنا دارد

رازهایی که در یک کشو پنهان است؛ چه کسی دست‌خط قاتل را تقلید کرد؟