به گزارش ثریا شهید «محمد بلباسی» از جمله نیروهای فعال جهادی و فرهنگی بود که فعالیتهای او در حوزههای اجتماعی، دانشجویی و میدانی، در سالهای منتهی به حضور در جبهه مقاومت، مورد توجه همرزمان و همراهانش قرار داشت.
وی در سال ۱۳۵۷ در شهرستان قائمشهر متولد شد و پس از طی دوران تحصیل، وارد دانشگاه شده و در رشته متالوژی در مشهد به تحصیل پرداخت. دوران دانشجویی برای بلباسی صرفاً محدود به فعالیتهای آموزشی نبود و او همزمان با تحصیل، در عرصههای جهادی و فرهنگی نیز نقش فعالی ایفا میکرد. حضور مستمر در اردوهای جهادی و کاروانهای راهیان نور، بخشی از فعالیتهایی بود که بهصورت جدی توسط وی دنبال میشد.
در همین راستا، شهید بلباسی با هدف ساماندهی فعالیتهای داوطلبانه، تیم «خادمان شهدای مازندران» را تشکیل داد؛ گروهی که با جذب نیروهای علاقهمند، مسئولیت خدمترسانی به زائران مناطق عملیاتی را برعهده گرفت. همچنین تأسیس صندوق خیریه «امام زمان (عج)» در قائمشهر، از دیگر اقدامات او در حوزه حمایت از اقشار نیازمند به شمار میرود که این مجموعه همچنان به فعالیت خود ادامه میدهد.
همراهان شهید بلباسی، از روحیه پیشگام او در انجام فعالیتهای جهادی یاد میکنند. به گفته آنان، وی در انجام اقدامات خیرخواهانه، چه در محیط کاری خود در سپاه و چه خارج از آن، نقش فعالی داشت و در بسیاری از موارد، بدون انتظار برای صدور دستور رسمی، اقدام به سازماندهی نیروها میکرد. تشکیل نخستین گروه جهادی دانشجویی با عنوان «علمدار» و اعزام آن به مناطق محروم، از جمله این اقدامات بوده است.
نمونهای از این رویکرد، حضور وی در مناطق زلزلهزده ورزقان بود که بدون طی فرآیندهای اداری، به همراه تیم تحت امر خود به منطقه اعزام شد. از سوی دیگر، او بر لزوم تقویت فعالیتهای فرهنگی در دانشگاهها تأکید داشت و معتقد بود که با طراحی برنامههای نوآورانه میتوان زمینه مشارکت بیشتر دانشجویان را فراهم کرد.
شهید محمد بلباسی در فروردینماه سال ۱۳۹۵ بههمراه جمعی از رزمندگان مازندران برای حضور در جبهه سوریه اعزام شد و سرانجام در ۱۷ اردیبهشت همان سال، در منطقه خانطومان، بههمراه تعدادی از نیروهای مدافع حرم جان خود را از دست داد.
به مناسبت سالروز شهادت این شهید، با محبوبه بلباسی، همسر وی و نویسنده کتاب «اینجا بدون تو»، گفتوگویی انجام شده که در ادامه میخوانیم.
* در «اینجا بدون تو»، شما هم راوی هستید و هم یکی از شخصیتهای اصلی. این همزمانی، روایت را صادقتر کرده یا سختتر؟ نوشتن این کتاب بیشتر برای ثبت خاطره بود یا نوعی مواجهه با فقدان؟
این همزمانی، بیش از آنکه کار را دشوار کند، به صادقانهتر شدن روایت کمک کرده است. وقتی خاطرات بهصورت مستقیم و بدون واسطه از سوی خودِ راوی نوشته میشود، طبیعی است که دقت و اصالت بیشتری در انتقال تجربهها وجود داشته باشد و روایت از تحریفهای احتمالی دور بماند. یکی از دلایل اصلی اصرار بر نگارش شخصی همین مسئله بود؛ اینکه خاطرات دستبهدست نشود و بیواسطه به مخاطب منتقل شود.
در عین حال، این مسیر خالی از دشواری هم نبود. مرور مداوم خاطرات، بازنویسی آنها و تلاش برای رفع کاستیها، باعث میشد این تجربهها بارها زنده شوند. این بازگشت مکرر به گذشته، اگرچه در بسیاری از لحظات شیرین و دلنشین بود، اما در برخی موارد نیز با سختی همراه میشد؛ بهویژه در مواجهه با خاطراتی که یادآوری آنها آسان نبود.
نگارش این کتاب بیش از هر چیز با هدف ثبت خاطرات انجام شد، نه مواجهه با فقدان. در زمان آغاز نوشتن، چند سالی از شهادت گذشته بود و دوره سوگواری طی شده بود؛ بنابراین این اثر تلاشی برای تسکین یا سوگنویسی نبود، بلکه کوششی برای ثبت و ماندگار کردن تجربهها و روایت یک زندگی بود.
به باور من سبک زندگی و سلوک همسرم ظرفیت آن را داشت که روایت شود و مورد استفاده دیگران قرار بگیرد؛ بهویژه از این جهت که بتواند برای مخاطب الهامبخش باشد و بخشی از این تجربه زیسته را به شکلی مستند و قابل اتکا منتقل کند.
* چه شد که تصمیم گرفتید روایت زندگیتان را خودتان بنویسید، نه اینکه آن را به یک نویسنده دیگر بسپارید؟
تصمیم برای نگارش این اثر بهصورت شخصی، تا حد زیادی تحت تأثیر تجربه قبلی از انتشار کتابی درباره همسرم بود؛ اثری که بر پایه خاطرات شفاهی دیگران شکل گرفته و بخشی از روایتهای من نیز در آن آمده بود. با وجود زحمات قابلتوجهی که برای آن کتاب کشیده شده بود، احساس میکردم تصویر ارائهشده، بهطور کامل بازتابدهنده شخصیت و سبک زندگی او نیست و در مواردی، روایتها تحت تأثیر قالبهای ذهنی رایج درباره شهدا قرار گرفته است؛ قالبهایی که ناخواسته بر نحوه روایت و نگارش اثر میگذارند.
از همینرو، ترجیح داده شد روایت جدید بهصورت مستقیم و بدون واسطه نوشته شود؛ روایتی که بتواند با نگاهی آزادانهتر و واقعگرایانهتر به زندگی پرداخته و از کلیشهها فاصله بگیرد. در این مسیر، توجه به جزئیات برای من اهمیت ویژهای داشت؛ جزئیاتی که به مخاطب کمک میکند فضا، موقعیت و شرایط زیسته را ملموستر درک کند؛ از ویژگیهای اقلیمی و جغرافیایی گرفته تا حالوهوای صحنهها.
این نوع روایتپردازی، علاوه بر اینکه تصویر دقیقتری ارائه میدهد، امکان همذاتپنداری مخاطب را نیز افزایش میدهد؛ امری که در تجربه شخصی من از مطالعه کتابها نیز همواره نقش مهمی در ماندگاری و اثرگذاری یک اثر داشته است.
* در کتاب، احساسات بسیار پررنگ است. آیا جایی هم بود که عمداً از نوشتن برخی جزئیات احساسی خودداری کنید تا روایت به سمت اغراق نرود؟
در برخی بخشهای روایت، آگاهانه از بیان کامل برخی احساسات و خاطرات خودداری شد. تمایل خودم نیز وجود داشت که بخشی از این تجربههای شخصی حفظ شود و بهطور کامل در اختیار مخاطب قرار نگیرد. این تصمیم بیش از آنکه ناشی از محدودیت باشد، برخاسته از نگاه خودم به مرز میان حریم شخصی و روایتگری بود.
از سوی دیگر، تلاش شد روایت از اغراق فاصله بگیرد. گاه یک خاطره احساسی میتواند در ذهن مخاطب به کل زندگی تعمیم داده شود؛ در حالی که چنین برداشتی لزوماً واقعیت ندارد. به همین دلیل، سعی بر آن بود که در کنار لحظات عاطفی، وجوه دیگر زندگی نیز بازتاب یابد؛ از جمله دشواریها، ناراحتیها و حتی اختلافها.
هدف این بوده که تصویری واقعیتر و چندبعدی از زندگی ارائه شود تا مخاطب با یک روایت صرفاً آرمانی و بینقص مواجه نشود. چنین رویکردی میتواند از شکلگیری مقایسههای نادرست جلوگیری کند؛ چراکه تجربه خودم نشان داده بود در مواجهه با روایتهای کاملاً ایدهآل از شهدا، که مخاطب دچار نوعی فاصله یا دلسردی نسبت به زندگی خود میشود.
* اگر قرار باشد خواننده فقط یک تصویر از شهید بلباسی در ذهنش نگه دارد، آن تصویر چیست؟
اگر بخواهم یک ویژگی شاخص از او را توصیف کنم، باید از «آرامش» بگویم. تصویری که از شهید بلباسی در ذهن من نقش بسته، پیش از هر چیز با همین مؤلفه شناخته میشود؛ آرامشی عمیق و مداوم.
در مواجهه با فرازونشیبها و اتفاقات مختلف، همواره رفتاری آرام و متین داشت و کمتر پیش میآمد که دچار تلاطم یا اضطراب شود. به نظر میرسید نوعی اطمینان قلبی در وجودش جریان دارد؛ اطمینانی که منشأ همان آرامش درونی بود و در رفتار و تصمیمگیریهایش بهوضوح دیده میشد.
* لحظهای که تصمیم رفتن به سوریه قطعی شد، برای شما بیشتر یک «انتخاب» بود یا یک «اجبارِ اعتقادی»؟ آیا هیچوقت تلاش کردید مانع این تصمیم شوید؟ امروز اگر به آن نقطه برگردید، همان واکنش را خواهید داشت؟
این تصمیم، بیش از آنکه یک اجبار اعتقادی باشد، یک انتخاب آگاهانه و مبتنی بر باور بود. همانگونه که امروز نیز دیده میشود، بسیاری از مردم با انگیزه و علاقه شخصی در چنین مسیرهایی قدم میگذارند و پویشهای مانند جانفدا را ثبت نام میکنند و همینطور ثبتنامها و حضور داوطلبانه، حتی اگر در برخی موارد جنبه نمادین داشته باشد، نشاندهنده همین رویکرد است.
در آن مقطع نیز، این انتخاب با همین نگاه و از سر اعتقاد شکل گرفت. هرچند آن زمان چنین فضاها و پویشهایی مانند امروز وجود نداشت، اما تصمیمی که گرفته شد، بر پایه باور قلبی بود؛ تصمیمی که هم من و هم همسرم با اطمینان و همراهی کامل به آن رسیدیم.
اگر به آن زمان بازگردم، حتی اگر هزار بار هم به پانزدهم فروردین سال ۱۳۹۵ برگردم، باز هم همان مسیر را انتخاب میکنم و همان تصمیم را میگیرم. در تمام سالهایی که در کنار محمد زندگی کردم، همواره تلاش کردم همراه و حامی او باشم و هیچگاه مانعی در مسیرش ایجاد نکنم. این حمایت، هم در بُعد مادی و هم در بُعد معنوی، میان ما دوطرفه و مبتنی بر درک مشترک بود.
* به نظر شما چرا نویسندهها و ناشران برای برخی سوژهها که یک ویژگی خاصی دارند، به جای نوشتن یک کتاب واحد و جامع به کتاب های متعدد روی میآورند؟
تعدد کتابهایی که درباره یک شخصیت منتشر میشود، در عین حال که مزایایی به همراه دارد، با محدودیتهایی نیز مواجه است. از یک سو، این تنوع به مخاطب امکان میدهد متناسب با علاقه خود، بخش خاصی از زندگی فرد مورد نظر را دنبال کند؛ برای مثال، بسیاری از مخاطبان زن تمایل بیشتری به خواندن روایتهای خانوادگی و عاطفی دارند و در مقابل، برخی مخاطبان مرد به بخشهای مرتبط با فعالیتهای اجتماعی و تشکیلاتی توجه نشان میدهند.
با این حال، این رویکرد میتواند به نوعی نگاه تکبعدی منجر شود؛ بهگونهای که مخاطب تصویری کامل و جامع از شخصیت مورد نظر به دست نیاورد.
منبع: مهر
ثبت نام پذیرفته شدگان نهایی کنکور سراسری ۱۴۰۵ از اول آذر انجام میشود
۴۹۶ هزار و ۸۰۶ نفر در کنکور سراسری و دانشجومعلم سال ۱۴۰۵ قبول شدند
تصویب ضوابط ایجاد دورههای تکمیلی تخصصی بالینی «فلوشیپ»
نتایج نهایی کنکور سراسری سال ۱۴۰۵ اعلام شد
دانشگاهها مجاز به کاهش واحدهای درسی مقطع کارشناسی شدند
کلید نهایی آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی ۱۴۰۵ اعلام شد
تاکید رئیس دانشگاه تهران بر نظارت روسای دانشکدهها بر پوشش دانشجویان
پیامنور از نیمه آذرماه به دانشجویان علوم پزشکی درس میدهد+جزئیات
آمازون و گوگل مالک ۳۰ درصد سهام آنتروپیک پس از عرضه اولیه میشوند
توسعه همکاریهای علمی با کشورهای آفریقایی و جذب دانشجویان خارجی
نقش هوش مصنوعی در هدف قرار دادن مدرسه میناب به عنوان هدف نظامی
تأکید رئیس دانشگاه علمیکاربردی بر تشکیل انجمن دانشآموختگان
یک گام دیگر برای اصلاح ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی برداشته شد
مشوقهای جدید فناورانه پیرو منویات رهبری؛ حمایت از پروژههای پرریسک
سیستمهای زیرساختی آمریکا شکافهای رفع نشدنی دارند
ثبت رویداد از ایده تا کسبوکار دانشکده شریعتی در شبکه جهانی کارآفرینی
کپی کردن ریلزها در اینستاگرام ممنوع شد
درگذشت استاد پیشکسوت ریاضی دانشگاه صنعتی شریف
پاویون دانشبنیانها در نمایشگاه توانمندیهای صادراتی جمهوری اسلامی
نه قاطع انویدیا به استخدام دوباره هوانگ
تاکسی روباتیک گوگل از بزرگراه های آمریکا جمع شد
مایکروسافت با ۷ مدل جدید به جنگ اوپن ای آی و آنتروپیک رفت
نشست تخصصی دستگاههای پرتو ایکس در دانشگاه امیرکبیر برگزار شد
ایالت اورگن جدیدترین شاکی اوپن ای آی شد
نتایج نهایی رشتههای با آزمون دانشگاه آزاد در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
آغاز نخستین طرح سراسری نظرسنجی رضایت دانشجویان از اول آذرماه
تعمیر مبل استیل و راحتی در کرج؛ تفاوت خدمات و عوامل مؤثر بر هزینه
سرمایهگذاری در اتاق شیشهای؛ چرا شفافیت، شاهرگ حیات پلتفرمهای مالی دیجیتال است؟
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.