کد خبر: 173317
ف
به قلم محمدعلی رنجبر:
رهبر شهید: متن تاریخ، منظومه معرفت، میراث تمدن
از این پس، «خامنه‌ای شهید» تنها یک شخصیت سیاسی یا یک رهبر معاصر نیست؛ او به یک متن تاریخی، یک منظومه معرفتی و یک میراث تمدنی بدل خواهد شد.

شبکه علمی ثریا- حجابِ معاصرت، همواره یکی از پرده‌های دشوار در فهم و داوری درباره شخصیت‌های بزرگ تاریخ است؛ پرده‌ای که اجازه نمی‌دهد افقِ یک اندیشه در لحظه‌های کوتاه زیست تاریخی‌اش به‌تمامی دیده شود. در چنین وضعی، رهبرانی ظهور می‌کنند که عظمت فکری و عملی آنان، نه در بازتاب‌های فوری زمانه، بلکه در امتداد تاریخ و در نسبت با تحولات معرفتی و تمدنی آشکار می‌شود.

در میان این چهره‌ها، می‌توان از رهبری سخن گفت که منظومه فکری او را نمی‌توان در اجزای منفصل فلسفه، کلام، فقه، اصول، اخلاق یا عرفان محدود کرد؛ زیرا بنیان نگاه او بر «طرح کلان» و «هندسه جامع» استوار بود. در این افق، علوم دینی نه مجموعه‌ای از قطعات جداگانه، بلکه شبکه‌ای به‌هم‌پیوسته از معارف‌اند که همگی از قرآن کریم به‌عنوان متنِ زنده و جهت‌دهنده، در قالب یک منظومه واحد فهم می‌شوند؛ منظومه‌ای که در آن «جزءنگریِ بریده از کل» جای خود را به «کل‌نگریِ هدایت‌محور» می‌دهد.

در همین چارچوب است که نوآوری در تفسیر، از سطح برداشت‌های موضوعی و پراکنده فراتر رفته و به «طرح کلی اندیشه قرآنی» ارتقا می‌یابد؛ تفسیری که به جای توقف در آیات منفرد، به شبکه معنایی قرآن، نسبت‌های مفهومی، و جهت‌گیری‌های تمدنی آن توجه می‌کند. این رویکرد، نوعی بازسازی روش فهم دین است؛ بازسازی‌ای که در آن قرآن نه کتابی برای استنباط‌های جزیره‌ای، بلکه نقشه راهی برای ساخت انسان و جامعه تلقی می‌شود.

در حوزه تاریخ نیز، با طرح ایده‌هایی چون «انسان ۲۵۰ ساله»، نوعی نوآوری در خوانش سیره معصومان علیهم‌السلام شکل می‌گیرد؛ به‌گونه‌ای که تاریخ اهل‌بیت نه مجموعه‌ای از وقایع منفصل، بلکه یک حرکت واحد، پیوسته و هدفمند در مسیر تحقق حقیقت و عدالت فهم می‌شود. این نگاه، تاریخ را از سطح روایت‌گری صرف، به سطح تحلیل راهبردی و فهم امتداددار ارتقا می‌دهد.

در عرصه سیاست نیز، نظریه «مردم‌سالاری دینی» به‌عنوان تلاشی برای جمع میان دوگانه‌های ظاهراً متعارض مطرح می‌شود: دین و مردم، مشروعیت الهی و مقبولیت اجتماعی، ثبات ارزشی و پویایی سیاسی. در این منظومه، وحدت در عین کثرت نه یک شعار، بلکه یک منطق حکمرانی است؛ منطقی که تلاش می‌کند هم‌زمان از فروپاشی هویتی در کثرت‌گرایی بی‌ضابطه و از انسداد سیاسی در تمرکزگرایی مطلق پرهیز کند.

در سطح مدیریت و حکمرانی نیز، این نگاه کلان‌نگر خود را در تأکید بر پیوند میان ارزش و کارآمدی، معنا و ساختار، و آرمان و اجرا نشان می‌دهد. حکمرانی در این چارچوب، صرفاً اداره امور نیست، بلکه هدایت یک جامعه در مسیر تحقق یک افق تمدنی است؛ افقی که در آن علم، فرهنگ، اقتصاد و سیاست، اجزای یک منظومه واحد تلقی می‌شوند.

بدین‌سان، اگر بخواهیم تصویری کلی از این نحوه تفکر ارائه دهیم، باید گفت با یک «نظام فکری یکپارچه و کلان‌نگر» مواجهیم که در آن، دین به مثابه یک هندسه جامع برای فهم انسان، جامعه و تاریخ عمل می‌کند؛ هندسه‌ای که تلاش دارد از دل سنت، امکان‌های نو برای آینده بگشاید، بدون آن‌که از ریشه‌های معرفتی خود جدا شود.

و شاید همین ویژگی است که فهم چنین منظومه‌ای را در زمان حیات صاحبان آن دشوار می‌سازد؛ زیرا عظمت آن، نه در اجزای منفرد، بلکه در کلّیتی است که تنها با فاصله گرفتن از هیاهوی زمان، و با عبور از حجاب معاصرت، به تدریج قابل مشاهده و تحلیل می‌شود.

به نظرم پایان را می‌توان از حالت صرفاً ادبی، به یک «فراز ماندگار» تبدیل کرد؛ فرازی که هم تصویرساز باشد و هم پیام اصلی را منتقل کند:

و اکنون...ایران، تنها پیکر یک رهبر را تا منزلگاه ابدی بدرقه نمی‌کند؛ ایران، مردی را تشییع می‌کند که از قید زمان رها شده است.

تا دیروز، حجابِ معاصرت، بسیاری را از درک تمامی ابعاد شخصیت و منظومه فکری او بازمی‌داشت؛ اما تاریخ، رسم دیگری دارد. گاه مرگ، پایان یک انسان نیست، آغاز خوانشِ درستِ اوست. گاه با دفن جسم، اندیشه از حصار روزمرّگی آزاد می‌شود و روح یک مصلح، در گستره تاریخ مجال بیشتری برای سخن گفتن می‌یابد.

از این پس، «خامنه‌ای شهید» تنها یک شخصیت سیاسی یا یک رهبر معاصر نیست؛ او به یک متن تاریخی، یک منظومه معرفتی و یک میراث تمدنی بدل خواهد شد؛ میراثی که نسل‌های آینده، فارغ از غوغای سیاست روز، آن را خواهند خواند، نقد خواهند کرد، خواهند آموخت و ابعاد ناشناخته‌اش را بیش از پیش کشف خواهند نمود.

تشییع امروز، بدرقه یک پیکر است؛ اما در حقیقت، آغاز حیاتی دیگر برای یک اندیشه است. جسم، در خاک آرام می‌گیرد؛ اما فکر، از حجاب معاصرت رهایی می‌یابد، روح، در حافظه تاریخ امتداد پیدا می‌کند و منظومه‌ای که سال‌ها در متن حوادث جاری بود، اکنون فرصت آن را می‌یابد که در افق بلند تاریخ، آن‌گونه که شایسته است، دیده، فهمیده و شناخته شود.


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

دعوت جهاددانشگاهی از دانشگاهیان برای حضور در مراسم تشییع رهبر شهید

تأکید بر صیانت از اقتدار ملی و تبعیت از رهبری در مذاکرات آتی

آمادگی دانشگاه علامه برای اسکان ۶ هزار زائر مراسم تشییع رهبر شهید

قابلیت جدید چت در تلگرام دردسرساز شد

توجه رهبر شهید به نخبگان؛ تحول سیاست‌گذاری علمی با محوریت نوآوری و نسل جوان

نقشۀ مسدودی خیابان‌های منتهی به مصلی تهران

حضور سردار سید مجید موسوی در مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب

رزمندگان هوافضای سپاه در آماده‌ باش کامل عملیاتی

کشف یک سیاره قابل سکونت در ۲۵ سال نوری از زمین

چگونه ناتوانی دولت قاجار و ظلم دشمن، «قحطی بزرگ»را در جنگ جهانی رقم زد؟

دعوت معاون علمی رئیس جمهور از نخبگان برای حضور در آیین تشییع رهبر شهید

دعوت ستاد کانون‌های مساجد از مردم برای حضور در تشییع رهبر شهید

تصویری از یادبود کودکان مظلوم و شهید میناب

بازدید سردار وحیدی از بیمارستان موقت مصلای تهران

آیا تو را تشییع می‌کنیم، یا بخشی از هویت خویش را؟

رقیب چینی جدید اوپن ای آی و آنتروپیک از راه رسید

جمعیت حاضر در مقابل ورودی های منتهی به مصلی تهران

رهبر شهید انقلاب اسلامی، حکمرانان را خادمان ملت می‌دانستند

رهبر شهید: متن تاریخ، منظومه معرفت، میراث تمدن

واکنش زینب سلیمانی به آخرین وداع با رهبر شهید در حسینیه امام

سوء استفاده آمریکا و اسرائیل از هوش مصنوعی در جنگ

هم‌اکنون انتظار دلدادگان رهبر شهید برای ورود به مصلی تهران

بسیج اپراتورها برای مدیریت ترافیک ارتباطی در مراسم تشییع رهبر شهید

گامی تازه در درمان نابینایی برداشته شد

مرحله کتبی آزمون پذیرش فلوشیپ پزشکی برگزار شد

دعوت بسیج اساتید برای شرکت در بدرقه باشکوه پیکر مطهر آقای شهید ایران

دانشگاه‌ها برای وداع با رهبر شهید انقلاب آماده می‌شوند

اسرار آیفون ۱۸پرو در وب تاریک فاش شد

«حرف دلم را قورت دادم» روایتی صمیمی برای بیان احساسات و دغدغه‌های نوجوانان

قابلیت تازه واتس اپ برای چت کردن بدون افشای شماره موبایل

۴.۵ میلیون دانش‌آموز در مدارس غیردولتی تحصیل می‌کنند

فراخوان روایت وداع برای ثبت خاطرات مردمی از بدرقه رهبر شهید انقلاب

استفاده دانشجویان از هوش مصنوعی نظام ارزشیابی را با چالش مواجه کرده است

وزیر آموزش و پرورش: تشدید نظارت بر عملکرد مدارس غیردولتی الزامی است

۴۰ مدرسه قرچک برای اسکان زائران مراسم وداع رهبر شهید آماده می‌شود

مدرسه کانون هویت‌سازی و پرورش عزت و امید است

لایحه ایمنی آنلاین کودکان و نوجوانان در مجلس آمریکا تصویب شد

چگونه عاشورا به سرچشمه حقیقت تبدیل شد؟

کشف این ژن راز شکست بسیاری از بارداری‌ها را آشکار می‌کند

اولین تصویر تابوت متعلق به رهبر شهید انقلاب و خانواده ایشان

کاروان هنرهای نمایشی «بدرقه خورشید» راهی ۶ استان می‌شود

لحظه‌به‌لحظه وداع ملت با رهبر شهید انقلاب از امواج رادیو قرآن شنیدنی می‌شود

گریم متفاوت بازیگر بچه مهندس پربازدید شد+عکس

علت فوت فرزاد جمشیدی چه بود؟

آزمون انتخاب سردفتر اسناد رسمی در شهریورماه برگزار می‌شود

حل مشکلات استخدامی اعضای هیئت علمی جدید در دستور کار دانشگاه تهران

قائم‌مقام بنیاد ملی نخبگان: صدور مرحله‌ای کارت نخبگی بنیاد ملی نخبگان آغاز شد

اساسنامه جدید مؤسسات آموزش عالی غیردولتی توسط پزشکیان ابلاغ شد

تاخیر یک ساله در تشکیل جلسه شورای عالی فضای مجازی

تأمین کمک‌هزینه درمان زوجین نابارور/اعطای بسته سیسمونی به دانشجوی مادر

پیگیری اجرای مصوبه افزایش حقوق اساتید/بیش از ۴۰ درصد اساتید دانشگاه فاقد مسکن

۳ لایه پنهان تسلیحاتی‌سازی استارتاپ‌ها برای قتل عام سایبری و نظامی

رقابت جدید علمی بریکس؛ فرصت همکاری دانشمندان ایرانی با ۵ کشور عضو بریکس

اینستاگرام به دنبال شخصی سازی الگوریتم کاربران

جزئیات آزمون ارزیابی علمی متقاضیان انتقال رشته فیزیوتراپی از خارج اعلام شد

استرالیا جریمه شبکه‌های اجتماعی را دو برابر کرد

یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز می‌شود

هواپیمای فضایی چین یک شیء مرموز را در مدار رها کرده است

آزمایش موشک «استارشیپ» پیش از پرواز سیزدهم با موفقیت به سرانجام رسید

صنعت هوانوردی اعلام کرد: ضایعات غذایی به سوخت جت تبدیل می‌شوند

شمارش معکوس تا پرتاب جدیدترین فناوری فضایی «اسپیس‌ایکس» آغاز شد

جدیدترین خبر از وضعیت فاطمه شکری بازیگر پیشکسوت

اکران فیلم استخر سروش صحت به تعویق افتاد

سری جدید انیمیشن «داستان اسباب‌بازی» همه رقبا را کنار زد

پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان

شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد

فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی

زیرساخت‌های فرسوده ناسا دیگر پاسخگوی ماموریت‌های «آرتمیس» نیستند

راز کندی تنبل‌ها کشف شد

تأثیر پنهان طعم‌های محبوب سیگار الکترونیکی بر قلب را جدی بگیرید

آیا خاطرات را می‌توانیم بخوریم؟

عکس روز ناسا از ماراتن مریخ منتشر شد

کاروان دانش‌آموزی ایران با بهترین شرایط به ژیمنازیاد اعزام شود

دستورالعمل فعالیت‌های تابستانی مدارس ابلاغ شد

کلاس‌های جبرانی تابستانی دانش آموزان از ۱۵ تیرماه آغاز می‌شود

راه حل مقابله با مصرف مواد مخدر در محیط‌های دانشگاهی

صدور حکم اخراج دانشجوی امیرکبیر به دلیل اهانت به پرچم ایران

حضور ۱۱ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی کیواس ۲۰۲۷ ؛ دانشگاه تهران در صدر جدول

قرار بود ششم تیر و روز ترور آخرین روز جمهوری اسلامی باشد

تجلیل از گری اولدمن در جشنواره تلویزیونی بریتانیا

یک طرح جدید: یارانه غذای دانشجویان از ترم آینده مستقیم به کیف پول آنها واریز می‌شود

علت فوت فرزاد جمشیدی چه بود؟

شرایط پذیرش در آزمون کاردانی به کارشناسی فرهنگیان اعلام شد

فراهم شدن امکان ویرایش حوزه آزمون پذیرش دستیار تخصصی

آزمایش موشک «استارشیپ» پیش از پرواز سیزدهم با موفقیت به سرانجام رسید

پیشنهاد وزیر علوم برای جذب دانشجویان پاکستانی در دانشگاه سیستان و بلوچستان

تأمین کمک‌هزینه درمان زوجین نابارور/اعطای بسته سیسمونی به دانشجوی مادر

صنعت هوانوردی اعلام کرد: ضایعات غذایی به سوخت جت تبدیل می‌شوند

رقابت جدید علمی بریکس؛ فرصت همکاری دانشمندان ایرانی با ۵ کشور عضو بریکس

هواپیمای فضایی چین یک شیء مرموز را در مدار رها کرده است

حل مشکلات استخدامی اعضای هیئت علمی جدید در دستور کار دانشگاه تهران

جدیدترین خبر از وضعیت فاطمه شکری بازیگر پیشکسوت

شمارش معکوس تا پرتاب جدیدترین فناوری فضایی «اسپیس‌ایکس» آغاز شد

اکران فیلم استخر سروش صحت به تعویق افتاد

سری جدید انیمیشن «داستان اسباب‌بازی» همه رقبا را کنار زد

لحظه‌به‌لحظه وداع ملت با رهبر شهید انقلاب از امواج رادیو قرآن شنیدنی می‌شود

دعوت بسیج اساتید برای شرکت در بدرقه باشکوه پیکر مطهر آقای شهید ایران

پیگیری اجرای مصوبه افزایش حقوق اساتید/بیش از ۴۰ درصد اساتید دانشگاه فاقد مسکن

مرحله کتبی آزمون پذیرش فلوشیپ پزشکی برگزار شد

«حرف دلم را قورت دادم» روایتی صمیمی برای بیان احساسات و دغدغه‌های نوجوانان

جزئیات آزمون ارزیابی علمی متقاضیان انتقال رشته فیزیوتراپی از خارج اعلام شد

اینستاگرام به دنبال شخصی سازی الگوریتم کاربران

کاروان هنرهای نمایشی «بدرقه خورشید» راهی ۶ استان می‌شود

اولین تصویر تابوت متعلق به رهبر شهید انقلاب و خانواده ایشان

۴۰ مدرسه قرچک برای اسکان زائران مراسم وداع رهبر شهید آماده می‌شود

اساسنامه جدید مؤسسات آموزش عالی غیردولتی توسط پزشکیان ابلاغ شد

۳ لایه پنهان تسلیحاتی‌سازی استارتاپ‌ها برای قتل عام سایبری و نظامی

وزیر آموزش و پرورش: تشدید نظارت بر عملکرد مدارس غیردولتی الزامی است

۴.۵ میلیون دانش‌آموز در مدارس غیردولتی تحصیل می‌کنند

تاخیر یک ساله در تشکیل جلسه شورای عالی فضای مجازی