به گزارش ثریا حجت الاسلام و المسلمین سید علی طالقانی، عضو هیئت علمی و مدیر گروه آموزشی فلسفه و کلام اسلامی مرکز تخصصی آخوند خراسانی در چهارمین مدرسه زمستانی کلام امامیه به تبیین موضوع «نظریه های شناخت خدا» پرداخت و منابع معرفتی معرفه الله و امکان آن را بررسی کرد.
وی گفت: در نظریه شناخت خدا که همان معرفت شناسی است، خود وجود شناخت به عنوان واقعیت مفروض در نظر گرفته می‌شود و سوال اساسی از چگونگی آن است. نظریه معرفت عمومی در سه سطح مطرح است: چیستی معرفت، منابع معرفت و امکان معرفت؛ در موضوع ما این سه محور عبارت است از چیستی معرفت الله، راه‌های معرفت الله و امکان معرفت الله.
وی در ادامه به تبیین حقیقت پرداخت و گفت: اساساً معرفت چیزی از جنس باور است و باور یک گرایش گزاره‌ای است. سوال این است که آیا معرفت الله یک گرایش گزاره‌ای است یا خیر؟
مدیر گروه آموزشی فلسفه و کلام اسلامی مرکز تخصصی آخوند خراسانی ادامه داد: راسل بین سه نوع معرفت تفکیک قائل شده است؛ شناخت که بر سه نوع «شناخت گزاره ای»، «شناخت چگونه ای» و «شناخت رودررویی و مواجهه ای» است و این سه نوع شناخت به یکدیگر تحویل نمی‌شود.
وی بیان کرد: به نظر می‌رسد در معرفه الله دست کم از معرفت چگونه نمی‌توان مستقیم بهره برد اما از شناخت مواجهه‌ای می‌توان بهره برد. تعریف معرفت به «باور صادق موجه» مربوط به معرفت گزاره‌ای است و اگر معرفت خداوند از نوع معرفت گزاره‌ای بماند، چنین تعریفی هم ندارد. به نظر می‌رسد که بر خلاف دیدگاه رایج معرفه الله از جنس معرفت گزاره‌ای نیست یا دست کم معرفت گزاره‌ای از معرفه الله یک معرفت زیربنایی نیست.
طالقانی در ادامه به تبیین موضوع «راه های شناخت یا منابع معرفت» پرداخت و گفت: مفروض این است که منابع متعددی در این زمینه وجود دارد، از قبیل «ادراک حسی»، «درون نگری (وجدان)»، «عقل»، «شهود (زبانی)»، «حافظه» و «گواهی».
وی اضافه کرد: در این حوزه این سوال مطرح است که عمق و گستره معنا بخش هر یک از این منابع چقدر است و آیا این منابع تولید کننده معرفت (مولد) هستند یا «یادآوری کننده معرفت (مذکّر)»، یا این منابع «صرفا مُعِد معرفت» هستند. و آیا این منابع موثق هستند؟
امکان شناخت معرفت
مدیر گروه آموزشی فلسفه و کلام اسلامی مرکز تخصصی آخوند خراسانی گفت: سوال مهم این است که آیا معرفت به خدا از جنس معرفت به امور عادی است یا اساساً از جنس دیگری است؟ به عبارت دیگر اگر معرفت گزاره‌ای است، آیا از جنس همان معرفت گزاره‌ای است که درباره همه امور داریم؟ مفروض متکلمین و حکماً (دست کم در کلام و فلسفه رسمی) این است که این دو معرفت از یک جنس هستند. سوال دیگر این است که آیا معرفت الله از جنس معرفت گزاره‌ای است یا معرفت آشنایی (فطری)؛ این معرفت آشنایی آیا نسبتی با تجربه دارد؟ آیا این شناخت، نسبتی با عالم ذر یا فطرت دارد؛ و اگر چنین ارتباطی با عالم ذر یا پیشین وجود دارد آیا نیاز به یادآوری دارد یا نیاز به تولید معرفت به صورت بدوی نه یادآوری وجود دارد؟
نظریه‌های شناخت خدا در اندیشه امامیه
وی در نهایت پس از بررسی جهات مختلف موضوع افزود: توقع ما این است که نظریه‌های شناخت خدا که به این پرسش‌ها پاسخی ارائه می‌دهند، بررسی شود که به دو شکل «ارائه شده» و «اقتراحی» می‌تواند باشد. این نظریات عبارت است از: نظریات فطرت بنیاد، نظریات وحی بنیاد، نظریات معرفه النفس، نظریه‌های آیت بنیاد و نظریه‌های شهود بنیاد.
منبع: خبرگزاری مهر
حضور ۸۹ دانشگاه ایرانی در رتبه بندی دانشگاه‌های جهان تایمز ۲۰۲۷
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۶ معرفی شدند؛ کنترل سلول‌های عصبی با نور
اسپانیا و پرتغال مقصد جدید اعضای هیئت علمی برای فرصت مطالعاتی
توافق مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای بررسی سهمیه‌های کنکور
ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
دیار: نخستین همکاری شهرام ناظری و تهمورس پورناظری
تام کروز شکست فیلمش را نپذیرفت
دیوارنگاره میدان جهاد به رنگ پایتخت درآمد
علت لغو کنسرت علیرضا قربانی در شاندیز چه بود؟
پیشنهاد برای ساخت فصل دوم سریال «اکسیر»؛ بازخورد خوبی گرفتیم
کمک اربعین به بازتولید حافظه تاریخی مقاومت و سرمایه اجتماعی فراملیتی
ضرورت انتقال پژوهش‌های علمی هیئات از دانشگاه به هیئت
دوازدهمین شماره «خردورزی» با پرونده‌ای درباره نسل نو منتشر شد
جستارهایی در فلسفه علوم حکمی کتاب شد
آغاز انتخاب رشته کنکور ۱۴۰۵؛ لزوم دریافت رسید انتخاب رشته
شانس‌های جایزه نوبل فیزیک کدامند؟
مطالبات دانشجویان دانشگاه الزهرا(س) در نشست با مسئولان بررسی شد
هوش مصنوعی کسب وکار یابندگان باگ های نرم افزاری را کساد کرد
وجه مغفول شخصیت شهید سید حسن نصرالله امامت اوست
آمادگی ۴۰ کشور برای حضور در مسابقات بین‌المللی قرآن
سید حسن نصرالله رهبران جنبش‌های آزادی‌بخش را تحت‌تأثیر قرار داد
تمدید مهلت ثبت‌نام دومین آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان خارجی
اسامی معرفی‌شدگان رشته‌های خاص آزمون کاردانی به کارشناسی اعلام شد
تفاهم‌نامه چهارجانبه طرح رداکارت دانشجویان فردا ۱۴ مهر امضاء می‌شود
گامی تازه در توسعه آموزش بین‌المللی؛ مجتمع آموزشی بین‌المللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
فراخوان بورس ویژه هنگ‌کنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
نحوه انتخاب رشته‌های بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
تعیین تکلیف بدهی وام‌های دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
تقدیر از برگزیدگان سومین همایش علمی هیئت در سالروز ولادت حضرت زینب(س)
آیت‌الله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
خاموشی: وقت عبور از برنامه‌محوری به اثرمحوری در فعالیت‌های فرهنگی است
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
«بی‌نام» روایتگر مفاهیمی از معنویت؛ تئاتری که زندانی آزاد می‌کند!
«اشراق» شنیدنی شد؛ بیان موسیقی ایرانی با امکانات موسیقی عربی!
موسیقی اعتراضی در آمریکا: رئیس جمهورِ من یک جنایتکار است!
سید حسن نصرالله مقاومت را مسیر پیشرفت و عزت بشریت می‌دانست
ناشنوایان فعال اربعینی در همایش ملی «قهرمانان سکوت» تجلیل شدند
جنگ‌ها و تحولات اخیر به کتاب‌های درسی نهم و یازدهم رسید
خانه فرهنگ در خوابگاه‌های دانشگاه فرهنگیان راه‌اندازی می‌شود
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامه‌های قرآنی ویژه
بچه‌های مسجدی با حداقل امکانات، کارهای «نشد» را «شد» می‌کنند
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمی‌توان دستوری حکمرانی کرد
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمت‌رسانی تبدیل شدند
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز می‌شود
نوشته جالب در دانشگاه شهید بهشتی
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفته‌شدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
لشکر پهپادهای زیر آبی چین رکورد زد
شرکت‌های فناوری درباره هوش مصنوعی با ترامپ چه توافقی کردند؟
اولویت‌های استادان برای سال تحصیلی پیش‌رو بررسی شد
اختصاص ۳۰ میلیارد تومان تسهیلات معاونت علمی به حوزه بازی‌های رایانه‌ای
برگزاری همایش ملی نخبگان لغو شد
تشریح جزئیات اجرای آیین‌نامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
سالن مطالعه دو دانشکده مهندسی دانشگاه صنعتی امیرکبیر باز طراحی شد
ثبت نام آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان بین‌الملل ۱۴۰۵ آغاز شد
۳۰۰ گروه و کانال فیشینگ در سکوهای خارجی فعالیت می‌کنند
برنامه مدارس اینستاگرام گسترده تر می شود
پارک فناوری دانشگاه تهران پلتفرم سرمایه گذاری مجازی راه اندازی کرد
حجت‌الاسلام قمی: زنجیره جنایت باید با خونخواهی رهبر شهید قطع شود
رونمایی از نخستین کیوسک نذر عتبات
برگزاری چهاردهمین کنگره ملی شعر فاطمی در سه زبان؛ توجه ویژه به نوقلمان
جزئیات چهارمین «همایش ایده‌پردازان قرآنی» اعلام شد
عالمان عصر صفوی چگونه به قدرت اجتماعی رسیدند؟
اعلام برنامه دروس خارج فقه مسئله محور اساتید حوزوی
زمان ثبت درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته‌های جدید اعلام شد
امکان تحصیل بدون آزمون مدال‌آوران بازی‌های آسیایی ناگویا فراهم شد
اجازه نمی‌دهیم کسی به پرچم ایران اهانت کند
قالیباف: یا بازار نفت احمق است یا آمریکا دروغ می‌گوید+عکس
پرچم جمهوری اسلامی، محور وحدت و نماد ایستادگی در برابر بدخواهان است
ماه کاملِ امشب از تنگهٔ هرمز+عکس
مهلت ثبت‌نام آزمون اخذ پروانه وکالت مرکز وکلای قوه قضائیه تمدید شد
سهمیه بومی آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ اعلام شد
دانشگاه شریف در مسیر توسعه برق تجدیدپذیر؛ احداث و خرید نیروگاه
سامانه راهنمای انتخاب رشته مجازی کنکور ۱۴۰۵ در دسترس قرار گرفت
نحوه انتخاب رشته‌های بدون آزمون در کنکور ۱۴۰۵ اعلام شد
تعیین تکلیف بدهی وام‌های دانشجویی پس از پایان سنوات مجاز تحصیلی
تمدید مهلت معرفی مشمولان پذیرفته‌شدگان آزمون دستیاری پزشکی تا ۳۰ مهر
گامی تازه در توسعه آموزش بین‌المللی؛ مجتمع آموزشی بین‌المللی حکیم با افتتاح ساختمان جدید به ۷ شعبه رسید
جنگ‌ها و تحولات اخیر به کتاب‌های درسی نهم و یازدهم رسید
خانه فرهنگ در خوابگاه‌های دانشگاه فرهنگیان راه‌اندازی می‌شود
اولویت‌های استادان برای سال تحصیلی پیش‌رو بررسی شد
ثبت نام در رشته‌های بدون آزمون کنکور ۱۴۰۵ آغاز شد
فراخوان بورس ویژه هنگ‌کنگ برای دانشجویان دکتری منتشر شد
چه خبر از گیشه سینماها؟ فروش سینماها رو به افزایش است
اعتبار ردیف استخدامی ۴۶۵ نفر از فراخوان سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۴ تأمین شد
حکمرانی فضای مجازی در پیچ تعدد نهادها؛ نمی‌توان دستوری حکمرانی کرد
فیلم نماینده ایران در اسکار انتخاب شد
بازگشت معتمدآریا و یک یادآوری درباره حفظ حرمت سرزمین مادری
الگوی قرآن برای حل اختلافات شدید خانوادگی چیست؟
سمپوزیوم راهکارهای قرآنی برای حل مشکلات تمدن معاصر
ایرباس به فناوری «پوست کوسه» مجهز می‌شود
آیت‌الله رشاد: خروج آمریکا از عراق باید برای مسئولان درس عبرت باشد
۳۰۰ گروه و کانال فیشینگ در سکوهای خارجی فعالیت می‌کنند
وقتی امامزادگان در روزهای جنگ به کانون خدمت‌رسانی تبدیل شدند
ثبت نام آزمون بسندگی زبان فارسی ویژه دانشجویان بین‌الملل ۱۴۰۵ آغاز شد
مساجد ۳۲ استان به دنبال طراحی برنامه‌های قرآنی ویژه
خاموشی: وقت عبور از برنامه‌محوری به اثرمحوری در فعالیت‌های فرهنگی است
واکاوی اندیشه امام شهید در باب امت واحده
تشریح جزئیات اجرای آیین‌نامه جذب استعدادهای برتر در دانشگاه فرهنگیان
پارک فناوری دانشگاه تهران پلتفرم سرمایه گذاری مجازی راه اندازی کرد
ارائه مقالاتی از کشورهای مختلف در نشست اربعین، گفتمان مقاومت
برگزاری همایش ملی نخبگان لغو شد
سالن مطالعه دو دانشکده مهندسی دانشگاه صنعتی امیرکبیر باز طراحی شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.