کد خبر: 67755
ف
تحول نظام آموزشی در افق «ایده دولّت-جامعه-تمدّن اسلامی»
آنچه از تحوّل عمیق و همه‌جانبه‌ نظام آموزشی مقصود نظر است و رویکرد رهبر فرزانه‌ انقلاب نیز ما را بدان رهنمون می‌سازد، می‌تواند در مفهوم «انقلاب آموزشی» تجلّی عینی یابد.

به گزارش ثریا رهبر انقلاب اسلامی در سخنرانی تلویزیونی خود به مناسبت سی و یکمین سالگرد ارتحال امام خمینی (ره)، ضمن پرداختن به موضوع تحول‌آفرینی‌های امام (ره)، تحول‌خواهی و الزامات آن را تبیین نمودند. یکی از محورهای تحولی که حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به آن اشاره کردند تحول آموزشی در دانشگاه‌ها و مدارس بود: «در زمینه‌ی مسائل آموزشی ما واقعاً احتیاج داریم به تحوّل. تحوّل در زمینه‌ی مسائل آموزش این است که ما آموزش‌های دانشگاهی و دبیرستانی را، حتّی دبستانی را، آموزش‌های عمقی قرار بدهیم؛ عمقی، کاربردی، نه صرفاً حفظی؛ درس‌ها و بحث‌های فایده‌محور را مطرح بکنید.»

پایگاه اطلاع‌رسانی KHAMENEI.IR در یادداشتی به قلم احمد نادری، استاد انسان‌شناسی سیاسی، پژوهشگر و نماینده‌ی مجلس شورای اسلامی، مسئله تحول آموزشی را بررسی کرده است:

دانشگاه به‌معنای امروزی آن را به تعبیری می‌توان حاصل تغییراتی دانست که در فرایند تجدّد در غرب رخ داده است. بدین معنا، دانشگاه زمانی شکل گرفت که دولت-ملّت‌ها به‌دنبال ایده‌ای ملّی برای بسط خود بودند. درواقع، دانشگاه مسیر اصلی و غایت جامعه و تربیت شهروندان برای اداره و پیشرفت را تعیین می‌کرد و بنابراین، «دانشگاه ملّی» در خدمت «ایده دولت ملّی» بود. از این جهت، دانشگاه به‌عنوان نیروی حیات‌بخش و موتور محرکه‌ی جامعه محسوب می‌شود و نیز «علم» به‌عنوان امری سودمند تلقی شده که می‌تواند جهت‌بخش و مثمرثمر حیات جمعی بشر باشد.

مطالعه‌ی تاریخ علم به‌ویژه در دوران مدرن، نشانگر این حصر عقلی و منطقی یاد شده است؛ اینکه نوسازی زیست اجتماعی منوط به دگرگونی نظام آموزشی و به‌ویژه نهاد آموزش عالی بوده و «دانشگاه ایده‌آل» نیز برآمده از سنت فکری و علمی هر جامعه‌ای است و نسبتی با آن پیدا می‌کند. در این صورت، دانشگاه ایده‌آل هر جامعه‌ای مختص به آن است و با تاریخ‌مندی، به «فهم مسائل» جامعه خود می‌نگرد. همین منطق جای این سوال یا اشکال را باز می‌کند که چرا نظام آموزشی در جامعه ایران نتوانسته است که نقشی جدی در این زمینه داشته باشد و در خدمت «ایده دولّت-جامعه-تمدّن اسلامی» قرار گیرد؟ و متأسفانه علی‌رغم برخی تلاش‌ها و صد البته دغدغه‌مندی‌های بیشتر، اما همچنان مسئله‌ی آموزش در ایران را باید با نوعی رهاشدگی یا سردرگمی معنا کرد. مسئله‌ای که رهبر حکیم انقلاب اسلامی مکرر بدان اشاره و تأکید داشته‌اند: «آموزش و پرورش کنونی کشور ما، ساخته و پرداخته فکر ما و برنامه‌های ما و فلسفه ما نیست، بنای کار بر آن فلسفه‌ای نبود که ما امروز دنبال آن فلسفه هستیم ».(۱)

بخشی از پاسخ به پرسش یادشده را باید در بحران سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و مدیریت نظام آموزشی جست‌وجو کرد. علی‌رغم وجود دو سند بالادستی مهم یعنی «سند تحوّل بنیادین آموزش و پرورش» و «سند اسلامی شدن دانشگاه‌ها»، اما همچنان بخش قابل توجهی از معضل نظام آموزشی کشور به فقدان برنامه‌ها و سیاست‌های کاربردی، با ضریب تأثیر معیّن در نسبت میان نهادهای قانون‌گذار، سیاست‌گذار و مجری آموزش و پژوهش در کشور باز می‌گردد. معیارها و موازینی که قابلیت سنجش، بازخوردگیری و ارزیابی مستمر داشته باشند و مسیر تحوّل را به‌صورت دقیق نشان دهند. چنین نقصانی را در شرایطی شاهد هستیم که امروزه می‌بینیم بسیاری از نخبگان جوان ما در قامت مشاور و برنامه‌ریز نهادهای علمی معتبر در جهان فعالیت نموده و منشأ تأثیرات بسزایی هستند. لذا استفاده بهینه از این ظرفیت و سرمایه‌ی انسانی غنی که طی چهار دهه‌ی گذشته ایجاد شده است، باید در صدر اولویت‌های مسئولان و نهادهای مأمور در حوزه‌ی تحوّل نظام آموزشی قرار گیرد. این مهم مبتنی بر روح بیانیه‌ی مأموریتی انقلاب اسلامی در گام دوم نهضت الهی مردم ایران است که توسط رهبر معظّم انقلاب، اعلام و ابلاغ گردیده است.

آنچه از تحوّل عمیق و همه‌جانبه‌ی نظام آموزشی مقصود نظر است و رویکرد رهبر فرزانه‌ی انقلاب نیز ما را بدان رهنمون می‌سازد، می‌تواند در مفهوم «انقلاب آموزشی» تجلّی عینی یابد. انقلابی که از قالب و ساختارهای نظام آموزشی تا محتوای تمام اجزای منظومه‌ی آموزش در کشور را شامل می‌شود؛ آن‌گونه که در بیانات اخیر رهبر انقلاب به گوش جان شنیدیم: «در زمینه‌ی مسائل آموزشی ما واقعاً احتیاج داریم به تحوّل. تحوّل در زمینه‌ی مسائل آموزش این است که ما آموزش‌های دانشگاهی و دبیرستانی را، حتّی دبستانی را، آموزش‌های عمقی قرار بدهیم؛ عمقی، کاربردی، نه صرفاً حفظی؛ درس‌ها و بحث‌های فایده‌محور را مطرح بکنید ».(۲)

بر این مدار و به‌منظور تحقّق ابعاد دقیق تحوّل نظام آموزشی، موضوعاتی چون «مهارت‌آموزی و آموزش‌های مهارت‌محور»، «شیوه‌های تأمین مالی کارآمد و اسلامی نهادهای آموزشی»، «بهره‌گیری از فناوری‌های نوین آموزشی»، «اعتقاد راهبردی و عمیق مسئولان و مدیران به عدالت آموزشی و توسعه فرصت‌های برابر برای همه‌ی اقشار در سراسر کشور»، «طراحی سازوکار تعیین دقیق میزان اجرا و تحقق قوانین عمومی و اختصاصی حوزه‌ی آموزش»، «تقویت نقش و ابزارهای نظارتی نهادهای تقنینی و سیاست‌گذار حوزه آموزش»، «توجه اکید به سرمایه‌ی انسانی و کادر حوزه‌ی آموزش کشور با بازنگری اساسی در روندهای جذب، ارتقا، حقوق و شرایط خدمت» و نیز «طراحی سازوکارهای الزام قانونی صنایع، سازمان‌ها و نهادهای عمومی، دولتی و خصوصی کشور نسبت به ارائه‌ی پیوست علمی برای کلیه‌ی فعالیت‌های خود با مشارکت مستقیم دانش‌آموختگان دانشگاهی و حوزوی» می‌توانند به‌عنوان برخی از اهمّ محورهای انقلاب آموزشی و تحوّل همه‌جانبه‌ی نظام آموزشی در کشور، موردنظر نهادهای ذی‌ربط من‌جمله شورای‌عالی انقلاب فرهنگی، کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی و وزارتین مربوطه قرار گیرد. امید که با عنایت خداوند متعالی و تحت توجهّات حضرت ولی‌عصر ارواحنا فداه، مسیر تعالی و پیشرفت ملّت عزیر و سرافزار ایران در افق تمدّن‌سازی اسلامی با سرعتی بیش از پیش پیموده گردد.


۱) ۱۳۸۶/۰۵/۰۳
۲) ۱۳۹۹/۰۳/۱۴

منبع: خبرگزاری مهر


مرتبط ها
ارسال نظر
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

بورسیه دانشجویان اخراج شده از دانشگاه‌های آمریکا

انتشارات موزه انقلاب با ۴۷ اثر چاپ اولی به نمایشگاه کتاب می‌آید

افشای رازهای دوبلین در نمایشگاه کتاب تهران

خواسته اصلی دانشجویان آمریکایی و اروپایی، همبستگی با ملت فلسطین است

عدم استفاده بهینه از منابع موجب کاهش بهره‌وری در دانشگاه‌ها می‌شود

تلاش سیا برای دزدیدن زیردریایی هسته‌ای

پیش بینی دانشمندان درباره مرگ زمین و پایان حیات

سدان ال ۹۰ هم بومی سازی شد+عکس

خودروی شیک خارجی که نوه پژو ۴۰۵ است+عکس

برگزاری آزمون میان دوره پیش کارورزی پزشکی؛ ۱۷ خردادماه

کشف اتفاقی یک شهاب سنگ در لرستان+عکس

دانشگاه تربیت مدرس در میان برترین دانشگاه‌های ایران در نظام رتبه‌بندی سکیمگو

تشکیل کارگروهی در وزارت آموزش و پرورش برای عملیاتی کردن فرامین رهبری

شبهات دانش‌آموزان زیاد اما عمق کمی دارد/ برنامه‌ریزی برای اوقات فراغت تابستان دانش‌آموزان

نمایشگاه کتاب تهران متعلق به جریان فرهنگ و ادب کشور است

رمان تو خواب میکاییل هستی رونمایی می‌شود

برگزاری مسابقه رباتیک ورزشی در دانشگاه صنعتی امیرکبیر

رشته‌های پزشکی براساس نیاز کشور و تعداد داوطلبین ساماندهی می‌شود

کمبود یک هزار عضو هیات علمی در دانشگاه فنی و حرفه ای

اجرای شیوه‌نامه نظام استاد شاگردی در دانشگاه آزاد اسلامی

جدول زمانبندی نقل و انتقال دانشجویان پزشکی/ آخرین مهلت ثبت نام

برای اولین بار در ایران آزمون بورسیه باهچه شهیر برگزار می شود

آگهی/ خرید بهترین تشک طبی

آزمون میان دوره پیش کارورزی پزشکی ۱۷ خردادماه برگزار می‌شود

شیوه نامه افزایش حقوق و دستمزد سال ۱۴۰۳ دانشگاه آزاد تشریح شد

۲۴۰ رشته محل دانشگاه آزاد در واحدهای بزرگ ادغام شد

شخصیت‌ قصه‌های ایرانی بر روی پوستر نمایشگاه کتاب

شرایط دریافت وام دانشجویی چیست؟

افزایش حضور دانشگاه‌های ایرانی در رتبه‌بندی آسیایی تایمز ۲۰۲۴

کمبود ۷۰ هزار نیروی پرورشی و مشاور در مدارس

دولت سیزدهم ‌مجدانه به‌دنبال ارتقای منزلت و معیشت معلمان است

علوم پایه نیازمند بودجه مناسب است/باید تصمیمات بزرگ گرفته شود

شورای راهبردی دانشکده علوم خانواده درمسیر شکل‌گیری/برخی شخصیت‌های حقوقی عضویت را نپذیرفتند

جذب سرباز امریه در سازمان جهاددانشگاهی صنعتی شریف

استقبال کم فرهنگیان از طرح بکارگیری دوباره بازنشستگان/ نرخ حق‌التدریس‌ها، علت عدم استقبال

حضور گروه‌های مردمی در فعالیت‌های پرورشی

رایگان بودن مدارس سمپاد برای دانش‌آموزان ۴ دهک اول/ والدین تخلفات را اطلاع دهند

سرکوب دانشجویان آمریکایی حامی فلسطین با لابی رژیم صهیونیستی صورت می‌گیرد

نشریات دانشجویی روایت‌گر جنبش‌های دانشجویی در حمایت از غزه باشند

پیام تسلیت رییس دانشگاه تهران در پی درگذشت دانشجوی نخبه

در نشست هم‌اندیشی وزرای ادوار وزارت علوم چه گذشت؟

کسب چهار افتخار علمی بین‌المللی توسط عضو پیوسته فرهنگستان علوم

ضرورت مشارکت ذی‌نفعان حوزه علوم انسانی در تدوین سیاست‌ها

ماده واحده «اصلاح ماده 4 آیین‌نامه شورای تخصصی حوزوی»

صدور مجوز اجرای ۲۴دوره کوتاه مدت اشتغال‌محور در دانشگاه علمی کاربردی

انتشار کلید اولیه پنجاه و یکمین دوره آزمون دستیاری پزشکی

در چهل‌وششمین دوره مسابقه ریاضی دانشجویی در سطح کشوری، ۴ دانشجوی دانشگاه کاشان حضور یافتند و از این میان، ۲ نفر موفق به کسب مدال شدند.

درِ دانشگاه‌های ایران به روی دانشجویان معترض آمریکایی باز شد

موافقت دولت با راه‌اندازی دانشگاه فرهنگیان در گلپایگان

بیرون کردن دانشجویان فرانسوی توسط پلیس پاریس

مقایسه صحنه اعتراضات دانشجویی در ایران و آمریکا

ژاپن به دنیال اینترنت نسل ششم است

اعلام نتایج اولیه آزمون دستیاری پزشکی در نیمه دوم خرداد

شیوه صحیح امر به معروف و نهی از منکر مطابق با سیره امام صادق (ع)

اطلاعات فاش شده درباره پرچمداران ۲۰۲۴ هواوی +عکس

اعلام جدیدترین نتایج اعتباربخشی دانشکده‌های پزشکی کشور

آمار نهایی انتخاب رشته در آزمون دکتری سال ۱۴۰۳ اعلام شد

بازسازی چهره زن عراقی ۷۵ هزار ساله با اسکن سه بعدی+عکس

سونی برای آدم‌ها کولر همراه ساخت+عکس

بی ام و وانت اتوماتیک ضدخش تولید کرد+عکس

زیباترین کهکشان مارپیچی که با تسکوپ‌های آماتوری هم دیده می‌شود+عکس

اسپاتیفای یکی از قابلیت‌های خود را بی‌خبر پولی کرد

فشارهای اتحادیه اروپا عملکرد اپل را تغییر داد

چینی‌ها از کپی تسلا رونمایی کردند+عکس

جزئیات هوش مصنوعی آیفون فاش شد

ظاهر عجیب جدیدترین خودروی فراری با یک موتور ۱۲ سیلندر+عکس

دمای عجیب و غریب این سیاره گازی در فضا ثبت شد

۸۰۰۰ هزار سال پیش چگونه انسان‌های اولیه به این غار تاریک در فرانسه رفتند

ناسا یک پیام از فضا در نزدیکی زمین دریافت کرد

سحابی خوش آب و رنگ کله ماهی در فضا ثبت شد+عکس

دستور ساخت جت ۱۰۰ نفره در ایران صادر شد

نقشه آبی زمین پس از نیم قرن دوباره کشیده شد+عکس

اقدامات وزارت بهداشت برای افزایش امید و انگیزه دستیاران پزشکی

به تشکل‌های دانشجویی گرنت اعطا می‌شود

۷۵ دانشگاه ایرانی در میان برترین‌های آسیا در رتبه‌بندی تایمز

نشست «سواد بصری در مد و لباس» برگزار می‌شود

اولین نکوداشت روانشناسان رضوی برگزار می شود

پذیرش دانشجوی دکتری در پژوهشگاه‌ها قانونی است

جزییات برگزاری کنکور مجدد برای داوطلبان سیل زده اعلام شد

کتاب چشم‌ها تنها برای دیدن نیستند منتشر شد

بازسازی چهره زن عراقی ۷۵ هزار ساله با اسکن سه بعدی+عکس

بازگشت سونی اکسپریا به یک طراحی جدید+عکس

سونی برای آدم‌ها کولر همراه ساخت+عکس

همه اجساد در خاک این شهر تجزیه نمی‌شود و سالم می‌ماند+عکس

دستور ساخت جت ۱۰۰ نفره در ایران صادر شد

این پهپاد ایرانی به دشمنان فرصت فرار نمی‌دهد+عکس

سوخوهای روسی که قرار بود به ایران بیایند کجا رفتند؟

نکته عجیبی که در تلویزیون ۴K هواوی خبرساز شد

نقشه آبی زمین پس از نیم قرن دوباره کشیده شد+عکس

بی ام و وانت اتوماتیک ضدخش تولید کرد+عکس

سلاح قدیمی و کوچک اوکراینی‌ها که روسیه را زمین گیر کرد+عکس

چند دستگاه هیوندای کونا وارد ایران شد+عکس

ویژگی‌های خاص ساعت گران قیمت گواردیولا+عکس

ملاقات ستاره دنباله دار با ماه و مشتری و اورانوس+عکس

تعرفه وحشتناک جی‌میل با هوش مصنوعی اعلام شد

ستاره نوترونی مرده در کهکشان به صورت ناگهانی زنده شد+عکس

گوگل جایگزین یورگن کلوپ سرمربی لیورپول می‌شود

سحابی خوش آب و رنگ کله ماهی در فضا ثبت شد+عکس

زیباترین کهکشان مارپیچی که با تسکوپ‌های آماتوری هم دیده می‌شود+عکس

اطلاعات فاش شده درباره پرچمداران ۲۰۲۴ هواوی +عکس

جزئیات هوش مصنوعی آیفون فاش شد

داخل ساختمان‌های عجیب با علامت X در چین چه خبر است؟ +عکس

خودروهای ایرانی چشم کره‌شمالی را گرفت+عکس

فشارهای اتحادیه اروپا عملکرد اپل را تغییر داد

ژاپن به دنیال اینترنت نسل ششم است

کشف اتفاقی یک شهاب سنگ در لرستان+عکس

چینی‌ها از کپی تسلا رونمایی کردند+عکس

جنگنده رادارگریز سوخو ۷۵ روسیه به ایران می‌آید؟

موشک سنگین آنگارا-آ۵ با موفقیت پرتاب شد+عکس

خودروهای پرنده غول پیکر در آسمان به پرواز درآمدند