به گزارش ثریا شفق قطبی یکی از پدیده‌های جوی است. شفق قطبی پدیده‌ی ظهور نورهای رنگین و متحرک در آسمان شب است و معمولاً در عرض‌های نزدیک به دو قطب زمین بر اثر برخورد ذرات باردارِ باد خورشیدی و یونیزه شدن مولکول‌های موجود در یون‌سپهر(یونوسفر) زمین به وجود می‌آید.
شفق‌های قطبی نورهای زیبایی هستند که به طور طبیعی در آسمان دیده می‌شوند و معمولاً در شب و در عرض‌های جغرافیایی قطبی به چشم می‌خورند. آنها در یونوسفر تشکیل و در سپیده‌دم قطبی رویت می‌شوند. در عرض جغرافیایی قطب شمال به آنها شفق‌های شمالی نیز گفته می‌شود. به شفق‌های قطبی، نور قطب شمال هم گفته می‌شود زیرا آنها غالباً در نیم کره شمالی دیده می‌شوند و هر قدر به قطب شمال نزدیک می‌شوید با توجه به مجاورت با قطب مغناطیسی شمالی زمین احتمال بیشتری می‌رود که بتوانید آنها را ببینید. برای نمونه، در شهرهای شمالی کانادا که بسیار نزدیک به قطب هستند، امکان رویت آنها بسیار زیاد است.
در قطب جنوب نیز این رویداد روی می‌دهد، اما تنها در جنوبی‌ترین عرض جغرافیایی قابل رویت است و گاهی نیز در آمریکای جنوبی و استرالیا مشاهده می‌شود.
اما در ژوئیه ۲۰۲۱ در اتفاقی جالب گزارش شد که کاوشگر "هوپ"(Hope) که توسط امارات متحده عربی برای مطالعه جو مریخ فرستاده شده بود، تصاویری از شفق شبانه در مریخ منتشر کرده است.
"جاستین دیگان" دانشمند علوم سیاره‌ای در دانشگاه "کلرادو" و معاون علمی این ماموریت در آن زمان گفت: ثبت آنها آسان نیست و به همین دلیل است که اساساً دیدن آنها با ماموریت مریخی امارات به نوعی هیجان انگیز و غیرمنتظره بود.
شفق قطبی بدون میدان مغناطیسی سراسری
این اتفاقی بود که به ندرت دیده می‌شود و این سوال را مطرح کرد که چگونه شفق قطبی در سیاره سرخ بدون میدان مغناطیسی جهانی شکل می‌گیرد؟ بر اساس یک بیانیه مطبوعاتی جدید که به تازگی منتشر شده است، اکنون فیزیکدانان به رهبری دانشگاه "آیووا" به پاسخ این سوال رسیده‌اند.
شفق مریخ یک نمایش نور در آسمان است که بیشتر در طول شب در نیم‌کره جنوبی سیاره سرخ رخ می‌دهد. در حالی که وجود آنها برای مدتی مشخص شده بود، دانشمندان در مورد چگونگی شکل‌گیری آنها متحیر بودند، زیرا مریخ مانند زمین دارای میدان مغناطیسی جهانی که منبع اصلی تشکیل شفق قطبی در زمین است، نیست.
اکنون فیزیکدانان ادعا می‌کنند که تحقیقات جدید نشان داده است که شفق قطبی در مریخ از طریق تعامل بین باد خورشیدی و میدان‌های مغناطیسی ایجاد شده توسط پوسته مریخ در عرض‌های جغرافیایی جنوبی این سیاره ایجاد می‌شود.
"زاخاری گیرازیان" دانشمند پژوهشگر در دپارتمان فیزیک و نجوم و نویسنده مسئول این مطالعه گفت: ما اولین مطالعه دقیق را داریم که به چگونگی تأثیر شرایط باد خورشیدی بر شفق قطبی در مریخ می‌پردازد.
وی افزود: یافته‌های اصلی ما این است که درون ناحیه قوی پوسته، نرخ وقوع شفق، بیشتر به جهت‌گیری میدان مغناطیسی باد خورشیدی بستگی دارد، در حالی که نرخ وقوع آن در خارج از منطقه قوی پوسته، بیشتر به فشار دینامیکی باد خورشیدی بستگی دارد.
محققان برای رسیدن به این نتیجه مجبور شدند بیش از ۲۰۰ مشاهده مجزا از شفق قطبی در مریخ را توسط فضاپیمای "MAVEN" به رهبری ناسا با استفاده از ابزاری به نام "تحلیلگر یون باد خورشیدی" مطالعه کنند. این ابزار جریان پروتون باد خورشیدی و مغناطیس را در اطراف مریخ اندازه‌گیری می‌کند و ماهیت برهم‌کنش باد خورشیدی با اتمسفر بالایی را بررسی می‌کند.
"گیرازیان" می‌گوید: اکنون زمان بسیار هیجان انگیزی برای تحقیق در مورد شفق قطبی در مریخ است. پایگاه داده مشاهدات گسسته شفق قطبی که ما از "MAVEN" داریم در نوع خود اولین است که به ما امکان می‌دهد برای اولین بار ویژگی‌های اساسی شفق مریخی را درک کنیم.
شفق پروتونی؟
این یافته‌های جدید مکمل مطالعه‌ای است که سال گذشته منتشر شد و نشان داد که رایج‌ترین شفق قطبی در مریخ، شفق پروتونی است.
شفق‌های پروتونی دسته‌ای متمایز از پدیده‌های شفقی هستند که توسط پروتون‌های پرانرژی که در جو سیاره‌ای رسوخ می‌کنند، ایجاد می‌شوند.
محققان می‌گویند، شفق پروتونی زمانی شکل می‌گیرد که پروتون‌های باد خورشیدی با هیدروژن در بخش‌های گسترده جو مریخ تعامل و به مناطق پایین‌تر سفر می‌کنند.
این مطالعه جدید در مجله Geophysical Research: Space Physics منتشر شده است.
منبع: خبرگزاری ایسنا
تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
داروهایی که به نفع ویروس عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد
کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان
تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز
کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟
کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد
چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟
کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد
ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد
کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری
دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند
چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟
محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی
ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس
محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟
نمایشگاه جدید موزه «جستجوی ایران» افتتاح شد؛ بازخوانی ریشه‌های بحران هویت و گسست تاریخی
رمانی در ستایش قدیس مهربانی برنده جایزه بزرگ رمان آکادمی فرانسه شد
۱۷۳ هنرمند در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رقابت می‌کنند
تنوع دیدگاه‌ها معیار انتخاب در کارگاه نقاشی جشنواره تجسمی جوانان است
هومن کیایی و مجتبی رجبی‌معمار «داستان زندگی من» را روایت می‌کنند
فیلم‌های «بالاچ» و «سومری‌ها» اکران می‌شوند
معرفی اعضای هیئت انتخاب آثار جشنواره تئاتر خیابانی مریوان
تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بین‌المللی تئاتر نیاز به تقویت دارد
یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد
متا خارج از دادگاه نوجوان شاکی را راضی به تسویه کرد
دانشگاه آزاد اسلامی در زمره ۱۰۰ دانشگاه برتر جهان قرار دارد
اجرای طرح فروش حضوری و مجازی کتاب‌فروشی‌ها در «بازار کتاب»
لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آماده‌ایم
نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد
جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج
نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد
ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد
رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود
فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد
کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش
حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟
حجت‌الاسلام قمی: هیئت، سیاسی‌ترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است
«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید
وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر می‌شود؛حکم شرعی تغییر هوشمند
فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار
«کافه سلطان»؛ روایت زندگی روزمره در سایه جنگ
از بازتاب سخنان تلخ اکبر زنجان‌پور تا گرامی‌داشتی برای اکبر عبدی
رویا میرعلمی مهمان آخرین قسمت «هم‌کلام» می‌شود
نقشم در «نسخه آزمایشی» از من دور بود؛ سارقی که بعد از نامزدی توبه کرد
موسیقی بازی‌ها از قاب نمایشگر تا صحنه ارکسترال
معرفی آثار ۲ بخش از جشنواره فیلم مقاومت
اپل لپ تاپ گرانقیمت با نمایشگر لمسی را معرفی کرد
گرم‌کن گرافنی ژاپنی در سه ثانیه گرم می‌شود
آمازون دوباره کارمندانش را بیکار کرد
دست نوشته دانشجویان در بیعت با رهبر انقلاب
امکان تحصیل دانش آموزان ایرانی خارج از کشور فراهم است
اعلام لبیک شورای عالی انقلاب فرهنگی به رهنمودهای رهبر معظم انقلاب
ثبت نام بیش از ۳۰ هزار نفر در آزمون دکتری نیمه‌متمرکز سال ۱۴۰۶
اطلاعات تازه درباره سهمیه‌ها و تسهیلات آزمون دکتری نیمه متمرکز سال ۱۴۰۶
علیرضا استادی: جسارت بازی درنقش تاریخی را پیدا کردم
دست رد ۳ جشنواره بر فیلم جدید پل شریدر؛ «مبانی فلسفه» پسندیده نشد
رونمایی از «هزاردستان» نخستین انیمیشن «دست‌ساز» جهان
نمایشگاه «رد خط» به نیاوران رسید
بسیج دانش‌آموزی در بیش از نیمی از مدارس کشور حضور دارد
نقش سوره‌های کوتاه در آشنایی کودکان با قرآن
افزایش سرانه های آموزشی در استان تهران/ ساخت مدرسه به تنهایی کافی نیست
کودکان البرزی مأموریت نیمه‌تمام شهید ماکان نصیری را ادامه می‌دهند
تصادف تریلی با سرویس مدرسه در اردکان؛ یک دانش‌آموز جان باخت
کاظمی: نظام سنجش آموزش‌وپرورش نیازمند تحول اساسی است
اسامی برگزیدگان مرحله نهایی سی‌ویکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
هشدار افتا درباره قطع دسترسی به دامنه‌های خارجی؛ لزوم مهاجرت به ir
چت جی پی تی بیمار مبتلا به صرع را به سرپیچی از دستور پزشکان تشویق کرد
متا برای معتاد کردن نوجوانان به دادگاه می رود
یک انفجار کیهانی ۲۷ روزه در فضا کشف شد
اپل دو دستگاه جدید معرفی کرد +قیمت
جاسوسی شرکت اسرائیلی از کاربران استارلینک فاش شد
خدا از رگ گردن به ما نزدیک‌تر است؛ پس چرا باید عبادت کنیم؟
آیت الله رشاد: بیانیه رهبر معظم انقلاب، محرک تاریخی پیشرفت علمی کشور است
ثبت نام بیش از ۳۰ هزار نفر در آزمون دکتری نیمه‌متمرکز سال ۱۴۰۶
اطلاعات تازه درباره سهمیه‌ها و تسهیلات آزمون دکتری نیمه متمرکز سال ۱۴۰۶
اعلام لبیک شورای عالی انقلاب فرهنگی به رهنمودهای رهبر معظم انقلاب
دست نوشته دانشجویان در بیعت با رهبر انقلاب
دست رد ۳ جشنواره بر فیلم جدید پل شریدر؛ «مبانی فلسفه» پسندیده نشد
کودکان البرزی مأموریت نیمه‌تمام شهید ماکان نصیری را ادامه می‌دهند
ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد
اسامی برگزیدگان مرحله نهایی سی‌ویکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
متا برای معتاد کردن نوجوانان به دادگاه می رود
علیرضا استادی: جسارت بازی درنقش تاریخی را پیدا کردم
رونمایی از «هزاردستان» نخستین انیمیشن «دست‌ساز» جهان
بسیج دانش‌آموزی در بیش از نیمی از مدارس کشور حضور دارد
افزایش سرانه های آموزشی در استان تهران/ ساخت مدرسه به تنهایی کافی نیست
تصادف تریلی با سرویس مدرسه در اردکان؛ یک دانش‌آموز جان باخت
رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود
فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد
خدا از رگ گردن به ما نزدیک‌تر است؛ پس چرا باید عبادت کنیم؟
امکان تحصیل دانش آموزان ایرانی خارج از کشور فراهم است
کاظمی: نظام سنجش آموزش‌وپرورش نیازمند تحول اساسی است
آیت الله رشاد: بیانیه رهبر معظم انقلاب، محرک تاریخی پیشرفت علمی کشور است
نمایشگاه «رد خط» به نیاوران رسید
«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید
یک انفجار کیهانی ۲۷ روزه در فضا کشف شد
هشدار افتا درباره قطع دسترسی به دامنه‌های خارجی؛ لزوم مهاجرت به ir
جاسوسی شرکت اسرائیلی از کاربران استارلینک فاش شد
نقش سوره‌های کوتاه در آشنایی کودکان با قرآن
اپل دو دستگاه جدید معرفی کرد +قیمت
جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج
آیا دینداری مانع پیشرفت می‌شود؟
چت جی پی تی بیمار مبتلا به صرع را به سرپیچی از دستور پزشکان تشویق کرد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.