کد خبر: 121771
ف
مریخ چطور مثل زمین شفق قطبی دارد؟
محققان توضیح می‌دهند که چگونه شفق‌های قطبی در مریخ بدون میدان مغناطیسی سراسری شکل می‌گیرند و این پدیده منحصر به سیاره زمین نیست.

به گزارش ثریا شفق قطبی یکی از پدیده‌های جوی است. شفق قطبی پدیده‌ی ظهور نورهای رنگین و متحرک در آسمان شب است و معمولاً در عرض‌های نزدیک به دو قطب زمین بر اثر برخورد ذرات باردارِ باد خورشیدی و یونیزه شدن مولکول‌های موجود در یون‌سپهر(یونوسفر) زمین به وجود می‌آید.

شفق‌های قطبی نورهای زیبایی هستند که به‌ طور طبیعی در آسمان دیده می‌شوند و معمولاً در شب و در عرض‌های جغرافیایی قطبی به چشم می‌خورند. آنها در یونوسفر تشکیل و در سپیده‌دم قطبی رویت می‌شوند. در عرض جغرافیایی قطب شمال به آنها شفق‌های شمالی نیز گفته می‌شود. به شفق‌های قطبی، نور قطب شمال هم گفته می‌شود زیرا آن‌ها غالباً در نیم کره شمالی دیده می‌شوند و هر قدر به قطب شمال نزدیک می‌شوید با توجه به مجاورت با قطب مغناطیسی شمالی زمین احتمال بیشتری می‌رود که بتوانید آنها را ببینید. برای نمونه، در شهرهای شمالی کانادا که بسیار نزدیک به قطب هستند، امکان رویت آنها بسیار زیاد است.

در قطب جنوب نیز این رویداد روی می‌دهد، اما تنها در جنوبی‌ترین عرض جغرافیایی قابل رویت است و گاهی نیز در آمریکای جنوبی و استرالیا مشاهده می‌شود.

اما در ژوئیه ۲۰۲۱ در اتفاقی جالب گزارش شد که کاوشگر "هوپ"(Hope) که توسط امارات متحده عربی برای مطالعه جو مریخ فرستاده شده بود، تصاویری از شفق شبانه در مریخ منتشر کرده است.

"جاستین دیگان" دانشمند علوم سیاره‌ای در دانشگاه "کلرادو" و معاون علمی این ماموریت در آن زمان گفت: ثبت آنها آسان نیست و به همین دلیل است که اساساً دیدن آنها با ماموریت مریخی امارات به نوعی هیجان انگیز و غیرمنتظره بود.

شفق قطبی بدون میدان مغناطیسی سراسری

این اتفاقی بود که به ندرت دیده می‌شود و این سوال را مطرح کرد که چگونه شفق قطبی در سیاره سرخ بدون میدان مغناطیسی جهانی شکل می‌گیرد؟ بر اساس یک بیانیه مطبوعاتی جدید که به تازگی منتشر شده است، اکنون فیزیکدانان به رهبری دانشگاه "آیووا" به پاسخ این سوال رسیده‌اند.

شفق مریخ یک نمایش نور در آسمان است که بیشتر در طول شب در نیم‌کره جنوبی سیاره سرخ رخ می‌دهد. در حالی که وجود آنها برای مدتی مشخص شده بود، دانشمندان در مورد چگونگی شکل‌گیری آنها متحیر بودند، زیرا مریخ مانند زمین دارای میدان مغناطیسی جهانی که منبع اصلی تشکیل شفق قطبی در زمین است، نیست.

اکنون فیزیکدانان ادعا می‌کنند که تحقیقات جدید نشان داده است که شفق قطبی در مریخ از طریق تعامل بین باد خورشیدی و میدان‌های مغناطیسی ایجاد شده توسط پوسته مریخ در عرض‌های جغرافیایی جنوبی این سیاره ایجاد می‌شود.

"زاخاری گیرازیان" دانشمند پژوهشگر در دپارتمان فیزیک و نجوم و نویسنده مسئول این مطالعه گفت: ما اولین مطالعه دقیق را داریم که به چگونگی تأثیر شرایط باد خورشیدی بر شفق قطبی در مریخ می‌پردازد.

وی افزود: یافته‌های اصلی ما این است که درون ناحیه قوی پوسته، نرخ وقوع شفق، بیشتر به جهت‌گیری میدان مغناطیسی باد خورشیدی بستگی دارد، در حالی که نرخ وقوع آن در خارج از منطقه قوی پوسته، بیشتر به فشار دینامیکی باد خورشیدی بستگی دارد.

محققان برای رسیدن به این نتیجه مجبور شدند بیش از ۲۰۰ مشاهده مجزا از شفق قطبی در مریخ را توسط فضاپیمای "MAVEN" به رهبری ناسا با استفاده از ابزاری به نام "تحلیلگر یون باد خورشیدی" مطالعه کنند. این ابزار جریان پروتون باد خورشیدی و مغناطیس را در اطراف مریخ اندازه‌گیری می‌کند و ماهیت برهم‌کنش باد خورشیدی با اتمسفر بالایی را بررسی می‌کند.

"گیرازیان" می‌گوید: اکنون زمان بسیار هیجان انگیزی برای تحقیق در مورد شفق قطبی در مریخ است. پایگاه داده مشاهدات گسسته شفق قطبی که ما از "MAVEN" داریم در نوع خود اولین است که به ما امکان می‌دهد برای اولین بار ویژگی‌های اساسی شفق مریخی را درک کنیم.

شفق پروتونی؟

این یافته‌های جدید مکمل مطالعه‌ای است که سال گذشته منتشر شد و نشان داد که رایج‌ترین شفق قطبی در مریخ، شفق پروتونی است.

شفق‌های پروتونی دسته‌ای متمایز از پدیده‌های شفقی هستند که توسط پروتون‌های پرانرژی که در جو سیاره‌ای رسوخ می‌کنند، ایجاد می‌شوند.

محققان می‌گویند، شفق‌ پروتونی زمانی شکل می‌گیرد که پروتون‌های باد خورشیدی با هیدروژن در بخش‌های گسترده جو مریخ تعامل و به مناطق پایین‌تر سفر می‌کنند.

این مطالعه جدید در مجله Geophysical Research: Space Physics منتشر شده است.

منبع: خبرگزاری ایسنا


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

مهلت دانشجویان الزهرا(س) برای ثبت‌نام وام تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی

اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴

مجموعه‌رباعی «دوستش داشته باش» سروده میلاد عرفان‌پور منتشر شد

روایت زندگینامه شهید حاج اسماعیل رضایی منتشر می‌شود

۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسی‌های دوره‌ای قرار می‌گیرند

ارائه ۸۵ طرح دانش‌آموزی در بیست‌وهشتمین جشنواره جوان خوارزمی

تصویر منتشر شده از جاسک

تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر

رژیم چنج در آمریکا رخ داد+عکس

امروز آخرین مهلت اعتراض به آزمون‌های ارشد و دکتری علوم پزشکی

نسخه پیشنهادی سند حکمرانی نظام‌های ارزیابی آموزش عالی بررسی شد

طرح نوین تغذیه با محوریت دانشجویان اجرا می‌شود

پژوهش مسئله‌محور؛ کلید استفاده واقعی از ظرفیت علمی دانشگاه‌ها

استارلینک پایان حکمرانی ارتباطات در ایران است؟

هکرها با دمای بانک خون فرانسه بازی کردند و آن را بالا بردند

تصویب کلیات آیین‌نامه جدید ارتقای اعضای هیئت علمی

دانشگاه شهید بهشتی دلایل عدم تعلق وام دانشجویی را اعلام کرد

فاز دوم آمایش آموزش عالی به‌روز شد

داریوش فرهنگ گوینده یک مستند شد

ابلاغ مصوبه جدید شرکت مجدد در آزمون دستیاری پزشکی توسط رئیس جمهور

رابرت پتینسون با چهلمین جایزه سینماتک آمریکا تجلیل می‌شود

اجرای کنسرت‌نمایش «فرهاد» در تماشاخانه نوفل لوشاتو

اجرای نمایش «خاک نشینان» در فرهنگسرای نیاوران

شکست ترامپ سوژه کارلوس لطوف شد

اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفه‌ای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان

تأکید بر حمایت از ظرفیت‌های بومی امنیت سایبری

لزوم متناسب‌سازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت

تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب

۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس

آزمون وکالت کانون‌ وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد

دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند

اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب

فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانش‌آموزان

ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام می‌کند؟

ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد

تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید

با وجود تحریم‌ها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است

وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی

گوگل به مدارس هشدار داد

دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته

روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد

قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید

آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»

آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟

مسجد باید میدان‌دار اصلی فعالیت‌های قرآنی جامعه شود

وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد

اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی

وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد

مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟

موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا

سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد

واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس

شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس

پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس

بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس

زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند

انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ

کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس

تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد

علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟

داروهایی که به نفع ویروس‌ عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد

کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان

تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز

کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟

کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد

چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟

کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد

ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد

کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری

دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند

چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟

محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی

ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون

تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم

نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود

تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی

امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد

کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد

ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد

آزمون وکالت کانون‌ وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد

اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی

وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد

اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفه‌ای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان

وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا

دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند

تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب

پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس

۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس

مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟

وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

لزوم متناسب‌سازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت

روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد

زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند

قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید

بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس

دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته

کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس

تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید

آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»

شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس

اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب

تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی

سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد

ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد

آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟

واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس

گوگل به مدارس هشدار داد