کد خبر: 124604
ف
ترویج حجاب با زور ممکن نیست، اما دخالت حاکمیت لازم است
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی گفت: در بحث حجاب در اجتماع، معتقد به دخالت حاکمیت هستم اما اصالتاً زور را نمی‌پذیرم.

به گزارش ثریا - جلسه دیگر سلسله نشست‌های گپ و گفت درباره حجاب با عنوان «کشف واقعیت‌های حجاب» در فرهنگسرای اندیشه برگزار شد. در این جلسه، مهدی جمشیدی عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و محسن بدره عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا به بحث و بررسی درباره ابعاد فرهنگی و اجتماعی مقوله حجاب پرداختند.

جمشیدی عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی گفت: وقتی به پزشک مراجعه می‌کنید، اگر اهل گفت‌وگو باشد، از تاریخ بیماری شما می‌پرسد، تحولات آن را جویا شده و سپس تجویز می‌کند، حال اگر بگوییم بدحجابی یا کشف حجاب آسیب است، برای درمان این مرض فرهنگی باید به تاریخ تولدش برگردیم و ببینیم ریشه‌های آن از چه زمانی بوده است. وقتی به تاریخ برمی‌گردم می‌بینم که تا زمان مشروطیت، معضلی به نام کشف حجاب و بدحجابی نداشتیم، اما تاریخ ۲۰۰ سال آخر دارای نقاط عطف زیادی است و به نظر می‌رسد که همه چیز از همان جا آغاز شده است. بنابراین سرچشمه‌های وضع فرهنگی امروزمان را باید در همین گذشته جست‌وجو کنیم.

وی افزود: معتقدم که اصل ماجرا به پهلوی اول و تلاش او برای کشف حجاب برمی‌گردد. این کار او باعث ایجاد یک طبقه غرب‌گرا شد که در پهلوی دوم نیز بسط پیدا کردند. همین موضوع، ساختار اجتماعی جامعه ما را در ابعاد مختلف دچار تغییرات جدی کرد و به نوعی باعث بریده شدن ما از گذشته‌مان شد. به عبارت دیگر، جامعه ما از نظر فرهنگی توسط غربی‌ها دستکاری شد. اینکه می‌گویند انقلاب اسلامی ماهیت فرهنگی دارد، به همین دلیل است. جالب است بدانید که بر اساس گزارش ساواک، در سال ۱۳۵۶، تعداد محجبه‌ها افزایش پیدا می‌کند. این موضوع بدین معناست که جریان مبارز اسلامی دریافت که باید اتفاقی در عمق سبک زندگی‌اش روی بدهد. بعد از انقلاب اسلامی نیز امام خمینی حجاب را اجباری کرد، چرا که چنین چیزی از دل خود انقلاب برآمده بود.

وی ادامه داد: از دهه ۱۳۷۰ به بعد، شاهدیم که آرام آرام بیماری بدحجابی در جامعه ما رشد پیدا کرد؛ باید این سوال را بپرسیم که ریشه‌های این موضوع چیست؟ رشد سبک زندگی غربی، کم‌کاری دستگاه‌ها و حاکمیت، موضوعات اقتصادی و …؟ بنابراین می‌توان گفت که جامعه ما اصالتاً جامعه عفیفی بوده، رضاشاه یه خانه تکانی فرهنگی راه انداخت، سپس انقلاب اسلامی موج گرایش به حجاب را تقویت کرد اما پس از گذشت یک دهه، در بخشی از بدنه جامعه ورق برمی‌گردد.

در ادامه بدره عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا ضمن اشاره به پیشینه حجاب در بین ایرانیان گفت: به نظرم بهتر است کمی فراتر از آن تاریخی برویم که آقای دکتر جمشیدی بدان اشاره کردند؛ در تاریخ چندهزار سال اخیر تمدن، بشر متمدن همیشه لباس داشته و لباس‌های زنان و مردان شباهت‌های زیادی به همدیگر داشته است. دو تا از مؤلفه‌های جدی در این شباهت این بوده که هم سر و هم میانه بدن را می‌پوشاندند. در حقیقت، در طول تاریخ، بی‌حجابی سر هم برای زنان و هم برای مردان عار بوده است. در مورد میانه بدن نیز همین است که نمونه آن را می‌توان در لباس‌های سنتی چینی‌ها، هندی‌ها، ایرانی‌ها و … دیدیم. اما با گذر زمان، به دلیل تغییرات فرهنگی، «نوع لباس پوشیدن» دچار تغییرات جدی شد. در ایران، لباس مردان خیلی سریع تغییر کرد و لباس زنان با کمی فاصله، دچار تغییراتی شد.

در ادامه جمشیدی عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی درباره استفاده از ابزار قدرت برای ترویج حجاب در جامعه گفت: دقت داشته باشید دولت اسلامی، حاکمیتی است که در پی تحقق ارزش‌های دینی در جامعه است. باید این سوال را بپرسیم که مگر تحقق دین در جامعه محتاج دولت و قدرت سیاسی است؟ در پاسخ باید گفت پاره‌ای از ارزش‌های دینی مستلزم در دست داشتن قدرت سیاسی است. یعنی اگر قدرت سیاسی در دست ما نباشد، بخش عظیمی از ارزش‌های دینی محقق نمی‌شود. به عبارت دیگر، انقلاب اسلامی رخ داد تا یکسری ارزش‌ها را در جامعه ترویج دهد. اگر قرار بود ارزش‌های دینی خود به خود در جامعه رواج پیدا کند، دیگر نیازی به حاکمیت و قدرت و انقلاب نبود.

وی ادامه داد: حال باید این سوال را بپرسیم که آیا حکومت دینی، باید دیانت را از طریق زور و اکراه باید در جامعه حاکم کند؟ رهبر انقلاب می‌فرمایند که حکومت دینی، زمینه‌سازی کرده و بستر را فراهم می‌کند. در اینجا خبری از زور نیست. در حقیقت، جامعه اسلامی باید به‌گونه‌ای باشد که اگر فرد در آن رها شود، خود به خود متدین بشود. بنده معتقد به دخالت حاکمیت هستم اما اصالتاً زور را نمی‌پذیرم. یعنی حکومت دینی باید ارزش‌ها را محقق کند، اما این کار فقط باید با سازوکارهای اخلاقی رخ دهد.

در ادامه بدره عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا، در پاسخ به سخنان جمشیدی درباره گشت ارشاد گفت: مسئله حجاب در جامعه فراتر از یک حکم است و نباید آن را ظاهری دید. مثلاً می‌گوئیم که نوجوانان ما بدحجاب‌اند؛ سوال این است که آیا با آنان گفت‌وگو کرده‌ایم و جهان‌بینی‌شان را می‌شناسیم؟ آیا سراغ زنان رفته‌ایم تا تجربه زیستی آنان درباره این موضوع را بدانیم؟ من اصلاً موافق دوگانه الزام و اختیار نیستم و به نظرم این دوگانه، جعلی است. من حجاب را از نظر مردم‌شناسی تاریخی می‌بینیم و می‌گویم که قبل از اسلام نیز وجود داشته است. حجاب مسئله هویتی و تاریخی ماست و نسبتی با زیست جنسی دارد. به نظرم باید تأمل دیگری درباره آن صورت‌بندی که آقای جمشیدی اشاره کردند، داشت.

وی کارنامه دستگاه‌های فرهنگی در این مقوله را نقد کرد و افزود: مسئله مهم نهادهای رسمی و دستگاه‌های فرهنگی است. منظورم همه نهادهایی است که قرار است متولی امر فرهنگ در جامعه باشند. حوزه‌های علمیه، شورای هماهنگی سازمان تبلیغات اسلامی، شورای عالی انقلاب فرهنگی، دانشگاه‌ها و … همگی دستگاه‌های فرهنگی هستند که باید در این زمینه کار می‌کردند. باید این سوال را پرسید که این دستگاه‌ها چه قدر از حوزه فرهنگ شناخت دارند؟ به اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی نگاه کنید؟ تخصص و کارکرد آنها چیست؟ بنده معتقدم که باید از دستگاه‌های فرهنگی مطالبه جدی بکنیم، چرا که کارنامه قابل قبولی ندارند و ضعیف عمل کردند.

جمشیدی در پاسخ به نقد محسن بدره نسبت به دستگاه‌های فرهنگی گفت: بنده هم به دستگاه‌های فرهنگی انتقادات بسیار جدی دارم، اما نمی‌توان در مورد همه حکم کلی داد. حتماً اختلال‌هایی وجود دارد و به همین دلیل است که رهبر انقلاب از عبارت «آتش به اختیار» استفاده کردند. این موضوع نشان می‌دهد که دستگاه‌های فرهنگی دچار اختلال و تعطیلی‌اند. از سویی دیگر، رهبر انقلاب بر «بازسازی انقلابی ساختار فرهنگی» تاکید دارند که نشان می‌دهد خود ایشان هم از عملکرد دستگاه‌های فرهنگی رضایت ندارند. بنابراین این موضوع انکارناپذیر است اما اما من آن را به اقتصاد سیاسی گره نمی‌زنم. شهید آوینی تعبیری دارد و از عبارت «ندانم کاری فرهنگی» صحبت می‌کنند.

منبع : پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی


مرتبط ها
ارسال نظر
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

جهان‌بین: جهش تولید جز با مشارکت مردم رخ نمی‌دهد

۱۳ هزار نفر از اساتید دانشگاه‌های کشور ابعاد عملیات «وعده صادق» را تبیین کردند

انتخاب رشته دوره دکتری سال ۱۴۰۳ دانشگاه آزاد اسلامی آغاز شد

دانشگاه فنی و حرفه ای اولین کنفرانس ملی مهارت را برگزار می‌کند

همه چیز درباره فلسفه حقوق بین‌الملل

بذر آینده کشور در حیات مدرسه کاشته می‌شود

وضعیت حقوق سرایداران مدارس در سال جدید چگونه است؟

۲۴ عنوان قرارداد چاپ کتاب توسط جهاد دانشگاهی لرستان بسته شد

تشریح ماموریت موسسه ISC در راستای تحقق شعار سال

رئیس دانشگاه علم و صنعت ایران استعفاء کرد

خلبان صدیق برای دومین‌بار به کتابفروشی‌ها آمد

مجموعه‌داستان‌ گوش قرمز چاپ شد

واریز ۳۱ هزار میلیارد ریال به حساب فرهنگیان بازنشسته در سال ۱۴۰۲/ سهم الشرکه اسفندماه پرداخت شد

کتاب اصل درست‌نمایی رونمایی، نقد و بررسی می‌شود

پیام تسلیت ‌رئیس‌ دانشگاه شهید چمران اهواز در پی درگذشت پدر علم قنات ایران

نشست علمی توسعه اجتماعی در ایران با حضور صاحب‌نظران برگزار می‌شود

سیاره بیگانه بنفش رنگ میزبان بیگانگان فضایی

هیچ واحد فنی حرفه‌ای حذف نمی شود/ ادغامی با علمی کاربردی در کار نیست

پیام تسلیت دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی برای درگذشت دکتر پرویز داوودی

چگونه در کشورهای جهان بستر تحقیق دانشگاهی فراهم می‌شود؟ /۱/

رفع مشکل بزرگ آیفون که سال ها ذهن کاربران را مشغول کرده بود+عکس

اخراج کارگران تسلا و پرداخت پاداش هنگفت به ایلان ماسک

قدرتمندترین پهپاد ایرانی که در اوکراین معروف شده+عکس

ربات‌های سوسکی به میدان می‌آیند+عکس

۹۵۶ هزار نفر در نوبت دوم کنکور سراسری ۱۴۰۳ ثبت‌نام کردند

۸ پیشنهاد ایران به نشست وزیران علوم سازمان همکاری شانگهای

رئالیست‌ها وارد بازار نشر شدند

نشان سبز درباره زندگی پیامبر اکرم (ص) منتشر شد

آغاز انتخاب رشته آزمون دکتری سال ۱۴۰۳ از امروز

پرداخت تا دو میلیون تومان مازاد بر حقوق به سرایداران

‌آغاز ثبت‌نام در آزمون ترمیم معدل از امروز

پاداش سوادآموزان قبول‌شده سال‌های ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱ پرداخت شد

‌تمام جزئیات مصوبه «حفظ حریم شخصی و اجتماعی دانش‌آموزان و معلمان»

نتایج کارشناسی ارشد بدون کنکور دانشگاه شریف اعلام شد

آغاز انتخاب رشته مجازی دکتری از امروز/ مردان بیشترین آمار پذیرفته شدگان اولیه

بسته سیاستی تحقق شعار سال مهار تورم و رشد تولید تدوین شد

ثبت‌نام وام شهریه آغاز شد

تفکیک بخش تغذیه و خوابگاه از دانشگاه‌ها

ورود «مهمان سرزده» به کتابفروشی‌ها/یک‌قصه تصویری برای کودکان

چاپ پنجمین جلد مجموعه تاریخ ایران‌زمین درباره طاهریان و آل بویه

کتابی که نگاه به معلولیت را تغییر می‌دهد

تایید ۴۷ کتاب کار و بسته تربیت و یادگیری برای کودکستانها

بازداشت گسترده معترضان به جنایات اسرائیل در دانشگاه کلمبیا

اعلام حمایت وزیر ارشاد از طرح‌ها و برنامه‌های فرهنگی جهاددانشگاهی

جنبش عدالتخواه دانشجویی: عملیات وعده صادق نقطه عطف معادله جدید منطقه‌ای است

افزایش پژوهانه اساتید برتر واحد علوم تحقیقات

دانشگاه آزاد امکان مشارکت گسترده مردم در امر تولید را فراهم می‌کند

تشریح اقدامات حفاظتی سازمان سنجش در نوبت اول کنکور ۱۴۰۳

اعلام جزییات پذیرش بدون آزمون کارشناسی ارشد دانشگاه پیام نور

احکام رتبه‌بندی ۱۰۰ هزار معلم بازنشسته اصلاح شد

سخنگوی وزارت آموزش و پرورش از اصلاح احکام رتبه‌بندی ۱۰۰ هزار معلم بازنشسته سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ خبر داد.

شاهنامه هنر فردوسی است و لاغیر

دستگیری متهمانی که برای تقلب در کنکور، رمز ارز می‌گرفتند

امکان افشای سوالات آزمون‌های آموزش و پرورش غیرممکن شد/ سهم ۵۰ درصدی سوابق تحصیلی در کنکور

تدوین طرح مدرسه مجازی بزرگسالان برای کاهش تنوع مدارس

آزمون‌های نهایی دانش آموزان به سازمان جدید سنجش واگذار می شود

انتشار فراخوان دوره‌های ۲۳ و ۲۴ جایزه مهرگان ادب

آمادگی رفع نیاز فناورانه سازمان سنجش در مقابله با تقلب کنکور

کلاهبرداری از داوطلبان کنکور با دریافت رمزارز و سکه طلا

اساسنامه سازمان ملی سنجش بعد از کنکور ابلاغ می‌شود

گوشی جدید وان پلاس با دوربین تله فوتو و ماکرو معرفی می‌شود+عکس

چراغ‌های خودروی جدید آئودی سخنگو هستند+عکس

سنگی که طلا نیست اما بسیار گران قیمت است+عکس

چرا سوئد در یک قدیمی ساخت بمب اتم منصرف شد؟

رونمایی شریک قبلی ایران خودروی از خودروی عجیب‌ آفرودی‌اش+عکس

کشف یک سیاه چاله عظیم در نزدیکی زمین

کارکرد عجیب مایع ظرف شویی در هواپیمای بوئینگ

اینترنت استارلینک در این کشورها قطع می‌شود

مشکل بزرگ ناسا در مریخ که فعلا حل نشدنی است

بمب الکترومغناطیسی چطور منفجر می‌شود؟

شروع احداث و افتتاح ۲۷ کلاس درس در سفر رئیس سازمان نوسازی مدارس به هرمزگان

مرحله غیرمتمرکز المپیاد علمی دانشجویی ۳۱ فروردین برگزار می‌شود

مهلت ارسال ایده به ششمین دوره رویداد «از ایده تا بازار» تمدید شد

تعیین ظرفیت ۶۰۰ نفری در دوره فلوشیپ پزشکی سال ۱۴۰۳

مدارس تا فرارسیدن ایام امتحانات باید دایر باشند

پذیرش بدون آزمون قاریان و حافظان قرآن در دانشگاه فرهنگیان

نقش حمایتی خانواده‌ها از دانش‌آموزان در روزهای امتحانی

فردا؛ آخرین مهلت ثبت‌نام آزمون‌های ورودی مدارس سمپاد و نمونه دولتی

انتشار مقاله استاد دانشگاه شریف در معتبرترین مجله انجمن فیزیک آمریکا

آگهی/ گیربکس سایکلو گومائو چه تاثیری در افزایش سرعت و کارایی صنایع دارد؟

ایران چطور گنبد آهنین را در هم شکست؟ +عکس

تغییر شکل عجیب هرم بزرگ مصر+عکس

چرا آدم فضایی‌ها خودشان را به انسان‌ها نشان نمی‌دهند؟

سنگی که طلا نیست اما بسیار گران قیمت است+عکس

آنچه درباره ناوگان پهپادی ایران نمی‌دانید+عکس

قدرتمندترین پهپاد ایرانی که در اوکراین معروف شده+عکس

قابلیت ارتباط ماهواره‌ای به گوشی‌های گوگل اضافه شد

گوشی جدید وان پلاس با دوربین تله فوتو و ماکرو معرفی می‌شود+عکس

سیاره بیگانه بنفش رنگ میزبان بیگانگان فضایی

اخراج کارگران تسلا و پرداخت پاداش هنگفت به ایلان ماسک

رفع مشکل بزرگ آیفون که سال ها ذهن کاربران را مشغول کرده بود+عکس

انفجار این بمب الکترومغناطیسی قربانیان را ۲۰۰ سال عقب می‌برد+عکس

تفاوت موشک‌های بالستیک، کروز و هایپرسونیک ایران در چیست؟

جزئیات اعلام نتایج آزمون آموزگاری و حضور در مراحل مختلف استخدام

چهار تغییر در دانشگاه فرهنگیان

موشک ایرانی‌ای که سامانه ضد موشک اسراییل را فلج می‌کند+عکس

توسعه تضمین اشتغال با راه‌اندازی مراکز جدید در دانشگاه علمی‌کاربردی

موتور خودروی فرمول یک در خودروی معمولی قرار گرفت+عکس

کسر ۴۵ درصد از حقوق دانشجومعلمان لغو شد

جهش علمی ایران نسبت به سرمایه‌گذاری مالی در دنیا بی‌نظیر است

گوشی‌های سامسونگ آیفون را شکست دادند

کتاب مهندسی مرجع جامع کنترل، در سیستم حمل و نقل چاپ و راهی بازار نشر شد

راه‌اندازی سامانه مهارت افزایی هدفمند و نوآورانه در دانشگاه امیرکبیر

شرکت هزار عضو هیات علمی در فرصت‌های مطالعاتی جامعه و صنعت

مدارک مورد نیاز پذیرفته‌شدگان آزمون استخدامی جهت بارگذاری در سامانه گزینش

لازمه ارتباط بیشتر اساتید با صنعت، تسهیل و جهت‌دهی قوانین است

دشمن اذعان دارد که گنبد آهنین شکسته شد

دانشجویان میهمانی چه شرایطی باید داشته باشند؟

مرحله غیرمتمرکز المپیاد علمی دانشجویی ۳۱ فروردین برگزار می‌شود

حمله موشکی و پهپادی به اسرائیل