به گزارش ثریا - دسترسی به خدمات سلامت یکی از مؤلفه‌های اصلی کیفیت مراقبت‌های سلامت است و فقدان دسترسی ممکن است استفاده از خدمات سلامت را محدود و توزیع نابرابر سلامت را تشدید کند.
توزیع ناعادلانه کارکنان سلامت مانند پزشکان می‌تواند افزایش دستیابی به پوشش همگانی سلامت را به دنبال داشته باشد. به همین دلیل توزیع ناعادلانه کارکنان سلامت در مناطق مختلف تقریباً در همه کشورها از جمله کشورهای با درآمد پایین یک نگرانی و یک مانع کلیدی برای ارائه خدمات بهداشتی است.
در مناطق روستایی و دورافتاده دسترسی نداشتن به کارکنان سلامت اغلب منجر به مرگ و میر نسبتاً بالا، مراجعه ساکنان روستایی به مراکز شهری و در نتیجه ازدحام بیش از حد و افزایش هزینه‌ها در بیمارستان‌های شهری می‌شود. همچنین افزایش تعداد کارکنان سلامت در مناطق و مراکز شهری بهره‌وری ناکافی پرسنل و افزایش مهاجرت آن‌ها را به دنبال خواهد داشت.
به همین دلیل مشکل جذب و نگهداری پزشکان در مناطق روستایی و دورافتاده در اکثر کشورها وجود دارد. در واقعیت، توزیع جغرافیایی پزشکان در مناطق مختلف به صورت ناعادلانه است و جمعیت روستایی تنها توسط یک چهارم پزشکان و کم‌تر از یک‌سوم پرستاران جهان خدمات دریافت می‌کنند.
در ایران توزیع کارکنان سلامت بین استان‌ها و درون استان‌ها به‌ویژه در مناطق محروم و توسعه نیافته نابرابر است و بر اساس مطالعات انجام شده، مناطق مختلف در کشور از کمبود و توزیع نامناسب پزشکان متخصص رنج می‌برند و این کمبود در مناطق محروم و دورافتاده از شهرها بسیار بیشتر است.
در سال‌های اخیر پژوهش‌های مختلفی در مورد راه‌حل‌های مؤثر برای رفع کمبود کارکنان بهداشتی در مناطق دورافتاده و روستایی انجام شده است. اگرچه ایران در این زمینه پیشرفت‌هایی داشته، ولی همچنان با کمبود و توزیع نامتناسب پزشکان مواجه است.
با توجه به اهمیت این موضوع پژوهشگران مدیریت، سیاست‌گذاری و اقتصاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران با انجام یک مطالعه رویکردهای کشورهای مختلف برای حفظ پزشکان در مناطق محروم و روستایی را مورد بررسی قرار دادند.
پژوهشگران در این مطالعه مروری نظام‌مند، تمامی متون در این زمینه را که بین سال‌های ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۲ منتشرشده بودند، در پایگاه‌های الکترونیکی بین‌المللی و فارسی، بررسی و مقالات مرتبط را استخراج کردند. پس از بررسی مقالات ۱۸ مقاله که استانداردهای لازم را داشتند، برای بررسی بیشتر انتخاب شدند.
رویکردهای مختلفی که در این مقالات برای جذب و حفظ پزشکان در مناطق محروم مورد استفاده قرار گرفته بود، در چهار طبقه «رویکردهای آموزشی»، «تنظیم و مقررات»، «انگیزشی» و «حمایت‌های شغلی و حرفه‌ای» تقسیم شد.
رویکردهای آموزشی شامل تجربه و گذراندن بخشی از دوره آموزشی در مناطق روستایی در طی دوره تحصیلی پزشکان، ارائه واحدهای درسی مرتبط با ارائه خدمات در مراکز بهداشتی و درمانی روستایی در کوریکولوم‌های آموزشی دانشجویان پزشکی، برگزاری دوره‌های تخصصی و تکمیلی پزشکی مرتبط با ارائه خدمات در مناطق روستایی و انتخاب دانشجویان پزشکی با پیشینه روستایی بوده است.
رویکردهای تنظیمی و مقرراتی مورد استفاده، شامل خدمت اجباری در مناطق روستایی و محروم برای افرادی که با پیشینه روستایی و با سهمیه مناطق محروم پذیرفته شده‌اند، پذیرش دانشجویان درحال تحصیل در خارج از کشور منوط بر خدمت در مناطق محروم است. در بحث انگیزه، کشورها بیشتر از مداخلات مالی از جمله افزایش درآمد، مزایای بازنشستگی و اعطای وام‌های مختلف و بورسیه تحصیلی برای جذب پزشکان استفاده کرده‌اند.
حمایت‌های شخصی و حرفه‌ای نیز به مداخلاتی برمی‌گردد که شامل فراهم‌کردن ارتقای شغلی، دسترسی به تجهیزات و داروهای مورد نیاز، دسترسی به سایر کارکنان تخصصی، فناوری‌های پزشکی از راه دور، اعطای مرخصی ویژه به شاغلین در روستاها، در اختیار گذاشتن امکانات رفاهی رایگان و اجازه به انجام کار در بخش خصوصی و قراردادهای انعطاف‌پذیر است.
بررسی مقالات نشان داد که مداخلات موفق اجرا شده، بیشتر مربوط به رویکردهای آموزشی است. این رویکردها شامل انتخاب دانشجویان پزشکی بومی، ارائه سرفصل‌های مرتبط با کار در مناطق محروم و روستایی و برگزاری دوره‌های آموزشی در این مناطق است.
بر اساس یافته‌های این پژوهش؛ افرادی که در طول دوره تحصیلی واحدها و دروس مربوط به ارائه خدمت در مناطق روستایی را گذرانده یا در طول کارآموزی و کارورزی در بیمارستان‌های این مناطق بودند، زمان بیشتری را در این مناطق خدمت کرده‌اند.
همچنین نتایج نشان داد که بیشتر کشورها از ترکیبی از مداخلات مختلف برای جذب و حفظ پزشکان در مناطق محروم استفاده کرده‌اند.
به گفته پژوهشگران این مطالعه؛ باید به این نکته توجه داشت که اجرای اثربخش این استراتژی‌ها تا حد زیادی متاثر از عوامل اقتصادی، سیاسی و اجتماعی است.
در انجام این تحقیق زهرا اسدی پیری و ابراهیم جعفری پوپان؛ پژوهشگران گروه مدیریت، سیاست‌گذاری و اقتصاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران مشارکت داشتند.
یافته‌های این مطالعه، زمستان ۱۴۰۱ به صورت مقاله علمی با عنوان «تجربیات کشورها در به‌کارگیری و حفظ پزشکان در مناطق محروم: مرور نظام‌مند شواهد» در مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران منتشر شده است.
منبع : دانشگاه علوم پزشکی تهران
نسخه پیشنهادی سند حکمرانی نظام‌های ارزیابی آموزش عالی بررسی شد
طرح نوین تغذیه با محوریت دانشجویان اجرا می‌شود
پژوهش مسئله‌محور؛ کلید استفاده واقعی از ظرفیت علمی دانشگاه‌ها
استارلینک پایان حکمرانی ارتباطات در ایران است؟
هکرها با دمای بانک خون فرانسه بازی کردند و آن را بالا بردند
تصویب کلیات آیین‌نامه جدید ارتقای اعضای هیئت علمی
دانشگاه شهید بهشتی دلایل عدم تعلق وام دانشجویی را اعلام کرد
فاز دوم آمایش آموزش عالی به‌روز شد
داریوش فرهنگ گوینده یک مستند شد
ابلاغ مصوبه جدید شرکت مجدد در آزمون دستیاری پزشکی توسط رئیس جمهور
رابرت پتینسون با چهلمین جایزه سینماتک آمریکا تجلیل می‌شود
اجرای کنسرت‌نمایش «فرهاد» در تماشاخانه نوفل لوشاتو
اجرای نمایش «خاک نشینان» در فرهنگسرای نیاوران
شکست ترامپ سوژه کارلوس لطوف شد
اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفه‌ای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان
تأکید بر حمایت از ظرفیت‌های بومی امنیت سایبری
لزوم متناسب‌سازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت
تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب
۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس
آزمون وکالت کانون وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد
دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند
اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب
فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانش‌آموزان
ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام می‌کند؟
ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد
تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید
با وجود تحریم‌ها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است
وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد
تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی
گوگل به مدارس هشدار داد
دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته
روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد
قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید
آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»
آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟
مسجد باید میدان‌دار اصلی فعالیت‌های قرآنی جامعه شود
وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد
ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد
اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی
وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد
مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟
موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا
سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد
واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس
شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس
پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس
بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس
زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند
انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ
کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس
تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
داروهایی که به نفع ویروس عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد
کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان
تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز
کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟
کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد
چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟
کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد
ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد
کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری
دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند
چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟
محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی
ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس
محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟
نمایشگاه جدید موزه «جستجوی ایران» افتتاح شد؛ بازخوانی ریشه‌های بحران هویت و گسست تاریخی
رمانی در ستایش قدیس مهربانی برنده جایزه بزرگ رمان آکادمی فرانسه شد
۱۷۳ هنرمند در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رقابت می‌کنند
تنوع دیدگاه‌ها معیار انتخاب در کارگاه نقاشی جشنواره تجسمی جوانان است
هومن کیایی و مجتبی رجبی‌معمار «داستان زندگی من» را روایت می‌کنند
فیلم‌های «بالاچ» و «سومری‌ها» اکران می‌شوند
معرفی اعضای هیئت انتخاب آثار جشنواره تئاتر خیابانی مریوان
تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بین‌المللی تئاتر نیاز به تقویت دارد
ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز
ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس
یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی
نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود
دانشگاه آزاد اسلامی در زمره ۱۰۰ دانشگاه برتر جهان قرار دارد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد
داروهایی که به نفع ویروس عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد
کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری
کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد
آزمون وکالت کانون وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد
چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟
محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی
دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند
کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد
متا خارج از دادگاه نوجوان شاکی را راضی به تسویه کرد
چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟
کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان
محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟
هومن کیایی و مجتبی رجبی‌معمار «داستان زندگی من» را روایت می‌کنند
تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بین‌المللی تئاتر نیاز به تقویت دارد
کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟
اجرای طرح فروش حضوری و مجازی کتاب‌فروشی‌ها در «بازار کتاب»
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.