به گزارش ثریا - و به نقل از نوبل پرایز، جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۳ به «پیر آگوستینی»، «فرنس کراوس» و «آن لوهولیر» برای پژوهش در مورد «روشهای تجربی که پالسهای اتوثانیهای نور را برای مطالعه دینامیک الکترون در ماده تولید میکنند» اهدا شد.
ثبت کوتاه ترین لحظات ممکن میشود
سه برنده جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۳ به خاطر آزمایشهایی شناخته میشوند که راههای جدیدی را برای کاوش در دنیای الکترونهای درون اتمها و مولکولها در اختیار بشریت گذاشتهاند. «پیر آگوستینی»(Pierre Agostini)، «فرنس کراوس»(Ferenc Krausz) و «آن لوهیلیر»(Anne L’Huillier) راهی را برای ایجاد پالسهای بسیار کوتاه نور نشان دادهاند که میتوان از آنها برای اندازهگیری کردن فرآیندهای سریعی استفاده کرد که طی آنها الکترونها حرکت میکنند یا انرژی را تغییر میدهند.
وقایع سریع به دنبال یکدیگر رخ میدهند و درست مانند فیلمی هستند که از تصاویر ثابت تشکیل شده است و با حرکت مداوم درک میشود. اگر بخواهیم رویدادهای واقعا کوتاه را بررسی کنیم، به فناوری ویژهای نیاز داریم. در دنیای الکترونها، تغییرات در چند دهم اتوثانیه اتفاق میافتند که بسیار کوتاه است.
آزمایشهای برندگان نوبل فیزیک ۲۰۲۳، پالسهای نوری را به قدری کوتاه تولید کردهاند که در اتوثانیه اندازهگیری میشوند. بنابراین، آزمایشهای آنها نشان میدهند که این پالسها را میتوان برای ارائه کردن تصاویری از فرآیندهای درون اتمها و مولکولها استفاده کرد.
در سال ۱۹۸۷، لوهیلیر دریافت هنگامی که نور لیزر فروسرخ را از طریق یک گاز نجیب منتقل میکند، بسیاری از «اورتونهای»(overtone) گوناگون نور پدید میآیند. هر اورتون، یک موج نور به همراه تعداد چرخههای معین برای هر چرخه در نور لیزر است. چرخهها در اثر تعامل نور لیزر با اتمهای موجود در گاز ایجاد میشوند و به برخی از الکترونها انرژی اضافی میدهند که سپس به صورت نور ساطع میشود. لوهیلیر به اکتشاف در مورد این پدیده ادامه داده و زمینه را برای پیشرفتهای بعدی فراهم کرده است.
در سال ۲۰۰۱، آگوستینی موفق شد به تولید و بررسی یک مجموعه پالسهای نوری متوالی بپردازد که در آن، هر پالس فقط ۲۵۰ اتوثانیه طول میکشید. در همان زمان، کراوس در حال کار کردن روی آزمایش دیگری بود که جداسازی یک پالس نوری به طول ۶۵۰ اتوثانیه را ممکن کرد.
مشارکت برندگان این جایزه، امکان بررسی فرآیندهای بسیار سریعی را فراهم کرده است که پیشتر پیگیری آنها غیرممکن بود.
«اوا اولسون»(Eva Olsson) رئیس کمیته نوبل در حوزه فیزیک گفت: اکنون میتوانیم دری را به روی دنیای الکترونها باز کنیم. فیزیک اتوثانیه به ما این فرصت را میدهد تا مکانیسمهایی را که توسط الکترونها کنترل میشوند، درک کنیم. گام بعدی، استفاده کردن از آنها خواهد بود.
این پدیده، کاربردهای بالقوهای را در زمینههای گوناگون دارد. برای مثال، در حوزه الکترونیک، درک و کنترل کردن نحوه رفتار الکترونها در یک ماده مهم است. پالسهای اتوثانیه را میتوان برای شناسایی کردن مولکولهای گوناگون در حوزههای متفاوت، از جمله در تشخیصهای پزشکی استفاده کرد.
محل کار کنونی برندگان نوبل فیزیک ۲۰۲۳ براساس وبسایت نوبل پرایز
پیر آگوستینی. «دانشگاه ایالتی اوهایو»(OSU) در کلمبوس آمریکا
فرنس کراوس. «موسسه اپتیک کوانتومی ماکس پلانک»(MPQ)، «دانشگاه لودویگ ماکسیمیلیان مونیخ»(LMU)
آن لوهیلیر. «دانشگاه لوند»(Lund University)
نوبل پزشکی ۲۰۲۳ دیروز دوم اکتبر (دوشنبه ۱۰ مهر) به «کاتالین کاریکو» و «درو وایسمن» برای اکتشافاتشان در مورد تغییرات پایه نوکلئوزیدی تعلق گرفت که امکان ساخت واکسنهای «آرانای پیامرسان»(mRNA) مؤثر علیه کووید-۱۹ را فراهم کرد.
بیشتر بخوانید:
برندگان نوبل پزشکی ۲۰۲۳ معرفی شدند
نوبل شیمی ۲۰۲۳ روز چهارم اکتبر (چهارشنبه ۱۲ مهر) اهدا میشود.
سایر نوبلهای ادبیات و صلح نیز به ترتیب در روزهای پنجم اکتبر (پنجشنبه ۱۳ مهر) و ششم اکتبر (جمعه ۱۴ مهر) اهدا میشوند.
منبع : جایزه نوبل
اعتراف به ضعفهای کاخ سفید در دوران بایدن در کتاب خاطرات همسرش
چگونه یک بنای ایرانی، معماری غرب را دگرگون کرد؟
در اینجا کتابها بیشتر از اسباببازی فروش رفتند
استوری پرواز همای به یاد شهدای جنگ رمضان
تصویر دیده نشده از شهید نصرالله و سپهبد سلامی و محمد پاکپور
«دولتشهر تنها»، خرده روایت هایی از روستاهای کردنشین و محله های تهران
شاهنامه چگونه سیستم ایمنی جامعه ایرانی را تقویت میکند؟
وزیر ارشاد: تجمعات خیابانی اکسیر شجاعت مردم ایران را تکثیر کرد
کاظمی: پیشنهادات تاثیر قطعی معدل در کنکور به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارائه شد
وزیر آموزش و پرورش: نهضت عدالت آموزشی فقط مدرسهسازی نیست
امسال تمامی مراحل ثبت نام دانش آموزان غیرحضوری انجام میشود
امتحانات پایههای اول تا دهم از امروز آغاز میشود
محکومیت ۱۲ میلیاردی فرزاد فرزین باطل شد
عروسی خون در «کشتارگاه» را ببینید
بازدیدهای به وقت ایران ۱۰ میلیونی شد
زمان دقیق برگزاری کنکور سراسری و ارشد ۱۴۰۵ اعلام شد
مدل جدید چت جی پی تی تبدیل به سلاح بانک های ژاپنی در مقابل هکرها شد
میز مطالعات اجتماعی جنگ در وزارت علوم تأسیس شد
بازگشت تدریجی به محیطهای دانشگاهی آغاز شد
وطندوستی در ذهنیت ایرانی اصل مسلم است
«بچه مردم» به جشنواره زلین جمهوری چک میرود
«صبح روز چهلم» روی آنتن میرود؛ روایتی از جنگ رمضان
مستند «عروس لبنان» آماده نمایش شد
از تثبیت اجاره بهای سالنهای کنسرت چه خبر؟
رابرت دنیرو دوباره برای اسکورسیزی بازی میکند
توزیع ۳۰ هزار وعده غذایی میان زائران در حرم حضرت عباس(ع)
تمدید ثبت نام در مرحله دوم آزمون دکتری ۱۴۰۵ در دانشگاه علامه
آخرین مهلت پذیرش دکتری استادمحور بدون آزمون دردانشگاه علم و صنعت ایران
اینستاگرام، فیس بوک و واتساپ پولی میشوند؟
ساعت ۱۲ امشب آخرین فرصت ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵
فیلم کوتاه «تامینا» روایت انسان های گرفتار انتخاب
فرماندهی رهبر شهید در بحرانها چگونه بود؟
از شروع «طوفان» با بازی کنت برانا تا اجرای نمایشی جدید در کاخ هنر
احیای موزه هنرهای معاصر اهواز با رویداد «سرزمین خورشید»
«آدابالحرب و الشجاعه»، نثری استوار از عشق به صلح و آیین جنگ
آزمون جایگزین دانشآموختگان پزشکی خارج از کشور برگزار شد
گوگلپلی و اپاستور در دسترس قرار گرفت
منع ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ برای ۳ گروه از داوطلبان
ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی
اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی
توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاسها و امتحانات دانشگاهها
کلاس های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد
معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی
عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی
به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکانپذیر نیست
برگزاری پویش یکماهه حفظ سوره فتح در آستانه ماه محرم
جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان میرود
کارگردان و عضو خانه تئاتر دچار حادثه شد
شکوه دعای امروز عرفه در مسجد مقدس جمکران
متن تشکر سید مجید موسوی از مهدی رسولی+عکس
پیرمرد بیرجرندی در اوج طوفان پرچم ایران را بر زمین نینداخت
«تیرانداز زبردست» با استقبال کودکان و نوجوانان به چاپ دوم رسید
تارا و رؤیای داشتن یک تلفن همراه شخصی
رمان «فرار از زنگ ورزش» برای نوجوانان منتشر شد
قصه گویی یک اسباببازی ارزان اما اثرگذار برای کودکان
ارسطوی پایتخت با یک سریال جدید به شبکه یک آمد
جناب خان و الیکا عبدالرزاقی به آنتن تلویزیون برگشتند
اسلامهراسی علیه زنان محجبه در اروپای سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است
عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟
بازتاب گسترده پیام رهبر انقلاب به مناسبت برگزاری حج در رسانههای بین المللی
شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد
درخواست رئیس جمهور: زمینه حضور اساتید برجسته برای انتقال آموزشهای نوین فراهم شود
آییننامه «توسعه مشارکتهای مردمی از طریق تشکیل هیئت امنا در مدارس دولتی» تصویب شد
آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد
این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرنهاست حسین حسین (ع) میگویند
روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟
توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه
از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعتها را از دست ندهید
آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید
جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا
رئیسجمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بینالملل را ابلاغ کرد
صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس
روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت
۵۰ برج فناوری احداث میشوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری میشود
«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟
افزایش پذیرش دانشجوی شهریهپرداز در دانشگاه تربیت مدرس
تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان
جزئیات برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد
کلاسهای دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد
کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد
آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد
دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست
پیام آیتالله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی
کلاسهای دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد
افزایش پذیرش دانشجوی شهریهپرداز در دانشگاه تربیت مدرس
فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟
به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکانپذیر نیست
«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد
کتابهایی خواندنی برای بچههای ایران
مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد
ساعت ۱۲ امشب آخرین فرصت ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵
۵۰ برج فناوری احداث میشوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری میشود
اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی
اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی میافتاد؟
منع ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ برای ۳ گروه از داوطلبان
۱۷ هزار نسخه خطی کمنظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد
از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعتها را از دست ندهید
ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی
توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاسها و امتحانات دانشگاهها
روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟
جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان میرود
آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید
معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی
عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟
شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد
عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی
تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان
توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه
این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرنهاست حسین حسین (ع) میگویند
کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.