کد خبر: 144756
ف
گرته‌برداری چیست و ریشه در کجا دارد؟
یک پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی گفت: واژه گرد به صورت عامیانه گرت نامیده شده و از نام این روند در زبان‌شناسی استفاده شده است.

به گزارش ثریا - ، محمود ظریف، پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی صبح امروز دوشنبه ششم آذر در برنامه صبح بخیر ایران شبکه یک سیمای جمهوری اسلامی ایران حضور پیدا کرد و درباره روش گرته‌برداری صحبت کرد.

ظریف در ابتدا درباره روش‌های واژه‌گزینی گفت: یکی از پرکاربردترین روش‌های واژه‌گزینی گرته برداری یا همان ترجمه قرضی است؛ کلمه گرته برداری از هنر کاشی‌کاری می‌آید. استادان کاشی‌کاری در زمان آماده‌سازی کاشی، کاغذی را بر روی کاشی قرار می‌دهند که از پیش با سوزن الگویی بر روی آن طراحی شده است. پس از قرار دادن آن طرح روی کاشی، گرده ذغال روی آن طرح می‌ریزند و طرح به کاشی انتقال پیدا می‌کنند، پس از آن طراحی را پررنگ می‌کنند و طرح را روی کاشی کامل می‌کنند. به این روند گرته‌برداری می‌گویند.

وی ادامه داد: گرد به صورت عامیانه گرت نامیده شده و از نام این روند در زبان‌شناسی استفاده شده است. فرآیند مشابهی در زبان‌شناسی وجود دارد؛ به این صورت که گاهی در یک زبان اصطلاحی وجود دارد و در زمان ورود آن اصطلاح به زبان دیگر، گویش‌وران زبان دوم ساختار اصطلاح را بدون در نظر گرفتن ملزومات زبان خود وارد آن زبان می‌کنند.

پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی گفت: یک مثال از این اتفاق سیب زمینی است؛ زمانی که سیب زمینی به ایران وارد شد بسیاری از افراد نامی برای آن نداشتند و همچنان در برخی شهرها مانند شیراز نام سیب زمینی چیز دیگری است. سیب زمینی در واقع از نام فرانسوی خود pomme de terre می‌آید که به معنای سیب زمین است.

ظریف گفت: مثال دیگر راه‌آهن است که در زبان فرانسه chemin de ferre نام دارد. این اتفاق در تمامی زبان‌ها وجود دارد و ما این مسئله را بسیار می‌بینیم. ما در زبان اول به یک دلیلی نام‌گذاری را انجام می‌دهیم و در زبان دوم آن را به زبان خود منتقل می‌کنیم و گاهی این اصطلاحات در زبان ما وجود ندارند.

وی ادامه داد: مرحوم ابوالحسن نجفی این ترجمه قرضی را گرته‌برداری نامید؛ گرته برداری اکنون به صورت رسمی گرده‌برداری نامیده می‌شود. متأسفانه گاهی گرده‌برداری‌ها خوب نمی‌شوند؛ برای مثال معادل بلوتوث در فرهنگسرا یکی از این نمونه‌ها است. زبان انگلیسی خود نام بلوتوث را از بلاتان سوئد به معنای دندان آبی برداشته است. اکنون ما در فرهنگستان دو معادل دندان آبی و بلوتوث را انتخاب کرده‌ایم.

پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی درباره دلایل جا نیفتادن کلمات جدید فرهنگستان گفت: دلایل زیادی بر این مسئله تأثیر می‌گذارند، یکی از آن‌ها شناخت فرهنگی است؛ برای مثال بلاتان در سوئد و انگلیس آشناتر بوده و در ایران ما تنها بلوتوث را به عنوان یک فناوری می‌شناختیم. مورد دیگر تأخیر در معادل‌سازی واژه‌ای رایج مانند بلوتوث است که دیگر توسط مردم بسیار استفاده می‌شود. البته مواردی مانند استخراج داده و ارتباط ابری نمونه‌هایی هستند که با گرده‌برداری انتخاب شده‌اند و مورد پذیرش قرار گرفته‌اند.

منبع : پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

از خرید کابل برق چه می‌دانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید

اقتدار دفاعی ایران، ایده‌ای نو در بازی‌های رومیزی

۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد

آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد

بازی‌های تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش می‌شود

معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی

روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایت‌های اشتباه رسانه‌ای گم شد

جزئیات برنامه‌های محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد

دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است

پویش «ایران در پناه قرآن» تا پایان خرداد تمدید شد

برگزاری نمایشگاه معماری حرمین شریفین در مکه مکرمه

حمایت آیت الله رشاد از بازسازی و ساخت مجدد کنیسه آسیب دیده در جنگ

آیا در جنگ هرکاری مجاز است؟ نگاهی به اخلاق در میدان نبرد

تأثیر سوابق پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵ مثبت شد / ۶ درس نهایی برای کنکور

راز حذف زمینه‌های فلسفی «یوگا» در نسخه مدرن

آذین‌بندی و شادی‌های عمومی باید به عنوان مدخل معرفت باشد

فرایند محدودیت در اینترنت شفاف می‌شود؛ ماجرای اینترنت پرو و خط سفید چه بود؟

۷۸ درصد ترافیک اینترنت به حالت قبل و اول دی ماه بازگشت

آغاز ثبت نام آزمون کاردانی به کارشناسی از ۲۴ خرداد ماه

مصوبه افزایش حقوق اعضای هیئت علمی لغو نشده است

تداوم فعالیت علمی دانشگاه شهید بهشتی با وجود آسیب در جنگ

ضیافت نور در آسمان خرداد؛ دیدار دو سیاره منظومه شمسی در آسمان ایران

نسخه جدید چت‌جی‌پی‌تی؛ از تولید عکس تا رزرو سفر در یک پنجره

مهلت دفاع از پایان نامه دستیاران پزشکی تا پایان آذر ۱۴۰۵ تمدید شد

حضوری شدن برخی امتحانات دانشگاه علم و صنعت در مقطع کارشناسی

ایران در جمع ۶ کشور دارای توان ساخت تجهیزات پیشرفته کرایوژنیک

چرا نقش استادان دانشگاه فراتر از کلاس درس است؟

انویدیا با غول‌های فناوری کره جنوبی قرارداد بست

هوش مصنوعی زلزله یاب شد

ثبت‌نام خودکار ۸۵ درصد دانش‌آموزان ابتدایی در استان سمنان

فعالیت ۳۷ هزار سفیر سلامت دانش‌آموزی

هفته بین‌المللی قرآن در کربلا افتتاح شد

چرا روابط فیلم «تهران کنارت» در سطح ماند؟

ولایت فقیه یک هویت تمدنی و تاریخی برای ملت ایران است

تأکید رئیس جهاددانشگاهی بر رفع موانع دیوان‌سالاری و بازگشت به شورای عالی انقلاب فرهنگی

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعال‌تر جهاد دانشگاهی صادر می‌شود

دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها

دستگاه‌های اجرایی ملزم به استفاده از پیام‌رسان‌های بومی شدند

طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بی‌نظیر

پیش ‌ثبت‌نام الکامپ ۲۹ آغاز شد

امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانش‌آموختگان فراهم شد

اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵

جزئیات احکام انضباطی دانشجویان در ایمیل معاون دانشجویی دانشگاه شریف به اساتید

امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد

امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت می‌داد

خبرنگاران ایرانی از دریافت ویزا برای پوشش جام جهانی محروم شدند

موقوفات چطور به حل مشکلات اقتصادی ورود کرده‌اند؟

زندگی امام موسی کاظم (ع) تابلویی تمام‌عیار از مدیریت بحران و کادرسازی دینی است

بازیگر معروف ایرانی نقش ترامپ را بازی می‌کند+عکس

بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگ‌ترین سرمایه یک هنرمند است

متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ

آیت‌الله مبلغی: نخستین ثمره استقامت، گشایش راه‌ها و شکستن بن‌بست‌هاست

ثبت نام ۲ هزار هیئت جدید در سامانه عطر سیب/ رویکرد نمایشگاه امسال خانواده محور است

خدمت‌رسانی موکب ها به زائران عید غدیر در نجف اشرف

روایتی از بزرگ‌ترین وقف درمانی تهران در کتاب «میراث فرمانفرما»

آخرین حضور و غیاب کودکان شهید میناب با حضور پرویز پرستویی

بازیگر معروف فیلم پدرخوانده ترامپ را ظالم و فاسد خواند

روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف

آنچه سیاه‌چال‌های عباسی درباره امام کاظم(ع) پنهان نکردند

چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟

کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمی‌شود

امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم می‌شود

ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت

قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد

حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد

خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقه‌ای می‌کند

وزارت آموزش و پرورش اعلام برنامه امتحانات نهایی را تکذیب کرد

رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانش‌آموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار

هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج می‌کند

شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم

تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بی‌اعتمادی را گسترش داد

نمایه‌شدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان

مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز می‌شود

یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف

اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت

مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او

بزرگ‌ترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقه‌ای به وسعت ایران

جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند

کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود

پیکر آیت‌الله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد

امکان ادامه تحصیل مجدد در پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی برای دانش‌آموختگان فراهم شد

جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید

آغاز کلاس‌های حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد

بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانش‌آموخته/ علوم‌ پزشکی در صدر اشتغال

کتاب صمود روایتی از دردی که از دور فهمیده نمی‌شود

حجت‌الاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد

هوش مصنوعی افکار رئیس جمهور چین را ترویج می‌کند

ترس اروپا از خاموشی دیجیتال شدت گرفت

حمایت جدی دانشگاه آزاد از دانشجویان دکتری؛ دستورالعمل پژوهشی نیمسال ۱۴۰۴۲ آمد

بیوک میرزایی: محبت مردم بزرگ‌ترین سرمایه یک هنرمند است

طرح جدید دانشکده مدیریت شریف برای جذب دانشجوی دکتری با مزایای بی‌نظیر

دومین فراخوان تربیت مجاهد فرهنگی توسط نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: دستورات لازم برای حضور فعال‌تر جهاد دانشگاهی صادر می‌شود

امکان ارسال مستقیم جستجو به هوش مصنوعی در گوگل فراهم می‌شود

قائم مقام دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب شد

مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او

بزرگ‌ترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقه‌ای به وسعت ایران

شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم

خط فارسی، مرجعیت علمی ایران را منطقه‌ای می‌کند

چرا روایت ماکان نصیری از صدها گزارش خبری اثرگذارتر شد؟

سه انفجار خورشیدی در یک شبانه‌روز رخ داد

امتحانات دانشگاه علمی کاربردی غیرحضوری شد

اجماع شورای عالی انقلاب فرهنگی بر تأثیر قطعی سوابق تحصیلی یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵

درک پیام غدیر؛ امامت، ستون فقرات حفظ اسلام در جامعه

رویکرد تحولی سمپاد از تربیت دانش‌آموز موفق به سوی پرورش انسان اثرگذار

ممیزی‌های فراوان کلینیک رویا صدای بازیگران را در آورد

اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت

روایت الگوی خانواده موفق در «زندگی زیباست» رادیو معارف

متن جدید امیرحسین قیاسی در حمایت از ایران و در واکنش به جنگ

امام در اصول فقه به «عرف عقلایی» اهمیت می‌داد